Cô Gái Mạnh Mẽ Lý Luận Về Phản Động Với Đảng Độc Tài CSVN - Nguyễn Thủy Tiên

 

- Chúng tôi không tham nhũng ngân sách quốc gia, chúng tôi không ăn chặn tiền thuế của các bạn một đồng nào. Nếu chúng tôi có làm những việc đó chúng tôi mới là phản động.

- Chúng tôi không cướp đất của dân, đẩy người dân ra đường, để cụ già phải ăn xin, em bé phải bán vé số, phụ nữ phải bán dâm. Nếu chúng tôi làm những điều đó chúng tôi mới là phản động.

- Chúng tôi không cấp phép cho những gian thương, cho những doanh nghiệp nước ngoài vào Việt Nam kinh doanh nhưng phá hoại môi trường để rừng trơ trọi, để biển ô nhiễm gây ảnh hưởng xấu đến cuộc sống người dân. Nếu chúng tôi có làm những việc đó chúng tôi mới là phản động.

- Chúng tôi không ra đường chặn xe bạn vô cớ, không vu khống bạn vi phạm luật, không bắt bạn những lỗi vớ vẩn ... rồi tìm cách vòi tiền bạn. Nếu chúng tôi làm việc đó chúng tôi mới là phản động.

- Chúng tôi không có quyền kiểm soát việc nhập khẩu hàng hóa vào Việt Nam. Chúng tôi không nhập hàng giả, thức ăn độc hại vào thị trường Việt Nam để bạn dùng, vì lợi nhuận mà làm hại giống nòi người Việt. Nếu chúng tôi làm điều đó, chúng tôi mới là phản động.

- Chúng tôi không đến công ty, cửa tiệm, ki ốt của bạn để hạch sách, nhũng nhiễu để bắt bạn đóng tiền lậu mãi. Khi nào chúng tôi làm vậy chúng tôi mới là phản động.

- Chúng tôi không tạo ra bất công trong xã hội. Chúng tôi không bao che những người làm sai, không nâng đỡ con cháu thiếu năng lực vào những vị trí cao. Nếu chúng tôi làm điều đó hãy gọi chúng tôi là phản động.

- Chúng tôi không mượn nợ nước ngoài cho con cháu du học, xây biệt thự, sắm xe, tiêu xài hàng hiệu, uống rượu ngoại, nuôi bồ nhí... để mỗi người dân gánh $1200 tiền nợ. Nếu chúng tôi làm thế bạn cứ gọi chúng tôi là phản động. - Chúng tôi không ăn chặn tiền cứu trợ đồng bào lũ lụt, không bòn rút tiền từ thiện dành cho bệnh nhân tâm thần, người già neo đơn. Nếu có làm việc đó, gọi chúng tôi là phản động còn nhẹ... hãy xử bắn chúng tôi ngay.

Bạn nói khi tôi và những người giống như tôi chưa có quyền thì kêu gào hay lắm ... nhưng đến lúc nắm quyền thì cũng hành xử như những gì chúng tôi lên án thôi. Bạn nói đúng nếu như guồng quay xã hội hiện tại cứ mãi mãi tiếp tục còn kéo dài, thì ai lên nắm quyền cũng sẽ bị biến chất. Và những gì chúng tôi làm chính là muốn thay đổi guồng quay xã hội đó.

Chúng tôi muốn tạo ra 1 guồng quay xã hội khác để người nào lên nắm quyền cũng phải tuân thủ luật pháp, làm đúng trách nhiệm cần có ... nếu tắc trách, sai phạm, biến chất phải bị đẩy đi cho người xứng đáng tốt hơn thay thế. Chúng tôi muốn xã hội tốt hơn bằng việc thay đổi cái gốc, thay đổi hệ thống vận hành ... và bạn gọi chúng tôi là phản động có đúng không?

Nguyễn Thủy Tiên 

Buồn Vui Tuổi Già - Đỗ Công Luận

Hai Lúa Hội Nhập Vào Mỹ - Nguyễn Sinh

 

Bảo Huân

Thấm thoát mà đã 50 năm từ ngày người Việt đầu tiên di tản sang Mỹ, bắt đầu cuộc đời tỵ nạn nơi xứ lạ quê người. Dù học cao đến đâu, dù làm chức lớn đến đâu tại quê nhà, sang đến đây ai cũng bơ vơ như gái quê ra tỉnh. Từ ngôn ngữ đến lối sống, tất cả đều khác biệt lạ lẫm so với lề lối Việt Nam. Những bài học hội nhập của Hai Lúa ngày xưa ngày nay nghe kể lại nghe thấy vui vui là!

Cô tôi đến vùng thủ đô Washington D.C. Nhờ có sẵn vốn tiếng Pháp, cô được nhận vào làm tại Ngân hàng Thế Giới, thấy mình may mắn như lên thiên đường. Mỗi sáng cô ra đứng đón xe buýt đi làm. Quần áo chưa dám sắm nên mặc những thứ mang theo từ Việt Nam không hợp với thời tiết Mỹ. Trời mùa đông cô mặc quần đen bằng vải soie Suisse mỏng dính cứ dán chặt vào mông, vào đùi, để lộ “những đường cong tuyệt mỹ”. Người cô run rẩy trong gió lạnh, đứng đợi xe cứ nhảy tưng tưng tại chỗ để máu huyết lưu thông, miệng vừa lẩm bẩm niệm Phật vừa xuýt xoa than thở: “Giời Phật ơi, sao số con khổ thế này!” Sau này nhà cao cửa rộng, cô mở rộng vòng tay đón lũ cháu lếch thếch sang đây bắt đầu lại từ đầu như cô ngày xưa. Cô dịu dàng dẫn dắt, khuyên nhủ, dạy bảo cháu phải cố gắng không ngừng, phải tiết kiệm từng li từng tí, phải luôn ngẩng cao đầu tìm cách tiến lên trong xã hội.

Một chàng trong blog bạn hữu cho biết ngày mới đến Mỹ, buổi sáng trước khi đi bộ ra đón xe buýt đi làm anh luộc hai quả trứng gà, bỏ vào hai túi áo khoác, vừa đi vừa đút tay vào túi, nắm chặt hai quả trứng để giữ ấm. Vào đến sở thì bóc trứng ra bỏ vào mồm, làm ngay một bữa điểm tâm trước khi làm việc. Diệu kế! Hôm nay lên mạng truy lùng hot deals sau lễ Tạ Ơn, tôi thấy Amazon có bán những “quả trứng” nhỏ nắm vừa bàn tay, charge pin rồi bỏ vào túi áo khoác, bật nút lên cho ấm để sưởi tay. À, quả trứng luộc ngày xưa của anh Hai Lúa nay đã được công nghệ hóa và thương mại hóa!

Một lần đi ăn cưới tôi gặp một ông khách khá thú vị. Ông kể lại ngày mới sang được cho đi phỏng vấn xin việc nên mừng vô tả. Không có quần áo chỉnh tề, ông mượn được của người quen bộ đồ complet. Quần quá rộng và áo cũng quá rộng. Ông bèn độn báo chung quanh người cho vòng số 2 phình ra thì quần mới không tụt. Sau đó mặc ngoài áo chemise một áo gilet che lại, rồi mới khoác áo veste vào, thành bộ complet 3 mảnh oai vệ. Ngày nay ông lấy vợ đầm, có một hầm rượu quý tuyển lựa chứa dưới tầng hầm, không biết có phải nhờ khởi nghiệp từ bộ complet độn báo hay không.

Bảo Huân 

Khi di tản sang Mỹ, một đại gia đình mấy chục người dắt díu nhau ra đi, trong tay chỉ có mỗi một địa chỉ của một người bà con ở Washington D.C. Toàn bộ phái đoàn tỵ nạn lũ lượt tấp về tá túc. Ngồi lổm ngổm trong nhà không đủ chỗ nên tràn ra đứng đầy sân. Hàng xóm gọi cảnh sát yêu cầu can thiệp tình trạng chứa quá nhiều người của nhà này. Đến ngày Chủ Nhật chủ nhà bảo mọi người ăn mặc chỉnh tề. Đầu tiên chất gia đình Bác Hai lên xe chở đến nhà thờ Presbyterian thả xuống. Xong quay về đưa gia đình Cô Ba lên xe đến nhà thờ Southern Baptist, gia đình cậu Tư đến nhà thờ United Methodist, thím Năm đến nhà thờ Episcopal, v.v. Các gia đình đứng lúm xúm ngay cửa nhà thờ. Đến giờ giáo dân và linh mục đến làm lễ thì chạy đến níu áo xin giúp đỡ kẻ tỵ nạn từ Việt Nam mới sang.

Thế rồi đâu cũng vào đấy. Chị bạn tôi ở Sài Gòn là dược sĩ, chồng là giáo sư Nha khoa, cũng trong đám người đứng lóng ngóng trước nhà thờ ngày ấy. Hai vợ chồng bồng bế dắt díu nhau sang đây, bà ngoại và 4 đứa con nhỏ, tổng cộng là 7 người. Anh chị được gia đình một luật sư Mỹ tốt bụng mang về cưu mang. Một ngày bà luật sư chỉ cho chị một cái ghế nệm đã cũ, nhờ chị bọc lại vải mới. Vải của bà đưa đẹp, sang, và đắt tiền. Chị run rẩy đo đo cắt cắt, tra cứu theo quyển sách dạy bọc nệm của bà chủ đưa cho dùng. Các mảnh vải cắt ra được gài ghim vào nhau để giữ manh mối. Khi chị mang ra ráp lại thì kim sút ra, các mảnh vải tung tóe rớt xuống đất mất dấu. Chị tối tăm mặt mày. Thế rồi chị cũng lần mò bọc được cái ghế trông rất đẹp. Từ đó bà luật sư giới thiệu thêm các mối bọc ghế nệm từ giới bạn bè. Khách sang nên tiền sộp. Chị làm đủ tiền để nuôi gia đình, giúp cho anh suốt ngày ngồi học thi lại bằng Nha.

Sau này anh giảng dạy tại đại học Howard ở Washington D.C và mở phòng Nha tại Maryland. Ngày nay mọi người đều ổn định, các con người nào cũng học 8 năm đại học. Chị kể với tôi: “Thúy ơi, mình đóng 32 năm tiền học phí đại học!” Chị thường xuyên thăm viếng và giúp đỡ bà luật sư trong tuổi già của bà. Phần tôi sau này được chị đến nhà dạy cho bọc lại nệm ghế của bộ bàn ăn. Tám cái ghế được mặc áo mới toanh, che chắn lớp vải cũ xấu xí loang lổ đầy những “vết tàn phá của thời gian”, phòng ăn sáng đẹp hẳn ra. Đồng thời chị cũng “chân truyền” cho tôi bộ đồ nghề đóng đinh bọc nệm ngày xưa khi chị khởi nghiệp trên đất Mỹ.

Một gia đình khác có đến 9 đứa con, không dám khai thật dân số trong nhà khi đi thuê chỗ ở. Mỗi buổi sáng sắp đặt cho 2 đứa đi ra khỏi cửa đến trường. Năm phút sau lại xuất quân thêm 2 đứa nữa, cứ thế gần một tiểu đội theo kế hoạch hành quân nghiêm nhặt rời nhà đến trường êm xuôi không gây chú ý. Buổi chiều tan trường về nhà lại tuần tự từng đôi vào nhà. Một trong những người con sau này làm tổng giám đốc điều hành chương trình đóng hàng không mẫu hạm Gerald Ford, chiến hạm mới nhất và hiện đại nhất của hải quân Mỹ. Nữ tổng giám đốc trẻ tuổi xinh đẹp được vinh danh trên báo chí và đài VOA.

Bảo Huân

Sau một thời gian làm ăn vất vả, một bác tậu chiếc xe hơi đầu tiên trong nhóm bạn bè, bèn đãi mọi người một cuốc viễn du thăm thủ đô WDC. Biết đường đi nhưng không biết đường về, chạy loanh quanh vẫn về chốn cũ. Đành dừng lại hỏi cảnh sát công lộ. Anh chàng cảnh sát sốt sắng chỉ dẫn tận tình. Mười lăm phút sau lại thấy phái đoàn Hai Lúa ghé lại! Lần này anh cảnh sát lên xe bảo “Thôi bây giờ đi theo tôi nhé!” rồi dẫn đường hộ tống xe các bác ra khỏi thủ đô mới thả cho đi. Trời tối dần, hai bên đường Washington Parkway cây cối um tùm phủ bóng xuống màn đêm đen đặc đang lan tỏa. Các bà hoảng sợ rên siết:

– Làm sao tìm đường về nhà mau mau đi. Tối rồi! Sợ quá ông ơi!

– Sợ gì?

– Sợ Việt cộng ra bắt!

– Giời ơi! Mình đang ở Mỹ đây nha mấy bà!

– Ờ nhỉ! Quên!

Một bác ngày xưa là thuyền trưởng, sang đây may mắn được trở lại nghề cũ nên một thân một mình lên thành phố New York làm việc. Một thời gian sau bác tậu được chiếc xe nhỏ, Ngày cuối tuần bác lái về Maryland thăm gia đình. Bác ra đi từ đêm, định lái một mạch về nhà. Nào ngờ giữa đường đụng phải… trạm thu phí (toll). Trời tối như mực, không có người canh trạm, bác cứ đậu chết đứng trước thanh chắn không biết làm sao vượt qua. Thấy các xe bên cạnh tiến đến, làm cái gì đó, rồi cổng mở cho họ đi, còn mình thì cứ dính cứng tại chỗ. Mãi hồi lâu sau mới được giải cứu, và học được bài học “đầu tiên” khi qua trạm thu phí: phải bỏ tiền cắc vào ổ trả phí mới đi được. (Thuở ấy còn rẻ, chỉ 50 xu hay 2 đồng quarter là được qua cửa.)

K

hi mới chân ướt chân ráo sang Mỹ, tôi và một em học sinh người Việt thuê phòng của một bà cụ người Hoa, thầy trò đùm bọc nhau. Em sang đây một thân một mình, vừa xong trung học là đi làm assembler chứ không học lên. Em khoe với tôi vừa đậu bằng lái xe và mua được một chiếc xe cũ làm chân đi làm. Một ngày nọ em đi làm về mặt mày buồn bã bí xị, cho biết hãng bảo hiểm cho giá hạ rồi bỗng dưng vô cớ tăng tiền lên đến cả trăm, một số tiền quá lớn đối với em. Sao họ lại bắt nạt con bé như vậy? Làm ăn phải giữ lời, trước sau như nhất chứ! Tôi bốc phone lên khiếu nại giùm em. Ông đại lý cho biết em khai gian là 19 tuổi nhưng xem lại giấy tờ thì em mới có 18 thôi. Tuổi càng nhỏ rủi ro càng cao nên phải tính nhiều tiền hơn. Tôi hỏi lại em sao lại khai gian tuổi. Em trả lời:

– Em đâu có khai gian cô. Em tuổi Ngọ thì năm nay là 19 tuổi mà!

Tôi ngẩn người, nhíu mày suy nghĩ một chập mới “ngộ” ra:

– Úi trời ơi, em khai tuổi ta Mỹ nó đâu có chịu. Em tuổi ta là 19 tuổi nhưng tuổi tây mới có 18 thôi. Thôi chịu khó đóng thêm tiền đi!

Sau này em lập gia đình hạnh phúc, sinh con, rồi đón mẹ sang ở cùng. Nói chuyện với tôi bà phân tích:

– Trời ơi! Tiền gửi thằng nhỏ mỗi tháng hơn một cây vàng đó cô! Thôi để tui qua đây coi giùm tụi nó.

Mẹ tôi nay đã già yếu, được chính phủ cho người đến nhà chăm sóc. Các cô người Việt đến chăm sóc mẹ tôi đều thuộc thành phần mới sang, tuổi đã hơn nửa đời người nhưng chịu khó mang con nhỏ sang đây cho chúng có tương lai. Các Hai Lúa ngày nay lại tập tễnh hội nhập vào lối sống Mỹ như các bác di tản ngày xưa. Các cô cũng đón xe buýt đi làm, có người phải đổi 2 chuyến mới đến nơi, chiều tối lại đón 2 chuyến nữa về nhà. Có cô buổi sáng đi học tiếng Anh, buổi chiều chăm sóc một bà cụ 6 tiếng, làm 5 ngày một tuần được 30 tiếng. Ngày thứ Bảy cô lại làm thêm 5 tiếng cho mẹ tôi, và ngày Chủ Nhật làm 5 tiếng cho một bà cụ nữa, góp lại cho đủ 40 tiếng một tuần.

Các Hai Lúa ngày nay đã công nghệ hóa xuất sắc trong nỗ lực hội nhập. Họ dùng điện thoại thông minh tìm đường xe buýt, đi đâu cũng tới. Khi nhận một khách hàng mới là họ tự bấm phone đón xe buýt đi đến, khi nào lỡ một chuyến xe thì text báo cho tôi biết ngay là sẽ đến muộn. Nghe họ quảng cáo “chợ Miên” có đầy đủ thực phẩm Á Đông mà giá cả phải chăng, tôi hỏi “chợ Miên” là chợ gì, tên tiếng Anh là gì để tôi tìm đường đến. Hôm sau cô đi đến chợ Miên rồi gửi GPS định vị cho tôi, cứ bấm vào link cô gửi thì phone sẽ chỉ đường đi. Tôi phục lăn vì tôi không biết mẹo này. Hóa ra mình vẫn còn “Hai Lúa” hơn các cô. Bây giờ thì biết tên chợ là Angkor, đúng là tên Miên.

Kẻ trước người sau, từ từ các Hai Lúa đều tiến xa tiến mạnh, từ kẻ tỵ nạn ngơ ngác như Mán trên rừng dần dà trở thành công dân Mỹ, hội nhập và sống ổn định, có của ăn của để. Các Hai Lúa ngày xưa nay đã trở thành những công dân tiên tiến, trách nhiệm, đến mùa bầu cử cãi nhau như mổ bò bênh vực cho chính đảng của mình và kịch liệt đả phá “phe địch”. Hậu duệ của Hai Lúa còn đứng ra tranh cử đại diện cho cộng đồng Việt bước vào chính trường Mỹ. Tuy nhiên, những kỷ niệm cười ra nước mắt của những ngày đầu luôn là hành trang quý giá để mỗi người trân trọng mang theo suốt cả cuộc đời.

Nguyễn Sinh

Hai Lúa hội nhập vào Mỹ – Nguyễn Sinh – biển xưa

Nắng Xuân - Nguyễn Duy Phước

Con Sẽ Là Ký Ức Của Cha: Câu Chuyện Về Căn Bệnh Alzheimer Ở Tuổi 53

 

Ướt mắt vi câu chuyện này--- người con gái biết phuong pháp để nhắc nhở ngừi cha thật tuyệt vời  

 

CON SẼ LÀ KÝ ỨC CỦA CHA: CÂU CHUYỆN VỀ CĂN BỆNH ALZHEIMER Ở TUỔI 53

 

Tôi tên là Eduardo, 53 tuổi. Cách đây 6 tháng, tôi được chẩn đoán mắc bệnh Alzheimer khởi phát sớm. Vâng, nó thực sự tồn tại. Dù mọi người thường nghĩ đây là bệnh của người già, nhưng nó có thể xuất hiện ngay từ tuổi 40. Với tôi, nó ập đến ở tuổi 52.

 

Bác sĩ nói đây là do di truyền. Mẹ tôi mất vì Alzheimer năm 60 tuổi, ông nội tôi cũng vậy. Tôi biết mình có nguy cơ, nhưng chưa bao giờ nghĩ nó lại đến sớm thế này.

 

Mọi chuyện bắt đầu từ một năm trước: tôi quên sạch những cuộc trò chuyện, bị lạc đường khi lái xe ở những nơi vốn rất quen thuộc, hay đột nhiên không tìm được từ ngữ để nói... Lúc đầu, tôi chỉ nghĩ là do áp lực công việc. Nhưng cái ngày mà tôi quên mất tên con gái mình trong vài giây, tôi biết mọi chuyện đã thực sự tồi tệ.

 

Con gái tôi là Carolina, 25 tuổi. Con bé sống với tôi từ khi mẹ nó bỏ đi nhiều năm trước. Con bé là cả thế giới của tôi. Khi nghe tin, Carolina đã tự nhốt mình trong phòng khóc hàng giờ liền. Tôi cũng khóc ở phía bên kia cánh cửa.

 

Nhưng sáng hôm sau, con bé bước vào phòng tôi với một cuốn sổ lớn và nói: — "Cha à, chúng ta sẽ cùng viết lại cuộc đời cha. Tất cả những gì cha không muốn quên, chúng ta sẽ làm cùng nhau."

 

Kể từ đó, mỗi tối chúng tôi lại ngồi ở phòng khách. Con bé hỏi, còn tôi kể: Chuyện tôi gặp mẹ nó như thế nào. Ngày Carolina chào đời và tôi chính thức trở thành cha. Ngôi nhà đầu tiên. Những từ đầu đời của con. Ngày con tập đi xe đạp. Lễ tốt nghiệp của con... Tất cả mọi thứ.

 

Chúng tôi cũng viết cả những điều giản đơn nhất: món ăn tôi thích (chilaquiles xanh), những bài hát tôi yêu, những câu đùa tôi hay kể, tên bạn bè, công việc giáo viên tiểu học tôi đã gắn bó suốt 30 năm, và điều gì khiến tôi hạnh phúc (như một ly cà phê với bánh mì ngọt vào buổi sáng).

 

Có một tối, Carolina nói một câu khiến tôi bật khóc: — "Cha ơi, ngày mà cha không còn nhớ con là ai nữa, con sẽ đọc cuốn sổ này cho cha nghe mỗi ngày. Con sẽ nhắc cho cha nhớ cha đã từng là ai, cha là người thế nào. Và con vẫn sẽ yêu cha như thế."

 

Sáu tháng trôi qua, bắt đầu có những ngày tồi tệ. Có những ngày tôi quên chỗ để chìa khóa, hỏi đi hỏi lại một câu năm lần, hay không nhớ mình đã ăn sáng chưa. Carolina chưa bao giờ nổi nóng. Con bé chỉ mỉm cười và trả lời tôi với một sự kiên nhẫn vô hạn.

 

Hôm qua, tôi bị một cơn kích động mạnh. Tôi tỉnh dậy mà không biết mình đang ở đâu. Tôi hoảng loạn, không nhận ra chính ngôi nhà của mình và bắt đầu gào thét vì sợ hãi. Carolina chạy vào phòng, ôm chặt lấy tôi và đọc một đoạn trong cuốn sổ: — "Tên cha là Eduardo. Cha 53 tuổi. Cha là cha của con và là người đàn ông dũng cảm nhất con từng biết. Cha đã làm thầy giáo 30 năm. Cha thích cà phê và bánh mì ngọt. Bài hát yêu thích của cha là 'Bésame Mucho'. Còn con là Carolina, con gái của cha, và con sẽ không bao giờ để cha cô đơn."

 

Từng chút một, tôi tỉnh táo lại. Con bé đã kéo tôi về thực tại bằng chính lời nói và câu chuyện của cuộc đời tôi. Tôi khóc nức nở trong vòng tay con như một đứa trẻ: — "Thứ lỗi cho cha, con gái ơi, xin lỗi con vì tất cả chuyện này." — "Không cha ơi, cha không có lỗi gì cả. Đây không phải lỗi của cha."

 

Hôm nay, Carolina cho tôi xem một thứ khiến tôi nghẹn lòng. Con bé đã bí mật quay phim những cuộc trò chuyện buổi tối. Con bé có hàng giờ video cảnh tôi đang kể chuyện, cười đùa, hát hò... là chính mình. — "Sao con lại quay lại tất cả những thứ này?" — "Để đến ngày cha không thể nói được nữa, con sẽ mở những đoạn phim này lên. Để cha được nghe lại giọng nói của chính mình. Để cha biết cha đã từng là ai. Để cha thấy mình tuyệt vời thế nào khi cha vẫn còn là cha."

 

Tôi hoàn toàn gục ngã. Tôi nắm lấy tay con: — "Con không cần phải làm thế. Con còn trẻ, tương lai còn ở phía trước. Con phải ra ngoài, yêu đương, sống cuộc đời của mình... Con không cần phải ở đây để chôn vùi tuổi xuân chăm sóc cha."

 

Con bé nổi giận. Đây là lần đầu tiên tôi thấy nó giận dữ như vậy kể từ khi tôi đổ bệnh: — "Cha à, khi mẹ bỏ đi, cha hoàn toàn có thể gửi con cho mẹ. Cha có thể làm lại cuộc đời mà không có một đứa trẻ vướng chân. Nhưng cha đã không làm thế." Giọng con bé nghẹn lại: — "Cha đã ở lại với con. Cha làm việc gấp đôi để con không thiếu thốn thứ gì. Cha vừa là mẹ, vừa là cha. Cha có mặt trong mọi buổi lễ tốt nghiệp, mọi buổi hòa nhạc, mọi sự kiện của đời con. Chưa bao giờ, CHƯA BAO GIỜ cha để con cảm thấy mình là gánh nặng."

 

Nước mắt giàn dụa trên mặt con: — "Bây giờ đến lượt con, cha ạ. Cha đã bảo vệ con khi con yếu ớt. Con sẽ bảo vệ cha khi cha không còn tự chủ được nữa. Vì đó mới là gia đình. Đó là những gì cha đã dạy con."

 

Chúng tôi ôm nhau khóc. — "Con sẽ không hối hận chứ con gái? Kể cả khi cha không biết con là ai?" — "Không bao giờ cha ạ. Bởi vì ngay cả khi cha không nhớ con là ai, thì CON vẫn luôn biết cha là ai. Cha là người hùng của con. Và người ta không bao giờ bỏ rơi người hùng của mình."

 

Tôi không biết mình còn bao nhiêu thời gian trước khi tâm trí hoàn toàn trống rỗng. Nhưng tôi biết rằng, khi ngày đó đến, tôi sẽ không cô đơn. Tôi có Carolina. Con bé sẽ nhắc cho tôi nhớ tôi là ai. Con bé sẽ đọc cho tôi nghe câu chuyện đời mình. Con bé sẽ yêu tôi ngay cả khi tôi không còn nhớ nổi tên con.

 

Điều đó cho tôi sự bình yên.

 

Sáng nay thức dậy, trong giây lát tôi không nhớ nổi hôm nay là thứ mấy. Nhưng tôi nhìn thấy cuốn sổ trên bàn cạnh giường. Tôi mở trang đầu tiên ra, Carolina đã viết những dòng chữ lớn: "CHA LÀ EDUARDO. CHA CÓ MỘT ĐỨA CON GÁI YÊU CHA BẰNG CẢ TRÁI TIM. MỌI CHUYỆN SẼ ỔN THÔI."

 

Alzheimer có thể đánh cắp ký ức của tôi. Nó sẽ tắt dần tâm trí tôi. Nó sẽ lấy đi tất cả. Nhưng có một thứ nó không bao giờ lấy đi được: đó là tình yêu. Tình yêu vẫn ở đó. Nó mạnh mẽ hơn bất kỳ căn bệnh nào.

 

TG Văn Chương

Watch This Mesmerizing Card Domino Effect! Follow

Tap Ghi - Văn Hóa Cười - Nguyễn Giụ Hùng

 

Chăm Sóc Tuổi Già - Xin Đừng Nửa Thương Nửa Nợ - Vũ Thế Thành

Người già không muốn mình thành gánh nặng cho con cháu. Ảnh: QUANG ĐỊNH

1.

Tôi không hiểu sao, tiếng Việt mình gọi là tình mẫu tử, tình phụ tử - chữ tình bao hàm bản năng trong đó, không thể tách rời. Nhưng hiếu thảo lại là - "lòng" hiếu thảo. Chữ "lòng" mang tính tự nguyện, nên hiếu thảo là lựa chọn của tâm, không phải nghĩa vụ. Tôi không phải là nhà ngôn ngữ học. Tôi chỉ cảm nhận như thế.

Lòng hiếu thảo có tính phổ quát, dù là tự nguyện, thì hiếu thảo ở đâu, phương Đông hay phương Tây gì cũng thế. Chỉ có điều thể hiện khác nhau.

Câu chuyện ấy khiến tôi nghĩ, có lẽ mỗi nền văn hóa có một cách riêng để thể hiện lòng hiếu thảo. Tôi đọc được status của một phụ nữ Mỹ chia sẻ chuyện cô đến thăm mẹ ở viện dưỡng lão. Cả tuần cô mới sắp xếp được một ngày đến thăm, tuần nào cũng thế. Khi cô đến, bà cụ đã ngồi chờ sẵn ở sân viện. Hai mẹ con chuyện trò đủ thứ. Khi cô về, bà cụ cũng ngồi ở sân viện, dõi mắt trông theo. Cô lên xe, ngoái lại, vẫn thấy cụ đang nhìn theo. Cô chia sẻ điều này trên Facebook, bằng giọng văn viết vội, không đầu không đuôi, lại sai chính tả. Cô bị ám ảnh bởi đôi mắt "trông theo" của mẹ.

Tôi cũng bị ám ảnh khi đọc những dòng chia sẻ của cô. Tôi nhớ lại đôi mắt của mẹ tôi, cũng dõi nhìn tôi như thế, khi tôi phải đi công tác xa vài ngày, trong những ngày tháng bà bệnh nặng. Bà sợ không kịp nhìn thấy tôi lần cuối trước khi qua đời.

Với phương Tây, lòng hiếu thảo không đồng nghĩa với "ở cạnh và tự tay chăm sóc". Bác sĩ và điều dưỡng có chuyên môn chăm sóc tốt hơn. Điều này rất thực tế. Đi làm cả ngày, có khi đi công tác xa, chăm sóc thể nào được, khi tuổi già mong manh.

Hiếu thảo là làm thế nào để cha mẹ được chăm sóc đúng cách, tự quyết định mà không lệ thuộc con cái. Con cái chỉ cần thỉnh thoảng tới thăm. Và nếu cần, hỗ trợ viện phí cho nhà dưỡng lão.

Ở ta, ảnh hưởng văn hóa Nho giáo, lòng hiếu thảo bị ràng buộc nặng nề bởi đạo lý và xã hội, và cả sự kỳ vọng của cộng đồng. Chút tiền trợ cấp, theo pháp luật, không nói lên điều gì về hiếu thảo. Chăm sóc cha mẹ già mới là vấn đề.

2.

Thế hệ con cái bây giờ sống trong đô thị, dù làm việc gần hay xa, đều muốn ở riêng. Mô hình gia đình, tam tứ đại đồng đường hầu như biến mất, may ra còn sót lại đâu đó ở nông thôn. 

Cha mẹ sống chung với một đứa con nào đó cũng đang dần thu hẹp. Lập gia đình là ra ở riêng. Vẫn thỉnh thoảng về thăm nom cha mẹ, vẫn hỏi han qua điện thoại hằng ngày. Nếu ở chung, con cái sẽ chăm sóc cha mẹ theo cách riêng của chúng. Áp lực xã hội còn quá nặng nề, chưa đủ để con cái nghĩ đến đưa cha mẹ già vào viện dưỡng lão, dù là đóng phí không rẻ, tùy dịch vụ. 

Bọn già tụi mình cũng thế. Căn nhà không chỉ là căn nhà, mà đó còn là tài sản chắt chiu, chất chứa biết bao ký ức một thời vất vả, vì bổn phận gia đình. Căn phòng ở viện dưỡng lão dù tiện nghi đến đâu cũng chỉ là nhà thuê, không phải là "home", mà là "house".

Sự xung đột nửa tây nửa ta như thế quả là một thách thức để thích nghi. Thách thức không chỉ với con cái, mà còn với tuổi già. Con cái chăm sóc chúng ta theo kiểu hiện đại. Còn tuổi già bọn mình mong muốn những gì ở tuổi xế chiều? Khi mà đầu óc lãng đãng, chuyện xưa thì nhớ, chuyện nay thì quên.

Chúng ta chưa đủ tinh thần để tách rời khỏi căn nhà. Hầu hết người già muốn được sống gần con cháu, không chỉ vì cần giúp đỡ vật chất, mà vì là mong muốn được hiện diện, được nghe tiếng người, được thấy đời sống tiếp nối. Mong muốn đó không phải là "lệ thuộc" vào con cái, mà là một cách níu kéo sợi dây với đời. 

Đôi lúc chúng mang con cái về nhà gửi cả ngày, vợ chồng chúng đi chơi. Vừa là nhờ vả, vừa là ân huệ với tuổi già - mà chắc là ân huệ thiệt. Tuổi già thèm thủ thỉ với trẻ thơ. Chẳng phải chúng ta đã mua bánh kẹo sẵn, chờ đợi bọn trẻ đến đấy sao? Vừa chăm sóc, vừa chiều chuộng, vừa hỏi han. Chỉ có già mới kiên nhẫn lắng nghe, những câu hỏi thật nhanh, và quên thật nhanh của trẻ con. Dù sao, đó cũng là chút chứng tỏ mình còn có ích, con cái mới nhờ vả, chứ chưa vô dụng.

Có khi mình trông con cho chúng, không đúng như chúng dặn, là bị cằn nhằn. Nghĩ cũng buồn!

Dù sao, con cái còn quan tâm, chăm sóc đến mình là điều đáng mừng. Dù là quan tâm cho có lệ, hay thỉnh thoảng gọi điện thăm hỏi cũng là điều đáng mừng rồi.

Nếu có đứa nào tới lui chăm sóc là điều vượt quá mong đợi của tuổi già. Hãnh diện chứ! Nhưng mọi chăm sóc của chúng thường theo xu hướng hiện đại. Có điều gì đó mà đôi khi tuổi già miễn cưỡng nghe theo để khỏi phụ lòng.

Miễn cưỡng nghe như là chịu đựng… Có cách quan tâm, chăm sóc nào khác không?

3.

Thỉnh thoảng, con cái đặt "món ngon mẹ nấu", ship về tận nhà cho mình, nhưng chẳng bao giờ chúng đãi người già "món ngon con nấu". 

Con nấu thế này, có ngon như hồi xưa mẹ nấu không? Khẩu vị người già dù đã thay đổi ít nhiều, nhưng trong khoảnh khắc sẽ hồi tỉnh lại. Tuổi già sẽ chỉ bảo, phải làm thế này, thêm thứ nọ mới đúng. Già rồi, đi đứng hết nổi, nhưng cũng cảm thấy mình còn có ích đôi chút, còn "truyền nghề" cho chúng. Niềm vui tuổi già chỉ giản dị thế thôi.

Nhưng có đứa nào chịu làm "món ngon con nấu" đâu. Chúng đặt hàng vài phút là có "món ngon mẹ nấu". Ký ức ẩm thực tuổi già bị lãng quên! 

Người già thèm những món ăn quen thuộc. Thèm để nhớ một thời gian khổ, mà sao hồi đó ngon lạ thường. Món phá lấu, chẳng hạn. Hồi trước, ngày nào rủng rỉnh chút đỉnh, tôi mua đĩa phá lấu. Phần chúng nhiều gấp ba bốn phần mình. Nhìn chúng ăn ngon lành, ăn xong còn thòm thèm. Cha mẹ nào nuốt nổi phần mình nữa.

Bây giờ thèm, mình mua món phá lấu. Chúng cằn nhằn, chê món phá lấu mất vệ sinh. Ăn nội tạng heo bò làm tăng mỡ máu, có hại cho sức khỏe. Chúng ép mình phải ăn "món ngon mẹ nấu" mà chúng đặt hàng. Có đứa còn ép mình ăn kiêng, chỉ toàn món chay hảo hạng. Không ăn đúng như thế lại cằn nhằn.

Hồi đó mình thèm món phá lấu, nó cũng thèm. Mình nhường hết cho nó. Bây giờ mình thèm phá lấu, chúng lại bắt mình ăn "nem công chả phượng" như cách chúng nó. Món ăn dĩ vãng của tuổi già đã bị bỏ rơi!

Tôi làm ở phòng lab, điều chỉnh chính xác từng giọt dung dịch từ burette để định lượng. Bây giờ tay chân vụng về, rót nước từ bình đun vào chai, rơi vãi. Con cái cằn nhằn, nói để chúng làm. Không, tôi muốn tự làm những gì có thể làm được. Các bạn già cũng thế, phải không?

Thế hệ chúng ta làm cật lực, bất kể ngày đêm chỉ để trang trải gánh nặng gia đình. Bây giờ ngồi không, như kẻ vô dụng. Thật khó chịu! 

Không ít bạn già, theo chân các đoàn thể tôn giáo, đóng góp và giúp đỡ những nơi bị thiên tai, những vùng đói kém. Cũng làm được chút gì đó có ích cho đời.

Tôi cũng vậy. Tôi vẫn viết lai rai về an toàn thực phẩm, chỉ muốn chia sẻ lại chút kiến thức, không chỉ lý thuyết, mà cả những kinh nghiệm tích lũy suốt mấy chục năm. Có được một người nghe, và làm theo cũng là niềm vui. Không làm được chuyện lớn cho đời thì làm chuyện nhỏ, dù là rất nhỏ. Còn hơn ngồi than thở và phẫn nộ những chuyện chướng mắt ở đời.

Gần hết cả đời, chúng ta đã cho đi. Già rồi, có cần gì nữa đâu, mà chỉ sợ mình thành gánh nặng hoặc bị lãng quên. Nếu sợ, đó là sợ tình thương pha lẫn lòng thương hại.

Các bạn trẻ, xin đừng tước đi niềm kiêu hãnh cuối cùng của tuổi già. Đừng "xả láng" báo hiếu, để rồi chăm sóc quá đáng - Hãy để chúng tôi tự làm. Đừng khuấy động mặc cảm vô dụng tuổi già.

4.

Quê mẹ tôi không trồng lúa được, vì nước sông dâng cao cả vài tháng, chỉ có thể trồng bắp, khoai, vài loại rau ngắn ngày. Năm 1945, quê mẹ tôi chết đói nhiều lắm, tứ tán cả. Ngay từ hồi tôi 4 tuổi, bà đã dạy tôi phải biết quý hạt gạo. Hạt cơm rơi xuống phải nhặt lên.

Khi mẹ tôi mất, tôi bỏ lên Đà Lạt. Đêm giao thừa đầu tiên, không có bà bên cạnh. Tôi nâng ly rượu, chợt nhớ "hạt cơm rơi". Tôi ngước nhìn bàn thờ, và tự hỏi - Đời bà gian truân thế nào? Nước sông dâng cao như vậy, khi nước rút, làm sao nhận ra mồ mả ông bà? Bà bỏ lên Hà Nội kiếm sống thế nào? Vào Sài Gòn, bà bán xôi. Tôi chưa bao giờ hỏi bà cách đồ xôi thế nào, chọn nếp ra sao? Còn nhiều câu hỏi trong đầu, nhiều điều tôi muốn biết nữa, nhưng không thể…

Những năm cuối đời, nếu ai hỏi chuyện xưa, mẹ tôi nói cả giờ. Tôi chỉ miễn cưỡng nghe vài phút, rồi lên lầu. Còn nhiều công việc mưu sinh phải làm. Tôi nghĩ, chỉ cần chăm sóc bà đầy đủ là được.

Thế hệ chúng ta lớn lên trong chiến tranh - Khổ! Tàn cuộc chiến - Khổ. Khổ đủ kiểu, tùy môi trường xuất thân. Ở cái thời "rau muống bổ hơn thịt bò" - Thật xấu hổ! Có lẽ mấy bà khổ nhất - Cái khổ ngấm ngầm mà dai dẳng. Đó là cầm giỏ ra chợ với chút xíu tiền. Làm sao thu vén cho bữa ăn gia đình. Những năm tháng đó, làm sao ai biết? Mà có ai muốn biết đâu!

Tuổi già ở nhà là một thế giới khép kín, cô đơn giữa mọi tiện nghi, giữa những "món ngon mẹ nấu", và những cú điện thoại "chăm sóc" quá kỹ lưỡng của con cái. Muốn được chia sẻ, nhưng có ai lắng nghe để chia sẻ? Con cái ư?

Tôi chỉ nín lặng chấp nhận "quả báo", không dám cưỡng cầu. Nhưng mấy bà thì tâm tư chất chứa đủ thứ. Về nhà dồn nén, dồn nén… Các bạn marketing rất tinh quái, nếu biết số phone, sẽ gọi lại tỉ tê đủ thứ, và chào bán thực phẩm chức năng. Sa bẫy là điều dễ hiểu. Đừng trách tuổi già! Marketing biết lắng nghe họ hơn con cái.

Già rồi, cổ lỗ sĩ mọi thứ. Dĩ vãng cũng cổ lỗ sĩ. Nhu cầu lắng nghe nhiều nhất, nhưng cũng mong manh nhất. Tôi thì quá muộn rồi! Ai còn cơ hội thì chớ bỏ lỡ.

Tuổi già muốn được chăm sóc. Muốn chỉ vì gìn giữ sự kết nối, không phải muốn để lệ thuộc. Muốn được làm theo ý nguyện, muốn được tôn trọng, và muốn được lắng nghe, nhưng bất khả.

Sự lạc nhịp giữa hai thế hệ, những mong muốn chăm sóc tuổi già chỉ là giấc mơ. Tôi biết - Chỉ là giấc mơ thôi. ■

Vũ Thế Thành (11/2025)

Chăm sóc tuổi già - xin đừng nửa thương nửa nợ - Tuổi Trẻ Online

Đầu Năm Chấp Bút - Đỗ Công Luận

23 Điều Vô Lý Chỉ Có Ở Việt Nam - Ku Búa

 

Ở Việt Nam có những thứ và những điều vô cùng vô lý nhưng vì những thứ đó đang ở Việt Nam nên ai cũng cho rằng nó có lý và không có vấn đề gì. Hy vọng nhiều người sẽ nhận ra. Danh sách như sau:

1. Sổ hộ khẩu. Trên thế giới chỉ có 3 nước áp dụng chính sách này, đó là Việt Nam, Trung Quốc và…. Bắc Hàn. Tôi thật sự không hiểu nổi mục đích của cái sổ hộ khẩu là gì, trừ việc làm mồi kiếm ăn cho mấy anh chị Công An. Nếu bạn nào có thế giải thích trong 1 câu “tại sao chúng ta lại có sổ hộ khẩu” tui chết liền. Ở xứ khác khi sinh ra chỉ có giấy khai sinh rồi lớn lên làm cái thẻ, hộ chiếu. Vài nước thì dùng bằng lái xe làm chứng minh. Muốn đi đâu thì đi, nước của mình mà. Tại sao mỗi lần chuyển địa phương là phải đi khai tạm trú, kt3. Mấy cái này là gì tui hiểu tui chết liền.

2. Đi mua xe đi đăng ký tên mình phải dùng sổ hộ khẩu và đăng ký tại nơi thường trú (nơi đăng ký hộ khẩu). Nó vô lý ở chỗ này. Bạn là dân Lạng Sơn chuyển công tác vô làm ở Cà Mau, bạn muốn mua xe máy và đứng tên bạn, lỡ xe có bị trộm thì người ta biết xe đó là của mình. Nhưng ở Việt Nam thì nếu mua ở Cà Mau thì dân Lạng Sơn phải chở xe về Lạng Sơn đăng ký. Có cái nước nào khác trừ Việt Nam làm vậy không? Có ai biết thì nói nha, tại tui khờ lắm, hiểu biết về thế giới bên ngoài Việt Nam kém nữa.

3. Cảnh sát giao thông kiểm tra xe nếu không có đủ giấy tờ sẽ bị giam xe. Tại sao người lái xe phải chứng minh xe đó là của người lái? Sao CSGT không chứng minh điều ngược lại. Phi logic. Còn việc giam xe thì tui chưa biết xứ nào khác làm vậy hết.

4. Thuế “chuyển đổi mục đích sử dụng đất”. Tui chưa biết xứ nào khác có cái thuế quái dị như vậy. Đây là loại thuế làm cản trở quá trình công nghiệp hóa của đất nước. Bạn là một nông dân có 100 mét vuông đất nông nghiệp. Bạn muốn dùng 50m2 đó để xây cái hang. Bạn phải đi tới Sở Tài Nguyên Môi Trường nộp đơn chuyển đổi mục đích sử dụng đất. Số tiền đó cộng với bôi trơn đút lót thì gần bằng giá bán thị trường rồi. Thế thì bạn phải bán đi 50 m2 còn lại. Nghĩa là cái thuế này làm mọi thứ liên quan tới đất đai mắc gấp đôi. Một trong những thứ khùng điên nhất.

5. Đi nộp giấy tờ phải đi công chứng rồi phải có con tem xác nhận. 

6. Đi “xin việc” ở cơ quan nhà nước, công ty quốc doanh và một số công ty tư nhân phải nộp “sơ yếu lý lịch”. Sơ yếu lý lịch yêu cầu bạn phỉ ghi rõ về gia đình và bản thân: Trước và sau 1975 đã và đang làm gì. Tui và gia đình tui làm gì trước sau 1975 thì liên quan gì tới năng lực yêu cầu của công việc?

7. Đi làm tự thiện phải (nộp đơn) “xin phép” Ủy Ban Nhân Dân và Mặt Trận TỔ QUỐC địa phương. Trời ơi, đã đi từ thiện, là bỏ tiền túi mình ra cho người khác, đã vậy còn phải đi xin giấy phép là sao? Độc Lập Tự Do Hành Phúc đâu rồi?

8. Tham gia các giải thể thao ở tỉnh (và vài thành phố) phải có hộ khẩu và sổ tạm trú ở đó. Thể thao Thái Lan đang phát triển với quy vô chinh phục Châu Á. Trong khi đó ở Việt Nam các nhà làm thể thao hỏi “hộ khẩu con đâu?”. Thấy có ngu không?

9. Đi du lịch hoặc ở khách sạn nhà nghỉ phải đưa hộ chiếu hoặc Chứng Minh Thư cho tiếp tân. Ở xứ khác tui chỉ trình cái thẻ Master hoặc Visa. Nếu đưa hộ chiếu thì họ photocopy xong rồi đưa lại chứ không giữ. Tui chưa biết cái xứ nào làm vậy, trừ Việt Nam.

10. Trước giải, buổi, hội hay chương trình gì cũng phải giới thiệu danh sách mấy quan có mặt. Đã vậy danh nghĩa dài dòng lê thê. Có cần phải đọc tên từng người một, chờ từng người một đứng dậy ngồi xuống không. Tui thật sự không hiểu cái logic. Tui chưa bao giờ thấy 1 giải hay trận thể thao nào ở nước ngoài làm vậy.

11. Các trung tâm thể thao trưng khẩu hiệu “rèn luyện thể thao theo giương Bác Hồ vĩ đại”. Sao xứ Mỹ không trưng khẩu hiệu “tập luyện theo gương George Washington vĩ đại”? Bác Hồ hồi đó có tập thể thao mà sao tui không biết ta. Chuột cơ tay đô nữa, giờ tui mới biết.

12. Tất cả các giấy tờ hành chính pháp lý phải có dòng chữ này ở trên “Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam – Độc Lập Tự Do Hạnh Phúc”. Giấy xin phép nghỉ học cũng vậy, giấy báo cáo cũng vậy luôn. Xứ khác có vậy không ta?

13. Đi toilet ở Bến Xe (Miền Đông, Miền Tây, tỉnh, thành phố) mỗi lần phải trả 2,000 VND.

14. Toilet công cộng thường không có giấy vệ sinh. Vậy người ta dùng gì để chùi ta? (vì giới phụ nữ khiếu nại nhiều quá nên ngày nay có một số toilet đông đảo người dùng có một bàn trực chuyện bán giấy vệ sinh ).

15. Làm xong cái hội thảo hay chương trình gì lớn chút cũng phải nói : “Cảm ơn các lãnh đạo đã tạo điều kiện.”

16. Quân Đội đi làm kinh tế: Viettel, MB Bank, Xăng Dầu Quân Đội, Binh Đoàn 318 Dầu Khí. Tui thật sự không hiểu. Quân đội gì mà làm kinh tế kinh doanh? Chỉ thấy ở VN

17. Quân Đội tham gia thể thao thành tích chuyên nghiệp. Tui chưa biết quân đội nước nào khác làm vậy.

18. Cảnh Sát Nhân Dân tham gia thể thao thành tích chuyên nghiệp.

19. Quân Đội phong hàm sĩ quan cho vận động viên đạt thành tích. Mặc dù chưa bao giờ qua trường lớp đào tạo sĩ quan, chưa bao giờ có kinh nghiệm cầm súng, chưa bao giờ có kinh nghiệm chiến trường. Hàm sĩ quan vô nghĩa vậy sao? Bạn là cha mẹ thì có cho con mình vô cái quân đội như vậy không? Vận động viên đạt thành tích thể thao thì liên quan gì tới phong hàm sĩ quan quân đội? Tui chưa biết quân đội xứ nào khác làm vậy hết.

20. Đi xin việc làm vô mấy cơ quan nhà nước hay quốc doanh phải lót tiền (ngay cả việc đổ hoặc hốt rác trên đường phố), cả vài trăm triệu hơn chứ không kém. Có xứ nào khác làm vậy không ta?

21. Đánh thuế kinh doanh trên facebook. Cái này miễn ý kiến. 

22. Sinh viên học ĐH hay CĐ cũng phải học 1.5 năm lý thuyết kinh tế triết học Marx – Lenin và tư tưởng Hồ Chí Minh. 1.5 năm của cuộc đời mà sinh viên sẽ không lấy lại được

23. Và cuối cùng, Đảng Cộng Sản đấu tranh hy sinh cả triệu người dân trong cuộc chiến chống Pháp, Mỹ Ngụy vì lý tưởng của chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản, nhưng cuối cùng lại dùng chủ nghĩa tư bản và kinh tế thị trường để làm giàu. Vậy cả triệu người Việt đã chết làm gì? Cuộc chiến đó có nghĩa gì?

Ku Búa

23 điều vô lý chỉ có ở Việt Nam - Triết Học Đường Phố

Tết Và Những Nỗi Lo Toan Không Gọi Thành Tên - Phạm Nhật Minh

Tết luôn được nhắc đến như mùa của đoàn viên, của sum họp, của những nụ cười và mâm cơm ấm. Nhưng đằng sau sắc đỏ của câu đối, đằng sau mùi trầm thơm và tiếng cười rộn ràng, có những nỗi niềm rất khẽ mà không phải ai cũng nhìn thấy.

Có người đếm ngược từng ngày chỉ mong được nghỉ ngơi sau một năm dài tất bật. Với họ, Tết là khoảng trời bình yên hiếm hoi, là lúc được ngủ một giấc thật sâu mà không cần đặt báo thức, là buổi sáng thong thả bên tách trà nóng, là thời gian ngồi cạnh cha mẹ mà không bị công việc kéo đi. Họ mong Tết như người đi qua sa mạc mong một dòng nước mát.

Có người lại háo hức vì Tết là dịp được chi tiêu thoải mái sau những tháng ngày tiết kiệm. Mua cho mẹ chiếc áo mới, sắm cho cha hộp trà ngon, chọn cho con đôi giày mà nó ao ước bấy lâu. Niềm vui của họ không nằm ở việc tiêu bao nhiêu tiền, mà nằm ở cảm giác có thể cho đi. Bởi đôi khi, hạnh phúc của người trưởng thành chỉ giản dị là được thấy người mình thương nở nụ cười.

Nhưng cũng có những người, khi Tết càng đến gần thì lòng càng nặng.

Thiên hạ chuẩn bị Tết bằng sự rộn ràng, còn họ chuẩn bị Tết bằng những đêm trằn trọc. Người ta nghĩ đến đào mai, bánh trái, còn họ nghĩ đến hai chữ “tiền đâu”. Tiền thưởng chưa chắc có. Công việc bấp bênh. Khoản nợ vẫn còn đó. Nhìn giá cả ngoài chợ tăng lên từng ngày, lòng cũng chùng xuống từng chút một.

Họ sợ những câu hỏi tưởng chừng rất bình thường.

“Năm nay làm ăn tốt không?”

“Thưởng Tết bao nhiêu?”

“Khi nào mua nhà?”

Không ai biết rằng, đằng sau nụ cười đáp lại là cả một nỗi chênh vênh.

Có người ngại về quê vì túi tiền mỏng. Sợ không lo trọn được cho cha mẹ. Sợ mình trưởng thành rồi mà vẫn chưa thể trở thành chỗ dựa. Có người vẫn cố gắng mua vài món quà nhỏ, không phải vì sĩ diện, mà vì không muốn cha mẹ phải buồn lòng khi thấy con mình vất vả.

Thật ra, Tết chưa bao giờ chỉ là câu chuyện của vật chất. Nhưng cuộc đời đôi khi khiến ta quên mất điều đó.

Một cái Tết đủ đầy không nằm ở mâm cao cỗ đầy, mà nằm ở việc cả nhà còn ngồi cạnh nhau. Không phải ai cũng may mắn còn cha mẹ để mà về. Không phải ai cũng còn một mái nhà sáng đèn chờ cửa mở.

Có những người chỉ cần được nghe tiếng mẹ gọi vào bữa cơm chiều cuối năm đã là điều xa xỉ.

Nếu năm nay bạn chưa kiếm được nhiều tiền, đừng vội buồn. Chỉ cần bạn vẫn đang cố gắng, vẫn sống lương thiện, vẫn giữ được trái tim tử tế, thì đó đã là một thành công rất lớn giữa cuộc đời nhiều chông chênh này.

Đừng để Tết trở thành gánh nặng. Tết không phải là cuộc thi xem ai bày biện đẹp hơn, ai tiêu nhiều hơn, ai thành đạt hơn. Tết là dịp để người mệt mỏi được nghỉ, người xa nhà được về, người tổn thương được chữa lành.

Cha mẹ không cần bạn mang về thật nhiều tiền. Điều họ cần là thấy bạn bình an.

Con cái không cần đồ chơi đắt đỏ. Điều chúng cần là có cha mẹ ở bên.

Và những người thương bạn cũng không mong bạn hoàn hảo. Họ chỉ mong bạn sống nhẹ lòng.

Nếu cuộc sống năm nay khiến bạn mệt, hãy cho phép mình bước chậm lại khi Tết về. Một bữa cơm giản dị, một cành hoa nhỏ, một phong bao không quá dày… tất cả vẫn có thể tạo nên một mùa xuân ấm áp.

Bởi sau cùng, điều làm nên hương vị của Tết không phải là tiền bạc, mà là tình người.

Nỗi lo rồi sẽ qua. Khó khăn rồi sẽ lùi lại phía sau, giống như mùa đông nhường chỗ cho mùa xuân. Chỉ cần bạn đừng đánh mất niềm tin, thì sớm muộn gì cuộc đời cũng sẽ dịu dàng với bạn hơn một chút.

Và nếu bạn đang chật vật trước ngưỡng cửa năm mới, hãy nhớ một điều rất quan trọng:

Bạn không cần một cái Tết thật giàu.

Bạn chỉ cần một cái Tết thật an.

An trong lòng, an trong gia đình, an trong những người còn ở cạnh ta.

Chỉ cần còn được bắt đầu một năm mới, còn có nơi để trở về, còn có người để yêu thương, thì đó đã là một cái Tết đủ đầy hơn rất nhiều người trên thế gian này rồi.

Phạm Nhật Minh - TẾT VÀ NHỮNG NỖI LO KHÔNG GỌI THÀNH TÊN Tết luôn... | Facebook

Thanh Loan chuyển

Phản Diện Tình Yêu - Người Phương Nam

 Phản Diện Tình Yêu

Ngày xưa yêu quá là yêu

Chỉ nghe giọng nói đã xiêu lòng người

Còn thêm ánh mắt nụ cười

Ngất ngây say đắm một trời thương yêu

Một ngày không gặp buồn hiu

Nguyện thề sống chết nếu yêu không thành

Bên nhau xây đắp mộng lành

Mơ ngày hôn lễ chính danh vợ chồng

Cho nhau ân ái mặn nồng

Bỏ khi thương nhớ ngày mong tháng chờ

Để rồi khi tọai ước mơ

Mới hay thực tế chẳng thơ mộng gì

Sau thời trăng mật mấy khi

Chòang vai âu yếm thầm thì tiếng yêu

Bây giờ vất vả đủ điều

Lại thêm tật xấu khó chìu như xưa

Đôi lúc còn thấy khó ưa

Chanh chua gắt gỏng,  người xưa đâu rồi

Bây giờ đành chịu đựng thôi

Bao nhiêu chân tướng lần hồi hiện ra

Thì đây là lúc ngộ ra

Yêu nhau chung sống mới là hiên ngang

Giờ đây biết đá biết vàng

Hôn nhân không chỉ nói càng yêu suông

Hy sinh, thông cảm, nhịn nhường

Mới  là nền tảng lót đường trăm năm 

Người Phương Nam

Kỷ Niệm Trên Đồi Yên Ngựa - Phùng Phương Quý

Đã sang tháng Mười một. Thời gian như con ngựa chứng, chạy thục mạng, bỏ lại đằng sau bao nhiêu dự định, công việc. Chỉ còn hơn năm mươi ngày nữa là hết năm con rắn, tới phiên con ngựa, nên ngựa chứng sốt ruột, phi càng nhanh.

Đức nằm co ro trong tấm chăn mỏng. Thao thức với tiết trời đông giá lạnh. Sáng mai anh phải đi sớm tới chỗ hẹn với anh em trong tổ nhiếp ảnh. Buổi trưa, nhận được điện thoại của anh Thủy tổ trưởng, thông báo tin vui. Hoa tam giác mạch trên đồi Yên ngựa đã nở, ai đi Tây Bắc thì chuẩn bị phương tiện. Đức vội lôi con chiến mã hai trăm năm mươi phân khối ra thay dầu mới. Con ngựa sắt hiệu Yamaha đã gắn bó với anh gần hai mươi năm, rong ruổi trên khắp các nẻo đường đất nước. Ba lô, máy ảnh, pin dự phòng, ống kính chống rung, chân chống máy ảnh…Tất cả đã sẵn sàng. Có lẽ mình phải mang thêm chiếc áo khoác dạ, trên ấy giờ lạnh rồi. Anh trở mình, nghe lạnh buốt phía sau lưng, chợt nhớ tới hơi ấm vầng ngực sơn nữ năm nào. Ba năm. Chính xác là ba mươi tám tháng. Gần Tết rồi mà Đức vẫn một mình một xe, lên núi chụp ảnh. Những khu rừng pơmu lác đác tuyết rơi, ám ảnh anh đến mê hoặc. Thời tiết lạnh buốt chỉ kích thích thêm lòng đam mê của anh. Bộ nhớ máy ảnh đã không còn chỗ chứa thêm tấm ảnh nào nữa, Đức mới quay xe xuống núi, hi vọng kịp về tới thị trấn huyện nghỉ đêm.

Cú ngã xe ở đèo Yên ngựa làm Đức choáng váng. Anh không hiểu mình ngã xe vì lý do gì. Lúc ấy mới gần bốn giờ chiều, mà đường đèo vẫn mù mịt sương mù. Những cây pơmu tán nhọn đứng lừng lững hai bên đường như những gã khổng lồ khoác áo choàng xám, nhe răng hăm dọa. Dù anh đổ đèo với tốc độ bình thường, nhưng bị phân tâm, khi nhìn thấy một cô gái Mông đang cắm cúi cõng lù cở ngô vượt dốc. Chiếc váy chàm nhiều màu sắc, xập xòe theo từng bước chân rắn rỏi. Chiếc áo ngắn chật chội, ngực áo bị quai gùi kéo căng. Hình như cô gái gửi về phía chiếc xe chở người đàn ông vẻ bụi bặm một nụ cười. Đức muốn dừng xe, chụp vài kiểu ảnh. Bánh xe trước vấp phải một cục đá, cả người lẫn xe lộn hai vòng xuống ven đường. Chân phải anh đập vào một gốc cây, đau điếng. Bây giờ mà gãy xương là khốn nạn! Đức vừa nghĩ thầm, vừa nằm im một lúc, rồi lấy tay nắn bóp kiểm tra ống chân. Xương không gãy, chỉ rách một vết nhỏ, chảy máu. Chiếc xe máy vẫn rú ầm ầm, khói phun mù mịt. Bỗng tiếng xe tắt lịm. Đức nhìn sang, thấy cô gái Mông lúc nãy đang cố sức dựng chiếc xe máy lên.

-Cám ơn! Em cũng biết tắt chìa khóa xe à?

-Bố mình cũng có cái xe máy! Xe Min khù khờ!

Cô gái vội hạ lù cở ngô xuống, nhìn chân Đức, kêu lên:

-Ồ! Chảy máu rồi!

Cô ôm ngang người Đức, dìu anh bước lên mặt đường. Mặt anh bị ghì chặt vào bên ngực nở nang, ngộp thở. Mùi ngô non thơm ngọtvà mùi thân thể trinh nữ làm anh ngây ngất, quên cả đau. Cô gái lấy trong lù cở ra một chai nhựa trắng, mở nắp rót thứ nước trong ấy lên vết rách trên chân Đức, làm anh xuýt xoa vì xót.

-Rượu mình mua cho bố đấy! Xin nó một tí không sao đâu!

Cô cởi chiếc thắt lưng thổ cẩm ra, băng bó tạm vết thương cho Đức. Cô nhìn anh chăm chú, hỏi trống không:

-Đi tìm hoa tam giác mạch à?

-Sao em biết?

- Tới mùa tam giác mạch nở hoa, mấy người dưới xuôi hay mang chiếc ống này lên tận nương đấy!

Cô gái ái ngại nhìn Đức:

-Ngồi nghỉ một tí, cái chân đỡ đau rồi về không trời tối! Hay còn đau thì vào nhà ngủ với bố mình. Nó thích có người uống rượu cùng.

-Em có chồng chưa?

-Chưa! Mười tám tủi rồi, mà chưa có thằng con trai nào tới bắt vợ!

Cái chân đang đau rát, mà Đức vẫn phì cười. Yêu ai thì cưới, chứ lại ngồi chờ họ tới bắt. Cô gái bỗng hỏi Đức:

-Người Kinh dưới xuôi không biết bắt vợ à?

-Không! Yêu nhau thì làm đám cưới thôi!

-Thế à?

Giọng cô gái vẻ nuối tiếc.

Đức rút ví lấy tờ năm trăm nghìn, đưa cho cô gái.

-Tiền gì?

-Anh về xuôi, không trả chiếc thắt lưng này được. Em bán luôn cho anh nhé?

Cô gái lắc đầu:

-Không bán đâu! Tặng khách thôi! Bao giờ lên đây nữa, nhớ vào thăm nhau.

-Em tên gì?

-Giàng Thị Mỷ!

Đức thấy cái chân đã ổn, bèn đứng dậy, buộc lại ba lô, chào cô gái:

-Cám ơn Mỷ nhé! Anh xuống đèo kẻo tối! Lần sau lên thăm tam giác mạch, anh sẽ tìm em!

Cô gái nhét vào ba lô của Đức mấy bắp ngô.

-Về nhà bảo vợ nó luộc cho mà ăn! Ngọt lắm!

-Anh chưa có vợ, nên sẽ tự luộc ngô ăn!

Tiếng cười của Đức vọng sang tận vách núi bên kia đường.

Ba năm nay, chiếc thắt lưng thổ cẩm luôn được xếp thường trực trong ba lô, Đức chờ một dịp nào đó, duyên may gặp lại cô gái Mông tốt bụng, nhưng chờ mãi chưa có dịp nào. Nhờ anh bạn đồng nghiệp Thủy rủ rê, Đức mới nhớ tới mùa hoa tam giác mạch. Anh hối hả chuẩn bị cho cuộc hành trình về lại đèo Yên ngựa, lòng không khỏi xốn xang, xúc động. Anh lấy chiếc thắt lưng thổ cẩm định đem giặt lại, nhưng mùi hương ngái ngái cũ làm anh chợt nhớ điều gì đó, nên cất nó vào ba lô.

Tổ trưởng Thủy nhắc nhở mọi người nhớ mang theo áo mưa. Với thời tiết se lạnh thế này, trên núi dễ có mưa phùn. Ba chiếc xe đồng loạt nổ máy, hăm hở lên đường. Trời trung du mây bảng lảng, mặt trời hắt lên chùm tia nắng yếu ớt. Chiếc xe Yamaha của Đức dẫn đầu, xé toang cơn gió lạnh, lao về hướng Tây Bắc. Từ đây lên đồi Yên ngựa gần hai trăm cây số, dự kiến vừa chạy xe vừa nghỉ, khoảng bảy tiếng đồng hồ. Chiếc xe già nua chừng như hiểu tâm trạng của chủ, nên lao vun vút, có lúc cảm giác bay trên mặt đường. Trong tiếng gió ù ù, Đức nghe có tiếng còi xe loạn xạ phía sau, liền dừng lại. Chiếc xe màu đỏ của cậu Thanh vượt qua như đốm lửa, cùng tiếng hét:

-Chậm thôi!

Anh Thủy cũng vừa đến, nói trong hơi thở gấp gáp:

-Đi đường phải đảm bảo tuỵệt đối an toàn. Lần trước ngã rồi mà không chừa!

Đức gật đầu, nhưng trong lòng cảm thấy sốt ruột. Anh sợ một bóng người đang khuất dần khỏi con đèo cũ, sợ những đám hoa tam giác mạch tím biếc sẽ phai màu trước ngọn gió bấc khắc nghiệt. Cảm thấy lạnh, Đức dừng xe lấy chiếc thắt lưng thổ cẩm ra, choàng vào cổ. Nó giống chiếc khăn phula nhiều màu sắc mà hồi nhỏ bố mua cho anh. Thanh ngạc nhiên:

-Ông kiếm đâu ra chiếc khăn đẹp thế?

Đức cười bí hiểm:

-Xin ngoài chợ Ma Lé!

-Bán lại cho tôi…!

-Nâu nâu!

Trước kia, nhóm nhiếp ảnh hay thuê phòng nghỉ ở chỗ nào đấy, rồi phát triển đi mọi hướng, tối về ngủ, mai đi tiếp. Lần này, Đức đề nghị đi thẳng lên bản, vào nhà dân nghỉ nhờ. Thực lòng anh muốn tìm ra nơi ở của hai bố con cô gái Giàng Thị Mỷ. Ba năm rồi, Mỷ đã hai mươi mốt tuổi, chắc có chồng rồi.

Lần này gặp may, buổi chiều mây tan đi, nắng rải vàng một triền núi rộng. Xe vừa dừng, mấy tay máy đã lao xuống ven núi, cạnh đám tam giác mạch, lấy tư thế quỳ, nằm, đứng…Bấm lia lịa. Đức dựa hẳn vào một tảng đá to, gần như nằm ngửa, lấy khẩu độ cho một khung hình có dải hoa tím uốn lượn theo con đường dốc. Hậu cảnh là một ngọn núi đá nhấp nhô như chông, lấp ló những mầm xanh của lá ngô non, len lên từ khe đá. Một vật thể bỗng lọt vào khung hình từ cuối con dốc. Nếp váy Mông xập xòe màu thổ cẩm, y như chiếc váy của cô gái Giàng Thị Mỷ năm nào. Phía sau, chú ngựa nâu cắm cúi gõ móng. Cô gái dắt ngựa đã được Đức kịp lưu vào máy ảnh, cái tiêu đề “Cô gái chăn ngựa” đã hiện ra trong đầu. Tấm ảnh đẹp. Đức vội đứng dậy, chạy ra đường đón đầu nhân vật mới của mình.

-Chào cô bé!

-Ừ!

Nụ cười một nửa vành môi, rất dễ mến.

-Em đi chợ à?

-Khôông! Mình đi chăn ngợ!

Cô bé trạc mười ba tuổi, tóc vàng khét nắng, trả lời ngọng nghịu bằng tiếng Kinh. Đức lấy ra mấy viên kẹo bạc hà trong túi quần, đưa cho cô bé. Bàn tay ngập ngừng một lúc rồi mới nhận kẹo.

-Không đi học à?

Cô bé lắc đầu.

-Mình học đến lớp Năm thôi! Về giúp bố mẹ chăn ngợ!

Con ngựa lúc lắc cái bờm rậm, hí vang như xác nhận. Đức hồi hộp hỏi cô cô bé:

-Trong bản, em có biết chị Giàng Thị Mỷ không?

-Mỷ nhà bố Páo hay Mỷ nhà bố Hà?

-Chú không biết!

Chợt nhớ tới chiếc thắt lưng trong ba lô, tôi liền lấy ra, đưa cho cô bé. Nó reo lên:

-Ồ! Thắt lưng của chị Mỷ, con bố Páo!

-Chị Mỷ giờ ở đâu?

-Nó bị bắt vợ năm ngoái rồi, ở chợ Bắc Liêng! Chồng nó đi buôn trâu, ngựa…Giàu lắm!

Một nỗi hụt hẫng vô lý, trào lên trong lòng Đức. Anh hỏi bâng quơ:

-Nay chắc cô ấy có con địu lưng rồi?

-Mình không biết đâu!

Đức cuộn chiếc thắt lưng lại, đưa cho cô bé:

-Cho em này!

Cô bé cầm chiếc thắt lưng, ngắm nghía rồi thốt lên:

-Chị Mỷ thêu đẹp quá!

Nó đưa chiếc thắt lưng lại cho Đức:

-Mình cũng thêu được mà! Con gái Mông phải biết thêu khăn, thêu gối, quần áo, thắt lưng…Sau này còn có của hồi môn mà mang về nhà chồng.

Nhìn cô gái tuổi mới lớn, sớm phổng phao, Đức hỏi vui:

-Còn em bao giờ lấy chồng?

-Mình còn bé mà! Chưa có ai muốn bắt vợ đâu!

Cuộc chia tay có phần quyến luyến, làm Đức cảm động, quên cả hỏi tên cô bé. Bức ảnh “Cô gái chăn ngựa” thì gặp may mắn hơn. Nó được chọn ,treo trong triển lãm ảnh nghệ thuật khu vực và có nhiều người chú ý. Ảnh treo được một tuần, thì Đức nhận được điện thoại từ quản lý nhà triển lãm.

-Chúc mừng nhiếp ảnh gia Văn Đức! Có người nằng nặc đòi mua bức ảnh anh ạ!

-Ai thế hả ông?

-Một cặp vợ chồng người Mông! Cô vợ cứ nhất mực là ảnh chụp tại đồi Yên ngựa quê cô ấy! Cô ấy còn nói, chờ mãi một người dưới xuôi lên bắt vợ mà không thấy, nên mới đi lấy chồng đấy!

Đức sửng sốt. Không có lẽ đấy là Giàng Thị Mỷ? Anh hỏi người quản lý:

-Vợ chồng họ còn ở đấy không?

-Họ về rồi, nhưng phiên chợ chủ nhật này lại ghé xem đấy!

-Nhờ ông hỏi hộ, có phải cô vợ tên là Giàng Thị Mỷ không? Nếu đúng, thì thay mặt tôi tặng cho vợ chồng họ bức ảnh. Tôi sẽ mang bức khác lên thay vào.

Trong tâm trạng buồn vui xen lẫn, Đức chuẩn bị đi in một bức ảnh “Cô bé chăn ngựa” khác. Anh tiếc rằng chủ nhật tới bận một đám cưới, nếu không sẽ cưỡi xe lên núi tìm người quen.

Ấp hai bàn tay lên chén trà nóng, Đức mơ màng nhìn ra ngoài trời giá lạnh, đầy sương mù, nghĩ tới khung cảnh đèo Yên ngựa của mùa hoa tam giác mạch năm sau.  -./.

PHÙNG PHƯƠNG QUÝ