Saturday, February 21, 2026
Chăm Sóc Tuổi Già - Xin Đừng Nửa Thương Nửa Nợ - Vũ Thế Thành
1.
Tôi không hiểu sao, tiếng Việt mình gọi là tình mẫu tử, tình phụ tử - chữ tình bao hàm bản năng trong đó, không thể tách rời. Nhưng hiếu thảo lại là - "lòng" hiếu thảo. Chữ "lòng" mang tính tự nguyện, nên hiếu thảo là lựa chọn của tâm, không phải nghĩa vụ. Tôi không phải là nhà ngôn ngữ học. Tôi chỉ cảm nhận như thế.
Lòng hiếu thảo có tính phổ quát, dù là tự nguyện, thì hiếu thảo ở đâu, phương Đông hay phương Tây gì cũng thế. Chỉ có điều thể hiện khác nhau.
Câu chuyện ấy khiến tôi nghĩ, có lẽ mỗi nền văn hóa có một cách riêng để thể hiện lòng hiếu thảo. Tôi đọc được status của một phụ nữ Mỹ chia sẻ chuyện cô đến thăm mẹ ở viện dưỡng lão. Cả tuần cô mới sắp xếp được một ngày đến thăm, tuần nào cũng thế. Khi cô đến, bà cụ đã ngồi chờ sẵn ở sân viện. Hai mẹ con chuyện trò đủ thứ. Khi cô về, bà cụ cũng ngồi ở sân viện, dõi mắt trông theo. Cô lên xe, ngoái lại, vẫn thấy cụ đang nhìn theo. Cô chia sẻ điều này trên Facebook, bằng giọng văn viết vội, không đầu không đuôi, lại sai chính tả. Cô bị ám ảnh bởi đôi mắt "trông theo" của mẹ.
Tôi cũng bị ám ảnh khi đọc những dòng chia sẻ của cô. Tôi nhớ lại đôi mắt của mẹ tôi, cũng dõi nhìn tôi như thế, khi tôi phải đi công tác xa vài ngày, trong những ngày tháng bà bệnh nặng. Bà sợ không kịp nhìn thấy tôi lần cuối trước khi qua đời.
Với phương Tây, lòng hiếu thảo không đồng nghĩa với "ở cạnh và tự tay chăm sóc". Bác sĩ và điều dưỡng có chuyên môn chăm sóc tốt hơn. Điều này rất thực tế. Đi làm cả ngày, có khi đi công tác xa, chăm sóc thể nào được, khi tuổi già mong manh.
Hiếu thảo là làm thế nào để cha mẹ được chăm sóc đúng cách, tự quyết định mà không lệ thuộc con cái. Con cái chỉ cần thỉnh thoảng tới thăm. Và nếu cần, hỗ trợ viện phí cho nhà dưỡng lão.
Ở ta, ảnh hưởng văn hóa Nho giáo, lòng hiếu thảo bị ràng buộc nặng nề bởi đạo lý và xã hội, và cả sự kỳ vọng của cộng đồng. Chút tiền trợ cấp, theo pháp luật, không nói lên điều gì về hiếu thảo. Chăm sóc cha mẹ già mới là vấn đề.
2.
Thế hệ con cái bây giờ sống trong đô thị, dù làm việc gần hay xa, đều muốn ở riêng. Mô hình gia đình, tam tứ đại đồng đường hầu như biến mất, may ra còn sót lại đâu đó ở nông thôn.
Cha mẹ sống chung với một đứa con nào đó cũng đang dần thu hẹp. Lập gia đình là ra ở riêng. Vẫn thỉnh thoảng về thăm nom cha mẹ, vẫn hỏi han qua điện thoại hằng ngày. Nếu ở chung, con cái sẽ chăm sóc cha mẹ theo cách riêng của chúng. Áp lực xã hội còn quá nặng nề, chưa đủ để con cái nghĩ đến đưa cha mẹ già vào viện dưỡng lão, dù là đóng phí không rẻ, tùy dịch vụ.
Bọn già tụi mình cũng thế. Căn nhà không chỉ là căn nhà, mà đó còn là tài sản chắt chiu, chất chứa biết bao ký ức một thời vất vả, vì bổn phận gia đình. Căn phòng ở viện dưỡng lão dù tiện nghi đến đâu cũng chỉ là nhà thuê, không phải là "home", mà là "house".
Sự xung đột nửa tây nửa ta như thế quả là một thách thức để thích nghi. Thách thức không chỉ với con cái, mà còn với tuổi già. Con cái chăm sóc chúng ta theo kiểu hiện đại. Còn tuổi già bọn mình mong muốn những gì ở tuổi xế chiều? Khi mà đầu óc lãng đãng, chuyện xưa thì nhớ, chuyện nay thì quên.
Chúng ta chưa đủ tinh thần để tách rời khỏi căn nhà. Hầu hết người già muốn được sống gần con cháu, không chỉ vì cần giúp đỡ vật chất, mà vì là mong muốn được hiện diện, được nghe tiếng người, được thấy đời sống tiếp nối. Mong muốn đó không phải là "lệ thuộc" vào con cái, mà là một cách níu kéo sợi dây với đời.
Đôi lúc chúng mang con cái về nhà gửi cả ngày, vợ chồng chúng đi chơi. Vừa là nhờ vả, vừa là ân huệ với tuổi già - mà chắc là ân huệ thiệt. Tuổi già thèm thủ thỉ với trẻ thơ. Chẳng phải chúng ta đã mua bánh kẹo sẵn, chờ đợi bọn trẻ đến đấy sao? Vừa chăm sóc, vừa chiều chuộng, vừa hỏi han. Chỉ có già mới kiên nhẫn lắng nghe, những câu hỏi thật nhanh, và quên thật nhanh của trẻ con. Dù sao, đó cũng là chút chứng tỏ mình còn có ích, con cái mới nhờ vả, chứ chưa vô dụng.
Có khi mình trông con cho chúng, không đúng như chúng dặn, là bị cằn nhằn. Nghĩ cũng buồn!
Dù sao, con cái còn quan tâm, chăm sóc đến mình là điều đáng mừng. Dù là quan tâm cho có lệ, hay thỉnh thoảng gọi điện thăm hỏi cũng là điều đáng mừng rồi.
Nếu có đứa nào tới lui chăm sóc là điều vượt quá mong đợi của tuổi già. Hãnh diện chứ! Nhưng mọi chăm sóc của chúng thường theo xu hướng hiện đại. Có điều gì đó mà đôi khi tuổi già miễn cưỡng nghe theo để khỏi phụ lòng.
Miễn cưỡng nghe như là chịu đựng… Có cách quan tâm, chăm sóc nào khác không?
3.
Thỉnh thoảng, con cái đặt "món ngon mẹ nấu", ship về tận nhà cho mình, nhưng chẳng bao giờ chúng đãi người già "món ngon con nấu".
Con nấu thế này, có ngon như hồi xưa mẹ nấu không? Khẩu vị người già dù đã thay đổi ít nhiều, nhưng trong khoảnh khắc sẽ hồi tỉnh lại. Tuổi già sẽ chỉ bảo, phải làm thế này, thêm thứ nọ mới đúng. Già rồi, đi đứng hết nổi, nhưng cũng cảm thấy mình còn có ích đôi chút, còn "truyền nghề" cho chúng. Niềm vui tuổi già chỉ giản dị thế thôi.
Nhưng có đứa nào chịu làm "món ngon con nấu" đâu. Chúng đặt hàng vài phút là có "món ngon mẹ nấu". Ký ức ẩm thực tuổi già bị lãng quên!
Người già thèm những món ăn quen thuộc. Thèm để nhớ một thời gian khổ, mà sao hồi đó ngon lạ thường. Món phá lấu, chẳng hạn. Hồi trước, ngày nào rủng rỉnh chút đỉnh, tôi mua đĩa phá lấu. Phần chúng nhiều gấp ba bốn phần mình. Nhìn chúng ăn ngon lành, ăn xong còn thòm thèm. Cha mẹ nào nuốt nổi phần mình nữa.
Bây giờ thèm, mình mua món phá lấu. Chúng cằn nhằn, chê món phá lấu mất vệ sinh. Ăn nội tạng heo bò làm tăng mỡ máu, có hại cho sức khỏe. Chúng ép mình phải ăn "món ngon mẹ nấu" mà chúng đặt hàng. Có đứa còn ép mình ăn kiêng, chỉ toàn món chay hảo hạng. Không ăn đúng như thế lại cằn nhằn.
Hồi đó mình thèm món phá lấu, nó cũng thèm. Mình nhường hết cho nó. Bây giờ mình thèm phá lấu, chúng lại bắt mình ăn "nem công chả phượng" như cách chúng nó. Món ăn dĩ vãng của tuổi già đã bị bỏ rơi!
Tôi làm ở phòng lab, điều chỉnh chính xác từng giọt dung dịch từ burette để định lượng. Bây giờ tay chân vụng về, rót nước từ bình đun vào chai, rơi vãi. Con cái cằn nhằn, nói để chúng làm. Không, tôi muốn tự làm những gì có thể làm được. Các bạn già cũng thế, phải không?
Thế hệ chúng ta làm cật lực, bất kể ngày đêm chỉ để trang trải gánh nặng gia đình. Bây giờ ngồi không, như kẻ vô dụng. Thật khó chịu!
Không ít bạn già, theo chân các đoàn thể tôn giáo, đóng góp và giúp đỡ những nơi bị thiên tai, những vùng đói kém. Cũng làm được chút gì đó có ích cho đời.
Tôi cũng vậy. Tôi vẫn viết lai rai về an toàn thực phẩm, chỉ muốn chia sẻ lại chút kiến thức, không chỉ lý thuyết, mà cả những kinh nghiệm tích lũy suốt mấy chục năm. Có được một người nghe, và làm theo cũng là niềm vui. Không làm được chuyện lớn cho đời thì làm chuyện nhỏ, dù là rất nhỏ. Còn hơn ngồi than thở và phẫn nộ những chuyện chướng mắt ở đời.
Gần hết cả đời, chúng ta đã cho đi. Già rồi, có cần gì nữa đâu, mà chỉ sợ mình thành gánh nặng hoặc bị lãng quên. Nếu sợ, đó là sợ tình thương pha lẫn lòng thương hại.
Các bạn trẻ, xin đừng tước đi niềm kiêu hãnh cuối cùng của tuổi già. Đừng "xả láng" báo hiếu, để rồi chăm sóc quá đáng - Hãy để chúng tôi tự làm. Đừng khuấy động mặc cảm vô dụng tuổi già.
4.
Quê mẹ tôi không trồng lúa được, vì nước sông dâng cao cả vài tháng, chỉ có thể trồng bắp, khoai, vài loại rau ngắn ngày. Năm 1945, quê mẹ tôi chết đói nhiều lắm, tứ tán cả. Ngay từ hồi tôi 4 tuổi, bà đã dạy tôi phải biết quý hạt gạo. Hạt cơm rơi xuống phải nhặt lên.
Khi mẹ tôi mất, tôi bỏ lên Đà Lạt. Đêm giao thừa đầu tiên, không có bà bên cạnh. Tôi nâng ly rượu, chợt nhớ "hạt cơm rơi". Tôi ngước nhìn bàn thờ, và tự hỏi - Đời bà gian truân thế nào? Nước sông dâng cao như vậy, khi nước rút, làm sao nhận ra mồ mả ông bà? Bà bỏ lên Hà Nội kiếm sống thế nào? Vào Sài Gòn, bà bán xôi. Tôi chưa bao giờ hỏi bà cách đồ xôi thế nào, chọn nếp ra sao? Còn nhiều câu hỏi trong đầu, nhiều điều tôi muốn biết nữa, nhưng không thể…
Những năm cuối đời, nếu ai hỏi chuyện xưa, mẹ tôi nói cả giờ. Tôi chỉ miễn cưỡng nghe vài phút, rồi lên lầu. Còn nhiều công việc mưu sinh phải làm. Tôi nghĩ, chỉ cần chăm sóc bà đầy đủ là được.
Thế
hệ chúng ta lớn lên trong chiến tranh - Khổ! Tàn cuộc chiến - Khổ. Khổ đủ kiểu,
tùy môi trường xuất thân. Ở cái thời "rau muống bổ hơn thịt bò" - Thật
xấu hổ! Có lẽ mấy bà khổ nhất - Cái khổ ngấm ngầm mà dai dẳng. Đó là cầm giỏ ra
chợ với chút xíu tiền. Làm sao thu vén cho bữa ăn gia đình. Những năm tháng đó,
làm sao ai biết? Mà có ai muốn biết đâu!
Tuổi già ở nhà là một thế giới khép kín, cô đơn giữa mọi tiện nghi, giữa những "món ngon mẹ nấu", và những cú điện thoại "chăm sóc" quá kỹ lưỡng của con cái. Muốn được chia sẻ, nhưng có ai lắng nghe để chia sẻ? Con cái ư?
Tôi
chỉ nín lặng chấp nhận "quả báo", không dám cưỡng cầu. Nhưng mấy bà
thì tâm tư chất chứa đủ thứ. Về nhà dồn nén, dồn nén… Các bạn marketing rất
tinh quái, nếu biết số phone, sẽ gọi lại tỉ tê đủ thứ, và chào bán thực phẩm chức
năng. Sa bẫy là điều dễ hiểu. Đừng trách tuổi già! Marketing biết lắng nghe họ
hơn con cái.
Già rồi, cổ lỗ sĩ mọi thứ. Dĩ vãng cũng cổ lỗ sĩ. Nhu cầu lắng nghe nhiều nhất, nhưng cũng mong manh nhất. Tôi thì quá muộn rồi! Ai còn cơ hội thì chớ bỏ lỡ.
Tuổi
già muốn được chăm sóc. Muốn chỉ vì gìn giữ sự kết nối, không phải muốn để lệ
thuộc. Muốn được làm theo ý nguyện, muốn được tôn trọng, và muốn được lắng
nghe, nhưng bất khả.
Sự lạc nhịp giữa hai thế hệ, những mong muốn chăm sóc tuổi già chỉ là giấc mơ. Tôi biết - Chỉ là giấc mơ thôi. ■
Vũ
Thế Thành (11/2025)
Chăm sóc tuổi già - xin đừng nửa thương nửa nợ - Tuổi Trẻ Online
23 Điều Vô Lý Chỉ Có Ở Việt Nam - Ku Búa
Ở Việt Nam có những thứ và những điều vô cùng vô lý nhưng vì những
thứ đó đang ở Việt Nam nên ai cũng cho rằng nó có lý và không có vấn đề gì. Hy
vọng nhiều người sẽ nhận ra. Danh sách như sau:
1. Sổ hộ khẩu. Trên thế giới chỉ có 3 nước áp dụng chính sách này, đó là Việt Nam, Trung Quốc và…. Bắc Hàn. Tôi thật sự không hiểu nổi mục đích của cái sổ hộ khẩu là gì, trừ việc làm mồi kiếm ăn cho mấy anh chị Công An. Nếu bạn nào có thế giải thích trong 1 câu “tại sao chúng ta lại có sổ hộ khẩu” tui chết liền. Ở xứ khác khi sinh ra chỉ có giấy khai sinh rồi lớn lên làm cái thẻ, hộ chiếu. Vài nước thì dùng bằng lái xe làm chứng minh. Muốn đi đâu thì đi, nước của mình mà. Tại sao mỗi lần chuyển địa phương là phải đi khai tạm trú, kt3. Mấy cái này là gì tui hiểu tui chết liền.
2. Đi mua xe đi đăng ký tên mình phải dùng sổ hộ khẩu và đăng ký tại nơi thường trú (nơi đăng ký hộ khẩu). Nó vô lý ở chỗ này. Bạn là dân Lạng Sơn chuyển công tác vô làm ở Cà Mau, bạn muốn mua xe máy và đứng tên bạn, lỡ xe có bị trộm thì người ta biết xe đó là của mình. Nhưng ở Việt Nam thì nếu mua ở Cà Mau thì dân Lạng Sơn phải chở xe về Lạng Sơn đăng ký. Có cái nước nào khác trừ Việt Nam làm vậy không? Có ai biết thì nói nha, tại tui khờ lắm, hiểu biết về thế giới bên ngoài Việt Nam kém nữa.
3. Cảnh sát giao thông kiểm tra xe nếu không có đủ giấy tờ sẽ bị giam xe. Tại sao người lái xe phải chứng minh xe đó là của người lái? Sao CSGT không chứng minh điều ngược lại. Phi logic. Còn việc giam xe thì tui chưa biết xứ nào khác làm vậy hết.
4. Thuế “chuyển đổi mục đích sử dụng đất”. Tui chưa biết xứ nào khác có cái thuế quái dị như vậy. Đây là loại thuế làm cản trở quá trình công nghiệp hóa của đất nước. Bạn là một nông dân có 100 mét vuông đất nông nghiệp. Bạn muốn dùng 50m2 đó để xây cái hang. Bạn phải đi tới Sở Tài Nguyên Môi Trường nộp đơn chuyển đổi mục đích sử dụng đất. Số tiền đó cộng với bôi trơn đút lót thì gần bằng giá bán thị trường rồi. Thế thì bạn phải bán đi 50 m2 còn lại. Nghĩa là cái thuế này làm mọi thứ liên quan tới đất đai mắc gấp đôi. Một trong những thứ khùng điên nhất.
5. Đi nộp giấy tờ phải đi công chứng rồi phải có con tem xác nhận.
6. Đi “xin việc” ở cơ quan nhà nước, công ty quốc doanh và một số công ty tư nhân phải nộp “sơ yếu lý lịch”. Sơ yếu lý lịch yêu cầu bạn phỉ ghi rõ về gia đình và bản thân: Trước và sau 1975 đã và đang làm gì. Tui và gia đình tui làm gì trước sau 1975 thì liên quan gì tới năng lực yêu cầu của công việc?
7. Đi làm tự thiện phải (nộp đơn) “xin phép” Ủy Ban Nhân Dân và Mặt Trận TỔ QUỐC địa phương. Trời ơi, đã đi từ thiện, là bỏ tiền túi mình ra cho người khác, đã vậy còn phải đi xin giấy phép là sao? Độc Lập Tự Do Hành Phúc đâu rồi?
8. Tham gia các giải thể thao ở tỉnh (và vài thành phố) phải có hộ khẩu và sổ tạm trú ở đó. Thể thao Thái Lan đang phát triển với quy vô chinh phục Châu Á. Trong khi đó ở Việt Nam các nhà làm thể thao hỏi “hộ khẩu con đâu?”. Thấy có ngu không?
9. Đi du lịch hoặc ở khách sạn nhà nghỉ phải đưa hộ chiếu hoặc Chứng Minh Thư cho tiếp tân. Ở xứ khác tui chỉ trình cái thẻ Master hoặc Visa. Nếu đưa hộ chiếu thì họ photocopy xong rồi đưa lại chứ không giữ. Tui chưa biết cái xứ nào làm vậy, trừ Việt Nam.
10. Trước giải, buổi, hội hay chương trình gì cũng phải giới thiệu danh sách mấy quan có mặt. Đã vậy danh nghĩa dài dòng lê thê. Có cần phải đọc tên từng người một, chờ từng người một đứng dậy ngồi xuống không. Tui thật sự không hiểu cái logic. Tui chưa bao giờ thấy 1 giải hay trận thể thao nào ở nước ngoài làm vậy.
11. Các trung tâm thể thao trưng khẩu hiệu “rèn luyện thể thao theo giương Bác Hồ vĩ đại”. Sao xứ Mỹ không trưng khẩu hiệu “tập luyện theo gương George Washington vĩ đại”? Bác Hồ hồi đó có tập thể thao mà sao tui không biết ta. Chuột cơ tay đô nữa, giờ tui mới biết.
12. Tất cả các giấy tờ hành chính pháp lý phải có dòng chữ này ở trên “Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam – Độc Lập Tự Do Hạnh Phúc”. Giấy xin phép nghỉ học cũng vậy, giấy báo cáo cũng vậy luôn. Xứ khác có vậy không ta?
13. Đi toilet ở Bến Xe (Miền Đông, Miền Tây, tỉnh, thành phố) mỗi lần phải trả 2,000 VND.
14. Toilet công cộng thường không có giấy vệ sinh. Vậy người ta dùng gì để chùi ta? (vì giới phụ nữ khiếu nại nhiều quá nên ngày nay có một số toilet đông đảo người dùng có một bàn trực chuyện bán giấy vệ sinh ).
15. Làm xong cái hội thảo hay chương trình gì lớn chút cũng phải nói : “Cảm ơn các lãnh đạo đã tạo điều kiện.”
16. Quân Đội đi làm kinh tế: Viettel, MB Bank, Xăng Dầu Quân Đội, Binh Đoàn 318 Dầu Khí. Tui thật sự không hiểu. Quân đội gì mà làm kinh tế kinh doanh? Chỉ thấy ở VN
17. Quân Đội tham gia thể thao thành tích chuyên nghiệp. Tui chưa biết quân đội nước nào khác làm vậy.
18. Cảnh Sát Nhân Dân tham gia thể thao thành tích chuyên nghiệp.
19. Quân Đội phong hàm sĩ quan cho vận động viên đạt thành tích. Mặc dù chưa bao giờ qua trường lớp đào tạo sĩ quan, chưa bao giờ có kinh nghiệm cầm súng, chưa bao giờ có kinh nghiệm chiến trường. Hàm sĩ quan vô nghĩa vậy sao? Bạn là cha mẹ thì có cho con mình vô cái quân đội như vậy không? Vận động viên đạt thành tích thể thao thì liên quan gì tới phong hàm sĩ quan quân đội? Tui chưa biết quân đội xứ nào khác làm vậy hết.
20. Đi xin việc làm vô mấy cơ quan nhà nước hay quốc doanh phải lót tiền (ngay cả việc đổ hoặc hốt rác trên đường phố), cả vài trăm triệu hơn chứ không kém. Có xứ nào khác làm vậy không ta?
21. Đánh thuế kinh doanh trên facebook. Cái này miễn ý kiến.
22. Sinh viên học ĐH hay CĐ cũng phải học 1.5 năm lý thuyết kinh tế triết học Marx – Lenin và tư tưởng Hồ Chí Minh. 1.5 năm của cuộc đời mà sinh viên sẽ không lấy lại được
23. Và cuối cùng, Đảng Cộng Sản đấu tranh hy sinh cả triệu người dân trong cuộc chiến chống Pháp, Mỹ Ngụy vì lý tưởng của chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản, nhưng cuối cùng lại dùng chủ nghĩa tư bản và kinh tế thị trường để làm giàu. Vậy cả triệu người Việt đã chết làm gì? Cuộc chiến đó có nghĩa gì?
Ku Búa
Tết Và Những Nỗi Lo Toan Không Gọi Thành Tên - Phạm Nhật Minh
Tết luôn được nhắc đến
như mùa của đoàn viên, của sum họp, của những nụ cười và mâm cơm ấm. Nhưng đằng
sau sắc đỏ của câu đối, đằng sau mùi trầm thơm và tiếng cười rộn ràng, có những
nỗi niềm rất khẽ mà không phải ai cũng nhìn thấy.
Có người đếm ngược từng
ngày chỉ mong được nghỉ ngơi sau một năm dài tất bật. Với họ, Tết là khoảng trời
bình yên hiếm hoi, là lúc được ngủ một giấc thật sâu mà không cần đặt báo thức,
là buổi sáng thong thả bên tách trà nóng, là thời gian ngồi cạnh cha mẹ mà
không bị công việc kéo đi. Họ mong Tết như người đi qua sa mạc mong một dòng nước
mát.
Có người lại háo hức vì
Tết là dịp được chi tiêu thoải mái sau những tháng ngày tiết kiệm. Mua cho mẹ
chiếc áo mới, sắm cho cha hộp trà ngon, chọn cho con đôi giày mà nó ao ước bấy
lâu. Niềm vui của họ không nằm ở việc tiêu bao nhiêu tiền, mà nằm ở cảm giác có
thể cho đi. Bởi đôi khi, hạnh phúc của người trưởng thành chỉ giản dị là được
thấy người mình thương nở nụ cười.
Nhưng cũng có những người,
khi Tết càng đến gần thì lòng càng nặng.
Thiên hạ chuẩn bị Tết bằng
sự rộn ràng, còn họ chuẩn bị Tết bằng những đêm trằn trọc. Người ta nghĩ đến
đào mai, bánh trái, còn họ nghĩ đến hai chữ “tiền đâu”. Tiền thưởng chưa chắc
có. Công việc bấp bênh. Khoản nợ vẫn còn đó. Nhìn giá cả ngoài chợ tăng lên từng
ngày, lòng cũng chùng xuống từng chút một.
Họ sợ những câu hỏi tưởng
chừng rất bình thường.
“Năm nay làm ăn tốt
không?”
“Thưởng Tết bao nhiêu?”
“Khi nào mua nhà?”
Không ai biết rằng, đằng
sau nụ cười đáp lại là cả một nỗi chênh vênh.
Có người ngại về quê vì
túi tiền mỏng. Sợ không lo trọn được cho cha mẹ. Sợ mình trưởng thành rồi mà vẫn
chưa thể trở thành chỗ dựa. Có người vẫn cố gắng mua vài món quà nhỏ, không phải
vì sĩ diện, mà vì không muốn cha mẹ phải buồn lòng khi thấy con mình vất vả.
Thật ra, Tết chưa bao
giờ chỉ là câu chuyện của vật chất. Nhưng cuộc đời đôi khi khiến ta quên mất điều
đó.
Một cái Tết đủ đầy
không nằm ở mâm cao cỗ đầy, mà nằm ở việc cả nhà còn ngồi cạnh nhau. Không phải
ai cũng may mắn còn cha mẹ để mà về. Không phải ai cũng còn một mái nhà sáng
đèn chờ cửa mở.
Có những người chỉ cần
được nghe tiếng mẹ gọi vào bữa cơm chiều cuối năm đã là điều xa xỉ.
Nếu năm nay bạn chưa kiếm
được nhiều tiền, đừng vội buồn. Chỉ cần bạn vẫn đang cố gắng, vẫn sống lương
thiện, vẫn giữ được trái tim tử tế, thì đó đã là một thành công rất lớn giữa cuộc
đời nhiều chông chênh này.
Đừng để Tết trở thành
gánh nặng. Tết không phải là cuộc thi xem ai bày biện đẹp hơn, ai tiêu nhiều
hơn, ai thành đạt hơn. Tết là dịp để người mệt mỏi được nghỉ, người xa nhà được
về, người tổn thương được chữa lành.
Cha mẹ không cần bạn
mang về thật nhiều tiền. Điều họ cần là thấy bạn bình an.
Con cái không cần đồ
chơi đắt đỏ. Điều chúng cần là có cha mẹ ở bên.
Và những người thương bạn
cũng không mong bạn hoàn hảo. Họ chỉ mong bạn sống nhẹ lòng.
Nếu cuộc sống năm nay
khiến bạn mệt, hãy cho phép mình bước chậm lại khi Tết về. Một bữa cơm giản dị,
một cành hoa nhỏ, một phong bao không quá dày… tất cả vẫn có thể tạo nên một
mùa xuân ấm áp.
Bởi sau cùng, điều làm
nên hương vị của Tết không phải là tiền bạc, mà là tình người.
Nỗi lo rồi sẽ qua. Khó
khăn rồi sẽ lùi lại phía sau, giống như mùa đông nhường chỗ cho mùa xuân. Chỉ cần
bạn đừng đánh mất niềm tin, thì sớm muộn gì cuộc đời cũng sẽ dịu dàng với bạn
hơn một chút.
Và nếu bạn đang chật vật
trước ngưỡng cửa năm mới, hãy nhớ một điều rất quan trọng:
Bạn không cần một cái Tết
thật giàu.
Bạn chỉ cần một cái Tết
thật an.
An trong lòng, an trong
gia đình, an trong những người còn ở cạnh ta.
Chỉ cần còn được bắt đầu
một năm mới, còn có nơi để trở về, còn có người để yêu thương, thì đó đã là một
cái Tết đủ đầy hơn rất nhiều người trên thế gian này rồi.
Phạm Nhật Minh - TẾT VÀ NHỮNG NỖI LO KHÔNG GỌI THÀNH TÊN Tết luôn... | Facebook
Thanh Loan chuyển
Phản Diện Tình Yêu - Người Phương Nam
Phản Diện Tình Yêu
Ngày
xưa yêu quá là yêu
Chỉ
nghe giọng nói đã xiêu lòng người
Còn
thêm ánh mắt nụ cười
Ngất
ngây say đắm một trời thương yêu
Một
ngày không gặp buồn hiu
Nguyện
thề sống chết nếu yêu không thành
Bên
nhau xây đắp mộng lành
Mơ
ngày hôn lễ chính danh vợ chồng
Cho
nhau ân ái mặn nồng
Bỏ
khi thương nhớ ngày mong tháng chờ
Để
rồi khi tọai ước mơ
Mới
hay thực tế chẳng thơ mộng gì
Sau
thời trăng mật mấy khi
Chòang
vai âu yếm thầm thì tiếng yêu
Bây
giờ vất vả đủ điều
Lại
thêm tật xấu khó chìu như xưa
Đôi
lúc còn thấy khó ưa
Chanh
chua gắt gỏng, người xưa đâu rồi
Bây
giờ đành chịu đựng thôi
Bao
nhiêu chân tướng lần hồi hiện ra
Thì
đây là lúc ngộ ra
Yêu
nhau chung sống mới là hiên ngang
Giờ
đây biết đá biết vàng
Hôn
nhân không chỉ nói càng yêu suông
Hy
sinh, thông cảm, nhịn nhường
Mới là nền tảng lót đường trăm năm
Người Phương Nam
Kỷ Niệm Trên Đồi Yên Ngựa - Phùng Phương Quý
PHÙNG PHƯƠNG QUÝ
Friday, February 20, 2026
Lô Độc Đắc Ba Triệu Đồng (Không Biết Tác Giả)
Cầm tấm check gấp nhỏ
lại, cẩn thận đặt sâu
vào trong sắc tay, dù chỉ là tấm check tượng trưng, trước khi số tiền thật được
trừ thuế và chuyển trực tiếp đến trương mục của nàng, Cathy bàng hoàng như kẻ mộng du và run rẩy như người đang trong cơn sốt
rét. Hai tay nàng nắm chắc chiếc sắc tay và ôm nó áp chặt vào ngực. Hai người
vệ sĩ của Casino lễ phép đưa nàng từ phòng Giám đốc về khách sạn ở ngay trên lầu. Một trong hai người mở khóa cửa,
dặn nàng cần gì thì gọi điện thoại. Xong, ông giao chiếc chìa khoá sáng bóng
cho nàng, đợi nàng bước vào an toàn, hai vệ sĩ mới cúi đầu cung kính chào từ
giã.
Hai ngươì vệ sĩ vừa quay lưng, Cathy đóng ngay cửa lại. Nàng cẩn thận vặn khóa và cài chốt. Xong, Cathy cầm nắm cửa giật mạnh để thử độ an toàn. Thấy cánh cửa không rung chuyển, nàng an tâm quay lại nhìn bao quát căn phòng sang trọng mỉm cười rồi vội ôm cái xách tay bước vào phòng tắm. Cathy nhìn mình trong gương. Phải con Cathy mọi ngày đây sao? Phải con Cathy nghèo khổ, đi bán hàng cho tiệm K-Mart năm ngày một tuần đây sao? Ờ, vẫn khuôn mặt này, vẫn là con Cathy ở K-Mart thường ngày bị tên manager mắng xa xả khi lầm lỗi vụng về đây mà. Nàng mỉm cười với bóng mình trong gương. Phải rồi, vẫn là Cathy nhưng hôm nay Cathy đã khác lắm. Kià, trong gương, một Cathy đang tươi như hoa nở. Mặt nàng hôm nay rạng rỡ. Những nỗi phiền muộn không còn dấu vết. Nụ cười của nàng tươi qúa. Đôi mắt nàng biểu lộ nỗi hân hoan và chưa khi nào long lanh bằng, kể cả cái long lanh của tình yêu khi lần đầu trong đời con gái, lúc David ôm hôn nàng.
Nghĩ đến David, Cathy hơi buồn nhưng nàng vội lắc đầu tự nhủ, không, lúc này nàng không cho phép bất cứ chuyện
gì làm nàng mất vui. Cuộc đời của nàng thay đổi từ khi nàng cầm tấm check này
rồi. Nghĩ thế, nàng vội mở bóp lấy tấm ngân phiếu tượng trưng ra, mắt nàng ánh
lên một niềm tự mãn. Ừ, rồi David sẽ nhìn nàng với đôi mắt vị nể. Rồi David sẽ
tiếc ngơ tiếc ngẩn vì đã dại dột mà phản bội nàng. Rồi nàng sẽ thuộc vào thế
giới giàu sang, trong thế giới đó David chỉ có thể đứng nhìn thèm thuồng, tiếc
rẻ mà không với tới. Cathy lại mỉm cười. Nàng cười và nhìn thật lâu, thật
âu yếm vào tấm ngân phiếu. Nàng áp tấm ngân phiếu lên má để nghe da thịt mình
chạm vào sự giàu sang. Nàng ghé môi hôn lên tấm check trong niềm sung sướng.
Không !!! nàng không phải là con Cathy 21 tuổi đời nghèo nàn nữa. Nữ tân triệu phú Cathy Mayfield đây mà ! Rồi nàng tân triệu phú bước từng bước khoan
thai vương giả nhưmột bà hoàng, vừa đi, vừa
nhìn bóng mình trong gương mãn nguyện. Nàng tân triệu phú bước đến bên chiếc
giường nệm thật dày, thật êm, vẫn cầm tấm ngân phiếu trên tay, Cathy từ từ ngả người xuống nệm. Nàng không bật tivi như thói quen mà
lại muốn đắm chìm vào sự yên tĩnh, hoàn toàn yên tĩnh để tận hưởng cảm giác
hạnh phúc vừa trở thành triệu phú của mình.
Đặt đôi chân ngà ngọc
trên chiếc gối trắng tinh cho thoải mái, Cathy sung sướng hồi tưởng lại khúc quanh lịch sử của đời nàng, lúc
nàng đút tờ giấy 20 đô la vào máy, mới kéo đến lượt thứ tư thì đèn ở máy nàng bật sáng và chuông báo động
reo inh ỏi nhiều nơi. Qua giây phút bàng hoàng, Cathy biết rằng mình trúng số. Tưởng rằng chỉ trúng độ vài trăm hay vài
ngàn đã là may lắm, nào ngờ tất cả casino ồn ào nhốn nháo hẳn lên. Những người khách nhìn nàng vỗ tay
chúc mừng một cách thèm thuồng và nàng thấy nhiều người cố nghến cổ trong đám đông để cố nhìn thấy
mặt người may mắn. Cho tới lúc người quản lý Casino và nhân viên của họ đứng bên chiếc máy vẫn
còn ầm ĩ chuông reo để ghi số máy, ngày giờ chi tiết vào biên bản và chúc mừng
tân triệu phú, Cathy mới tin rằng mình vừa trở thành chủ nhân của ba triệu đô la. Dù vậy, Cathy vẫn sợ rằng đó không là sự thật. Nàng vẫn sợ rằng người ta nói
giỡn cho vui. Ngay cả lúc Cathy đối diện với ban giám đốc trong văn phòng để
ghi tên tuổi và ký vào một đống giấy tờ hoàn tất thủ tục nhận tấm check tượng
trưng này Cathy vẫn tưởng mình mơ.
Ôi chao, trong đời nàng
chưa có giây phút nào tuyệt vời hơn thế. Những rung động của chiếc hôn đầu tiên
chia với David,
vì oán hận, nàng có thể quên
chứ cái phút bàng hoàng trong tiếng còi báo, tiếng chuông reo, tiếng vỗ tay
mừng tân triệu phú thì nàng không bao giờ quên được.
Sinh ra trong một gia
đình nghèo, mẹ chết sớm, có hai chị em, bố lấy vợ kế, bà mẹ kế lại kém nhân từ, Cathy lớn lên trong sự khó khăn vất vả để kiếm từng miếng cơm, manh áo, vì thế, hai chị em nàng rất thương yêu đùm bọc
nhau và lúc nào cũng chỉ nghĩ đến tiền và ước mong no đủ. Chỉ nghĩ đến no đủ
thôi, Cathy đã thấy hết sức may mắn rồi. Bởi vậy, dù đầu óc lúc nào cũng nghĩ
đến tiền nhưng thực sự chưa bao giờ Cathy dám nghĩ đến một số tiền kếch xù đến ba triệu đô la.
Rồi trong một chiều cuối
tuần định mệnh, Cathy bắt gặp David, người yêu của cô, ôm hôn người
con gái khác. Rồi David tránh gặp Cathy. Không nhịn được, Cathy gọi cho chàng thì chàng ta nói với nàng rằng mối tình giữa chàng
và nàng chấm dứt. Nàng buồn và hận David lắm. Đã thế, cũng ngày hôm ấy, ở chỗ làm lại có chuyện bực mình.
Về nhà, về nàng lại đem nỗi buồn nỗi bực ra kể với Sara, người chị gái duy nhất mà nàng rất yêu thương. Sara đang có chuyện không
vui nên không chú ý nghe chuyện của Cathy. Thế là Cathy nổi điên gây
với chị.Người chị thấy Cathy vô cớ kiếm chuyện, lại đang buồn và lo vì thằng con bị đau mà không tiền đi bác sĩ nên
không nhịn được và hai chị em đã cãi nhau một trận kịch liệt. Ngay sau đó, giận và buồn qúa, Cathy bỏ nhà, một mình nàng leo lên xe bus đi Casino
đánh bài chơi cho khuây khỏa và trong lần đi chơi định mệnh này, nàng thành
triệu phú.
Nằm một mình trong phòng với niềm vui vô tận, nàng nghĩ miên man hết chuyện này đến chuyện khác. Có những chuyện mà hôm qua nàng cho là buồn, là đau đớn nhưng hôm nay nàng lại vui khi nghĩ đến. Như chuyện David ôm hôn người con gái lạ. Nàng cho là may mắn để thấy David phản bội nàng trước khi qúa muộn. Như chuyện cãi nhau với người chị. Cãi nhau xong nàng buồn lắm vì chưa bao giờ hai chị em to tiếng như lần này. Nhưng bây giờ nàng nghĩ rằng nếu không có chuyện phản bội của David, nếu không có trận cãi nhau với chị nàng thì nàng sẽ không bỏ nhà ngày thứ bảy để một mình đi casino chơi. Thì ra, cái gì xảy ra trên đời, dù rất nhỏ cũng có nguyên nhân, định mệnh và kết quả của nó. Cathy nghĩ rằng người mà nàng chia sẻ tin vui này đầu tiên là chị nàng. Nhưng khoan đã.
Rồi nàng đi vào giấc mơ
ngày mai của đời nàng. Vì vào đời và khổ sớm nên khôn sớm, nàng tự nhủ tiền nàng tiêu sẽ
rất kỹ càng. Trước hết, nàng mua đất và xây căn nhà mà cả đời nàng mơ ước và cha nàng sẽ có riêng một phòng rộng rãi. Một căn nhà phải có
hồ bơi phía sau và một vườn hoa nhỏ. Một chiếc xe hơi đắt tiền, một số nữ trang
quí và nhiều quần áo đẹp. Nàng cũng không ích kỷ mà ăn một mình đâu. Mẹ chết, bố lấy vợ kế nhưng
sau đó hai người ly dị, từ đấy ông ở một mình và vẫn làm nghề sửa ống nước khi
có người gọi để cha con đắp đổi qua ngày. Rồi chị nàng lấy một người thanh niên
quen thời học trung học, cũng nghèo như gia đình nàng. Mấy cha con sống chung
trong một căn nhà hai phòng ọp ẹp. Cha nàng nhường hai phòng ngủ cho hai đứa con gái, ông ngủ ở
ngoài phòng khách. Nhưng từ nay, với số tiền nàng có, nàng sẽ báo hiếu cha và
ông sẽ được an nhàn sung sướng trong lúc tuổi già.
Vợ chồng Sara nhờ Cathy mà được ấm no, khá giả. Hai vợ chồng nàng làm quản lý một nhà hàng ăn cho Cathy, ngoài lương bổng rất hậu, Cathy còn chia cổ phần cho chị và anh rể. Mỗi năm, ngoài tiền lương, vợ chồng Sara còn có một phần lớn tiền lời thu được.
Cathy vẫn chưa lập gia đình nên từ khi cha mất, Cathy buồn và cảm thấy cô đơn. Nàng cũng có quen biết thêm vài người bạn trai nhưng không tiến tới hôn nhân được bởi người thì không hợp tính tình, kẻ lại lười biếng, chỉ giỏi tán và chủ đích nhắm vào gia sản của nàng. Cathy càng cô đơn, càng chán nản lại càng thương chị nhiều hơn, lúc nào cũng muốn chị mình được giàu có nhàn nhã như mình. Vì thế Cathy trả lại sòng bài cũng bộn tiền bởi cứ vài tuần là Cathy lại lái xe đưa chị đi casino vừa vui chơi cho khuây khỏa, vừa để mong tìm dịp may làm giàu cho chị.
Đầu thu giọt nắng chiều trong và dịu. Chiếc xe mui trần của Cathy đang chạy êm đềm trên con đường rộng thênh thang. Cathy mặc áo thun đỏ, quần jeans xanh, đeo kính mát, gió thổi tóc vàng óng của nàng tung bay về phía sau, trông nàng đẹp như một cô người mẫu. Sara mặc váy trắng, áo thun màu cánh sen. Nàng có da có thịt hơn Cathy một chút. Trông nàng tươi tắn và ngon như một trái cây vừa chín.
Sara cho wheelchair của mình trở lại bên giường Kathy, nhẹ nhàng nói với em:
Sara một tay ôm vai em, một tay vuốt tóc Cathy an ủi:
- Không sao đâu Cathy, cũng tại chị ham đi với em nữa chớ có phải mình em đâu. Chúng ta đã học một bài học đắt giá và qúy giá, nhưng mọi khó khăn rồi sẽ qua. May mà trong khi tai nạn, chúng ta có tiền chữa trị chớ không nghèo và vất vả như lúc trước. Nín đi, nín đi... chúng ta còn trẻ, năng lực còn nhiều, rồi từ từ em sẽ bình phục và rồi từ từ chị sẽ quen với cái chân giả này, em không thấy sao, người ta có tới hai chân giả mà còn chạy đua được cơ mà.
Cathy
gục đầu vào vai chị, trong
phút chốc, hai chị em tưởng như đang sống lại những ngày còn bé, lúc hai chị em vừa ôm nhau khóc, vừa lau
nước mắt an ủi lẫn nhau vì đói, vì nhớ mẹ và
khi bị bà mẹ kế larầy.
Không biết tác giả
Kim Duncan chuyển