Người Phương Nam
Pages
- Trang Chủ
- About Me
- Truyện Ngắn
- Sưu Tầm
- Sưu Tầm from 2020
- Góp Nhặt Bên Đường
- Nhạc Chọn Lọc
- Sưu Tầm Sức Khỏe
- NPN's Recipes
- Trang Người Phương Nam
- Cười Ý Nhị
- PPS + YouTube Chọn Lọc
- Những Hình Ảnh Ý Nghĩa
- Thơ
- Thơ From 2020
- Bùi Phương Lưu Niệm
- Trang Anh Ngữ
- Truyện Dài : Về Phương Trời Cũ
- Truyện Dài : Ngày Tháng Buồn Hiu
Monday, November 9, 2026
Chuyện Vui: Bức Tâm Thư Của Ông Cửu Gửi Ban Quản Lý "Căn Hộ Đẳng Cấp" - Huỳnh Chiếu Đẳng
Dạo này, ở cái khu căn hộ đẳng
cấp mới được nâng cấp giữa lòng thành phố, người ta đang phản ánh và bức xúc dữ
dội. Chả là chủ sở hữu của các căn hộ vừa nhận được một bản báo cáo dài ngoẵng
từ Ban Quản lý.
Nội dung chánh yếu của bản thông báo là đề xuất một phương án khẩn cấp nhằm
quán triệt tinh thần cảnh giác, nâng cao cấp độ an ninh và đảm bảo chất lượng
cuộc sống cho mọi hộ gia đình.
Theo như dữ liệu
và chứng liệu mà phía lãnh đạo Ban Quản lý thu thập được, gần đây có nhiều động
thái bất thường. Có nguồn tin đồn đoán rằng một vài đối tượng đã kinh qua nhiều
phi vụ bất hợp pháp, cố tình khai thác các khâu hở tại cửa khẩu bảo vệ để xâm
nhập.
Để kịp thời xử lý hệ quả, Ban Quản lý khẳng định sẽ triển khai một quá trình kiểm soát nghiêm túc và nhất quán.
Cụ thể, từng hạng
mục công việc được chỉ đạo như sau:
- Hậu cần và Cơ sở: Mọi giao dịch mua bán đồ dùng hiện đại hay phần
cứng, phần mềm vi tính đều phải đăng ký rõ ràng. Các món đồ gia công đơn
thuần không có nguồn gốc rõ ràng sẽ bị cách ly ngay tại mặt bằng tầng trệt
để bảo quản và chờ cải tạo.
- Cứu hộ và Hộ lý: Đội ngũ hộ lý và lực lượng cứu hộ phải luôn trong tư
thế hưng phấn, hồ hởi nhưng phải khẩn trương khi có tình huống đột xuất.
Mỗi tuần, lực lượng này sẽ được bồi dưỡng kỹ năng nắm bắt tình hình, lý
giải các đáp án mấu chốt để đáp ứng đúng chỉ tiêu được giao.
- Chế độ Chiêu đãi và Giải phóng: Các buổi tiệc chiêu đãi hoành tráng mang tính chủ đạo sẽ bị hạn chế để giải phóng không gian chung. Ban Quản lý kiến nghị cư dân không nên hư cấu ra các câu chuyện phân tán tư tưởng làm ảnh hưởng đến gốc rễ hạt nhân của sự đoàn kết.
Đọc xong cái bản
thông báo dày đặc những cụm từ nghe vô cùng hoành tráng mà cực kỳ vô nghĩa ấy,
ông Cửu — một cư dân già vốn có tính phản biện sắc bén — liền cầm bút viết ngay
một lá thư phản hồi.
Ông viết:
"Kính gửi
Ban Quản lý,
Tôi đã đọc rất
kỹ toàn bộ chuyển ngữ và dữ liệu mà quý vị hồ hởi hiển thị trên bảng tin. Qua bối
cảnh này, tôi xin phát hiện và khẳng định một điều cơ bản: Bản thông báo của
quý vị nghe thì có vẻ như đang phát ra từ Nhà Trắng hay Lầu Năm Góc, nhưng cốt
lõi thì lại chẳng giải quyết được gì cho cái hộ khẩu nhà tôi!
Cái mấu chốt
cơ sở hiện nay là bóng đèn hành lang bị hỏng ba tuần chưa thay, nước sinh hoạt
thì đục ngầu, mà quý vị cứ mải mê động viên, bổ sung các chỉ số đại trà với những
dữ liệu mang tính hư cấu. Có khả năng quý vị nên bớt dùng những từ ngữ công
nghiệp đó lại, quay về thực tế để cư dân chúng tôi bớt bức xúc. Nếu quý vị nhất
trí sửa bóng đèn trước ngày mai, tôi xin cam kết sẽ định hướng cho cả tầng cùng
hồ hởi khen ngợi quý vị!"
Lá thư của ông Cửu
vừa dán lên, cư dân trong khu căn hộ đọc xong ai nấy đều bật cười khoái trá, bởi
ông đã dùng chính cái lối văn từ đèo bòng, dao to búa lớn ấy để chọc thủng sự rỗng
tuếch của nó!
Huỳnh Chiếu Đẳng (Quán ven đường)
Chiếc Áo Cưới Không Kịp Mặc - Phạm Sơn Liêm
Ngày 30 tháng 4 năm 1975, Minh, một người
lính VNCH, rời Việt Nam trong cuộc di tản hỗn loạn.
Anh đến Guam với hai bàn tay trắng.
Một buổi chiều, anh gặp Lan, một cô gái trẻ
cũng vừa thất lạc gia đình.
Lan hỏi:
— Anh có biết gia đình tôi ở đâu không?
Minh lắc đầu.
— Không. Tôi cũng chẳng biết gia đình tôi
đang ở đâu.
Lan cười buồn:
— Vậy là… hai đứa mình giống nhau.
Hai tháng sau, tên cả hai cùng có trong danh
sách đi Mỹ.
Minh nhìn Lan:
— Tôi đi một mình. Cô cũng đi một mình?
— Dạ.
Anh cười:
— Vậy thì đi chung.
Lan hỏi:
— Đi tới đâu?
— Tới đâu cũng được.
Và họ thật sự đi chung.
⸻
Qua Mỹ, cả hai đi học ESL, được nhà thờ bảo
trợ, rồi đi làm từ những công việc thấp nhất.
Có những ngày nghèo đến mức phải tính từng đồng.
Có những đêm nhớ quê đến không ngủ được.
Nhưng họ có nhau.
Một tối mưa, Lan tựa đầu vào vai Minh.
— Anh có nhớ Việt Nam không?
— Ngày nào cũng nhớ.
Lan khẽ nói:
— Em chỉ sợ mất thêm một người nữa.
Minh nắm tay cô.
— Anh sẽ không đi đâu.
Nụ hôn đầu tiên của họ đến trong đêm mưa ấy.
Hai con người từng mất tất cả ôm lấy nhau,
như thể đó là mái nhà cuối cùng của đời mình.
⸻
Nhiều năm sau, Lan đứng trước một tiệm áo cưới.
Cô nhìn chiếc áo trắng sau cửa kính.
— Đẹp quá…
Minh hỏi:
— Em thích không?
— Thích.
— Vậy thì mình cưới.
Lan bật khóc.
— Em chờ câu này lâu lắm rồi.
—————
Nhưng cuộc đời lại không cho họ một đám cưới.
Lan lâm bệnh. Nằm trên giường bệnh, cô nắm
tay Minh:
— Anh Minh… nếu em đi trước, anh đừng sống một
mình.
— Đừng nói vậy.
— Em muốn mặc áo cưới một lần.
Minh gật đầu.
— Ngày mai anh mua.
Lan cười:
— Anh hứa?
— Anh hứa.
⸻
Sáng hôm sau, Minh đi mua chiếc áo cưới.
Anh ôm chiếc áo trắng trở lại bệnh viện.
Nhưng Lan đã không còn tỉnh. Anh đặt chiếc áo
bên cạnh cô, nắm lấy bàn tay lạnh ngắt.
— Anh mua rồi…
Giọng người lính năm nào vỡ ra.
— Anh mua trễ quá, phải không em?
Lan không trả lời.
Chiếc áo cưới vẫn trắng. Nguyên vẹn. Chưa từng
được mặc.
⸻
Hai mươi năm sau.
Minh đã già. Căn nhà ngày trước nay chỉ còn một
ông già sống lặng lẽ.
Một buổi chiều cuối tháng Tư, ông lấy chiếc hộp
gỗ cũ ra.
Trong đó có tấm hình ở Guam.
Một anh lính trẻ.
Một cô gái trẻ.
Hai người đứng cạnh nhau, ngượng ngùng trước ống
kính. Bên dưới tấm hình là chiếc nhẫn cưới. Và chiếc áo cưới vẫn còn nguyên.
Minh vuốt nhẹ lên lớp vải trắng.
— Lan…
Ông mỉm cười.
— Anh mua được rồi.
Ông ngồi im rất lâu.
Rồi ông lấy hai chiếc ly đặt lên bàn.
Một ly cà phê của mình.
Một ly cà phê của Lan.
Theo thói quen suốt mấy chục năm.
Ông quay sang chiếc ghế đối diện.
— Em uống đi, nguội bây giờ.
Không có tiếng trả lời.
Ông vẫn ngồi chờ.
Một phút.
Năm phút.
Rồi mười phút.
Cuối cùng ông bật cười.
— Anh quên mất… Ông đưa tay lau mắt.
— Em đâu còn ở đây.
Đêm ấy, Minh không bật đèn.
Ông mặc bộ quân phục cũ.
Đặt tấm hình Guam trước mặt. Chiếc áo cưới nằm
bên cạnh.
Ông nhìn cô gái trẻ trong tấm hình rất lâu.
— Lan…
— Hồi đó em hỏi anh có biết đường về không.
Ông cười trong nước mắt.
— Anh nói không biết.
Một khoảng im lặng.
— Vậy mà cuối cùng… anh đi cả một đời vẫn
không tìm được đường về.
Ông đưa tay chạm lên khuôn mặt Lan trong tấm ảnh.
— Có lẽ vì quê hương của anh… Ông nghẹn lại.
— …đã nằm trong em rồi.
Đêm đó, Minh ngủ bên cạnh chiếc áo cưới.
Sáng hôm sau, người hàng xóm phát hiện ông đã
ra đi rất nhẹ nhàng, từ lúc nào!
Trên bàn vẫn còn hai chiếc ly.
Một chiếc đã cạn. Chiếc còn lại vẫn đầy. Bên
cạnh là tấm hình Guam. Và trên chiếc áo cưới trắng, Minh đặt chiếc nhẫn ngay
chính giữa.
Không ai biết ông đã ra đi lúc mấy giờ.
Chỉ biết chiếc đồng hồ trong phòng đã dừng ở
4 giờ 30 phút sáng.
Người ta đem ông đi an táng.
Chiếc áo cưới được gấp lại.
Tấm hình chụp ở Guam được nhét vào túi áo
ông.
Còn chiếc nhẫn… Ông đã nắm chặt trong lòng
bàn tay.
⸻
Vải ngày sau, người ta tìm thấy một mảnh giấy
nhỏ nằm dưới chiếc hộp gỗ.
Chỉ có một dòng chữ run run:
“Lan, anh đã tìm được đường về rồi.
Lần này… em đừng để anh phải đi một mình.”
——-
Và đó là hết câu chuyện của Minh và Lan. Hai
con người gặp nhau giữa một cuộc di tản. Cùng nhau đi qua nửa thế kỷ nơi xứ người.
Một người ra đi trước.
Một người chờ đợi cả đời.
Đến cuối cùng, họ vẫn không có một đám cưới.
Nhưng có lẽ… họ đã có một lời hẹn mà phải mất
cả một đời mới thực hiện được.
Phạm Sơn Liêm
10 Điều Bạn Nhất Định Cần Đọc Để Hạnh Phúc Hơn
1. Bạn nhất định phải học nấu cơm. Việc này không liên
quan với chuyện hầu hạ người khác. Khi những người yêu thương không ở bên cạnh,
bạn vẫn có thể đối đãi bản thân thật tốt, có thể độc lập sinh tồn.
2. Bạn nhất định phải học lái xe. Việc này không liên
quan với thân phận địa vị. Như thế vào bất cứ lúc nào, bạn cũng có thể cất bước
đi đến bất cứ nơi nào mình muốn. Không cầu cạnh bất cứ người nào. Tự do.
3. Bạn nhất định phải đọc sách. Dấu chân có bao xa,
lòng dạ có bao rộng. Tấm lòng rộng rãi mới vui vẻ. Ngộ nhỡ đi không xa, hãy để
sách vở đưa bạn đi. Mở rộng tầm nhìn của mình, nhờ vào tầm nhìn của tri thức.
4. Trời sập xuống cũng đừng khóc lóc, đừng oán trách.
Như thể chỉ khiến người yêu thương bạn càng đau lòng, những kẻ hận thù thêm đắc
ý. Bình tĩnh chấp nhận số mệnh, những người yêu thương bạn đương nhiên sẽ quan
tâm.
5. Dù ăn cơm trộn nước tương, cũng phải dọn bàn ăn sạch
sẽ, ngồi với tư thế trang nhã. Sống cuộc sống thô sơ theo cung cách cầu kỳ.
Phong độ không liên quan đến cảnh ngộ.
6. Khi đến phương xa, ngoài máy ảnh, nhớ mang theo giấy
bút. Phong cảnh giống nhau, nhưng tâm tình ngắm cảnh mãi mãi không trùng lặp.
Hình ảnh và ký ức tình cảm là khác nhau.
7. Nhất định phải có không gian thuộc về mình, dù chỉ
hơn chục mét vuông. Nó có thể giúp bạn nếu cãi nhau với người yêu khi giận dỗi,
bỏ đi không đến nỗi lưu lạc đầu phố, đụng phải kẻ xấu. Càng quan trọng hơn là,
khi nông nổi, có một nơi để bạn bình tĩnh lại, cho lòng mình một góc ở yên. Đó
cũng là nhân cách độc lập.
8. Lúc nhỏ phải có kiến thức, lớn lên phải có từng trải,
bạn mới có cuộc đời tinh tế đẹp đẽ! Đọc từng trải của người khác, tìm từng trải
của bản thân.
9. Bất kể lúc nào, đều phải làm một người hiền lành
lương thiện. Hãy nhớ rằng, lương thiện sẽ khiến bạn trở thành người được trời
cao chiếu cố nhất. Kiểu chiếu cố này không hẳn là giàu có và quyền thế. Thiện
có thiện báo, thứ được báo đáp là tình yêu thương.
10. Nụ cười, ưu nhã, tự tin là của cải tinh thần lớn
nhất. Sở hữu chúng, bạn sẽ sở hữu tất cả.
Thanh Loan chuyển
Phản Động
Hiện tại cs cũng đưa con cháu ra nước ngoài sống . Như vậy có gọi là "phản động " không ta ?
Thanh Loan chuyển
Sunday, November 8, 2026
Chiếc Vespa Định Mệnh - Nguyễn Hải Hoàn
Tháng 11 năm 1968 về trình diện phi đoàn 219 tại hậu cứ Đà Nẵng tôi bắt đầu làm quen với chiến trường cũng như làm quen với các anh em trong phi đoàn. Đối với phi đoàn 219, dùng chử chiến trường không còn mấy đúng nghĩa bởi tất cả các phi vụ đều âm thầm và không số. Thời điểm đó, PĐ 219 là phi đoàn có số thương vong cao nhất trong các phi đoàn Không quân. Và ngay tuần lễ đầu tiên về phi đoàn , tôi được cử đi gác quan tài Đ/U Hướng văn Năm thuộc phi hành đoàn Minh- Năm – Thân. Cho đến nay tôi vẫn tự hỏi là tỷ số thương vong của PĐ 219 mà trong đó có một số phi công trực thăng đầy kinh nghiệm nhưng thiếu may mắn thuộc PĐ 219 có mật hệ gì với chiếc Vespa ? Một huyền thoại !hhh
Giữa năm 1969, trong
một lần biệt phái hành quân tại Kontum, tôi ngồi hoa tiêu phó cho Đ/U Nguyễn
quý An biệt đội trưởng của 4 phi hành đoàn. Đ/U An số 1, Tr/U Sinh số 2,Tr/U
Cung số 3, Tr/U Thắng số 4. Ngày hôm ấy phi hành đoàn số 1 nghỉ.Tôi cùng Đ/U An
đang nhâm nhi cà phê ngoài phố Kontum, một chiếc xe jeep của biệt kích Lôi Hổ
thắng gấp trước cửa tiệm mang đến cho chúng tôi tin không lành: Chiếc H-34 của
số 2 bị bắn, đâm vào núi bốc cháy, PHĐ Tr/U Sinh tử nạn.
Chúng tôi bàng
hoàng, hối hả trở về trại B-15, hậu cứ của biệt kích Lôi Hổ vùng cao nguyên
Pleiku- Kontum mà PĐ 219 làm việc với họ.
Một hôm, tôi đang ngồi trong phòng trực phi đoàn, Đ/U Ngô viết Vượng một trưởng phi cơ kỳ cựu của phi đoàn bước vào, anh nhờ tôi đưa anh ra phi đạo để chuẩn bị cất cánh đi biệt phái Kontum. Anh dùng chiếc Vespa của anh chở tôi ra phi đạo và muốn tôi giúp anh đem chiếc Vespa về cất tại phi đoàn.Trên đường ra phi đạo, anh cho biết là đã mua lại chiếc Vespa này từ gia đình cố Tr/U Tôn thất Sinh. Anh bắt tay cảm ơn tôi với đầy tin tưởng là tôi sẽ cất xe cho anh chu đáo,
Chỉ vài ngày
sau, tôi sửng sốt nhận hung tin từ biệt đội Kontum: Thời tiết xấu, 2 phi hành
đoàn tử nạn vì bị “Vertigo”, PHĐ số 1 gồm Đ/U Vượng, Tr/U Sang,Tr/Sĩ Truật –
PHĐ số 2 có Đ/U Cung, Th/U Đạt, Tr/Sĩ Liên. Buổi chiều tôi nhận tiếp báo cáo từ
biệt đội: Cơ phi chiếc số 2 là Tr/Sĩ Liên, em ruột Đ/U Long sống sót và chỉ bị
thương nhẹ. Riêng Đ/U Trần văn Long bay chiếc số 3 đã quay trở lại Kontum đáp
nên thoát nạn.
Đầu tháng 10
/1971 biệt phái Quản Lợi, Đ/U Thắng bay số 1 là biệt đội trưởng, Tr/U Sâm bay
số 2 và tôi bay số 3, Quản Lợi chỉ cách Sài gòn khoảng hơn 1 giờ bay, và vì lý
do an ninh chúng tôi mổi tối đều về Sài Gòn ngủ. Đặc biệt trong lần biệt phái
này Đ/U Thắng đã mua lại chiếc Vespa của cố Đ/U Vượng và anh đã đem chiếc Vespa
này về Sài Gòn làm phương tiện di chuyển .
Sáng hôm ấy trời còn mờ sương, tôi chuẩn bị sẵn sàng chờ Đ/U Thắng đến đón đi bay. Vừa tính bước ra cửa quyển lịch treo ngay đầu cầu thang đập vào mắt tôi:9 tháng 10 -1971 . Tôi thầm nghĩ còn đúng 1 tháng nữa là mình lên 25 tuổi rồi .
Anh Thắng và
tôi lúc này thân nhau như anh em nên anh không ngần ngại lái Vespa từ Phú Nhuận
sang Khánh Hội đón tôi, rồi ngược vào căn cứ KQ Tân Sơn Nhất. Dọc đường anh ghé
phở Công Lý bao tôi một chầu ăn sáng. Vui miệng, anh đã tâm sự về chiếc Vespa
anh đang sử dụng. Anh cho biết chiếc Vespa khởi thuỷ là của một vị Đ/U nhảy dù.
Trên đường ra miền Trung công tác, chiếc C47 chở vị Đ/U nhảy dù này lâm nạn đâm
vào núi bốc cháy, Không biết trong một liên hệ nào, chiếc Vespa được chuyển qua
cho Tr/U Tôn thất Sinh. Một thời gian sau, Tr/u Sinh tử nạn trong một phi vụ
gần Dakto, phi cơ bị bắn đâm vào núi bốc cháy. Kế tiếp người sử dụng chiếc
Vespa là Đ/U Ngô viết Vượng.rong phi vụ liên lạc Kontum – Đức Cơ do anh hướng
dẫn, phi cơ của anh bị “vertigo” đâm xuống đất. Kể đến đây, anh Thắng muốn tỏ
cho tôi biết anh không hề kiêng kỵ khi mua lại chiếc Vespa của gia đình Đ/U
Vượng. Rồi anh cười hỏi đùa tôi “ Sao chú muốn mua chiếc Vespa của tôi không
?“.
Chúng tôi vào đến Tân Sơn Nhất trời đã sáng và sương chưa tan hẳn. Lúc này tôi được biết vì lý do kỹ thuật, chiếc số 2 cần sửa chữa nên Tr/U Sâm nghỉ bay hôm đó,c hỉ có Đ/U Thắng và tôi số 3 lên trực hành quân tại Quản Lợi.
Trên phi trình
tới Quản Lợi, chúng tôi bình phi ở cao độ 2.500 bộ, Vừa qua khỏi Chơn Thành
khoảng 15 phút, thình lình số 1 giảm cao độ thật nhanh và xà vào một bìa rừng.
Anh Thắng gọi tôi trên tầng số FM: “ Số 2 xuống đi, heo rừng nhiều lắm “. Trời
ơi ! tôi thầm kêu khổ. Anh đã từng biết tôi không thích bắn nai, bắn heo … Lúc
còn ở quân trường, các bạn cùng khoá hay cười tôi vì tối tối trước khi đi ngủ,
tôi bắt từng con muỗi trong mùng bỏ ra ngoài cửa sổ, bây gió bảo bắn heo làm
sao tôi dám. Tôi từ chối, anh tỏ ra giận dữ, đe doạ :”Thôi chú về Sài Gòn đi,
mai anh gửi chú ra Đà Nẵng “Vì đã khá thân và cả nể, tôi chiều ý anh, cắt ga xà
xuống rồi tính nói người cơ phi xạ thủ của tôi đừng bắn gì cả. Hởi ơi Tr/Sĩ
Cần, người xạ thủ của tôi đã lanh tay nỗ hàng loạt đại liên trên đàn heo đang
chạy tứ tung, 2 con nằm tại chỗ.Trong khoảnh khắc, Cần đã chuyển 2 con heo xấu
số lên tàu rồi cùng nhận lệnh từ anh Thắng đến “pick-up” luôn 6 con heo anh đã
bắn được. Vì mãi bắn heo gần 9 giờ sáng chúng tôi mới đáp Quản Lợi. Anh em biệt
kích và cố vấn Mỹ chờ sẵn ngoài phi đạo, Đ/U Miller , cố vấn trưởng tỏ ra bực
tức và hơi to tiếng với anh Thắng vì sự chậm trể của chúng tôi. Hắn đã nhanh
tay rút ra chiếc máy ảnh nhỏ đưa lên chụp liên tiếp chiếc H-34 của tôi với 8
con heo còn nằm chình ình bên trong. Tôi thầm nghĩ: Thôi rồi. chuyến này thế
nào tôi cũng bị vài củ … trọng cấm,
Chúng tôi đưa toán
biệt kích lên Lộc Ninh trực hành quân. Vì nhu cầu khẩn thiết. 1 chiếc H-34 được
điều động tăng cường cho chúng tôi và Đ/U Trần văn Long từ biệt đội Ban Mê
Thuộc đã về Lộc Ninh xế trưa hôm đó trên 1 chiếc H-34 với người cơ phi là Tr/Sĩ
Trần văn Liên, em ruột của Đ/U Long. Đây là lần đầu tiên 2 anh em Đ/U Long cùng
chung một phi hành đoàn. Phi vụ rước toán hoàn tất và 3 chiếc H-34 về đáp an
toàn tại Quản Lợi. Khoảng 8 giờ tối, chúng tôi cất cánh rời Quản Lợi để về Sài
Gòn với đội hình :
Anh Thắng cho biết thời tiết xấu, có mưa cẩn thận trong lúc bay hợp đoàn. Chúng tôi đã bay dưới cơn mưa khá nặng hột trong đêm tối, chẳng khác nào “ đục mây “như Đ/U Vượng ngày trước. Quả nhiên chỉ 5 phút sau tôi không còn thấy gì ngoài bức màn đen trước mặt. Tôi bắt đầu chăm chú bay phi cụ và cảm thấy lo sợ trước viễn ảnh một thảm nạn “Vertigo”. Tôi bấm máy gọi Đ/U Thắng để báo anh biết là tôi không còn thấy anh và số 2. Không nghe anh trả lời, tôi đã thực sự toát mồ hôi, mặc dầu mưa lạnh hắt vào người vì cửa sổ không đóng. Tôi chợt nghĩ có lẽ anh đang hốt hoảng trong trạng thái “Vertigo” quái ác kia nên không còn trả lời tôi được. Nhưng còn Đ/U Long thì sao ? cũng cùng tâm trạng chăng ? Một sự im lặng đến sợ hãi. Tôi biết tôi phải chiến đấu với tử thần “Vertigo” và tôi phải tự quyết định mọi chuyện vào lúc này.Tôi dự định giảm độ cao nhưng tôi cũng kinh nghiệm rằng đang bay phi cụ mọi thay đổi trạng thái của phi cơ rất dể làm cho hoa tiêu bị “ Vertigo” nên tôi lại tiếp tục bình phi.
Không đầy 2 phút sau, tôi phát hiện ánh đèn pha (landing light) vừa được bật lên trong khoảng cách chưa đầy nửa dặm phía bên phải của tôi. Thế rồi ánh đèn pha đó bổng quay cuồng, nhảy múa trước mặt, chẳng khác nào một chiếc đèn pin bật lên trong đêm tối và được cầm trong tay một đứa bé đang tập đi. Tôi hốt hoảng dán mắt vào ánh đèn pha và trong giây lát, ánh đèn lao vút xuống đất theo chiều thẳng đứng đối với chiếc phi cơ của tôi. Rồi một tia lửa loé lên. Tôi định thần trở lại, đúng là chiếc H-34 của chúng tôi vừa chạm mặt đất nổ tung, lửa bốc lên cuồn cuộn.
Từ cao độ 2 ngàn bộ
cách mặt đất, tôi bám chặt lấy đốm lửa và cắt ga, giảm dần độ cao. Cách đốm lửa
khoảng 500 bộ, tôi bắt đầu bớt tốc độ và chuẩn bị bay đứng một chổ
(hovering).Tôi bật đèn đáp (landing light) ánh đèn phản chiếu những hạt mưa làm
tôi loá mắt. Liếc sang bên phải, tôi đã nhìn thấy những ngọn cây và mưa rào lớn
lắm nhưng trời ơi !! Định thần lại thì ngọn cây vẫn còn li ti phía dưới, như
vậy phi cơ tôi còn cao lắm chưa thể bay đứng được. Tôi rùng mình vội đẩy cần lái
(cyclic stick) về phía trước với mục đích cất cánh trở lại. Đột nhiên nghe
tiếng người cơ phi hét lên trong máy: “de, de ,de” Thì ra trong phút hốt
hoảng, tôi không đẩy cần lái về phía trước mà còn kéo thêm vào người, phi cơ
bắt đầu bay lùi và mất độ cao.Tôi đã thực sự bị “Vertigo” May mắn tiếng thét
của người cơ phi đã kéo tôi ra khỏi cơn mê và với tất cả sức mạnh (power) của
chiếc H-34, tôi đã giử được phi cơ đứng trên ngọn cây. Tôi vừa thoát chết trong
gang tấc. Dùng bàn đạp (pedals) tôi xoay con tàu một vòng để tìm lại đốm lửa và
di chuyển phi cơ tới gần hơn. Lửa vẫn cuồn cuộn, bao trùm chiếc H-34 mặc dầu
mưa như trút nước. Tôi tìm bãi đất trống và đặt phi cơ xuống để quan sát. Không
hy vọng có người sống sót trong chiếc H-34 lâm nạn, tôi quyết định rời khỏi
vùng bằng cách bay xà trên ngọn cây với tốc độ chậm và nhắm hướng 180 độ để tìm
thành phố gần nhất. Đêm đó chúng tôi ngủ lại Chơn Thành. Sáng hôm sau Tr/U Sâm,
phi hành đoàn số 2 của biệt đội Quản Lợi đến đón tôi vì phi cơ tôi đã bị
“overtorque” phải chờ toán kỹ thuật từ Biên Hoà lên kiểm máy lại.
Sau gần 3 tiếng đồng
hồ tìm kiếm, tôi được biết chiếc số 1 bị cháy, chiếc số 2 cũng lâm nạn , phi cơ
đâm xuống vùng sình lầy, cách chiếc số 1 khoảng hơn nửa dặm .
Hôm đó gặp chị Cúc ,
phu nhân Đ/U Thắng , tôi giúp chị tìm người mở khoá chiếc Vespa để đem về nhà
chị. Tôi rùng mình nghĩ lại “giai“ thoại của chiếc xe. Cả bốn người chủ xe đều
bị chết cháy trong tai nạn phi cơ !!!
Thêm một điều làm tôi phải
ngẫm nghĩ khi mở bản đồ tìm kiếm phi cơ lâm nạn: cùng là khu vực mà Đ/U Thắng
đã xà xuống bắn heo rừng buổi sáng cùng ngày.
Người Bắc 1954 Và Sau 1975 - Trần Văn Giang
Năm 1975, sau khi “cướp” được miền Nam thì người cộng sản
Việt Nam từ miền Bắc đổi tên thành thành phố Sài Gòn là “Thành phố Hồ Chí
Minh.” – Một sự áp đặt cho thành phố Sài Gòn chứ chẳng có trưng cầu dân ý
gì cả? Nhưng sau năm 1975, người cộng sản vào Sài Gòn thì mọi thứ đổi
khác, Những người đến sau này có lối phát ngôn bừa bãi, đối xử thô bạo của kẻ
chiến thắng khác nhau rất xa người Bắc năm xưa. Nếu quý vị từng sống đủ
lâu ở Sài Gòn trước và sau 1975, thì quý vị sẽ hiểu.
Nhận định này không đơn giản là chống cộng hay ủng hộ chính quyền
cs mà là một câu chuyện rất cũ nhưng đến nay vẫn chưa có ai nói đến cho đầy đủ.
Đó là:
“Người Bắc năm 1954 và người Bắc sau năm 1975 Sài Gòn có
khác nhau không?”
Xin lưu ý rằng bài viết này không phải là để chia phe hay ném bùn
mà để hy vọng sẽ cùng nhau tìm ra trả lời cho câu hỏi nêu trên.
Nhiều người tự dưng thấy thành phố này không còn là thành phố của
mình nữa khi đọc tên gọi “Thành phố Hồ Chí Minh.” Không ai tự nhiên lại nói lên
những lời nặng nề nếu họ không mang trong lòng một điều gì ấm ức đã tích tụ từ
rất lâu. Người từng nghĩ như vậy rất có thể là một người lớn tuổi. Họ từng sống
trong một Sài Gòn trước năm 1975 hoặc từng là người Bắc di cư vào Nam năm
1954. Họ từng chứng kiến sự thay đổi của một thành phố từ tên gọi, phong
cách, cách sống cho tới cách con người đối xử với nhau.
Và trong ký ức của họ có một hình ảnh Sài Gòn rất rõ ràng. Một nơi
cởi mở hòa nhã, một nơi dung chứa mọi miền. Không ai bị ép phải nói và nghĩ
theo một chiều; một nơi mà người Bắc năm 1954 dù là dân di cư vẫn được
tôn trọng vì học thức, vì nếp sống, vì đạo đức gia đình.
Vâng! Mọi thứ đã thay đổi sau năm 1975, khi cái tên Sài Gòn
bị thay thế, khi những người chiến thắng bước vào không chỉ bằng vũ khí mà bằng
cả nhân cách (?).
Nhìn lại đợt di cư lớn của người miền Bắc vào năm 1954, sau hiệp định
Geneve, gần 1 triệu người miền Bắc, chủ yếu là người Công giáo, giới trí thức,
người làm việc trong bộ máy hành chính quốc gia, đã chọn di cư vào Nam thay vì ở
lại miền Bắc do chính quyền cộng sản kiểm soát.
Họ không vào miền Nam với súng ống; cũng không mang theo quyền lực.
Họ đến với với một ít hành lý, sách vở và cả những ám ảnh về sự tự do.
Nhiều người trong số đó là giáo viên, bác sĩ, nhà báo, nhà văn, công chức. Khi
đến Sài Gòn, một thành phố sôi động nhưng còn thiếu tổ chức về hệ thống. Họ trở
thành một bộ phận tích cực của bộ máy giáo dục, hành chính, y tế và báo chí của
miền Nam thời bấy giờ.
Tại sao người Bắc năm 1954 lại được nhắc đến như một điểm son
trong văn hóa Sài Gòn? Bởi vì họ không đến không phải để làm chủ mà để hòa nhập.
Và chính trong quá trình hòa nhập đó, họ mang theo một thứ mà người Sài Gòn khi
ấy rất tôn trọng là “Nề Nếp”: Nề nếp từ giọng nói chuẩn, chậm
rãi, lịch thiệp; Nề nếp từ cách ăn mặc, kín đáo, cẩn thận, không phô trương; Nề
nếp trong cách nuôi dạy con, học hành đạo đức không ngông nghênh. Họ sống với
tinh thần ở nhờ đất Sài Gòn phải giữ cho sạch. Nhờ vậy họ được yêu mến, được sự
tin tưởng.
Dần dà họ trở thành một thành phần của bản sắc Sài Gòn. Không có ai xem họ là người miền Bắc nữa. Vì vậy phải nói là người Bắc di cư năm 1954 đã góp phần phát triển văn hóa, văn chương, nghệ thuật cho Sài Gòn. Không nói quá, đó là một giai đoạn mà sự khác biệt vùng miền không chia rẽ mà bổ sung cho nhau.
Vậy thì người miền Bắc sau năm 1975 là ai? Vì sao họ thường bị gắn
nhãn là “áp đặt,” là “thô bạo?” Những người “cướp” Sài Gòn có áp dặt cái tên
“Thành phố Hồ Chí Minh” hay không? Từ góc nhìn của người viết thì câu trả lời
là: “Vâng! Đúng vậy!” Bởi vì cái tên Sài Gòn không chỉ là một địa
danh. Nó còn là ký ức, là bản sắc, là một phần linh hồn của thành phố. Việc
đổi tên thành “Thành phố Hồ Chí Minh” mà không có một cuộc “Trưng Cầu Dân
Ý” nào (?) khiến họ thấy mình không còn quyền giữ lại tên của chính nơi
mình từng sống.
Sự mất mát đó không phải là chuyện hình thức. Nó là biểu tượng của
một cuộc chuyển quyền hoàn toàn không chỉ về chính trị mà về cả tinh thần. Khác
với người miền Bắc năm 1954 vào Nam để tìm tự do; Người Bắc năm 1975 vào Nam là
người chiến thắng. Họ không đến để hòa nhập mà là đến để quản lý. Họ không đến
để xin việc mà để nhận nhiệm vụ. Và trong mắt người dân Sài Gòn vốn đã quen với
cách sống tự do, văn minh đô thị thì những cán bộ mới từ vùng quê nghèo nói giọng
địa phương nặng nề, thẳng thừng, cách làm việc hành chính khô khan cứng ngắc,
thì dễ bị xem là thô lỗ, thiếu tinh tế và mang tư thế của kẻ áp đặt.
Nhưng có một sự thực cần nói rõ, không phải tất cả người Bắc sau
năm 1975 đều y như vậy. Cũng có những cán bộ giỏi, có tâm tử tế được người dân
quý mến. Cũng có những gia đình người Bắc năm 1975 đã đóng góp cho miền Nam
không kém gì người Bắc năm 1954. Cũng có những người từ Bắc vào thấy choáng ngợp
trước sự phát triển của Sài Gòn; rồi họ phải học cách thay đổi chính mình để
hòa nhập. Vấn đề không nằm ở quê gốc mà nằm ở cách tiếp cận và thái độ tiếp quản.
Sự chênh lệch về văn hóa, tốc độ đô thị hóa và cách hành xử sau chiến thắng mới
là thứ khiến người Sài Gòn cảm thấy mình đang bị thay thế.
Tóm lại, người Bắc sau năm 1975 bị xem là áp đặt không phải vì họ
là người Bắc mà vì họ đại diện cho một chế độ mới, một lối sống mới được khai
triển bằng sức mạnh chứ không phải bằng sự đồng thuận. Điều đó đúng hay sai vẫn
để lại trong lòng nhiều người một cảm giác là mình không còn thuộc về nơi mình
đã từng yêu.
Vậy thì có sự khác nhau rất xa giữa người miền Bắc năm 1954 và người
miền Bắc sau năm 1975. Nghe thì rất có lý và đúng là có sự khác biệt thực.
Nhưng nếu để câu đó đứng một mình, nó dễ trở thành một kiểu chụp mũ rất nguy hiểm.
Vì vậy, chúng ta cần mổ sẻ từng yếu tố để thấy khác nhau đến mức nào và vì sao.
-Thứ nhất, về giáo dục và học thức
Người Bắc năm 1954 hầu hết thuộc từng lớp trung lưu trở lên, có học
hành đàng hoàng. Nhiều người làm trong ngành giáo dục, công chức, văn
hóa, y tế. Họ rời miền Bắc trong bối cảnh xã hội còn phân tán mạnh cho nên việc
được học hành đầy đủ là một đặc quyền. Còn người Bắc sau năm 1975 thì ngược lại.
Nhiều người đến từ nông thôn, vùng quê, vùng căn cứ kháng chiến phần lớn không
được tiếp cận nền giáo dục dân sự căn bản kiểu cũ mà là giáo dục theo mô hình
xã hội chủ nghĩa, chú trọng lý tưởng, đấu tranh giai cấp và lòng trung thành với
đảng. Vậy nên sự khác biệt về trình độ, cách ứng xử trong môi trường đô thị, kỹ
năng giao tiếp là có thật.
Người dân Sài Gòn vốn quen với lối sống tự do, thương mại không chỉ
huy, tôn trọng quyền cá nhân, dễ cảm thấy bị đối xử không đúng mức bởi những
người quản lý mới.
-Thứ hai, về ngôn ngữ và cách nói năng
Người Bắc năm 1954 thường nói giọng Bắc chuẩn, chậm rãi, giàu ngữ
vựng, ảnh hưởng bởi sách vở và truyền thống gia đình. Họ vào Nam nhưng không áp
đặt, cũng không phán xét người địa phương. Trong khi người Bắc sau năm 1975,
nhiều người nói giọng vùng quê âm hưởng nặng, đôi khi nghe như ra lệnh.
Thêm vào đó là cách xưng hô theo kiểu đồng chí, báo cáo, quán triệt… khiến người
dân cảm thấy xa lạ và cứng ngắc. Sự khác biệt này không phải lỗi của cá
nhân mà là do bối cảnh sống khác nhau.
Nếu một người sinh ra giữa chiến tranh trong điều kiện thiếu thốn,
không thể yêu cầu họ nói năng mềm mỏng như người lớn lên đi học ở trường Gia
Long, Pétrus Ký… đọc văn học Pháp, Mỹ mỗi tối.
-Thứ ba, về đạo đức và phong thái
Đây là điểm nhạy cảm nhất vì đạo đức không phải là thứ gắn liền với
vùng miền; mà là gắn với môi trường giáo dục và xã hội. Người Bắc năm
1954 được nuôi và dậy trong nền tảng gia đình truyền thống, coi trọng lễ nghĩa,
phép tắc. Họ sống trong một xã hội đề cao văn hóa Tây Phương, tôn giáo và luật
lệ. Còn người Bắc sau năm 1975 bước ra từ chiến tranh, nhiều người lớn lên
không cha mẹ hoặc cả tuổi thơ chỉ ở trong rừng núi. trong bộ đội… Họ được
dạy rằng hòa bình là chiến thắng, chính trị là lẽ sống và phải tiêu diệt giai cấp
bóc lột.
Không có gì khó hiểu khi thấy họ mang một khí chất khác, cứng rắn,
quyết đoán, không ngại nói thẳng. Nhưng điều đó không có nghĩa là họ thiếu
đạo đức, chỉ là đạo đức được định nghĩa một cách khác đi.
Tóm lại, nếu ta chỉ đứng ở một bên thì “Khác nhau thì có
nhưng có rất xa nhau không?” Câu trả lời là: “Vâng! Rất xa,”
Còn nếu bước sang một bước để nhìn toàn cảnh thì lúc này quý vị sẽ thấy một bên
là những con người mang theo nề nếp, học thức và nỗi đau di cư. Một bên là những
con người vừa bước ra từ chiến tranh mang trong mình khát vọng xây dựng và lòng
tin vào lý tưởng. Nếu chỉ so sánh về cái vẻ bề ngoài thì đúng, khác rất xa.
Nhưng nếu nhìn vào hoàn cảnh, lý do và cả nỗi niềm bên trong thì có khi không
xa như ta nghĩ.
Một người lớn tuổi từng nói với tôi:
- "Tôi sống ở Sài Gòn trước năm 1975 và tôi sống ở thành phố
Hồ Chí Minh sau đó. Nhưng tôi không biết lúc nào mình ngừng cảm thấy đó là
thành phố của mình.”
Đó là một lời nói buồn, không giận, không trách, chỉ là không còn
thấy mình thuộc về nữa. Vì sao nhiều người dân Sài Gòn thấy mình bị thay thế?
Không phải chỉ vì đổi tên thành phố, mà vì mọi thứ quen thuộc biến mất cùng một
lúc. Tên Đường từ Thống Nhất, Công Lý, Cường Để… thành những tên ba bốn chữ rất
xa lạ.
Về giọng nói. Giọng Bắc “chính trị” đã thay thế cho giọng
Nam “bình dân.” Cách gọi nhau anh-chị thành đồng-chí đã mất đi sự gần gũi
tự nhiên. Những bản nhạc cũ bị cấm, những tiệm sách cũ bị đóng, những từ ngữ
quen dùng bị xem là phản động. Và điều đau nhất không ai hỏi ý kiến người dân,
không ai xin phép họ trước khi xóa đi ký ức của họ. Họ không chống lại người mới.
Họ chống lại cảm giác bị gạt ra khỏi chính quê hương của mình.
Thử tưởng tượng quý vị đang sống trong một ngôi nhà đã 30 năm rồi.
Một ngày có người lạ khác bước vào sơn lại tường, thay lại bàn thờ, đổi lại tên
gọi và nói:
- “Từ bây giờ nhà này là nhà mới nha! Đừng gọi tên cũ nữa."
Quý vị không thể đánh họ; cũng không thể đuổi được họ. Nhưng trong
lòng quý vị vẫn có một điều gì đó bất mãn rất lớn lao. Điều bất mãn đó có chính
đáng không? Rất chính đáng chứ nhỉ! Vì nỗi đau không cần đúng-sai, chỉ cần
đủ-lâu và đủ-thực. Người dân Sài Gòn buồn không phải vì họ thù hận. Họ buồn vì
cái tên Sài Gòn là thứ cuối cùng họ còn giữ được mà cũng không thể giữ nổi. Thật
không dễ gì trả lời. Nó đụng vào những cảm xúc sâu xa, rất thực. Nhưng có một
điều chắc chắn, chỉ vì mình từng tổn thương không có nghĩa là mình có quyền làm
người khác tổn thương lại.
Vậy thì liệu có đúng là người Bắc sau năm 1975 thô bạo, vô văn
hóa, cư xử như kẻ chiến thắng? Sau năm 1975 khi người cán bộ người Bắc
theo chế độ mới vào vào Nam với tư thế của người chiến thắng tiếp quản miền Nam
thật sự đã có những va chạm trên các khác biệt lớn, những cú “sốc” văn
hóa.
Cần nói rõ là không thể lấy một nhóm người để đánh giá cho cả một
tập thể. Có rất nhiều người Bắc sau năm 1975 vào Nam sống tử tế, hòa nhã, làm
việc chăm chỉ, đóng góp thầm lặng. Họ không hung hăng, cũng không thô bạo,
không đòi hỏi gì. Có người làm bác sĩ được người dân quý vì tận tâm; Có người
làm thầy giáo cô giáo giúp học sinh nghèo vùng xa xôi biết chữ; Có cả những người
từng đi bộ đội nhưng sau 1975 hòa bình về sống như bao người dân khác, không
màng chức quyền. Họ không có tội. Họ chỉ sinh ra ở một miền đất khác và sống
theo những gì họ đã được dạy.
Nguy hiểm nhất là mỗi khi đầu đã có sẵn định kiến và định kiến biến
thành lời miệt thị. Chỉ vì một vài cán bộ từng thô bạo mà nói cả một thế hệ vô
văn hóa. Chỉ vì vài người áp đặt mà nói cả một miền là kẻ cướp. Đó là
cách nhanh nhất để biến một cuộc đối thoại thành một cuộc chia rẽ. Và đó cũng
là lý do vì sao suốt gần 50 năm qua người Việt vẫn chưa thể thực sự ngồi lại với
nhau vì cứ mỗi lần vừa mở lời là đã có người bị quy kết tội rồi.
Phản biện không phải là kết tội mà là để gỡ từng lớp hiểu lầm. Quý
vị có quyền chỉ ra những cái sai của bất kỳ ai ở bất kỳ bên nào, nhưng không ai
có quyền nói cả một thế hệ là thô bạo, là kém văn hóa. Chỉ vì họ sinh ra ở miền
Bắc và đến miền Nam sau chiến tranh. Sự thực cần được nói nhưng cách nói
cũng quan trọng như điều ta nói. Điều ta cần lúc này không phải là ai đúng ai
sai? Mà là ai còn đủ bình tĩnh để tránh nói ra sự thực đã làm tổn thương
nhau thêm một lần nữa. Vậy thì sau tất cả những tổn thương, hiểu lầm, định kiến
và ký ức chồng chất, liệu có còn cách nào để người Việt, đặc biệt là người miền
Nam và miền Bắc hiểu nhau hơn không?
Quan trọng nhất là có còn cách nào để giữ được tinh thần Sài Gòn
mà không phủ nhận thực tế “Thành phố Hồ Chí Minh” đang tồn tại hôm nay? Có người
từng nói một câu rất đau đầu:
- “Sài Gòn không cần lấy lại bằng giấy tờ. Sài Gòn chỉ cần được gọi
đúng tên trong tim những người còn thương nó.”
Câu đó nghe qua tưởng là hoài niệm nhưng thật ra là lối thoát cho
rất nhiều mâu thuẫn kéo dài hàng chục năm. Vì thực tế “Thành phố Hồ Chí Minh”
bây giờ là tên hành chính, là một phần của đất nước này là điều không thể phủ
nhận. Nhưng điều đó không có nghĩa là người ta phải quên cái tên Sài Gòn.
Trên giấy tờ quý vị có thể viết “Thành phố Hồ Chí Minh” nhưng trong ký ức,
trong văn chương, trong lời nói hàng ngày, nếu quý vị vẫn gọi đó là Sài Gòn thì
Sài Gòn nó vẫn sống. Nó sống trong tiếng rao hàng vào mỗi buổi sáng. Nó sống
trong những tấm bảng hiệu cũ. Nó sống trong cách người ta lái xe, bấm còi, nói
tiếng “Dạ và Thưa” đầy thân tình.
Cái tên không quyết định hết, cách sống mới là thứ giữ lại một
thành phố. Cũng như vậy, người Bắc năm 1954 và người Bắc sau năm 1975, người miền
Nam, người hải ngoại, người trẻ sinh ra sau hòa bình không cần phải xóa ký ức của
nhau để được tồn tại. Chúng ta chỉ cần một điều nhìn nhau mà không gạt bỏ nhau.
Không ai phải thua cũng không ai cần phải thắng. Chỉ cần biết rằng mỗi
người đều có lý do để thấy đau và không ai có quyền độc quyền nỗi đau đó. Nếu
hôm nay quý vị vẫn gọi là Sài Gòn bằng sự trân trọng thì thành phố đó vẫn chưa
mất. Và nếu quý vị sống giữa “Thành phố Hồ Chí Minh” hôm nay, hãy sống sao cho
người xưa nhìn lại, họ không thấy mình bị lãng quên.
Đó là cách Sài Gòn và “Thành phố Hồ Chí Minh” có thể cùng tồn tại
trong lòng một dân tộc từng chia đôi và đang học cách ngồi lại bên nhau. Điều
còn lại gì sau một cái tên có người gọi nơi này là Sài Gòn, có người chỉ gọi là
“Thành phố Hồ Chí Minh.” chỉ là một cái tên nhưng với mỗi người nó gắn cả một
phần đời. Người thì nhớ một thời áo dài trắng, người thì nhớ một thời hành quân
qua rừng rậm. Người nhớ mẹ dắt đi chợ Bến Thành sáng sớm; người nhớ lần đầu đặt
chân vào thành phố xa lạ mà mình được lệnh “tiếp quản.” Không ai giống
ai, không ai cần phải sống theo ký ức của người khác.
Nhưng nếu ta còn biết lắng nghe nhau thì có thể cái tên Sài Gòn dù
không nằm trên bản đồ vẫn còn sống giữa lòng “Thành phố Hồ Chí Minh.” Không cần
giành giật cũng không cần xóa bỏ. Chỉ cần một chút hiểu biết để bớt đau lòng và
một chút thương tình để còn giữ lấy nhau.
Nếu quý vị vẫn còn thương Sài Gòn, dù gọi tên gì đi nữa thì tôi
nghĩ quý vị vẫn đang sống cùng nó mỗi ngày.
Trần Văn Giang ( HNPD )
Anh Phước chuyển
Saturday, November 7, 2026
14.400 Tỷ Chống Ngập: Tiền Đã Đổ, Dân Vẫn Chìm Trong Nước!
Hơn 14.400 tỷ đồng, khởi
công từ năm 2016, nhưng dự án chống ngập do triều tại TP.HCM đến nay vẫn chưa
thể vận hành. Gần 10 năm trôi qua, thứ người dân chờ đợi là một thành phố bớt
ngập, chứ không phải thêm những lời giải thích mỗi khi đường phố biến thành
sông.
Tại cuộc họp báo chiều
8/10, ông Phan Quốc Huy, Phó phòng Hạ tầng kỹ thuật thuộc Sở Xây dựng TP.HCM,
cho biết công trình được thiết kế chịu lượng mưa 85,3 mm trong 3 giờ, mực triều
tối đa 1,32 m. Nhưng ngày 28 và 29/9, đỉnh triều đã vượt 1,56 m và 1,51 m; ngày
30/9 và 1/10, nhiều nơi ghi nhận mưa trên 100 mm chỉ trong 45 phút đến một giờ.
Vấn đề là một dự án chống
ngập được đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng nhưng chưa vận hành nổi, trong khi mưa
lớn và triều cường vốn chẳng phải hiện tượng xa lạ với TP.HCM. Nếu điều kiện thời
tiết bất lợi đã có thể dự báo, tại sao năng lực chống chịu của công trình lại bị
giới hạn bởi những thông số dễ bị vượt qua như vậy? Đầu tư công trình chống ngập
mà không tính đủ những tình huống thực tế thì khác nào mua áo mưa nhưng chỉ mặc
được khi trời mưa nhỏ.
Sở Xây dựng còn nêu
tình trạng thi công cản dòng chảy, vận hành cống và kênh thiếu đồng bộ, lòng
kênh bị lấn chiếm. Nhưng đây đâu chỉ là chuyện thời tiết hay những bất cập tự
nhiên. Thi công thiếu phối hợp, quản lý dòng chảy yếu kém, lấn chiếm kéo dài đều
đặt ra vấn đề về năng lực quản lý và trách nhiệm thực thi. Ai phải khắc phục?
Ai chịu trách nhiệm khi những bất cập ấy tồn tại dai dẳng?
14.400 tỷ đồng tiền
công không thể được bảo vệ bằng những lời giải thích, mà phải được chứng minh bằng
hiệu quả thực tế. Người dân có quyền đòi hỏi công khai tiến độ, nguyên nhân
đình trệ, trách nhiệm từng đơn vị và thời hạn đưa công trình vào hoạt động.
Gần 10 năm chờ đợi, điều
người dân cần không phải thêm một cuộc họp để giải thích vì sao ngập, mà là câu
trả lời: bao giờ hết ngập, và ai chịu trách nhiệm nếu lời hứa tiếp tục bị trì
hoãn?
Theo bạn đọc, một dự án
chống ngập hơn 14.400 tỷ đồng gần 10 năm vẫn chưa vận hành thì trách nhiệm thuộc
về ai?
San San
(1) 14.400 TỶ CHỐNG NGẬP: TIỀN ĐÃ ĐỔ, DÂN VẪN... - Chân Trời Mới Media | Facebook
Đừng Vị Chút Lợi Nhỏ Mà Đi Đường Tắt, Chỉ Có Con Đường Ngay Chính Mới Dẫn Đến Bình An
Những người trong làng đều đi
con đường tắt để đến chợ chiếm được chỗ ngồi tốt hơn, bán được nhiều hàng hơn
nhưng cha tôi vẫn một mực lựa chọn con đường chính, ngoằn ngoèo và khúc khuỷu ấy.
Lựa chọn này của cha khiến tôi không thể hiểu được, thậm chí sinh tâm oán hận,
mãi cho đến một ngày tôi bật khóc vì đã tìm được câu trả lời…
Gia đình tôi sống trong một ngôi làng nằm sâu trong một
ngọn núi cao. Để đi ra bên ngoài, chúng tôi phải đi qua một con đường núi uốn
lượn và gập ghềnh. Người dân trong làng tôi, nhà nhà đều dựa vào
hái măng đem bán để trang trải sống. Cứ đến ngày chợ phiên, người lớn, trẻ em ở
trong làng đều địu măng, băng qua con đường uốn lượn, gập ghềnh đó đến chợ bán.
Đáng lẽ ra, tất cả người dân làng tôi mỗi lần xuống
núi đều phải đi qua con đường vừa xa vừa uốn lượn như vậy. Nhưng về sau này, một
vài người vì để chiếm được một vị trí tốt, dễ bán hàng ở chợ nên mở ra một con
đường tắt, gần hơn, nhưng độ nguy hiểm thì cao hơn. Biết là nguy hiểm hơn nhưng
vẫn có nhiều người nguyện ý chọn đi con đường này.
Cha tôi cũng giống mọi người dân trong làng, cứ mỗi
phiên chợ, ông đều địu măng đi bán. Nhưng cha tôi chưa từng đi qua con đường tắt
ấy. Mỗi đợt nghỉ hè, tôi lại về quê lên rừng hái măng đem ra chợ bán cùng cha.
Mồi lần đi trên con đường uốn lượn ấy, trong lòng tôi lại dâng lên nhiều cảm
xúc. Về sau, tôi thường xuyên khuyên nhủ cha: “Cha ơi! Chúng ta cũng đi con đường
tắt kia đi, chẳng phải sẽ nhanh hơn một chút hay sao?”.
Nhưng cha tôi nghe xong vội vàng lắc đầu, kiên quyết
đi con đường cũ. Cứ như vậy, mỗi lần đến chợ chúng tôi đều tìm được một chỗ
không tốt, những chỗ dễ bán hàng đều bị những người đồng hương đi con đường tắt
ngồi mất rồi.
Măng của cha con tôi thường bán hết muộn hơn so với mọi
người, vì thế, tôi thường sinh tâm oán hận. Cha tôi vẫn vậy, không chút để ý đến
nỗi oán hận trong lòng tôi. Và cũng từ đó, câu hỏi “vì sao không đi đường tắt,
mà cứ phải đi con đường uốn lượn xa tít như vậy?” đã trở thành chỗ mê không thể
hiểu nổi trong lòng tôi…
Nhiều năm sau, tôi sinh sống ở thành phố, cách quê tôi
hơn ngàn dặm, vì thế tôi đón cha tôi lên ở cùng. Ngày đi, cha tôi không ngồi
trên xe, khăng khăng đòi đi bộ trên con đường uốn lượn ngoằn ngoèo ấy. Tôi đành
xuống đi bộ cùng cha, cũng muốn nhân cơ hội này để cởi bỏ khúc mắc trong lòng
nhiều năm qua.
Tôi hỏi cha: “Cha! Con muốn biết, vì sao cha luôn muốn
đi trên con đường này, mà chưa từng đi trên con đường tắt kia?”.
Cha nghe xong câu hỏi của tôi, lặng im đứng thật lâu và
đưa ánh mắt nhìn về phía trước con đường. Bất chợt nước mắt cha chảy dài
trên má, rồi cha nói:
“Con trai! Bởi vì cha nhất định phải bảo trì sự bình
an. Cha dựa vào bán măng để nuôi con khôn lớn, hoàn thành việc học, mấy chục
năm qua, cha luôn bình an vô sự. Mấy bác mấy chú của con đều đi đường tắt,
nhưng con thấy đấy, bác Vương bị ngã gãy tay hai lần, măng không biết rơi mất
đi bao nhiêu lần, anh Tư bị nặng nhất, một lần ngã lăn xuống núi và mất… Những
người thường đi con đường tắt ấy, nào có ai thực sự được bình an vô sự đâu!”.
Những lời nói này của cha khiến tôi lặng đi: “Đúng vậy!
Những người đồng hương đi trên con đường tắt ấy, hoặc ít hoặc nhiều đều phát
sinh nguy hiểm!”.
Cha kéo tôi ngồi xuống bên đường, giọng cha trầm lại
nói với tôi:
“Con trai! Con đường này uốn lượn khúc khuỷu nhưng vĩnh viễn là con đường chính xuống núi. Không thể vì một chút lợi ích nhỏ nhoi mà buông bỏ con đường chính của mình. Con đường này là con đường bình an, đi trên con đường này, cả đời sẽ bình an. Con trai, điều này con phải khắc sâu trong lòng, cha hy vọng nó sẽ chỉ cho con một con đường!”
Không thể vì một chút lợi ích nhỏ nhoi mà
buông bỏ con đường chính của mình.
Những lời nói của cha đã khiến tôi bật khóc. Từ con đường
gập ghềnh ấy, tôi cũng hiểu được rất nhiều đạo lý của cuộc đời. Đường đời cũng
tựa như con đường núi này, phải trải qua rất nhiều gập ghềnh khúc khuỷu, nhưng
phương hướng của nó thì không thể nào sai. Mỗi người đều phải thủy chung đi
trên con đường ngay chính, bởi chỉ có đi trên con đường ngay chính ấy thì cuộc
đời mới thực sự bình an.
Không có con đường tắt nào có thể dẫn ta đến thành
công. Chỉ có một thái độ sống tích cực, bền bỉ và chân chính mới đưa ta đến bến
đỗ hạnh phúc của cuộc đời. Và sinh mệnh chính là một quá trình tích lũy lâu dài
và liên tục như thế, không thể hấp tấp, cũng chẳng thể vội vàng.
Vậy nên, đừng vì chút lợi nhỏ mà vội vàng bước chân trên con đường tắt. Hãy lựa chọn cho mình một con đường ngay chính và kiên trì với nó, bạn nhất định sẽ bình an đi đến đích trong cuộc đời này!
Vân Hà biên dịch
Chung Sống Với Lũ
Chồng đi làm về mệt
Không ăn, chẳng nói lời
Vợ quắc mắt lên hỏi:
Ăn với con nào rồi?
Hôm sau rút kinh nghiệm
Về nhà ngồi vào mâm
Vợ lại quắc mắt hỏi:
Hôm nay không được ăn?
Một hôm về... vợ thấy
Một sợi tóc trên người
Chị vợ liền nổi đóa:
Đi với con nào rồi?
Hôm khác, chồng xui xẻo
Dính sợi tóc màu vàng
Vợ lên cơn, hét toáng
Đi với gái Tây sang?
Có hôm chồng cẩn trọng
Phủi sạch trước khi về
Vợ săm soi không thấy
Sợi tóc nào... bèn phê:
Chà, hôm nay đi với...
Ni cô ở chùa nào?
........
Để chung sống với lũ
Khổ thế biết làm sao?
Anh Hãn chuyển
.jpg)















