Wednesday, April 15, 2026

Thời Kỳ Đấu Tố Lên Ngôi


TỐ GIÁC BÁN HÀNG KHÔNG LẬP HÓA ĐƠN SẼ ĐƯỢC THƯỞNG LÊN ĐẾN 10 TRIỆU ĐỒNG, THỜI KỲ ĐẤU TỐ LÊN NGÔI

Có một nghề mới đang nở rộ, đó là nghề tố giác. Không cần vốn, không cần kỹ năng chuyên môn, chỉ cần một chiếc điện thoại và một chút tinh ý, là có thể kiếm tiền.

Hết Bộ Công an khuyến khích chụp ảnh người vi phạm giao thông để nhận thưởng, giờ đây Bộ Tài chính cũng treo thưởng lên đến 10 triệu đồng cho việc tố người bán hàng không xuất hóa đơn. Một xã hội mà việc canh nhau sai sót trở thành cơ hội kiếm tiền.

Với mục tiêu khuyến khích người dân tham gia giám sát, chống thất thu thuế. Nhưng hệ lụy thì rất lớn, nó đang biến quan hệ giữa người với người thành quan hệ nghi kỵ, canh me lẫn nhau.

Người mua không còn đơn thuần là khách hàng, mà có thể trở thành người giám sát có thưởng. Người bán không chỉ lo phục vụ, mà còn phải đề phòng từng giao dịch như thể đang đứng trước một cái bẫy.

Nguy hiểm hơn, cơ chế này mở ra đất cho cạnh tranh bẩn. Người bán có thể bị đối thủ chơi xấu bằng những thông tin sai lệch.

Đáng nói nhất là sự đối lập đầy chua chát, tố giác dân thường thì được khuyến khích, có thưởng rõ ràng. Còn tố cáo tham nhũng, sai phạm của cán bộ thì lại là một hành trình đầy rủi ro. Không ít người lên tiếng rồi phải đối mặt với áp lực, thậm chí là ngồi tù.

Một xã hội lành mạnh cần niềm tin, cần sự minh bạch từ trên xuống, chứ không phải kích thích người dân soi nhau để đổi lấy vài triệu đồng.

Khi con người bắt đầu nhìn nhau như cơ hội kiếm tiền từ sai sót của nhau, thì xã hội chẳng khác nào đang bị đẩy vào thời kỳ đấu tố.

 

Nguồn FB

Xa Quê Con Nhớ Lắm Rồi, Nhớ Ơ KHO QUẸT MẶN MÒI Vị Quê - Đặc Sản Miền Sông Nước

Hồ Kiều Hay Việt Kiều Hay Khúc Ruột Ngàn Dặm


Vì cuộc sống nghèo khổ, ko được làm con người tự do tại VN mà họ chọn đi Mỹ. Đi Mỹ được thời gian, trở thành công dân Mỹ, có nhà có xe có công ăn việc làm tại Mỹ có nguồn thu ổn định rồi về VN chơi lại khen VN sướng. Trong khi nhà nước có hệ thống tập trung quyền lực thì ko lo cho dân, lương thì thấp nhưng giá hàng hoá thì cao. Người sống ở VN rất mệt mỏi, áp lực. Chỉ có một bộ phận thuộc hệ thống là sống khoẻ. Họ kiếm tiền đô la về VN xài nhưng lại ko đồng cảm với người có thu nhập thấp. Làm sao họ sống sướng. Những hồ kiều này tỏ vê yêu nước bằng việc khen giả tạo rằng VN phát triển, VN sướng nhưng kêu họ bỏ hẳn quốc tịch Mỹ thì họ lặng im. Bản chất con người họ là gì?


1. Bản chất kinh tế: Sức mạnh của sự chênh lệch tỷ giá

Cảm giác "Việt Nam sướng" của những người từ Mỹ về thường không bắt nguồn từ hệ thống an sinh hay quản lý xã hội, mà bắt nguồn từ túi tiền của họ:

Kiếm tiền đô, tiêu tiền đồng: Với mức lương trung bình tại Mỹ, khi đổi sang tiền Việt, họ nghiễm nhiên trở thành tầng lớp thượng lưu hoặc trung lưu cấp cao tại Việt Nam.

Dịch vụ giá rẻ: Ở Mỹ, chi phí nhân công rất cao (cắt tóc, đi ăn nhà hàng, thuê người giúp việc là xa xỉ). Khi về Việt Nam, họ tận hưởng cảm giác được phục vụ "tận răng" với giá rẻ mạt so với thu nhập của họ.

Trạng thái "Du khách": Họ về Việt Nam để tiêu tiền và hưởng thụ, không phải để kiếm tiền và sinh tồn. Họ không phải đối mặt với áp lực lương thấp, giá cả leo thang hay những khó khăn khi làm việc với hệ thống hành chính công như người dân bản địa.


2. Sự mâu thuẫn trong tâm lý "Yêu nước từ xa"

Tại sao họ khen Việt Nam phát triển nhưng không bao giờ từ bỏ quốc tịch Mỹ?

Tấm hộ chiếu là "bảo hiểm": Họ hiểu rõ giá trị của quyền tự do, hệ thống y tế, giáo dục và sự minh bạch pháp lý tại Mỹ. Việc giữ quốc tịch Mỹ là giữ một "đường lui" an toàn.

Nhu cầu khẳng định bản thân: Một số người khi ở Mỹ chỉ là những lao động bình thường, ít được chú ý. Khi về Việt Nam với tư cách "Việt kiều thành đạt", họ nhận được sự ngưỡng mộ và biệt đãi. Lời khen "Việt Nam sướng" đôi khi là một cách để họ tự trấn an rằng lựa chọn quay về chơi của họ là đúng đắn, hoặc để thể hiện sự hào sảng giả tạo.

Sự thiếu đồng cảm: Vì đã thoát khỏi cảnh nghèo khổ từ lâu, họ dần quên đi cái "mệt mỏi, áp lực" mà bạn nhắc tới. Họ nhìn Việt Nam qua lăng kính của những quán cafe sang trọng, những khu nghỉ dưỡng, chứ không phải qua sấp hóa đơn tiền điện hay nỗi lo cơm áo gạo tiền của người công nhân.


3. "Việt Nam sướng" - Một khái niệm mang tính tương đối

Thực tế, cái "sướng" mà họ ca ngợi thường là:

Sướng về giải trí: Đồ ăn ngon, cuộc sống về đêm nhộn nhịp, sự kết nối bạn bè/họ hàng.

Sướng về chi tiêu: Như đã nói, đồng USD giúp họ đứng trên đỉnh của tháp tiêu dùng tại Việt Nam.

Tuy nhiên, họ lờ đi (hoặc cố tình không thấy) những giá trị nền tảng mà một người dân cần: Quyền tự do, sự công bằng xã hội, hệ thống phúc lợi thực chất và môi trường sống minh bạch.

Bản chất thực sự là gì?

Bản chất của nhóm người này thường là chủ nghĩa thực dụng kết hợp với sự thiếu hụt chiều sâu về nhận thức xã hội.

Họ tận dụng tối đa lợi thế kinh tế của nước tư bản (Mỹ) để hưởng thụ tại nước đang phát triển (Việt Nam).

Họ nhầm lẫn giữa "khả năng hưởng thụ cá nhân" và "chất lượng sống của xã hội".


Không phải tất cả Việt kiều đều như vậy, có rất nhiều người vẫn trăn trở với những bất cập trong nước. Nhưng nhóm "hồ kiều" này thường là những người chọn cách sống bề nổi, thích nịnh nọt thực tại để nhận được sự chào đón hoặc đơn giản là để thỏa mãn cái tôi cá nhân.

Lời khen "giả tạo" từ người có túi tiền đầy đô la đôi khi lại là một sự xúc phạm đối với những người đang phải gồng mình mưu sinh trong một hệ thống còn nhiều khiếm khuyết.

 

🌹🌹 Vì cuộc sống nghèo khổ, ko được làm con... - Đoàn Thị Thùy Dương | Facebook

Chẳng Chừa Riêng Ai - Đỗ Công Luận

Tuesday, April 14, 2026

Chuyện Ba Người Lính Thời Chinh Chiến - Quan Dương

Những người lính VNCH (Hình internet)

Tôi tốt nghiệp khoá 6/69 sĩ quan trừ bị vào ngày 7/7/70. Sau khi nghĩ 10 ngày phép cuối khoá, ngày 17/7 tôi đến tiểu khu Darlac trình diện và được điều động về Đại đội 398 vừa mới thành lập. Cùng với tôi còn có 2 chuẩn uý khác cùng khoá là Phạm văn Hậu và Lê Huy Yết. Hậu làm trung đội trưởng trung đội 1, tôi làm trung đội trưởng trung đội 2 và Yết làm trung đội trưởng trung đội 4. Đại đội trưởng là trung uý Đỗ Hồng Phúc.


Vì là đại đội mới thành lập với 3 tên chuẩn uý mặt còn búng ra sữa không có một tí gì kinh nghiệm chiến trường ngoài một mớ lý thuyết được học nên đại đội được đưa về Buôn M’Rê cách Ban Mê Thuột 12 cây số về hướng nam là một nơi tương đối an toàn để đóng đồn. Cách đại đội 2 cây số là cầu 14 với một đơn vị bạn lót lưng. Đại đội đóng quân trong buôn, chung quanh được bao bọc bởi những khẩu pháo 105 ly của tiểu khu sẳn sàng yểm trợ. Tính ra thì buôn M’Rê là nơi tương đối an toàn nếu đem so với những nơi khác trong lúc tình hình chiến sự xảy ra khốc liệt hàng ngày.


Đêm 20/7/70 việt cộng chọn buôn M’Rê tấn công. Như vậy có nghĩa là chỉ 3 ngày sau khi ra đơn vị thì tôi được nếm mùi khói lửa. Đó là lần đầu tiên tôi được cối 82 ly của địch quân bắn từ trên đầu bắn xuống. Cuộc hỏi thăm sức khoẻ không báo trước này quả là bất ngờ. Đạn nổ trên miệng hầm và giao thông hào. Thay vì núp dưới giao thông hào thì tôi lại leo một cái nhà sàn vì tò mò muốn nhìn xem đạn bắn từ hướng nào. Người lính mang máy PRC 25 tên Thành thấy tôi đang đụng trận mà giống như đang ngước nhìn trời tìm một ánh sao băng nào đó để làm thơ thì la oải oải. Chắc là hắn ngạc nhiên vì tưởng ông chuẩn uý vừa rời vú mẹ này gan lì điếc không sợ súng. Tôi không điếc, còn súng thì ai mà chả sợ nhưng vì chưa biết đánh đấm là gì cho nên muốn nhìn xem đạn bay trong đêm tối hình dáng nó ra sao. Tội nghiệp Thành nhiệm vụ mang máy truyền tin nên lúc nào cũng phải bò sát theo sau lưng tôi. Tiếng Ak 47 của việt cộng bắn trực diện bay trên đầu nghe chát chúa chứ không giòn giã êm tai như tiếng M16. Trước mặt buôn qua vòng rào phòng thủ là quốc lộ 14. Bên kia quốc lộ là một con suối và rừng. Sương đêm mờ mịt lẫn vào ánh hoả châu soi sáng từ tiểu khu bắn lên vòm trời khiến cho tôi có một cảm giác nôn nao. Nhưng không hiểu sao tôi cảm thấy không hồi hộp hay sợ hãi mặc dù đó là lần đầu tôi trực diện bắn nhau. Tính nhẩm ra từ lúc tôi được gắn lon chuẩn uý đến khi đụng trận chỉ có 13 ngày. Ôi con số 13.


Phía bên ngoài việt cộng pháo 82 ly dữ dội vô phía bên trong, từng tràng súng nổ dồn dập. Qua máy truyền tin, Kỳ Phùng tức trung uý đại đội trưởng ra lệnh cho tôi dẫn một tiểu đội bò sát ra bờ rào phía bắc dùng kềm cắt kẽm gai cắt cho một khoảng trống phòng khi tụi nó đông đánh không lại còn có đường rút. Vừa điều động cả 3 tên chuẩn uý mới ra trường như 3 con chim mới ra ràng trấn giữ 3 mặt buôn, vừa gọi trực thăng và pháo binh yểm trợ, Kỳ Phùng thiệt là chì. Đêm không trăng dưới ánh sao lờ mờ tôi thấy nhiều bóng người thấp thoáng đang chạy lúp súp băng qua đường và tôi nổ súng. Đó cũng là lần đầu tiên tay tôi bóp cò khi đối đầu với địch kể từ ngày cởi chiếc áo thư sinh khoác lên người bộ đồ lính. Tôi gọi qua máy báo cáo tình hình đến Kỳ Phùng xin pháo binh. Chỉ trong vòng 15 phút sau trực thăng xuất hiện và súng lại nổ giòn giã. Tôi lại leo lên nhà sàn để nhìn. Khi còn đi học, đọc những bút ký chiến trường của các nhà văn quân đội tôi cứ nghĩ đánh nhau thì phải ghê gớm và khủng khiếp lắm nhưng té ra giống như chẳng có gì. Sau khi trực thăng lên tôi không còn nghe súng bên địch nổ nữa. Kế tiếp là đạn pháo binh nổ ầm ỉ bắn chận đầu bên kia suối và trời đang sáng dần. Địch đã rút quân.


Đánh đấm nhẹ nhàng như thế tưởng không có gì, vậy mà sáng hôm sau khi ra khỏi buôn lục soát thì phía việt cộng bỏ lại 5 cái xác không kịp kéo đi. Trung đội 1 của chuẩn uý Hậu tử trận 2 người vì ngày hôm đó trung đội của Hậu trực nên có nhiệm vụ cử 1 tiểu đội làm tổ báo động nằm ngay bờ suối. Khi địch mở cuộc tấn công đụng phải tổ báo động này và 2 người binh sĩ đã hy sinh. 3 tên chuẩn uý mới ra trường mặt mày tèm nhem vì bụi đất đỏ nhìn nhau cười chỉ thấy lòi mấy cái răng. Chuẩn uý Hậu nói, tao thấy đạn bay léo nhéo về phía nhà sàn nơi mày núp mà mày không dính viên nào chắc là do mày ốm nhom mõng như lá lúa nên đạn không biết ghim vào đâu. Tôi nghĩ hắn nói tầm bậy nhưng cũng có thể trúng tầm bạ.


Sau này có kinh nghiệm trận mạc hơn, tôi lại đâm ra sợ chứ không “gan” như lúc mới ra trường. Nhiều khi tôi thấy đánh trận giống như đi casino kéo máy. Lúc đầu không rành cờ bạc lắm thì kéo đâu trúng đó nhưng khi sành sõi rồi thì kéo đâu trật đó. Khi tôi biết thế nào là mùi vị của súng đạn thì bị thương mấy lần. Đôi khi trong đời lính cũng cần bị thương miễn là đừng bị cưa tay, cưa chân hay thẹo thọ trên mặt để được nằm quân y viện đọc chưởng của Kim Dung. Súng đạn muôn đời không có mắt. Chấp nhận đời lính nghĩa là chấp nhận bán cái số mạng cho hên xui may rủi. Đời lính tài giỏi gì cũng không qua số mạng trời định


Trung uý Đỗ Hồng Phúc, đại đội trưởng 398 vị sĩ quan chỉ huy trận đánh đầu đời lính của tôi tại Buôn M’Rê sau này lên đại uý và năm 1973 đã tử trận tại Quãng Nhiêu được vinh thăng cố thiếu tá. Anh là người anh, người thầy của tôi và cho dù đã nửa thế kỷ trôi qua tôi vẫn xin thắp nén hương lòng để tưởng nhớ đến anh.

Cố thiếu tá Đỗ Hồng Phúc

Cố thiếu tá Đỗ Hồng Phúc


Chuẩn uý Phạm Văn Hậu sau này cũng đã lên trung uý. Đầu năm 2022 khi tôi đưa truyện kể về lần đầu đụng trận lên trang quân đội VNCH thì có một người sống ở Đà Lạt đọc được. Người đó liên lạc qua messenger của facebook nói cho tôi biết là có biết Phạm Văn Hậu và đang cố gắng liên lạc để dàn xếp cho tôi và Hậu nói chuyện với nhau. Tôi còn đang chờ thì bất ngờ tháng 4/22 tôi đọc được trên một trang phân ưu mà người mất đúng là trung uý Phạm Văn Hậu. Tấm hình trên trang phân ưu là khuôn mặt của người đồng đội từng chia xương xẻ thịt với tôi trong những ngày 2 tên mặt còn búng ra sữa gặp nhau trong trận đầu đời lính. Tôi nghẹn lòng. Mất tin tức về nhau 50 năm đến khi biết tin thì chẳng vui chút nào. Dù vẫn biết bước vào tuổi thất thập rồi thì xem như một chân trên bờ trần gian và một chân đang lơ lững trong cõi vô minh nhưng tôi không làm sao tránh khỏi buồn.

Cố trung uý Phạm Văn Hậu

Cố trung uý Phạm Văn Hậu


Chuẩn uý Lê Huy Yết cấp bậc cuối cùng là trung uý. Cũng từ bài viết trên có một đồng môn khoá 1/70 hiện sinh sống ở Ban Mê Thuột đọc được và lần này thì hên hơn là người tìm ra nhà của Yết. Đầu tháng 7/22, lần đầu tiên sau 50 năm hai người đồng đội năm xưa nói chuyện bằng facetime qua phone. Nhớ lại tháng 10/72 khi tôi cầm tờ sự vụ lệnh để rời Buôn Hô thì ánh mắt trên khuôn mặt người sĩ quan đẹp trai nhất đại đội bồi hồi nhìn theo và tôi ngoái lại. Bốn mắt nhìn nhau. Qua cuộc biển dâu mất tin tức cứ nghĩ đó là lần cuối. Đâu nghĩ 50 năm sau bốn mắt đó lại nhìn nhau trên màn hình và cả hai cùng giật mình vì suýt nhìn không ra. Lê Huy Yết người bạn từng chia lửa cùng tôi nay râu dài khỏi cằm, tóc thì đã bạc còn tôi thì hai con mắt đã sụp xuống theo tuổi già rượt đuổi. Điều đau lòng là Yết đang ngồi trên chiếc xe lăn vì phải trải qua một cơn tai biến mạch máu não đã 2 năm nay. Một dây thần kinh não bên trái bị liệt nên lỗ tai bên phải của Yết không nghe được. Lỗ tai còn lại nghe cũng rất khó khăn. Hai người đồng đội năm xưa nói chuyện với nhau phải nhờ thông dịch viên đó là Dung, bà xã của Yết mà 50 năm xưa 3 thằng sĩ quan trẻ tụi tôi gọi là cô bé tám dại khờ. Gọi là cô bé bởi vì tháng 9 năm 1970 khi đại đội di quân đến Buôn Hô thì cô tám này còn đang tuổi vị thành niên. Ba má cô tám có một tiệm tạp hoá nhỏ trước chi khu. Cô tám đứng trước quầy bán những món đồ lặt vặt. Vào ngày đó tháng đó cô tám hiền lành ngây thơ và chơn chất đâu biết là mình vừa hạ gục một tay đẹp trai gan lì nhất đơn vị là Lê Huy Yết lúc anh chàng này dẫn quân đi ngang tình cờ chạm phải khuôn mặt từ trong tiệm nhìn ra. Vì cô tám còn nhỏ nên khi đứng bán quán luôn có cặp mắt canh chừng của ông già cô ấy. Tôi và Hậu những hôm không dẫn quân đi mở đường thường thay phiên nhau đến quán để trấn an ông bà già và vừa làm mai cô tám với bạn mình. Yết thì nôn nóng chờ cô bé đủ 18 tuổi. Tôi và chuẩn uý Hậu cua gái thì dở chứ làm chim xanh thì khá mát tay. Đó là khởi đầu một mối lương duyên cho cặp Dung-Yết từ ngày ấy đến giờ vừa tròn đủ nửa thế kỷ bên nhau. Mới đó mà cứ tưởng như ngày hôm qua. Cô bé tám ngày xưa hiện giờ đã ngoài lục tuần, là một bà nội ngoại của đám cháu, có một tiệm tạp hoá buôn bán nhỏ tại Ban Mê Thuột để chăm sóc ông chồng đang bệnh tật.

Qua màn hình của chiếc i phone nhỏ xíu cô tám cũng không ngờ còn được nhìn thấy lại tôi. Hoài niệm vì thế mà cứ tràn ùa về như thác lũ. Tuy bị tai biến tai nghe hơi khó khăn nhưng giọng nói của Yết khá rõ ràng. Tôi và Yết kể nhau nghe lần 3 thằng tôi cùng đại đội mở đường dọc theo quốc lộ 14 qua khỏi địa phận Buôn Hô. Hôm đó trung đội tôi trực nên đi đầu, trung đội Hậu đi sau, Yết thì bao chót. Khi tôi qua khỏi khúc quanh trên quốc lộ thì nghe tiếng B40 phía sau lưng. Giọng Hậu la oai oái trong máy PRC25 bảo tôi quay lại chận bìa rừng để Hậu rượt địch. Tôi cho trung đội bọc vô bìa rừng và nhìn xuống phía Hậu. Súng nổ dồn dập chừng 30 phút sau thì im. Chỉ còn nghe cối 60 ly của Lê Huy Yết bắn chận đầu vô rừng. Không biết Yết bắn kiểu gì mà mấy tên du kích bỏ lại 2 xác không kịp kéo đi. Khi 3 thằng tôi bắt được tay nhau thì lần này tôi chọc quê Hậu, “mày cũng mõng như lá lúa nên mảnh B40 không biết trúng vào đâu”. Lần đó trung đội của Hậu có 1 binh sĩ bị B40 cắt mất hai chân. 3 người bạn giờ chỉ còn tôi may mắn thoát ra nước ngoài sau 6 năm ở tù. Hậu thì đã mất ở Đà Lạt. Yết thì ngồi trên chiếc xe lăn sống âm thầm ở Ban Mê Thuột để đợi ngày đi trong lặng lẽ. 3 chuẩn uý cùng khóa mới ra trường tên là: Quan - Yết - Hậu trình diện đại đội trưởng tên Phúc. Sau cuộc biển dâu thì đại đội trưởng Phúc và trung đội trưởng Hậu nay đã thành người thiên cổ. Lão tử thần cũng khéo chọn tên Phúc Hậu để dành ưu tiên đi chơi cùng lão.


Dù sau này tôi đi nhiều gặp nhiều bạn mới nhưng trong tôi vẫn nhớ nhất là 3 người cùng khoá lần đầu đụng trận cùng nhau trong khi kinh nghiệm chiến trường chưa có. Tôi hỏi Yết có thấy hối tiếc những tháng năm cầm súng hay không khi mà sự kết thúc chúng ta là những người thua trận bị lịch sử vứt sang bên lề. Yết trả lời là không hối tiếc. Một ngày là lính thì suốt đời là lính. Câu trả lời y chang trong ý nghĩ giống tôi.


Quan Dương

Đi Qua Nửa Đời Sống Vợ Chồng Mới Cảm Nhận Được Sự Lãng Mạn Tột Cùng Của Tình Yêu


Nhiều người nghĩ rằng vợ chồng sống không hợp sẽ dẫn đến kết cục ly hôn. Tuy nhiên, cặp vợ chồng già trong bài viết này lại khác. Mặc dù cãi vã mỗi ngày vì những điều nhỏ nhặt nhưng họ vẫn có thể nắm tay nhau đi đến cuối con đường; hơn thế nữa, họ còn cảm nhận được sự lãng mạn tột cùng của tình yêu.

Một đôi vợ chồng già sống với nhau gần trọn cuộc đời nhưng thường hay cãi vã vì những chuyện nhỏ nhặt. Bà là người ưa sạch sẽ nhưng người chồng lại luộm thuộm bẩn thỉu, không thích làm việc nhà. Bà vẫn thường mắng ông ở bẩn, lười biếng và hôi thối. Mặc dù bà đã dùng hết những lời khó nghe để cằn nhằn ông nhưng chồng bà vẫn không có chút thay đổi. Những tưởng họ sẽ chia tay vì cuộc sống không hòa hợp, nhưng thật kỳ lạ, họ vẫn chịu đựng và sống cùng nhau đến mấy chục năm.


Vào ngày thứ 2 sau lễ kỷ niệm đám cưới bạc của họ, cụ bà đột nhiên phải nhập viện và được bác sĩ chẩn đoán mắc hội chứng parkinson. Các con của họ khuyên cha đưa mẹ vào viện dưỡng lão bởi vì họ nhìn thấy mẹ đã phải chăm cha suốt cả quãng thời gian dài. Các con của cụ nghĩ rằng, ngay cả việc vệ sinh sạch sẽ cho bản thân người cha còn không muốn làm thì sao có thể chăm sóc cho người bệnh. Nhưng thật không ngờ, người cha đã quyết định đưa vợ ra khỏi viện dưỡng lão và đem về nhà chăm nom.


Nhiều năm trôi qua, khách đến nhà chơi không khỏi kinh ngạc bởi vì họ thấy nhà cửa gọn gàng ngăn nắp, khuôn mặt cụ bà vẫn hồng hào khỏe mạnh. Mặc dù cụ bà phải ngồi trên xe lăn với đôi mắt đờ đẫn và miệng chảy nước dãi nhưng cụ ông không ngần ngại ngồi bên cạnh lau khô hết lần này tới lần khác. Quần áo của hai vợ chồng vẫn sạch sẽ thơm tho toát lên mùi hương mà cụ bà yêu thích. Thậm chí, cụ ông còn trồng mấy chậu hoa trong phòng để màu xanh cây cối làm cho khung cảnh căn nhà tràn đầy sức sống.


Nhìn thấy điều kỳ lạ này, mọi người nghĩ rằng cụ ông đã thuê người giúp việc hoặc có nhân viên vệ sinh trợ giúp. Nhưng sau khi nói chuyện với cụ, họ mới biết cụ ông không nhờ ai giúp mà quyết tự mình làm tất cả, từ chăm sóc bệnh nhân, dọn dẹp phòng, nấu cơm, giặt quần áo… Cái gì không biết cụ ông liền hỏi con gái hoặc người hàng xóm. Thậm chí, cụ ông còn lên mạng internet tìm công thức nấu ăn và mẹo làm vườn. Trong những năm này, nhờ việc cố gắng chăm sóc tốt cho vợ, tự nhiên cụ ông cũng thay đổi thói quen sống của bản thân trước đây.


Bạn bè và người thân đều ngưỡng mộ ông nhưng cụ ông đã điều chỉnh lại: “Vợ tôi mới là người đáng được ngưỡng mộ. Tôi nghĩ lại trước kia bản thân sống dơ bẩn như vậy nhưng bà ấy lại có thể chịu đựng tôi trong nhiều năm, tôi lại càng cảm thấy tình yêu bà dành cho tôi thật sâu sắc. Cho nên việc tôi làm trong khoảng thời gian mấy năm này có đáng kể gì đâu”.

Cụ ông vân vê bàn tay vợ rồi nói với mọi người: “Bà ấy chịu đựng tôi nửa đời người, tôi sẽ nhịn bà ấy trong nửa đời còn lại để cùng nhau đi đến cuối cuộc đời, đó mới thực sự là cuộc sống vợ chồng hoàn hảo”.

Ban đầu, tình yêu là mật ngọt khiến con người tìm đến với nhau, say trong tình yêu, họ dám chấp nhận mọi khổ ải, dốc toàn tâm hy vọng xây dựng cuộc sống hạnh phúc.


Tuy nhiên, khi thời gian trôi qua, mật ngọt cạn dần, cơn đau do thống khổ sẽ được nhận thức sâu sắc hơn. Điều quan trọng là, sự nhẫn nại chịu đựng đã trở thành thói quen, trong lặng lẽ mà tạo nên hương vị cuộc sống. Giống như chúng ta uống một tách trà vậy, ban đầu thấy đắng nhưng sau đó mới cảm nhận được sự ngọt ngào. Điều này khiến các cặp vợ chồng không thể từ bỏ nhau. Nó làm cho mỗi người trong cuộc không thể thoát ra mà cam tâm tình nguyện vì nửa còn lại mà hy sinh hết thảy.

Giống như cặp vợ chồng già này, cụ bà nguyện ý chịu đựng thói quen lười vệ sinh của chồng và cụ ông cũng nguyện ý chịu đựng thói quen hay cằn nhằn của vợ. Điều quan trọng là, khi thấy bạn đời đau khổ vì những thiếu sót của mình thì chúng ta có thể nguyện ý sửa đổi để hoàn thiện bản thân và cùng nhau xây dựng mối quan hệ hôn nhân hòa hợp đầy chất thơ. Cuộc sống như vậy tuy chưa hoàn hảo nhưng trong quá trình này, nó sẽ mang đến cho các cặp đôi cảm giác lãng mạn nhất của tình yêu.


Theo secret China
San San biên dịch

Tháng Tư Đen 1975 - Nguyễn Duy Phước

Monday, April 13, 2026

Đây Là Nơi Tập Trung Rác


 

Thanh Loan chuyển

30/4 Của 51 Năm Sau - Sỏi Ngọc

Tàu Trường Xuân, thuyền trưởng: ông Phạm Ngọc Lũy

Từ trái sang phải: Đạo diễn: Robbie Hart; Bà Nguyễn Bùi thị Mùi; tác giả Sỏi Ngọc; cố vấn Phim: anh Khoa Phạm


 Lại một tháng Tư đen

Quê người ta tạm trú
Bao giờ về cố thổ
Như máu chảy về tim?

Cuộc chiến đã qua lâu
Lòng ta còn hậu chấn
Hỡi ơi ! Trời biển rộng
Dằng dặc một cơn sầu.  (Hoàng Song Liêm)

Tháng Tư vừa mới chớm, trái tim của những người con Việt hải ngoại không ngớt rỉ máu, vết thương của 51 năm qua vẫn mãi chưa bao giờ lành, một khi quê hương đất mẹ vẫn đang bị cầy xéo, dân vẫn khốn đốn, nền tự do dân quyền không có, những cựu chiến binh VNCH với thân hình còi rọc, như những phế nhân lầm lũi sống ở tận đáy xã hội của đất nước nơi mình được sanh ra; họ là những minh chứng sống cho thấy dưới chế độ xã hội chủ nghĩa Cộng Sản sau 51 năm, đời sống không khả quan hơn, vẫn đói khát, bị vùi dập, kiểm soát, bị trả thù đến bao nhiêu kiếp đời.

Tưởng niệm tháng Tư, phim Shining light, một phim tài liệu “ánh sáng tỏa rạng” được trình chiếu tại một trường tư thục, trung học Marianopolis college cho tất cả mọi người, kể cả những em học sinh, tham dự để hiểu về cội nguồn của những người Việt tỵ nạn tại Canada nói riêng và thế giới nói chung.

Phim tài liệu này chỉ dài 30 phút, do nhà sản xuất phim: Peter Raymont, đạo diễn: Robbie Hart, nhân viên Cao Ủy Liên Hiệp Quốc tại Canada: Tracey Maulfair, đồng sản xuất phim và cựu Đại sứ Canada: Gary Smith, cố vấn phim: Khoa Phạm.

Đã được trình chiếu nhiều lần tại Vancouver, Toronto, Montreal, hôm nay được chiếu lại nhưng đặc biệt có sự góp mặt của nhân vật chính, bà Bùi Nguyễn thị Mùi, bà là người mẹ đã mang bầu được 9 tháng vào ngày 30/4/75, biết rằng tánh mạng rất mong manh nếu bà lên tàu Trường Xuân bỏ xứ lánh nạn Cộng Sản thời bấy giờ, nhưng nỗi sợ hãi bị trả thù, cuộc sống đọa đầy sau ngày mà bọn chiến thắng luôn rêu rao là “nền độc lập tự do dân chủ”, trong khi chúng bắt bớ những  cựu sĩ quan, lính VNCH bỏ tù, nằm gai nếm mật, trong đó có chồng bà… Bà đã hy sinh mạng sống của chính mình và đứa con trong bụng, ôm bụng bầu sát ngày sanh nở, cùng với con trai nhỏ 2 tuổi, lên chiếc tàu định mệnh cuối cùng vào trưa ngày 30/4 để trốn chạy; đến ngày 2 tháng 5 năm 1975 bụng quặn thắt, và đứa con gái đã chào đời trên tàu Trường Xuân, giữa lòng đại dương mênh mông, với 3600 người tỵ nạn vây quanh, đứa bé gái được đặt tên là Chiêu Anh,  ánh sáng rạng rỡ, hy vọng  mở ra cho bà một tương lai mới!

Bà Bùi Nguyễn thị Mùi mới sanh cháu Chiêu Anh trên tàu Trường Xuân

Chiêu Anh- cô gái được sanh trên biển cả của ngày hôm nay

Bà Bùi Nguyễn thị Mùi, đạo diễn: Robbie Hart tại trường Marianopolis college

 

Sau đó, ngày 4/5/1975 tàu Trường Xuân được tàu chở hàng Maersk line của Hong Kong vớt, mẹ con cô được chở vào nhà thương.

Mọi người yên lặng theo dõi bộ phim thật cảm động, tại ngôi trường mà Chiêu Anh đã từng theo học và tốt nghiệp; thỉnh thoảng có tiếng thở dài não ruột, tiếng sụt sùi trong hàng ghế của những người lớn tuổi, cũng có những cái nắm tay thầm lặng chia sẻ nỗi buồn, sự cảm thông của thế hệ trẻ đối với tiền bối.

Phim chấm dứt, ánh đèn sáng lên, bà Bùi ngồi lặng yên trên chiếc ghế ở khán đài, cùng với đạo diễn Robbie Hart, sẵn sàng trả lời những thắc mắc của tất cả mọi người, có cậu bé nói:

- "Tại sao chiến tranh VN đã trải qua 51 năm, đã thống nhất độc lập rồi, mà vẫn còn có người bỏ nước ra đi, còn nghe nói đến sự trốn chạy tìm tự do, tìm nguồn sống mới; họ không chịu nổi áp lực của nhà cầm quyền Cộng Sản?"

Một người khác góp ý:

- "Vào lúc 30 tháng Tư, bọn cộng sản đối với chúng tôi là một điều rất mới mẻ, nhưng kinh nghiệm của thời cải cách ruộng đất thời 1953-1956, chúng đã giết, treo cổ thẳng tay những người họ gọi là “địa chủ”, “tư sản”, tưởng tượng họ cũng đối xử, trả thù những người dân quân miền Nam đã sống, làm việc dưới chính quyền mà họ cho là Mỹ ngụy thì làm sao chịu nổi, vì lý do đó mà nhiều người thà bỏ mạng ngoài đại dương hơn là sống dưới gông cùm của chế độ Cộng Sản."

Đạo diễn Robbie nói:

- "Chúng tôi dự định sẽ về thăm Việt Nam một chuyến, có dịp sẽ quay những thước phim về những biến cố lịch sử đã xảy ra tại đó cách đây 51 năm, và sự khác biệt với đời sống hôm nay."

Một khán giả trong phòng thêm ý kiến:

- "Chúng tôi rất mong được các ông làm phim về những người lính VNCH, những người cựu chiến binh, những thương phế binh của chế độ trước bây giờ họ sống ra sao? Con cái họ thế nào? Có được sống như những người dân bình thường hay họ vẫn mãi mãi bị mang lý lịch xấu không thể ngóc đầu lên được, tâm lý sau cuộc chiến bị thất bại, họ mất tất cả, chỉ còn hai bàn tay trắng, lại thêm tù tội cả chục năm, cuộc đời của chính bản thân và con cái có được thành công ở chính quê hương nơi họ sanh ra không? Cộng Sản, những kẻ chiến thắng sau cái mốc định mệnh 30/4 có thật sự như họ đã nói “theo chính sách khoan hồng” giúp đỡ cho kẻ “lầm đường lạc lối” đi đúng hướng, sao chỉ thấy toàn những hình ảnh đói khát ở vùng kinh tế mới với những căn nhà mái lợp bằng lá, mùa mưa thì dột, mùa nắng thì thiêu đốt… Sự trừng phạt hăng máu của kẻ chiến thắng đến bao giờ mới ngừng tay?!"

 

Hình ảnh của con gái Chiêu Anh cùng với mẹ đi dạo trong một công viên ở Montreal, thanh bình và nhàn nhã, có ai biết quá khứ của họ trắc trở đầy thử thách!

Chiêu Anh chính là Shining Light của bà Mùi, cô là ngọn đèn tỏa sáng trong màn đêm tăm tối, là niềm hy vọng cho cả gia đình sống và phấn đấu, bà Nguyễn Bùi thị Mùi là một dược sĩ có tiếng tại Montreal, Quebec, giúp đỡ cho rất nhiều đồng hương trong thời gian covid.

Bà luôn dậy con gái “ăn quả nhớ kẻ trồng cây”, cô tìm lại được thuyền trưởng của tàu Trường Xuân  năm xưa là ông Phạm Ngọc Lũy, đã đến mừng sinh nhật thượng thọ thứ 95 của ông,

Cô gái Trường Xuân năm nào, tưởng đã không thể nào sống nổi, nay thành công rực rỡ trong ngành thiết kế thời trang,  cô ra trường ngành thiết kế thời trang ở NewYork, được nhiều giải thưởng danh giá.

Xin gửi lời cảm ơn trân trọng đến đạo diễn Robbie Hart, đến anh cố vấn Khoa Phạm đã tìm lại minh chứng sống bà Nguyễn Bùi thị Mùi của tàu Trường Xuân sau 51 năm để cùng ngồi lại nơi đây, ôn lại câu chuyện lịch sử, không thể nào quên; câu chuyện của bà là một trong hàng ngàn những câu chuyện hy hữu của những người vượt biển sống sót, may mắn đến bến bờ tự do, sống, làm việc và thành công, như một tấm gương sáng cho thế hệ tương lai.

 

Chúng tôi ra về với dư âm của chiếc tàu Trường Xuân còn vương vấn, dáng bé nhỏ mảnh khảnh của bà Nguyễn Bùi thị Mùi, với nụ cười ấm áp, ánh mắt chứa chan niềm thân thiện, bà đã sống và cống hiến hơn nửa cuộc đời từ cái mốc 30/4 đến nay cho ngành thuốc, giúp tư vấn cho người bệnh, chích, bán và nhiều khi biếu thuốc cho những hoàn cảnh khó khăn, bà đúng với câu « lương y như từ mẫu », bà tâm sự riêng với tôi :

- "Mình thật may mắn đã được Canada giang tay đón nhận, thì mình phải sống sao cho xứng đáng, trả ơn cho đất nước đã cưu mang và góp phần xây dựng cho tương lai của thế hệ trẻ sau này."

Tại ai mà mỗi tháng tư, tâm tư của hơn 1,5 triệu người sống xa quê hương có cùng một tâm trạng:

Tháng Tư về, gió chạm hư vô
Ký ức cũ rơi rụng không bờ
Người ở lại quen dần im lặng
Kẻ ra đi mang nặng giấc mơ

Một dòng sông chia hai bờ nhớ
Nửa quê hương trôi dạt phương nào
Hơn nửa thế kỷ rồi vẫn hỏi
Mất gì đây… mà đau đến nao lòng.

 

Sỏi Ngọc

Montreal 4/4/2026


https://vietbao.com/p113a324969/30-thang-tu-cua-51-nam-sau-

Vĩnh Biệt Nguyễn Sơn - Mũ Đỏ Út Bạch Lan


Nói đến tên Nguyễn Sơn thì bất ai đã từng phục vụ ở Trung Tâm Hành Quân Delta (LLĐB), Liên Đoàn 81 BCD, Biệt Đoàn 222 CSDC cũng đều biết đến Anh, từ cấp Chỉ Huy Trưởng cho đến anh binh nhì vừa về đơn vị. Tính tình thâm trầm hiền hòa đôn hậu với mọi người mọi cấp, không le lói, không nỗ sảng mặc dù chiến công của Anh đã vang dội với những huy chương cao quý nhất của QLVNCH.


Buổi chiều ngày mùng 5 Tết Mậu Thân, một buổi chiều nắng đẹp, vẫn với những ngọn gió hiền hòa từ biển khơi, vẫn với bãi biển cát trắng chạy dài bên đường Duy Tân mang nhiều kỹ niệm, nhưng sao có vẽ đìu hiu vì những cơn bạo loạn của cộng quân tấn công vào thành phố Nha Trang giữa đêm giao thừa. Tôi đang ngồi với vài sĩ quan ĐĐ3/81/BCD ở quán số 1 cạnh bờ biển, một vài trứng hột vịt lộn, một đĩa mực nướng và không thể thiếu món ốc bưu luộc chấm nước mắm gừng thì Nguyễn Sơn bước vào với 2 người khác. Mũ xanh gặp mũ xanh bắt buộc dơ tay vẫy vẫy vài ba cái rồi bàn ai nấy ngồi. Tôi hỏi Trung Úy Nguyễn Đăng Lâu:

– Niên Trưởng, ai vậy?

– Trung Úy Nguyễn Sơn, Liên Toán Trưởng Trung Tâm HLHQ Delta!

Anh Lâu xoay người qua phía bên kia bàn:

– Ê Sơn... qua ngồi với tụi này cho vui.


Thế là cả bọn nhập cuộc. Delta-81 như anh em ruột, tuy một mẹ khác cha nhưng lúc nào cũng kề cận bên nhau khi xâm nhập. Mẹ là binh chủng LLĐB. Cha là khác nhau đơn vị. Các C, các B, các A, Mike Force, 81, Delta đều mang một huy hiệu giống nhau. Delta ở đâu thì 81 ở đó, bất kể không gian và thời gian. Các C,B,A trong tình trạng cần tăng viện thì Delta-81 có mặt trong vòng 24 tiếng đồng hồ cũng bất kể không và thời gian. Cho nên mặc dù chưa biết nhau nhưng cùng một lò, ngồi chung bàn thì chỉ năm ba phút sau pháo vang trời đất. Sơn tốt nghiệp tháng 8 năm 1965 Khóa 19 VKTĐ với cấp bậc Chuẩn Úy. Như vậy cuối năm 1967 Anh đã mang lon Trung Úy chứng tỏ công trạng anh cũng lẫy lừng. Tôi vừa mới ra trường chỉ được vài tuần lễ nên gặp đàn anh, tôi thường hay hỏi han vài ba câu cốt chỉ để làm quen, nhưng Anh vẫn cứ cười cười với điếu thuốc Ruby Queen trên tay. Chợt Anh đứng dậy bước vào trong vài phút rồi trở lại bàn. 5 phút sau bồi bàn mang ra 10 chai bia con Cọp và 2 dĩa bò lúc lắc nóng hổi. Khi mặt trời xuống dần chân trời góc biển Anh lại chợt đứng dậy bước vào trong rồi lại trở lại bàn. Trung Úy Lâu bảo tôi vào thanh toán tiền nong, vì anh em 81 đã gom góp trước và giao cho tôi rồi, đến khi vào quầy tính tiền thì cô cashier nói Trung Úy Sơn đã trả hết rồi.

– Trung Úy Sơn! Tụi tui đến trước, Trung Úy đến sau mà! Làm vậy kỳ quá!

– Đồng ý! Các anh đến trước, tụi tui đến sau... nhưng mà... tụi tui là Delta nên ai móc súng (bóp tiền) trước thì sống, móc súng chậm hay móc súng sau là... là gì tui cũng không biết nữa!

Rồi anh cười khì! Tôi “kết” với Nguyễn Sơn từ đó.


Rong ruổi trên những bước đường chinh chiến, tôi gặp Sơn rất thường. Làng Cùa, Huyện Hương Hóa, Mỏ Than Nông Sơn, Đức Dục, Đồng Xoài, Đồn Điền Hớn Quản. Có một lần ở Cùa, Sơn gọi tôi sang lều (bạt dã chiến) uống cà phê. Nhưng không phải cà phê mà là chai “Ông Già Chống gậy” với “cờ tây”. Mặt của anh đang ngụy trang với màu mực lá cây rừng và mặc bộ đồ Việt Cộng mang dép râu, tôi biết ngay anh sắp xâm nhập chiều nay, tôi hỏi:

– Bộ rủ tôi làm vài cống để khỏi lạnh cẳng hả?

– Coi ai lạnh cẳng trước. Tôi vào thung lủng Ashau-Alưới. Nhận lệnh sáng nay, nếu vào tới nơi phát hiện chúng nó là các ông nhào vô liền đó. Các ông (81) vô thì tụi tui (Delta) dìa!

Rồi anh cười khì khì, cái điệu cười bất hủ của anh, anh nốc một cốc Johnnie Walker, gắp một miếng dồi chó bỏ vào chén của tôi:

– Vô đi cha nội cho ấm cẳng.


5 giờ chiều ngày hôm đó, toán của anh âm thầm lặng lẽ lên trực thăng của Phi Đoàn 281 không số của Mỹ vào vùng. Thung lũng Ashau Alưới nằm phía cực tây bắc tỉnh Quảng Trị, nơi tiếp vận hậu cần của quân CS Bắc Việt. Nhiệm vụ của Delta là thám sát mục tiêu, nhiệm vụ của 81BCD là khai thác mục tiêu. Anh nói đúng, khi anh rời khỏi trực thăng thì toán của anh đã nằm giữa lòng địch.Sau này anh kể cho tôi nghe: “Mẹ, giữa đoàn hùng binh (VC) có anh đang vùi đầu trong bụi rậm”....

8 giờ sáng ngày hôm sau, 3 ĐĐ 81BCD (ĐĐ3, ĐĐ1, ĐĐ5) nhào vô thì anh đi dìa. Sau cuộc hành quân này, anh có ghé thăm tôi và Nguyễn Hiền ở Bệnh Viện Duy Tân Đà Nẵng, anh móc trong túi áo saut chai Remy Martell nhét dưới chân tôi, rồi lại cũng cười khì khì:

- Cẳng có lạnh thì ướp cái này sẽ ấm ngay!


Tháng tư 75 vất súng, lột lon Thiếu Tá mà nước mắt cứ chảy dài, anh trở về với vợ con, lòng nặng trĩu không phải vì mất lon thiếu tá mà vì mất màu áo hoa rừng đã ôm thân thể của anh trên một quảng đường dài binh nghiệp. Gia đình cha mẹ anh em của anh mang nặng một mối thù Cộng sản vì đã mang đến bao nhiêu nỗi bất hạnh cho gia đình anh. Anh căm thù CS một, nhưng anh căm thù Việt Gian tới mười, anh đã viết một bài viết tựa đề “CHÓ MÁ”, phân tích sự khác biệt giữa con Chó và con Má để ám chỉ những con Má đang sống lẩn quất bên cạnh anh. Sau ngày tự cởi bỏ quân phục và vào tù, tôi không còn có dịp gặp lại anh nữa. Người Bắc kẻ Nam, người lên non kẻ xuống biển, phận ai nấy giữ, thân ai nấy lo, gần 20 năm ly biệt tôi gặp lại anh ở trên phần đất này.

– Út Bạch Lan hả? Tôi đã tới Dallas, có lẽ tôi sẽ tới nhà anh khoảng 6,7 giờ chiều nay.

Anh đơn thân độc mã với cái xe “HO” từ Michigan về Houston tìm một sinh lộ cuối đời. Vật đổi sao dời sau khi anh được rời khỏi những rừng tre rừng nứa, những luống khoai mì khoai lang gần 13 năm tù tội, nay anh phải “rời khỏi” mái ấm gia đình một lần nữa và ngâm nga “đời tôi cô đơn nên tôi chẳng yêu ai, đời tôi cô đơn nên tôi yêu mấy bạn già”. Anh gọi tôi khi anh gần tới Humble (phía Bắc TP Houston vài chục mile).

– Anh Sơn, anh ghé nhà anh Sáng trước, anh Sáng đang đợi anh, tôi sẽ có mặt ở đó khoảng 30 phút.

Trung Tá Lai Văn Sáng, nguyên là Chỉ Huy Trưởng Biệt Đoàn 222 CSDC, anh Sơn về đơn vị này chỉ năm ba tháng với chức vụ Sĩ Quan Hành Quân Huấn Luyện, cùng là gốc eo eo đi bi (LLĐB) nên xem nhau như ruột thịt. Anh Sáng giữ Sơn lại tạm trú vài ngày rồi tính sau. Gọi điện thoại cho “Cò Quế”, nguyên là CHT Cảnh Sát quận Tân Bình Gia Định:

– Help... Help... Help!


Thế là một tuần lễ sau Sơn có việc làm và chỗ ăn chỗ ở ổn định, lương tháng hơn ngàn, bao ăn bao ở không phải chi phí gì cả, nhưng khổ nỗi cái job khiến anh nỗi nóng bất thường. Làm Cashier cho một Grocery. Cứ rình mò thằng nào vào chôm chỉa ba cái bánh kẹo lặt vặt là anh túm cổ ngay. Cái máu và tai mắt mũi họng của các toán Delta mà. Nghề của chàng, nhưng không đúng chỗ, vì nhiều lần sẽ gây thù hận, nhất là bọn mỹ đen, thì có ngày sẽ xảy ra những chuyện không hay. Ông Bà chủ khuyên anh:

– Thôi kệ nó, ba cái lặt vặt đó, anh cứ giả bộ làm ngơ, cái mạng của anh quan trọng hơn.

Sơn nhất quyết không chịu, khẳng định giữ vững lập trường và thái độ, tuyệt đối không nhân nhượng với bọn trộm ngày cướp đêm này, rồi cuối cùng anh xin thôi việc, anh tâm sự:

– Ông Bà chủ (vợ chồng Cò Quế) rất tốt với tôi, tôi có thể làm việc cho ông bà đến chết để đáp lại ân tình này, nhưng mà cứ hể mỗi lần thấy thằng Mỹ đen vào cửa hàng ngông nghênh lận lưng bỏ túi rồi vênh váo bước ra cửa là tôi cứ nghĩ tới mấy thằng Việt Cộng nửa đêm xông vào nhà bố mẹ của tôi hôi của và bắt đóng thuế nữa. Tôi phải xin nghỉ việc vì chẳng đặng đừng, nếu còn tiếp tục chắc có ngày tôi bắn vỡ sọ một vài thằng rồi đi tù. Coi vậy mà đi tù ở Mỹ sướng hơn!


Vài tháng sau, phóng viên chiến trường Phục Viên giới thiệu anh làm một việc khác: Nhà Quàn!!! Nếu mổ và tắm rửa hóa trang xác chết thì 15 US một giờ, còn cắm hoa quét dọn nhà xác thì 10 US một giờ. Anh chọn việc thứ hai. Nhưng cũng chỉ được vài tháng anh lại xin thôi việc, anh tâm sự:

– Mẹ! Hồi xưa vừa chạy vừa cõng xác chết anh em đồng đội, rồi chui vào bụi rậm ôm xác chết ngủ qua đêm, sao người chết rồi mà vẫn còn sưởi ấm cho thân mình. Bây giờ làm cái nghề này sao tôi thấy nó tởm lợm làm sao! Đi ra, đi vào thấy mấy gương mặt đen thủi đen thui, bị bắn chết vì cướp giật, hiếp dâm, uống rượu say lái xe đụng người ta chết, rồi chết luôn, đôi khi mấy ông già bà cả chết già, tôi còn liếc mắt nhìn, rồi kiếm chuyện ra phòng sau cắm hoa vòng hoa phúng điếu...

Có người giới thiệu anh làm một job khác: Lái xe Thiết giáp!!! Giờ làm việc anh lái chiếc xe Van bọc thép (Armor Vehicle) nhận tiền rồi đi đổi tiền, công việc nhàn nhả thư thả, nhưng đôi khi phải nhanh trí để giải quyết những trường hợp thay đổi khẩn cấp. Phần vì tiếng Mỹ chưa nhuần nhuyễn, lại đàm thoại trên vô tuyến (radio), mắt lại kém nên cứ lạc đường hoài, không theo đúng lời chỉ dẫn của supervise hay manager nên anh lại xin thôi việc, anh tâm sự:

– Nhà tôi nghèo lắm. Thuở nhỏ mấy anh em đi học chỉ có một củ khoai lang hay một củ sắn dằn bụng buổi sáng, mãi tới chiều mới có được vài chén cơm với cá mắm Lăng Cô. Khi đi lính, có được đồng lương hằng tháng không cần đếm, chỉ cần tính nhẩm thôi cũng biết ăn xài được mấy ngày. Bây giờ làm công việc này, cứ lên xe là thấy giấy 100 dollar chất đống, tiền của người ta không phải tiền của mình, mất 100 đồng là bị trừ 100 đồng. Một tuần chỉ được vài ba trăm đô, bị sọt (short) một cái, là húp cháo, lại nữa ngựa già làm sao phi đường xa như mấy người trẻ, lên xe xuống xe phải vịn vào cửa xe hay thành xe, lọm khọm kiếm nắp bình xăng không nhớ nằm bên trái hay bên phải, lờ quờ chậm chạp kiểu đó có ngày thằng Mỹ đen lụi một dao vào sau lưng rồi lái xe Van chạy mất với mấy trăm ngàn trên đó thì có nước tự vận.

Cái job cuối cùng của cuộc đời anh khi anh vừa 61 tuổi. Bờ lâm binh (plumbing)!!! Rotation job. Có khi làm từ 10 giờ tối cho đến 6 giờ sáng, có khi từ 2 giờ chiều đến 10 giờ đêm, công việc mà anh thường đùa là “thụt cầu tiêu”, nhưng anh rất happy với công việc này vì nó thuộc City nên benefit đầy đủ, anh tâm sự:

– 13 năm tù, ngày ngày đi hốt và gánh phân tù rồi đổ nước quậy lên cho loảng ra, múc từng gào đi tưới cải xanh, cải bắp, quần áo tay chân mặt mũi lúc nào cũng dính cứt. Bây giờ đi làm lại việc này, nhưng nhiều điều khác nhau. Không bao giờ thấy cứt, cũng không thấy hôi hám, tất cả đều dùng máy móc, bơm thông thụt rửa chỉ bật điện rồi châm thuốc hút chờ, cuối tuần cầm cái check, cảm thấy cái job của mình nó thơm chi lạ.

Nhiều khi ngồi với anh cả buổi, nghe anh tâm sự đời anh không khỏi ngậm ngùi. Thú thật, cho đến khi anh ra đi, tôi không biết anh theo đạo gì, không bao giờ anh nói đến chuyện đi lễ nhà thờ hay chùa chiền, cũng không bao giờ nhắc tới tôn giáo, nhưng trong những câu chuyện thường nhật anh gói ghém triết lý nhân sinh một cách khéo léo tài tình. Có lần chị Sơn hỏi tôi:

– Anh Út có hiểu ảnh nói gì không, hay anh Út đọc bài của anh Sơn anh có biết ảnh nói cái gì không, còn tôi thì mù tịt.

Sơn cười cười:

– Tôi viết và tôi nói, đôi khi tôi cũng không biết tôi nói và tôi viết cái gì huống hồ chi người khác, bà sao hay lộn xộn!

Nhưng tôi hiểu. Tánh tình anh điềm đạm, dè dặt cẩn trọng trong mọi việc suy tính, cách xử thế với tha nhân rất ôn hòa và lịch sự, nhưng cả cuộc đời anh từ thuở nhỏ cho đến khi nằm xuống quả là một cuộc đời bất hạnh mang nhiều nỗi khổ tâm. Chính vì những bất hạnh đó đã làm cho anh trở thành một người trầm lặng. Không màng danh lợi, không bon chen hơn kém với bất cứ ai, nhưng khi nói hay viết một điều gì đều mang máng một cái gì đó trong tâm thức sâu thẳm của anh. Ngôn ẩn ngữ, ngữ ẩn ngôn, ngôn ngữ ẩn ý, người nghe người đọc thoáng qua không hiểu anh muốn ngụ ý gì! Có lần anh hỏi tôi:

– Tôi đố anh biết tại sao khi con người ta chết thì hai cái chân chết trước rồi mới dần dần lên tới cái đầu?

– Tôi không biết!

– Này nhé, khi con người sinh ra là cái đầu ra trước, chỉ trừ phi bị đẻ ngược, còn hai cái chân ra sau cùng. Ra trước chết sau, ra sau chết trước. Cũng giống như toán trưởng Delta lúc nào cũng nhảy trước nhưng chết sau, khi triệt xuất về sau nhưng chết trước.

– Tôi không hiểu xin anh nói cho rõ.

– Này nhé! Khi trực thăng vào tới điểm xâm nhập (LZ) thì toán trưởng phải hoặc là tuột dây cáp, tuột thang dây, hay nhảy từ độ cao 5,7 thước trước rồi mới tới toán viên. Chỉ trong vòng 30 giây theo tiếng đếm, cả toán phải xuống hết mặt đất. Nếu trong vòng 30 giây này mà Việt Cộng trở tay kịp thì có phải thằng tuột dây sau cùng bị bắn khi còn tòn teng trên không hay không? Còn khi triệt xuất (PZ) thì luôn luôn toán trưởng phải đu dây cuối cùng khi cả toán đã ngồi trên trực thăng, cũng trong vòng 30 tiếng đếm, nếu mà Việt Cộng đuổi theo kịp thì có phải toán trưởng lãnh đủ hay không? Đi trước chết sau, về sau chết trước là thế đó.

Rồi anh giảng giải cho tôi nghe về Tứ Đại, Ngũ Uẩn, Lục Căn, con người từ đâu đến, chết sẽ đi về đâu. Tôi ngồi hằng giờ nghe anh nói và có cảm tưởng như ngồi trước mặt một vị thiền sư. Anh vói tay mồi một điếu thuốc, không biết điếu thứ mấy tự nãy giờ, rồi tiếp:

– Anh biết không, hồi nhỏ cha tôi dạy rằng, khi người ta chết thì thân xác lạnh ngắt nhưng còn một điểm vẫn còn nóng (trong Tứ Đại). Nếu điểm nóng này hội tụ trên đỉnh đầu thì người chết sẽ thoát vòng luân hồi sinh tử siêu thoát về nơi thánh cảnh. Nếu ở mắt thì sẽ siêu thoát về cõi trời. Ở ngực thì đáo sinh kiếp người. Ở bụng thì vào loài ngạ quỷ. Nếu ở đầu gối thì là, thì là súc sanh. Cho nên mấy thằng súc sanh, thường đi bằng hai đầu gối là như vậy đó.

11 giờ sáng ngày 6/12/2014. Bầu trời Houston âm u ảm đạm, mưa không nặng hạt nhưng buồn tê tái, lòng người buồn lòng trời cũng buồn theo, người nhỏ giọt lệ trời cũng nhỏ lệ theo.

Cất bước quay về thăm chốn xưa

Buồn ơi biết ngỏ hết sao vừa

Khi hay bạn đã lìa trần thế

Bỏ lại lòng tôi những giọt mưa

Bồi hồi mượn bút hạ vần đan

Mặn đắng bờ mi chợt lệ tràn

Gởi gió về Anh lời vĩnh biệt

Cầu xin giấc ngủ mãi bình an.

Tôi đưa anh về cõi vĩnh hằng, nơi thánh cảnh anh sống yên bình vĩnh cửu. Anh đã theo mây về trời, đã theo gió đến miền Cực lạc, trút bỏ mọi ưu phiền khổ lụy chẳng một chút tơ vương. Khi nắp quan tài khép lại, tôi sờ vầng trán cao rộng của anh, để nhỏ giọt lệ cuối cùng tiễn đưa anh, bàn tay tôi bỗng thấy nóng ấm lạ thường.

Như vậy theo lời anh giảng, thì anh đã thoát vòng luân hồi sinh tử siêu thoát về nơi không còn vướng bận trần ai tục lụy và khôngcòn nhìn thấy những con chó con má mà lúc sinh tiền anh thường hay khinh bỉ và phỉ nhổ./.


Houston 2:00 AM
Ngày 7 Tháng 12 Năm 2014

Mũ đỏ Út Bạch Lan

Bấc Khơi Lụi Tàn - Đỗ Công Luận

Một Cử Chỉ Đẹp


Bà Foreman dừng chiếc xe hơi của mình ngay một trạm thu phí giao thông trên xa lộ cao tốc. Liếc mắt qua kính chiếu hậu, bà thấy cả một dãy dài xe hơi ngay sau mình. Bà chợt nảy ra một ý vui vui, bà quay kính xe xuống, đưa ra cho người bán vé một tờ 50 USD và bảo: "Tôi mua một vé cho tôi, và còn lại tôi mua thêm năm vé nữa cho năm chiếc xe sau tôi, chỗ tiền dư tôi xin biếu hết cho ông!"


Không kịp để cho người bán vé thắc mắc vì sửng sốt, bà Foreman quay kính xe, đạp ga và lái xe đi ngay. Bà hình dung ra trong đầu cùng sự ngạc nhiên đầy thú vị ấy nơi năm người lái xe theo sau mà bà không hề quen biết. Bà không cần những lời cảm ơn, chỉ là một "cử chỉ đẹp" nho nhỏ thôi mà, có đáng gì đâu !


Về đến nhà, bà Foreman vừa làm bếp vừa tủm tỉm cười một mình vì nhớ lại chuyện sáng nay trên đường. Ông chồng để ý thấy làm lạ, đến bữa ăn trưa, ông lựa lời hỏi, bà mới kể lại đầu đuôi.

Đến phiên ông chồng cũng cảm thấy vui lây niềm vui nho nhỏ ấy...


Buổi chiều đến trường dạy môn giáo dục công dân, ông Foreman quyết định làm một "cử chỉ đẹp" bằng cách dùng chính câu chuyện về cử chỉ đẹp của bà vợ để dẫn nhập vào bài học.

Các học sinh trung học của ông lặng đi một thoáng rồi đồng loạt vỗ tay hoan hô sau lời kết thúc của thầy giáo:

"Các em hãy nhớ niềm vui sống khởi đi từ những câu chuyện bình thường nho nhỏ như thế, mỗi ngày ước gì mỗi người trong chúng ta đều làm được ít nhất một "cử chỉ đẹp" tương tự các em nhé!" 

Ở lớp hôm ấy, có cô bé Mary vốn là một học sinh cá biệt, luôn bướng bỉnh, lì lợm, cũng như một đứa bé lười biếng trong gia đình.

Cô về nhà trong tâm trạng hết sức hân hoan phấn khởi và quyết định sẽ làm một "cử chỉ đẹp" với cha mẹ. Cô lặng lẽ thu dọn, lau chùi, quét tước, nấu nướng và giặt giũ xong xuôi mọi việc trước khi mẹ cô ở xưởng và cha cô ở tòa báo trở về.


Sập tối, hai ông bà bước vào nhà và hiểu ra ngay đã có một sự thay đổi kỳ lạ nơi cô con gái đang tuổi dậy thì! Hỏi mãi cô bé mới kể lại câu chuyện về "cử chỉ đẹp" cô đã nghe thầy giáo Foreman kể ở lớp. Cô hứa với bố mẹ mọi chuyện hôm nay cô đã làm ở nhà sẽ không phải là một cử chỉ đẹp duy nhất cô sẽ cố gắng thực hiện. 

Sau buổi cơm chiều thật vui và đầm ấm, ông Alfonse, cha của Mary, vốn là phóng viên của một tờ báo địa phương, khoan khoái ngồi vào bàn làm việc. Ông quyết định phải viết ngay một bài báo về câu chuyện "cử chỉ đẹp"...


Chỉ đến chiều ngày hôm sau thôi, cả miền đều xôn xao rộn rã khi đọc được bài báo. Người ta bảo nhau ít nhất mỗi ngày hãy nhớ làm một "cử chỉ đẹp" nho nhỏ cho nhau, cho cuộc sống ...


Cha xứ đưa câu chuyện vào bài giảng ngày chủ nhật kế đó.

Một diễn giả chọn câu chuyện làm chủ đề chính cho một buổi mạn đàm ở hội trường lớn của thị trấn. Một bà mẹ kể lại cho đứa con như một câu chuyện cổ tích để ru nó vào giấc ngủ ngon.


Một đôi bạn trẻ đang yêu nhau cùng thỏa thuận từ nay sẽ dành cho nhau những cử chỉ đẹp thay vì những trò giận dỗi vô bổ. Ngoài đường phố, người ta thôi không vứt những bã kẹo chewing gum bừa bãi. Những người lái xe cố gắng tránh không làm tạt những vũng nước trên đường lên khách bộ hành.


Trong nhà giam, viên cai ngục bẳn tính quyết định sẽ có những cử chỉ đẹp đối với các tù nhân. Người đi mua hàng ở tiệm tạp hóa nói một lời cảm ơn lịch sự, còn cô bán hàng thường hay cau có thì đã biết mỉm một nụ cười khả ái để đáp lại.

Một cầu thủ bóng đá vốn nổi tiếng là chơi xấu, giờ đây trong trận đấu cuối tuần đã chạy lại đỡ một cầu thủ đội bạn bị ngã với một lời xin lỗi...


Một cử chỉ đẹp, vâng, một cử chỉ đẹp nho nhỏ mỗi ngày thôi cũng đủ để làm cho cuộc sống thêm ý nhị đậm đà, và niềm vui bởi sự quan tâm đến nhau trong yêu thương được nhen nhúm, rồi bừng cháy, lan tỏa đến tất cả mọi người.


Nguồn FB


Mùa Xuân Ất Mão 1975 - Nguyễn Duy Phước

Sunday, April 12, 2026

Gửi Tiền Về Việt Nam

 

Sáng đọc bài của một chị ở bên Mỹ gửi tiền về VN cho bà con. Gửi xong không thấy cám ơn cũng không thấy báo là đã nhận được. Sốt ruột sợ thất lạc gọi hỏi thì câu đầu tiên là “mày gửi ít vậy”!!!

Người VN mình (không phải nói hết tất cả người ở VN ), thường có cái suy nghĩ Việt kiều là phải cho, phải bao, phải tài trợ, phải là cái kho. Ngộ thiệt! qua Mỹ cũng làm cũng phải ăn. Thậm chí làm như Trâu chứ phải làm cà lơ phất phơ như ở VN đâu. Mình ở VN thì nhà cửa, cơ ngơi, nghề nghiệp, vốn liếng có sẵn. Xấu trời làm ăn lụn bại, thất bát cũng còn bấu víu vào cha mẹ, anh em cho qua cơn bĩ cực. Việt kiều qua nước ngoài 2 bàn tay trắng, đủ thứ rào cản (ngôn ngữ, thời tiết, thức ăn, giấy tờ, phương tiện đi làm), coi như làm lại từ đầu. Qua Âu, qua Mỹ hay qua gì thì cũng phải xòe 10 đầu ngón tay ra mà cào cấu mới có cái mà ăn. Bộ tưởng qua đó tiền nó mọc trên cây như lá, sáng ra trèo lên hái, tối mang ra dịch vụ gửi về VN hay sao mà hễ cứ Việt kiều là phải cho?

Ở VN làm biếng, cứ nằm dài ra đó thì cha mẹ, anh em cũng nuôi báo cô, tháng còn dí cho mấy triệu đổ xăng, cà phê, thuốc lá. Ăn nhậu thì bạn bè nó còn bao. Qua Mỹ cắm mặt làm không thấy mặt trời đâu. Làm cả tuần nghỉ chủ nhật thì lo nấu ăn cho tuần kế tiếp. Sáng ôm cà mên quẳng lên xe lái như điên tới hãng. Tới giờ là có mặt chứ bộ la cà quán xá tới 9-10h như mấy cha mấy mẹ bên đây được hả? Làm nail, làm nông, làm cái con mẹ gì thì cũng phải mua các loại bảo hiểm chứ không có tào lao như ở VN thích thì mua không thích thì thôi. Ở nhà thuê thì nó bức bối. Ở nhà riêng thì đóng thuế. Cái cây nó mọc cao quá muốn cắt cũng tốn tiền. Vườn tược để um tùm không cắt nó phạt. Đến con chó chết cũng phải tốn tiền chôn. Kể sơ sơ ra để cho thấy cuộc sống Việt kiều cũng trăm thứ phải chi tiền chứ qua đó đi hái tiền như hái lá đâu mà ngồi chờ sung rụng.


Sau 75 cuộc sống dân VN cơ cực quá. Nhiều người bỏ ra đi cũng vì nghèo vì khổ. Có người qua Mỹ còn mỗi bộ đồ mặc trên người. Mùa đông đến mà đôi giày cũng không có mà mang. Vậy nhưng vì thương người thân ở quê nhà nên vẫn nhịn ăn nhịn mặc ki cóp gửi về. Cầm đồng tiền đô thơm phức chắc nghĩ bên đó kiếm tiền dễ như ra sân cầm cây chổi quét lá rụng. Quơ vài nhát chổi là đầy tay. Có biết đâu ai chân ướt chân ráo đến Âu, Mỹ cũng cày 2-3 jobs. Sơn tường, dọn phòng, cào tuyết, bưng bê chạy bàn đến mửa mật ra nhưng cũng không dám quay về cố hương than thở một câu. Chỉ biết cắn răng cày với mục đích duy nhất là có tiền gửi về VN.

Thôi, cái thời đói khát nó qua rồi. 4-5 chục năm về trước đúng là muốn làm cũng không có việc mà làm. Bây giờ qua cái cơn đó rồi thì lết cái thân đi mà làm chứ. Cũng có tay có chân thì tự nuôi thân được. VK có gửi về thì coi như hương như hoa. VK về nước thì chào đón người ta như một người con đi xa quay về quê hương làm một chuyến du lịch. Đừng có tạo áp lực khiến họ phải căng thẳng phải mua cái gì, phải mang cái gì, phải cho bao nhiêu, phải cho những ai. Để rồi sau này mỗi lần về VN là một ấn tượng kinh hoàng. Sâu xa hơn nữa là người ta khinh cho.


Người thân hay bạn bè sắp về họ hỏi cần gì thì cứ mạnh dạn nói không cần. Họ hỏi quá thì giả vờ chọn đại một thứ vừa rẻ, vừa nhẹ cho họ khỏi áy náy về quê mà đi tay không. Gặp VK cho nhiêu cũng vui cái mặt lên. Làm ơn cất ngay cái bộ mặt khinh tiền ít vô kho giùm cái. VK không cho tiền mà cho cục xà bông, cho chai dầu gió, cho cây lăn nách, cây kem đánh răng, lốc bàn chải cũng cám ơn và vui vẻ cất vô giỏ. Về nhà bóc ra xài rồi nhắn cho người ta cái review có tâm vào. Đó mới là người lịch sự và hiểu biết. Đi ăn cũng đừng có tư tưởng VK trả hết mới phải. Phải cái qq! Bạn mời cả nhóm, cả lớp thì cả lớp góp vô đãi bạn. Đừng để bạn đãi cả lớp qua đây nó cày trả nợ chết mẹ. Gặp VK nói chuyện tích cực. Kể những thành tựu đã đạt được. Đừng than thở cái bếp nhà em nó dột, con em nó chưa có ipad, vợ em nó chưa mua iphone 18, con bồ em nó chưa có chung cư. Họ nghe họ lại nghĩ mình bắt họ phải làm thay mình. Mệt lắm! Thân ai nấy lo, đồ ai nấy sắm, mắm ai nấy húp. Báo quá kiếp sau không ai dám làm VK, chuyển sang làm Vietkong hết. Vì chỉ có Vietkong mới hái ra tiền chứ Việt kiều cũng nai lưng ra mà làm mới có cái bỏ bụng.


Trong nước thì cái cảnh miền Nam phải cho miền Bắc. Ai ở Nam về Bắc thì cũng y như Việt kiều về nước. Nhiều người vô miền Nam mưu sinh, tết đến về Bắc về Trung là một trời áp lực quà cáp, biếu xén. Thôi, bớt bớt đi. Tự trọng, tự giác, tự lập và tự thân vận động lên. Chỉ có cha mẹ già hoặc ốm đau chờ tiền của con cái là phải lẽ thôi. Còn những chuyện khác nó vô lý lắm. Bỏ đi cho đời sống nó văn minh mà con người mình nó cũng thêm văn hóa.

Thể nào mấy tiếng sau gạch đá cũng đầy nhà nè ha. Kệ mẹ! Làm bia riết quen.


Nguồn: Cô giáo Mi

#xuhuong #tamsu

#cuocsongmy #nguoivietomy #nguoiviettaimy