Monday, June 17, 2019

Đối Đáp Thú Vị Giữa Hai Cha Con – Sức Mạnh Giáo Dục Hơn Nhiều Lời Quát Mắng


Chỉ là cuộc trò chuyện giữa hai cha con nhưng cha đã dạy con thật nhiều. Những bài học cũng rất thấm thía đối với các bậc làm cha mẹ.

Đứa bé 2 tuổi
Một hôm, đầu của cậu bị va vào góc bàn, liền nằm lăn ra sàn nhà, khóc ăn vạ.
Một phút sau, cha đi đến cạnh chiếc bàn và hỏi to:
“Cái bàn đâu rồi, ai làm em đau vậy? Có đau quá không?”
Cậu bé ngừng khóc, hai mắt đẫm lệ ngước lên nhìn cha. Người cha vuốt ve cái bàn và hỏi:
“Ai? Ai làm đau bàn?”
“Con, là con đã va vào nó”.
“Ồ, thì ra là con đã va vào bạn ấy. Vậy sao không nhanh nói lời xin lỗi!”
Cậu bé nước mắt vẫn lưng tròng, nói với chiếc bàn: “Tớ xin lỗi”.
Kể từ đó, đứa trẻ học được cách gánh chịu trách nhiệm.
***
Khi cậu bé 3 tuổi.
Một hôm không hiểu sao vô cớ khóc lớn, người cha hỏi:
“Làm sao mà con khó chịu như vậy?”
“Con không khó chịu”
“Thế tại sao lại khóc!”
“Tại con muốn khóc!”.
Rõ ràng là hư hỏng.
“Chà, con không có ý định khóc, nhưng lại ở đây khóc nháo, điều này sẽ làm phiền chúng ta. Ba sẽ tìm một nơi cho con. Con sẽ khóc một mình thỏa thích, bao giờ khóc đủ thì gọi ba”.
Người cha mở cánh cửa phòng tắm, nói: “Con vào đây, bao giờ khóc xong thì gõ cửa nhé!”
2 phút sau, đứa trẻ gõ cửa gọi: “Ba ơi, con khóc xong rồi!”
“Tốt, khóc khóc xong rồi thì đi ra!”
Đến nay, cậu bé đã 18 tuổi, không còn dùng cảm xúc của mình để thao túng người khác.
***
Con trai 5 tuổi.
Vào buổi tối nọ, hai cha con đi bộ qua cây cầu nhỏ, dòng nước dưới cầu trong vắt có thể nhìn thấy đáy. Đứa trẻ ngước lên nhìn cha: “Ba ơi, dòng sông đẹp quá, con muốn nhảy xuống và bơi”.
Người cha nhìn con, nói: “Chà, ba cũng muốn bơi cùng con. Nhưng chúng ta hãy về nhà thay quần áo đã”.
Về nhà, thay quần áo xong, người cha dẫn con đến trước một chậu nước to:
“Con trai, muốn bơi thì phải cúi ngập mặt trong nước. Con có hiểu không?”
“Vậy thì hãy tập luyện ngay bây giờ xem con có thể lặn trong bao lâu”.
Người cha nhìn vào chiếc đồng hồ.
“Tốt!”.
Đứa trẻ vùi mặt xuống nước, có vẻ rất tự tin.
Chỉ 10 giây sau: “Thôi ba ơi, chết đuối mất, thật khó chịu”
“Đúng rồi. Khi nhảy xuống sông còn có thể khó khăn hơn nữa”
“Ba, chúng ta có thể không đi nữa được không?”
“Được rồi, không đi thì không đi”
Kể từ đó, cậu bé đã học được cách thận trọng và không liều lĩnh, suy nghĩ kỹ trước khi hành động.

***
(Ảnh minh họa: cocoiro.me)

Cậu bé 6 tuổi.
Một hôm tan học muộn, lúc đi qua cửa hàng McDonald.
“Ba, McDonald!”
“Chà, McDonald! Muốn ăn không?”
“Con muốn ăn!”
“Con trai, một người muốn ăn gì liền ăn, là một người yếu đuối; nếu muốn ăn nhưng kiềm chế không ăn, mới gọi là anh hùng”.
Sau đó hỏi: “Con trai, con muốn trở thành anh hùng hay người yếu đuối?”
“Ba, tất nhiên con muốn trở thành anh hùng!”
“Tốt! Thế anh hùng, bạn muốn ăn gì ở McDonald?”
“Con không muốn ăn nữa!”. Rất chắc chắn.
“Tuyệt, anh hùng! Về nhà thôi”.
Kể từ đó, cậu bé đã học được việc gì nên làm và không nên làm, học được cách kiềm chế những cám dỗ xung quanh.

***
Đứa trẻ 8 tuổi, đã trở nên ngày càng nghịch ngợm.
Cậu đánh lộn với các bạn ở lớp lớn, bị thương ở lưng, về nhà khóc lớn.
“Con bất bình sao?”
“Vâng, rất uất ức!”
“Con tức giận?”
“Vâng, tức giận!”
“Vậy con muốn sẽ làm gì?”. Người cha hỏi lại: “Con có cần ba làm gì đó cho con không?”
“Ba ơi, con muốn tìm một viên gạch, và con sẽ đánh anh ta từ phía sau!”
“Chà, được rồi! Ba sẽ chuẩn bị gạch cho con vào ngày mai”. Cha tiếp tục hỏi: “Còn gì nữa không?”
“Ba ơi, ba lấy cho con một con dao, con sẽ đâm anh ta từ phía sau!”
“Tốt! Cái này càng nhanh hết giận. Ba sẽ đi chuẩn bị luôn”.
Người cha đi lên lầu, để cho con trai có một khoảng thời gian để bình tĩnh lại.
Khoảng 20 phút sau, người cha đi xuống, mang theo một đống quần áo và chăn bông.
“Con trai, con đã quyết định chưa? Là gạch hay dao?”
“Nhưng, ba ơi, ba mang nhiều quần áo và chăn làm gì vậy?”
“Con trai, đây là đề phòng trường hợp: Nếu con đập anh ta bằng gạch, cảnh sát sẽ đưa chúng ta đi. Nếu con sống trong tù khoảng một tháng, chúng ta có thể phải dùng số quần áo này. Nếu con đâm anh ta bằng dao, thì có thể con phải ở nhà tù ít nhất 3 năm, chúng ta phải mang thêm quần áo và chăn, không thì mùa đông sẽ lạnh lắm”.
“Vì vậy, con trai, con đã quyết định? Ba đã sẵn sàng hỗ trợ con!”
“Nhất thiết phải như vậy sao?”
“Là như vậy, pháp luật đã quy định như vậy!”. Người cha nắm lấy cơ hội để giải thích cho con trai.
“Ba, vậy thì chúng ta bỏ qua chuyện đó đi”
“Con trai, con chẳng phải rất tức giận sao?”
“Ba, con không giận nữa. Thực tế, con cũng sai”. Cậu bé xấu hổ đỏ mặt.
“Được rồi, ba ủng hộ con!”
Kể từ đó, đứa trẻ học được cách lựa chọn và cái giá phải trả.

***
(Ảnh minh họa: jobforum.tw)

Con trai 9 tuổi.
Năm lớp bốn, môn toán học bị điểm kém và cảm thấy không vui.
“Có chuyện gì vậy con? Kỳ thi bị điểm kém nên vẻ mặt như vậy sao”
“Bởi vì giáo viên toán rất đáng ghét, tiết học của cô ấy con không muốn học”
“Ồ, sao lại đáng ghét vậy?”. Người cha quan tâm
“…….”, cậu bé nói rất nhiều, “Nói tóm lại, cô ấy không thích con”
“Ồ, những người khác thích con, thì con thích họ; những người khác không thích con, thì con lại ghét họ. Thế thì con là một người chủ động hay bị động?”
“Là một người bị động!”. Con trai trả lời.
“Là mạnh hay yếu? Là đại nhân hay tiểu nhân?”. Cha tiếp tục hỏi.
“Là một người yếu đuối, một tiểu nhân!”
“Vậy con muốn làm một đại nhân hay tiểu nhân?”
“Con muốn làm một người mạnh mẽ! Ba, con biết rồi: dù giáo viên có thích con hay không, con vẫn thích cô ấy, tôn trọng cô ấy, chủ động học tập, trở thành một người mạnh mẽ”.
Ngày hôm sau, cậu bé vui vẻ đến trường, bài tập toán làm xuất sắc, cũng đã biết như thế nào là đại nhân, tiểu nhân.
***
Con trai 10 tuổi và chơi game.
Vợ anh đã nhiều lần dạy dỗ, nhưng đứa con không thay đổi.
“Con trai, nghe nói con chơi trò này mỗi ngày?”. Người cha chỉ vào máy tính.
“Vâng”. Cậu bé cúi đầu thừa nhận.
“Con cảm thấy như thế nào sau mỗi lần chơi?”
“Mờ mịt, trống rỗng, nhàm chán, tự trách mình, coi thường chính mình”
“Vậy tại sao con vẫn chơi? Không cầm được mình, phải không?”
“Vâng, thưa ba”. Đứa trẻ bất lực.
“Tốt! Ba sẽ giúp con!”. Người cha đến gần chỗ máy tính và đưa cho con trai một cây búa. “Con trai, đập nó đi!”
“Ba!”. Cậu bé bị sốc!
“Cứ đập đi, ba có thể không có máy tính, nhưng không thể sống mà không có con trai!”
Cậu bé khóc, hứa với ba sẽ không chơi game nữa.
Kể từ đó, đứa trẻ đã học được nguyên tắc là gì.

***
Không cần dùng đến roi vọt, những đối đáp thú vị, thông minh của các bậc cha mẹ cũng có đủ sức mạnh giáo dục con trẻ vô cùng sâu sắc. Vậy nên, mỗi chúng ta hãy là những ông bố bà mẹ thông minh, dạy con nên người từ những điều nhỏ nhặt nhất.

Vân Hà
Theo tw.aboluowang.com

Mưa Tháng Sáu - Trầm Vân

Sunday, June 16, 2019

Người Mẹ Tị Nạn - Năng Khiếu

Đám cưới dì chú Thanh năm 1955, b tôi cao nht, tôi bé nht.

Giấc ngủ mơ màng vì thói quen dậy trễ vào mỗi sáng Chúa nhật, nhưng tiếng hát vang vọng từ CD mở quá lớn ngoài phòng khách, làm tôi bừng tỉnh: “Mẹ tôi tóc xanh nhuộm bạc tháng ngày. Mẹ tôi đau buồn nặng trĩu đôi vai. Bao năm nuôi đàn trẻ thơ nhỏ dại, cầu mong con mình có một ngày mai.”

Nghe bài hát chợt nhớ tới người mẹ đang sống chung, tôi xin kể cho các bạn nghe về một người đã chạy lánh Cộng sản suốt một đời, đó là mẹ tôi năm nay ngoài tám mươi tuổi, tóc mẹ bạc phơ, nhưng dáng người còn nhanh nhẹn, nhất là tiếng nói còn sang sảng. “Nếu không bị bệnh suyễn kinh niên thì còn khỏe hơn”. Cụ vẫn nói vậy.

Cậu em tôi làm giấy tờ bảo lãnh mẹ và cô em gái. Đến cuối năm 1990 sở di trú kêu bổ túc hồ sơ phỏng vấn. Nhưng mẹ tôi chần chừ chưa muốn đi, vì mẹ bảo: “Con giàu thì mừng, con khó thì thương”, phần bị luật lệ sang tên nhà cho các con khó khăn, rườm rà, vì “thủ tục đầu tiên”. Mãi đến năm 1992 mẹ tôi quyết định đi thì cô em đã lập gia đình, phải làm lại hồ sơ bảo lãnh, chờ đi sau. Nên chi, còn một mình mẹ tôi đi Mỹ, dù mẹ không biết một chữ tiếng Anh, thật là can đảm. Đến phi trường Los Angeles, mẹ đứng đợi hơn một tiếng đồng hồ không thấy ai đón, cụ bắt đầu run, vì những người cùng chuyến bay họ được thân nhân đón gần hết, cụ nhìn xung quanh toàn người xa lạ, khác ngôn ngữ, muốn hỏi thăm mà không biết nói gì, cạnh cụ chỉ là xe hành lý vô tri giác. Bỗng cụ thấy một bé gái chừng ba bốn tuổi, khuôn mặt thật dễ thương, đang ngơ ngác như tìm ai, cụ liền đến ôm nó vào lòng, nhưng một thiếu phụ sang trọng, trạc ngoài 30 chạy lại bế thốc đứa bé đi, có lẽ bà cụ mới ở Việt Nam qua không biết luật lệ bên Mỹ, cụ tủi thân muốn khóc.

Sau lưng cụ đứng không xa là một chàng thanh niên khoảng 24-25 tuổi, dáng người cao lớn, ăn mặc lịch sự, cũng đang dáo dác tìm người thân, chợt thiếu phụ khi nãy gọi lớn:

- Tèo, em có thấy anh Quang và cô Bảy không?

Cậu thanh niên lo lắng nói:

- Không chị ạ! Sao hai người đi gửi xe lâu quá, chắc lạc… Hay là đang tìm mình.

Nghe thấy tên Tèo, bà cụ giật thót người. Tèo là tên cúng cơm của thằng con út, cách nay hơn mười năm cụ đã gạt nước mắt, đứt ruột lo cho con đi vượt biên, lúc nó mới mười hai tuổi đầu. Cũng vì nhớ thương nó mà đường xa ngàn dặm cụ liều bước ra đi. Bây giờ không thấy nó đến đón, cụ đang tủi thân, hay là… chợt cụ nghĩ đến câu hay mắng yêu lúc nó còn nhỏ, cụ liền cất tiếng gọi trống không:

- Tèo! Tèo đâu!...“cha tổ bố nó” sao nó không đến đón tôi.

Cậu thanh niên quay phắt lại, nhìn sững bà cụ một lúc rồi ôm chầm lấy cụ. Hai mẹ con không nói thành tiếng, chỉ có những giọt nước mắt thay lời.

Người thiếu phụ sang trọng ban nãy đã giằng đứa bé từ tay cụ, bây giờ cũng từ từ dắt con đến bên cụ xúc động gọi mẹ và trao đứa bé, rồi nói: “Con xin lỗi mẹ, đây là cháu nội của bà. Nhà con đang đến kìa.”

Theo tay chỉ, cậu con trai lớn và cô con gái của cụ cũng vừa đến, cậu không thay đổi mấy, cậu đã gửi hình vợ con về, nhưng mắt cụ kèm nhèm không nhận ra. Còn thằng Thanh có tên cúng cơm là Tèo lúc đi vượt biên còn là thằng bé loắt choắt, nên thay đổi nhiều, cụ nhận không ra. Thanh cười toe toét nói:

- Sao ngày xưa mẹ cao lớn mà bây giờ mẹ thấp quá, nãy giờ con cứ tìm bà cụ mặc chiếc áo bà ba, đầu búi tó củ hành nên chẳng nhận ra mẹ, vì mẹ mặc áo vét, đầu bới cao, mắt đeo kiếng, đẹp và khác quá, mẹ tha lỗi cho con. Nhẹ ôm thằng Thanh, cụ cười:

- Ngày xưa con còn bé, ngửa cổ nhìn thấy mẹ cao. Bây giờ con cao lớn, con nhìn xuống thấy mẹ thấp hơn là phải rồi.

Thế rồi người con trai lớn đón cụ về nhà, ở thành phố Westminster, có bà sui đang ở chung. Hai bà lại khắc khẩu, mà các cụ già hay bị cái tật lớn hơn cái tuổi, đó là tật nói nhiều, “mau nói thì hay lỗi, nói thật thì mất lòng”, nên mẹ tôi bị shock. Được vài tháng thì các em tôi thu xếp cho mẹ qua ở với cô em gái và Út Tèo tại thành phố Seattle, tiểu bang Washington quanh năm mưa gió lạnh lẽo, được mệnh danh là “Even green State” nên mẹ tôi không quen, đau ốm hoài. Hai năm sau khi gia đình tôi sang định cư theo diện HO, và rước cụ về Cali ở luôn với chúng tôi, cụ khỏe hẳn ra.

Lưng mẹ tôi lúc còn trẻ hơi khom, về già khòm hơn nhiều, nhưng mẹ vẫn hãnh diện: “Cái dáng lom khom là dáng lắm con”,và người xưa quan niệm: “những người thắt đáy lưng ong, vừa khéo chiều chồng lại khéo nuôi con.” Chẳng thế mà mẹ tôi đã có được tám mặt con, bốn gái và bốn trai, qua Mỹ một nửa, còn một nửa ở quê nhà, vì thế lúc nào mẹ cũng vọng về cố hương yêu dấu, mà lòng thương nhớ khôn nguôi.

Những nỗi nhọc nhằn vất vả đã làm răng mẹ tôi rụng gần hết, còn vài cái răng cửa khổng khểnh để cười cho đỡ trống trải. Thế nhưng mấy năm trước cụ đi nha sĩ để làm răng hàm, chả biết ông Bác Sĩ bàn thế nào mà mẹ đồng ý nhổ hết những răng còn lại để làm hai hàm răng giả, làm mẹ tôi đau phát sốt mấy ngày, nhưng bây giờ mỗi lần mẹ cười nhe hàm răng đều và trắng như hạt bầu trông rất ư đẹp lão.

Mẹ tôi hiền lành thật thà, từ ngày tôi có trí khôn, chưa thấy mẹ đôi chối với ai, ngay cả những người hàng xóm ưa lẻo mép. Bố tôi mới là người khó nết nhất, vậy mà mẹ chẳng làm phật lòng bố bao giờ, nhưng bù lại bố tôi là người cha hết mực thương yêu vợ con, lúc còn sinh tiền người luôn lo tròn bổn phận, việc nước cũng như việc nhà. Bố tôi mất vào mùa hè đỏ lửa năm 1972 tại Quảng Trị, khi ấy mẹ mới ngoài 40 tuổi, tôi lớn nhất, em Út ba tuổi, tám đứa con đang tuổi ăn chưa no, lo chưa tới, thật là một gánh nặng cho mẹ.

Sau khi bố mất, mẹ tôi đã gượng đứng dậy trước nỗi đau bất ngờ, của người góa phụ thời chinh chiến. Để đưa chúng tôi về sống với bà ngoại ở xứ đạo Nghĩa Hòa gần Ngã Ba Ông Tạ. Nhờ ngoại có sạp bán quần áo may sẵn trong chợ nhỏ gần nhà, mẹ tôi theo bà ngoại tảo tần buôn bán, nên mẹ con cũng đắp đỗi qua ngày.

Sau 30 tháng 4/75 mẹ và chúng tôi cùng chung số phận của những người miền nam, chịu cảnh đời thay trắng đổi đen. Một miền Nam trù phú, văn minh, bỗng chốc trở thành tiêu điều tan tác. Lại bị ngăn sông cấm chợ, tạo ra cảnh gạo Châu củi Quế. Nên mẹ tôi phải lăn lộn ngoài chợ trời, mua đi bán lại với sạp quần áo cũ.

“Người khôn của khó”. Mẹ tôi lại sang một cửa hàng gần chợ Tân Bình để bán đồ sành sứ, có những bộ tách trà cổ của Nhật nhẹ và đẹp, những chiếc ly, bình cắm hoa bằng pha-lê trong suốt, mẹ mua lại của những người cần tiền đem đồ qúy hiếm ở nhà ra bán. Cũng có những chén đĩa mới, hàng China nặng hơn, mà men không đẹp bằng của Nhật, nhưng vì hàng lậu ồ ạt đổ vào biên giới Hoa Việt tràn lan, giá rất rẻ nên được các bà nội trợ ưa chuộng đua nhau mua sắm, nhờ vậy mẹ tôi “trúng mánh”, lo được cho bày con.

Mỗi sáng mẹ đi bộ gần hai cây số, vừa đi vừa lần hạt, mẹ phó thác mọi sự cho Chúa. Đến chợ mẹ lại vất vả tất bật từ sáng cho đến nhá nhem tối mới về đến nhà. Tôi phải nghỉ học để đi làm, và phụ mẹ chăm sóc nuôi nấng các em. Bao nhiêu lo lắng đè trên đôi vai gầy của mẹ. Đêm đêm mẹ hay ngồi khóc một mình, tôi luôn an ủi và tâm sự với mẹ, cầm đôi tay khẳng khiu, nhìn tấm thân gầy còm, và vẻ mặt buồn não nuột, mà thấy thương mẹ vô cùng.

Hẳn là mẹ yêu bố lắm, vì cứ nhắc đến Người hoài. Mẹ thường kể cho chúng tôi nghe về những kỷ niệm xa xưa, nào là đám cưới mẹ mặc áo tứ thân, quần nái đen. Rước dâu phải đi bộ, rồi qua sông bằng đò, hết một ngày mới đến nơi, chúng tôi nghe đến thuộc lòng. Mẹ bùi ngùi kể, trước bố tôi học trong chủng viện, nhưng vì thiếu sức khỏe nên phải xuất ra và làm nghề dạy học. Tuy mang tiếng là “Thầy đồ dài lưng tốn vải ăn no lại nằm” nhưng được cái bố cao ráo trắng trẻo, nhiều chữ nghĩa lại yêu nghề. Vào những năm cuối thập niên 1940, bố tôi nhờ người cất một ngôi nhà ở làng Nghĩa Dục, rồi mở lớp dạy chữ quốc ngữ. Một mình bố mà dạy nhiều lớp một lúc, bé có, lớn có, cả những ông già đang học xin phép ra sau hè kéo điếu thuốc lào. Châm ngôn của lớp: “Quốc ngữ là chữ nước ta, con cái nhà đều phải học”. Lúc bấy giờ ở trong làng, việc truyền bá quốc ngữ đang thịnh hành để xóa nạn mù chữ, mọi người trong làng đổ xô đi học, nên lớp học của bố tôi rất đông, nhưng học trò trả lương bằng thóc hoặc gạo chứ không trả bằng tiền.

Thời Việt Minh mới cướp được chính quyền, phong trào bình dân học vụ được phát động, mọi người đều phải biết đọc, biết viết. Trên các đường cái dẫn đến chợ búa trong vùng, người ta lập những trạm có gác. Họ dựng một cái bảng lớn bên đường, rồi đặt chắn ngang một cây tre dài, bất kỳ ai đi qua đều phải đọc thuộc 24 chữ cái, hoặc đánh vần đúng thì được đi. Ai không biết chữ thì phải trở lại hoặc lội xuống ruộng mà đi.

Mẹ tôi cười méo mó kể, trong làng có một bà mụ tên là Trùm Vân, chuyên làm nghề đỡ đẻ tại nhà rất mát tay (vì thời đó quê mẹ chưa có nhà bảo sanh). Một hôm bà trùm đi qua trạm “khảo chữ” bà không biết đọc, cán bộ chận bà không cho đi, bà liền thoát y rồi vắt quần lên vai, miệng la lớn: “Xê ra cho bà đi!”… Rồi bà ngang nhiên đi qua trước sự sửng sốt của các cán bộ Việt Minh.

Sau chuyện “bà trùm cởi quần đi qua trạm khảo chữ” Mẹ tôi thở dài, kể thêm là bố cũng chẳng yên thân với nghề gõ đầu trẻ. Năm 1949, Pháp nhảy dù xuống Phát Diệm, đúng khi mẹ mới nằm cữ mới dậy, còn yếu, không chạy được, bố tôi phải đứng trước nhà nói chuyện với Pháp. Khi Pháp rút, Việt Minh nghi ngờ bố là gián điệp, cứ bắt lên bắt xuống tra khảo đủ điều, oan khiên không biết kêu vào đâu.

Mẹ kể, lúc bấy giờ mẹ tôi có một cái đầu rồng (máy may). Mẹ mở tiệm may, và mướn một bác phó may làm phụ. Vì nhà ở ngay ngã ba đầu làng, mẹ tôi bán thêm tạp hóa và vài món thuốc tây cần thiết như thuốc cảm, đau bụng… (lúc ấy rất hiếm) nên tiệm của mẹ đông khách, chắc mẹ tôi có duyên bán hàng, nên cuộc sống cũng dư dật, có của ăn của để. Nhưng mẹ tôi chép miệng tiếc rẻ, vừa xây nhà xong ở chưa được bao lâu. Thì Hiệp Định Geneve ký ngày 20 tháng 7 năm 1954, chia đôi đất nước, vĩ tuyến 17 là đường ranh giới, miền Bắc Cộng sản cai trị, miền Nam là vùng tự do.

Biết không thể sống nổi với cộng sản, dân làng lần lượt bỏ trốn lên tỉnh. Bố tôi cùng các thanh niên ban đêm trốn đi Nam Định trước. Còn mẹ và dì Út tôi, tờ mờ sáng đầu đội tay xách, nách bế em tôi nên phải mướn người gánh phụ, một bên để tay nải quần áo, còn một bên để tôi ngồi lọt thỏm trong chiếc thúng đan cho cân bằng đôi quang gánh, họ đi nhanh trên con đường dẫn ra bến xe đò. Đến trước, họ gửi gói quần áo và tôi cho một người lạ trên chuyến xe ra Nam Định, mẹ đến sau rối rít tìm tôi, nếu chậm chút xíu nữa là tới giờ xe khởi hành sẽ chở tôi đi mất. Tối hôm ấy gia đình tôi ngủ nhờ nhà người quen, để ngày hôm sau lại đi xe ra Hà Nội ở vài ngày, rồi bố tôi đến đón cả nhà đi Hải Phòng, để lên “tàu há mồm” ra tàu lớn di cư, cập bến Đà Nẵng. Tôi còn quá nhỏ không hiểu nỗi mất mát đau buồn của gia đình tôi cũng như bao gia đình khác phải đành bỏ lại quê hương mồ mả, nhà cửa ruộng vườn để chạy vào Nam lánh nạn CS. Đó là tần thứ nhất, mẹ là một trong số hơn một triệu người Bắc di cư vào Nam để tỵ nạn Cộng Sản.

Cũng may mẹ tôi cùng gia đình đi thoát, và được sống trong không khí tự do cho đến tháng Tư năm 1975, lịch sử tái diễn, Cộng Sản lại tràn vào cưỡng chiếm miền Nam. Nhân dịp này nhiều người dân từ miền Bắc đã chạy vào Nam để tìm thân nhân và thay đổi cuộc sống. Điều làm tôi nhớ nhất là gặp được một nhân chứng sống sót của nạn cải cách ruộng đất.

Khoảng đầu năm 1976, mẹ tôi có người bác ruột, tên ông là Tổng Loan ở ngoài Bắc trốn mãi mới vào tới Sàigòn. Ông đến thăm và kể với mẹ tôi, năm 1954 vợ con ông di cư vào Nam được, còn ông kẹt lại bị Việt Cộng bắt đem ra đấu tố, vì trước kia ông là Lý Trưởng, nhà lại giàu có từ đời ông cha.

Ông Tổng Loan kể là chúng bắt ông quì giữa sân đình, trói quặt hai tay, đầu gục xuống. Chung quanh ông là đám đông ngồi vây kín, thỉnh thoảng lại giơ nắm đấm và hét to “Đả đảo địa chủ”, ông sợ hãi đến vãi đái và run lên cầm cập. Sau cùng chúng cho một đối tượng bần cố nông, ngồi lên hàng danh dự, đập bàn hạch tội, và cho những người làm công cho ông khi trước ra kể tội ông, hòng kết án tử hình. Nhưng nhờ vào thời ông đối xử tốt với bà con trong làng, được bà con thương nên chúng không có cớ giết ông, chỉ đánh đập rồi tịch thu hết tài sản và bắt ông đày đọa lên rừng sâu, cho đến năm 1975 cũng chưa được thả.

Vì ông đã quá già, râu tóc, lông mi lông mày bạc trắng, ông liều mạng trốn trại, quyết chí vào Nam để tìm vợ con. Vậy mà đi đến cầu Hiền Lương, nơi từng là ranh giới) phân chia nam bắc, ông cũng bị bắt lại ba lần, nhờ quá già nên được chúng thả ra. Sau khi thoát được vô miền Nam, ông tìm gặp đuợc gia đình như ng bà vợ ông ngày ấy bị bệnh lẫn (Alzheimer) không còn nhận ra ông.

Tại Sàigòn, nhờ mẹ tần tảo buôn bán, gia đình tôi có một căn nhà mặt tiền. Đây là nơi gia đình vừa ở vừa mở cửa hàng buôn bán. Thật ra thì nhà của mẹ tôi cũng chẳng to lớn gì, nhưng nó nằm bên cạnh nhà bảo sanh tư của một bác sĩ đã di tản từ 1975 bỏ lại. Thế là phường đội trưng dụng để làm trụ sở công an. Ý đồ họ là muốn chiếm luôn căn nhà của mẹ tôi bên cạnh để mở trụ sở rộng thêm. Vì vậy, ngày nào cũng có hai cán bộ trên phường tới nhà ốp mẹ tôi phải đưa gia đình đi kinh tế mới. Họ bảo mẹ buôn bán là bóc lột, là ăn bám, không đúng đường lối của chính sách. Họ chỉ có việc ăn, rồi đi đến những căn nhà ở vào tầm mắt của phường, thúc giục người ta đi để chiếm nhà cửa. Cuối cùng mẹ phải cắt một nửa hộ khẩu lên mạn Phương Lâm, mua căn nhà nhỏ và sào đất cho các em tôi tạm sống. Phần Mẹ thì cương quyết ở lại Sàigòn để tiếp tục tảo tần buôn bán để tiếp tế nuôi các em. vì đâu có đứa nào quen làm ruộng rẫy gì, mà còn mất cả học hành. Nhưng nhờ vậy, cán bộ phường không còn lý do đến thăm sức khỏe mẹ tôi nữa.

Bẵng đi một thời gian, thấy tình thế yên ổn, mẹ tôi lại chạy tiền lo hộ khẩu đem các em trở lại Sàigòn. Rồi vào đầu thập niên 1980, mẹ tôi gom góp, thu xếp cho các em tôi vượt biên, tìm sự sống trong cái chết, vì nhận thấy quê hương mình, không còn là nơi an toàn để sống. Đó là lý do mà ngày nay mẹ tôi có mặt tại Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ này, và cũng là lần tỵ nạn cuối cùng của đời mẹ.

*
Ngôi nhà chúng tôi đang ở gần nhà thờ Westminster, nằm trên đường Olive cách trung tâm Little Saigon khoảng mươi phút lái xe. Đây là nơi có số người Mỹ gốc Việt đông đảo nhất nên mẹ tôi nói người mình qua đây một nửa nước rồi, đông lắm con ạ! Mẹ đi lễ ở nhà thờ không còn chỗ mà ngồi, đi chợ thì gặp toàn là người Việt, tha hồ mà nói chuyện.

Cũng nhờ có mẹ ở với chúng tôi, coi sóc nhà cửa và các cháu để tôi yên tâm đi làm. Bên hông nhà quay ra đường có mảnh vườn nhỏ, khoảng 30 thước vuông, chung quanh rào bằng những miếng gỗ mộc mạc, vậy mà mẹ tôi trồng đủ các loại rau. Giữa vườn là luống rau muống, rau dền, mé vườn có dậu muồng tơi cạnh luống rau đay, rau cải cúc, rau thơm đủ thứ. Sau nhà là giàn su su sai trái hơn giàn mướp, giàn bầu có quả dài cả thước, leo lên hàng rào là khổ qua.

Vào mùa đông lạnh lẽo, mẹ tôi trồng xu hào củ to mà tròn trồi trên mặt đất, bên cạnh những bắp cải chắc nịch, một luống rau sà-lách giống Việt Nam, ăn dòn mà ngọt, rau cải xanh cũng hạp với trời mưa lạnh, nên tàu lá lớn và xanh rờn trông rất ngon. Ai đi qua cũng phải đứng lại nhìn vườn rau đủ loại. Mỗi lần có con cháu đến thăm, mẹ tôi cắt cho mấy bịch rau để làm quà đem về. Tôi cứ đùa, vườn rau của mẹ nằm ngay mặt tiền nên không bị ế. Rau ăn không hết, bán rẻ cũng đủ tiền nước, nhất là rau đay, rau mồng tơi, cụ cứ hái ngọn bán dần, riết rồi nhiều mối quá ai muốn mua phải gọi phone hẹn trước.

Nhớ mỗi chiều chúng tôi đi làm về, gia đình quây quần bên mâm cơm được mẹ nấu sẵn, mẹ tôi tỉ mỉ kho cá rất kỹ vì nhà tôi ít ăn thịt, món thịt kho với trứng cho các cháu không ăn cá. Ngày nào cũng thay đổi món canh, rau tươi sẵn ngoài vườn. Cả nhà vừa ăn vừa khen ngon là cụ thích. Bây giờ chỉ còn là kỷ niệm.

Trong chúng ta ai cũng có mẹ, dù hoàn cảnh có khác nhau, nhưng người mẹ nào cũng để lại những ấn tượng sâu sắc trong lòng ta. Mẹ tôi không lanh lợi sắc xảo, tôi chỉ thấy nơi mẹ một lòng đạo đức, một đức tin mạnh mẽ, và luôn phó thác con cái trong tay Chúa. Thật tội nghiệp mẹ tôi phải sống cảnh già tha phương nơi đất khách, mà lòng còn vương vấn, thương nhớ những đứa con còn lại, nơi quê nhà xa vời vợi. Mẹ tôi thường thở dài than: “Không biết bao giờ quê hương mới thoát ách Cộng Sản”.

Năng Khiếu
vietbao.com

Nhớ Cha Tháng Sáu - Đỗ Công Luận

Culi Việt Ở Xứ Người - Lê Duy

Hình minh họa

Mình làm culi ở Nhật có nhiều cái cũng khỏe lắm, cứ làm 2 tiếng thì lại nghỉ uống nước hút thuốc. Vào giờ giải lao thì mấy đứa VN thường ngồi tụm lại với nhau chém đủ chuyện trên trời dưới đất. Chuyện bia rượu tối hôm trước, chuyện đá tàu, chuyện giả danh kĩ sư đi cua gái...Cũng không phải nhất thiết là chuyện của chính họ, có thể là nghe một thằng bạn nào đó ba hoa rồi kể lại, cứ thế truyền tai nhau. Nhưng kì ở một chỗ, mình vẫn không hiểu nổi tại sao mấy đứa lại luôn bàn về những chủ đề này một cách hào hứng và thích thú như vậy.

Mọi khi thì mình lẩn đi chỗ khác chứ ngồi nghe hồi nhũng não, nhưng hôm nay phòng giải lao chật không đi đâu được, nên cũng ngồi đó mà nghe. Hên sao chủ đề hôm nay cũng hay hay "làm gì sau khi về nước".
Chủ đề này thật ra không mới lạ gì, cũng đem ra xào tới xào lui muốn nhừ rồi. Thằng nào ít ăn chơi có được số vốn nhỏ thì đòi mở cà phê, mở tiệm net. Thằng thì kêu mượn thêm tiền mua xe bốn bánh chạy uber. Thằng nào phá quá không có dư thì dự định về tiếp tục làm công nhân xã nghĩa...Nhưng hôm nay một thằng đưa ra một đường hướng mới: về rồi đi lao động tiếp ở Đài Loan theo diện du lịch 6 tháng.

Chuyện là thằng này có người anh họ ở quê hồi trước cũng đi lao động ở Nhật, về nhà nằm thất nghiệp mấy năm trời. Tự nhiên gần đây ở xóm nó bùng phát lên dịch vụ đi lao động tại Đài Loan theo visa du lịch 6 tháng (chính xác là du lịch thương mại hay gì đó mình quên mất tiu). Nội dung mà mình nghe được về kiểu đi lao động này như sau:

- Phải có người quen bên đó giới thiệu việc làm. (có phí hoa hồng)
- Lương khoảng mười mấy triệu hồ tệ/tháng.
- Làm hết 6 tháng về nước, sau đó lại quay lại làm y như vậy. Không giới hạn số lần quay lại.

Mấy đứa kia nghe thấy háo hức, hỏi rất kĩ chi tiết. Thấy vậy mình cũng chen ngang vô hỏi: “Ủa sao tụi mình không được làm việc trên quê hương vậy tụi bây?”. Tụi nó nhìn mình, lắc đầu ngán ngẩm. Tụi nó chán mình lắm, mỗi lần mình xỏ miệng vô là câu chuyện bị cắt ngang à, nên lần này tụi nó không buồn trả lời như mấy lần trước:“tại ở nhà thì thất nghiệp, tại lương 3 triệu không đủ ăn, tại nước mình nghèo hơn người ta, tại và bị...”

Cách đây hai tháng, một người cùng công ty khi hết hạn lao động trốn ra ngoài làm việc lậu, bị bắt và trục xuất về nước, vĩnh viễn không được quay lại Nhật. Lý do bị cảnh sát Nhật theo dõi và bắt là: hùng tiền với bạn bè mua xe ăn cắp để đi làm.
Một người anh khác từng làm chung đã về nước, giờ nghe đâu cả hai vợ chồng đi du lịch sang Hàn Quốc và trốn luôn ra ngoài để đi làm chui. Cả một khu xóm của anh này ở Long An đều trốn chung với nhau như vậy.

Rồi thì đọc báo thấy Hàn Quốc, Trung Quốc rao bán cô dâu Việt Nam như bán trái dưa trái cà, con cá con gà. Trái dưa hư thì đổi cho trái khác, con gà mà xổng chạy mất thì đền cho con khác. Gà còn trinh.

Trời.

Tại sao vậy?
Tại sao lại háo hức vui mừng đến vậy khi nghe đến việc đi làm culi cho xứ người. Tại sao lại vui bị bán đi với cái danh từ mỹ miều “xuất khẩu lao động”? Hàng hóa, con vật, đồ vật, trái thanh long, con tôm đông lạnh thì mới gọi là xuất khẩu. Sao lại xuất khẩu con người?

Tại sao không bao giờ đặt câu hỏi “vì sao” mình phải tha phương cầu thực, quị lụy hết người Nhật tới người Việt Nam, chạy vạy vay mượn một núi tiền cúng cho họ để cầu xin một công việc lao động. Rồi khi sang đây, may mắn gặp công ty đàng hoàng thì được nhờ, còn xui rủi bị ngược đãi, bị ức hiếp, bị bóc lột, tối về ôm gối khóc, cắn răn nuốt nước mắt cày như con trâu suốt mấy năm trời mà không đủ tiền trả nợ? Ở ngoài các tỉnh miền Bắc, phải trả trên dưới 300 triệu đồng để đổi lấy một công việc chân tay xứ giãy chết.
Tại sao lại thờ ơ vô cảm kêu “ngu thì chịu” khi nghe một thằng cu mặt mày non choẹt bị công ty môi giới Việt Nam lừa qua Nhật rồi bỏ con giữa chợ bơ vơ, một chữ tiếng Nhật bẻ đôi không biết? Người Nhật lừa người Việt Nam một, thì người Việt lừa người Việt mười.

Tại sao lại cười cợt với nhau khi nghe một thằng bạn giả danh kĩ sư lừa gạt và chơi thành công một con bé tu nghiệp sinh mới chân ướt chân ráo tới Nhật, “mê tiền thì chịu”, “mê cu thì chịu”, “ham danh kĩ sư thì chịu”. (các bạn nữ sang đây rất dễ bị những thằng giả danh kĩ sư dụ dỗ, vì kĩ sư thì được kí visa dài hạn, nếu cưới được thì mình cũng ở lại theo).

Tại sao cứ phải tìm mọi ngóc ngách để trốn chạy khỏi cái quê hương mình, mà thậm chí cũng không biết vì sao mình lại trốn nữa.

Còn hàng trăm chuyện khác. Mình nghe và chứng kiến nhiều đến mức chán nản trong bất lực. Tại sao tại sao tại sao????
Tại sao vậy người Việt Nam? Lòng tự trọng quăng đâu chó cạp mất rồi? Lòng trắc ẩn thương người đâu? Thuần phong mỹ tục đâu? Dân tộc Việt Nam ngàn năm văn hiến đâu?
Tại sao người Việt lại nỡ đan tâm đi hãm hại nhau?
Cười chua chát. 
Chế độ này đã làm cho con người mất hết những giá trị đạo đức. Chỉ còn phần con, mất hết phần người.


Mọi thứ lại rơi vào im lặng, mình ngồi đó và nhẩm bài hát của Việt Khang:

“Thương cho dân mình còn nghèo
Người theo người cầu thực chốn tha phương
Thương cho Việt Nam mình bé nhỏ
trước ngoại xâm, trước hiểm họa diệt vong”.

Vài ánh mắt len lén nhìn mình, họ biết hết, tại họ không thèm hiểu đó thôi.

Lê Duy 

Saturday, June 15, 2019

Boeing Assembly Line

Tình Xa Có Buồn - Đỗ Công Luận

Bệnh Gout: Nguyên Nhân, Triệu Chứng Và Cách Điều Trị


Bệnh gút được đặc trưng bởi sự tăng cao nồng độ acid uric trong máu dẫn tới lắng đọng tinh thể monosodium urat (MSU) cục bộ ở mô hoặc trong khớp.

Bệnh gout là gì?

Gout (hay gút) là một dạng viêm khớp phổ biến do rối loạn chuyển hóa purin làm tăng axit uric máu dẫn đến ứ đọng tinh thể muối Urát tại khớp gây viêm khớp. Bất cứ ai cũng có thể mắc bệnh gút, đặc biệt là đàn ông độ tuổi trung niên

Biểu hiện người mắc bệnh gút là xuất hiện cơn đau đột ngột, dữ dội, sưng, đỏ và đau ở khớp, thường là khớp ở ngón chân, xương bàn chân… nếu không chữa trị có thể gây biến chứng nguy hiểm tới các cơ quan khác như thận, gan, tim.

Triệu chứng của bệnh gout

  • Giai đoạn đầu: Giai đoạn này ít có triệu chứng nổi bật, khi xét nghiệm máu sẽ thấy dấu hiệu axit uric trong máu tăng cao đi kèm với triệu chứng đau nhức các khớp ngón chân, cổ chân, đầu gối, khớp cổ tay và ngón tay sưng đỏ. Biểu hiện rõ rệt hơn khi chơi thể thao hoặc vận động mạnh, hoặc sau các cuộc liên hoan uống nhiều bia rượu và ăn nhiều các đồ hải sản, thịt đỏ, nội tạng động vật.
  • Giai đoạn mãn tính: Ở giai đoạn này, axit uric tích tụ ngày một nhiều lên. Tinh thể urat lắng đọng thành các u cục tophi ở các khớp gây nên tình trạng viêm, sưng đau đớn dữ dội, phá hủy các khớp xương gây tàn tật vĩnh viễn nếu không được điều trị. Biến chứng suy thận, sỏi thận làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe.
Nếu cảm thấy đau đột ngột, dữ dội ở khớp, hãy đến bệnh viện để thăm khám và điều trị kịp thời nếu mắc phải.

Nguyên nhân gây nên bệnh gout

Bệnh gút xảy ra khi các tinh thể urát tích tụ trong khớp, gây ra tình trạng viêm và đau dữ dội.
Thông thường, axit uric hòa tan trong máu và đi qua thận đào thải qua nước tiểu. Nhưng đôi khi cơ thể sản xuất quá nhiều axit uric hoặc thận bài tiết quá ít axit uric. Khi đó, axit uric tích tụ, hình thành các tinh thể urát trong khớp hoặc mô xung quanh gây đau, viêm và sưng.
  • Chế độ ăn: Đối với thói quen ăn uống thiếu khoa học hiện nay thì tỉ lệ người mắc bệnh gout ngày càng tăng. Ăn ít rau xanh nhưng ăn nhiều thức ăn có hàm lượng purine cao như thịt đỏ, hải sản, sử dụng đồ uống có cồn bia rượu nhiều trong thời gian ngắn khiến quá trình đào thải axit uric không kịp làm lắng đọng các tinh thể urat tại các khớp gây nên bệnh gout.
  • Tuổi tác và giới tính: Bệnh gút xảy ra chủ yếu ở nam giới ở độ tuổi từ 30 đến 50, nữ giới ít mắc hơn là do nữ giới có nồng độ axit uric thường thấp hơn. Tuy nhiên, sau khi mãn kinh, nồng độ axit uric của phụ nữ tiệm cận với nam giới nên vẫn có nguy cơ mắc bệnh.
  • Béo phì: Nếu bị béo phì, cơ thể sẽ sản xuất nhiều axit uric hơn do thường xuyên tiêu thụ các loại thức ăn chứa dầu mỡ và chất đạm, dẫn tới thận gặp khó khăn hơn trong việc loại bỏ axit uric.
  • Tác dụng của thuốc: Việc sử dụng thuốc lợi tiểu Thiazide để điều trị tăng huyết áp và aspirin liều thấp cũng có thể làm tăng nồng độ axit uric. Vì vậy, việc sử dụng thuốc chống thải ghép có thể được quy định cho những người đã trải qua cấy ghép nội tạng.
  • Tiền sử gia đình: Nếu gia đình như bố mẹ bị mắc bệnh gút thì nguy cơ con cũng có thể mắc là có khả năng.
Ảnh minh họa internet

Biến chứng liên quan đến điều trị bệnh

  • Các biến chứng do dùng chống viêm giảm đau: viêm loét dạ dày tá tràng, ruột non. Tăng đông ở bệnh nhân bị chứng mạch vành. Tăng suy thận. Tăng nguy cơ nhiễm khuẩn.
  • Các biến chứng do dùng colchicin: tiêu chảy cấp, đặc biệt khi dùng quá liều.
  • Các biến chứng do bị dị ứng thuốc (như allopurinol, kháng sinh…): bệnh nhân bị gút thường có cơ địa rất dễ bị dị ứng, thậm chí có bệnh nhân dị ứng tất cả các thuốc điều trị gút.
Các biến chứng do dùng corticoid:
  • Đây là một gánh nặng lớn, thuốc nhóm này rẻ, dễ mua, giảm đau nhanh chóng nên hay bị lạm dụng, Vì lợi nhuận người ta có thể nghiền nhỏ, pha trộn thành các gói bột, viên hoàn tán, dạng chai dịch… bán với giá cao. Bệnh nhân uống thấy giảm đau tốt nghĩ là thuốc đắt tiền tốt, lần sau bị lại uống. Thuốc nhóm này làm giảm thải acid uric qua thận nên làm acid bị tích tự lại thành các hạt tophi, bệnh trở nên mãn tính.
  • Một loạt các tác dụng phụ khác của corticoid: làm tăng nguy cơ loãng xương, tăng huyết áp, đái tháo đường, đục thủy tinh thể, xuất huyết tiêu hóa, suy thượng thận…

Chẩn đoán mắc bệnh gút

Các xét nghiệm giúp chẩn đoán bệnh gút có thể bao gồm:
  • Xét nghiệm dịch khớp: Chọc hút dịch chất lỏng ở khớp có triệu chứng đau nóng, sưng và nhức để xét nghiệm tìm kiếm tinh thể urat dưới kính hiển vi.
  • Xét nghiệm máu: Xét nghiệm máu để kiểm tra nồng độ axit uric có trong máu có tăng cao hay không. Kết quả xét nghiệm máu có thể gây hiểu nhầm vì một số người có nồng độ axit uric cao, nhưng không bao giờ gặp phải bệnh gút. Và một số người có dấu hiệu và triệu chứng của bệnh gút, nhưng không có nồng độ axit uric bất thường trong máu. Vì vậy cần kết hợp với các triệu chứng và xét nghiệm để đánh giá chính xác.
  • Chụp X-quang: Chụp X quang giúp phát hiện các tinh thể urat có trong các khớp, loại trừ các nguyên nhân viêm khớp.
  • Siêu âm: Phương pháp này để phát hiện urat hoặc các hạt tophi trong các ổ khớp.
Các tinh thể urát lắng đọng bao quanh các khớp

Điều trị bệnh gout

Sau khi chẩn đoán và xác định chính xác tình trạng bệnh, bác sĩ sẽ đưa ra các phương pháp điều trị thích hợp:
  • Điều trị bằng thuốc: Các loại thuốc được sử dụng để điều trị gút từ giai đoạn đầu và ngăn chặn sự phát triển của bệnh. Đối với hầu hết các bệnh nhân, thuốc tốt nhất trong cơn gút cấp là thuốc chống viêm không Steroid (NSAID) tuy nhiên NSAID có nguy cơ đau dạ dày, chảy máu và loét.
  • Thuốc năng ngừa biến chứng: Nếu người bệnh đã mắc phải bệnh gout đang ở tình trạng nặng như sưng to, viêm, đi lại khó khăn, suy thận thì cần sử dụng các loại thuốc để ngăn ngừa biến chứng xảy ra.
Sử dụng một số loại thực phẩm đã được nghiên cứu về khả năng làm giảm nồng độ axit uric, bao gồm:
  • Cà phê: Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng uống cà phê thường xuyên và cà phê đã khử caffein giúp giảm nồng độ axit uric thấp hơn.
  • Vitamin C: Bổ sung có chứa vitamin C có thể làm giảm nồng độ axit uric trong máu của bạn.
  • Quả anh đào: Nghiên cứu của các nhà khoa học đã chỉ ra rằng, những sản phẩm từ anh đào có chứa hàm lượng anthocyanins cao có đặc tính chống oxi hóa và kháng viêm, giảm thiểu các cơn đau do gout gây ra.

Phòng ngừa bệnh gout

Một lối sống lành mạnh sẽ phòng ngừa được bệnh gout tấn công:
  • Tăng cường ăn rau xanh, sử dụng ít các loại thịt chứa nhiều nhân purine như đỏ và hải sản, nội tạng động vật, hạn chế bia rượu.
  • Tập thể dục thường xuyên là liệu pháp giúp phòng ngừa các loại bệnh tật đặc biệt là bệnh gout.
  • Uống nhiều nước: Uống nhiều nước, hạn chế các đồ uống có lượng đường cao
Theo Khampha
Nguồn: baocalitoday.com/

Bên Đời Mưa Nắng - Thích Tánh Tuệ - Thả Trôi Mưa Nắng Cuộc Đời - Trầm Vân

Seattle City (USA) And 5 Top Attractions - Youtube Long Kangaroo

Những Lá Thư Vượt Thời Gian! - Phạm Phú Khải

Cựu Thủ Tướng Bob Hawke

Hai ngày trước cuộc bầu cử liên bang Úc vừa qua, cố Thủ tướng Úc Robert James Lee Hawke, được biết đến là Bob Hawke, đã từ trần vào ngày 16 tháng Năm, 2019, thọ 89 tuổi. Ông Hawke là Thủ tướng lâu dài nhất của đảng Lao động, thắng cử bốn nhiệm kỳ, và là thủ tướng lâu đời thứ ba trong chính trường Úc (gần 9 năm), sau John Howard (11 năm) và Robert Menzies (tổng cộng 18 năm).

Những thành quả mà ông Hawke đã đạt được trong thời gian phục vụ vừa chất lượng vừa số lượng. Điển hình nhất là hệ thống chăm lo sức khỏe phổ quát, gọi là Medicare, cho toàn thể người dân Úc. Ngoài ra là các chính sách kinh tế, trong đó điển hình nhất là giá trị đồng tiền Úc thả nổi, tự do hóa nền tài chánh, Kế sách Yểm trợ Gia đình (Family Assistance Scheme), thành lập tổ chức Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC), đề cao tự do thương mại, hiện đại hóa công đoàn, vân vân... Tài lãnh đạo của ông, nhất là khả năng thương thuyết, và những chính sách cải tổ trên, cho đến nay vẫn còn tiếp tục ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh đời sống của người dân Úc.

Nhưng trong tất cả các tài lãnh đạo và những thành tựu lớn lao của ông Hawke, mà phần lớn nhiều người có thể không biết hay không còn nhớ đến, điều mà làm cho người Úc thương mến ông nhất, cảm thấy gần gũi với ông hơn những lãnh đạo chính trị khác, là vì ông là một người tình cảm, và là người có trí thông minh cảm xúc (EI/EQ) rất cao.

Khi biến cố Thiên An Môn xảy ra cách đây gần 30 năm, ngày 4 tháng Sáu, 1989, nó đã làm cho ông Hawke xúc động mạnh. Sáu ngày sau, trước ống kính truyền hình toàn quốc, đương kiêm Thủ tướng Hawke lúc đó không cầm được nước mắt, tường trình bản báo cáo ông nhận được về các vụ đàn áp kinh hoàng xảy ra đối với phong trào sinh viên. Ông không ngờ sự độc ác của chính quyền Bắc Kinh đối với chính người dân của mình. Trước nỗi xúc động này, mặc dầu chưa tham khảo nội các mình, và tuy biết sẽ gặp sự phản đối từ nhiều phía, ông Hawke chính thức tuyên bố cho sinh viên Trung Quốc ở lại Úc. Sau lời tuyên bố này, khi bước ra khỏi bục giảng, có người lớn tiếng thách thức ông: “Ông không thể làm như thế, thưa thủ tướng”, thì ông trả lời: “Tôi vừa mới làm. Xong rồi” (I just did. It is done.). Ngoài ra, ông Hawke tuyên bố rằng thị thực tạm thời (temporary visas) của bất cứ người gốc Hoa nào có thể gia hạn thành 12 tháng, với quyền đi làm và được hỗ trợ tài chánh. Sau cùng, đã có đến 42 ngàn thị thực dài hạn được cấp cho người Hoa, kể cả sinh viên, qua chính sách này.

Khi nghe tin Bob Hawke từ trần, Naaman Zhou, con trai của bà Ai Ling Zhou, kể lại câu chuyện của mẹ mình 30 năm trước. Vào thời điểm đó, biến cố Thiên An Môn đã gây chấn động cho các sinh viên đi du học nước ngoài, không rõ tương lai của họ rồi sẽ ra sao, bởi vì đường về của họ và việc ở lại đều bấp bênh, bất định. Hành động của Bob Hawke làm cho họ xúc động tột cùng: họ thấy tinh thần nhân bản toát ra. Cộng đồng Hoa - Úc đã bày tỏ lòng thương kính đối với ông Hawke sau khi nghe tin ông từ trần.

Nếu Bob Hawke đã đánh động lương tâm của hàng chục ngàn người Hoa lúc đó, thì người dân Úc cũng rất cảm kích trước sự thể hiện lòng trắc ẩn sâu xa của ông đối với các vấn đề công bằng xã hội. Và không có gì ảnh hưởng sâu xa và lâu dài bằng các lá thư riêng tư mà chính ông Hawke đã phần lớn chấp bút khi nhận được thư của người dân.

Người dân quan tâm về bao vấn đề khác nhau, từ vũ khí nguyên tử đến trẻ con bị đói hay các vấn đề liên quan đến tiền bạc, và ông đã chia sẻ trực tiếp các suy nghĩ của mình về các vấn đề này. Một ngày sau khi ông từ trần, bao nhiêu lá thư ông Hawke gửi hơn ba thập niên về trước đã được chia sẻ rộng rãi trên mạng, qua đó người dân có dịp hiểu thêm về khía cạnh tình cảm trong con người Bob Hawke.

Trong một lá thư, ông Hawke hứa với một bé gái 10 tuổi rằng ông sẽ cố gắng làm những gì có thể để giúp trẻ em đang bị đói ở ngoài Úc. Trong một thư khác, ông cảm ơn một bé trai đã yêu cầu ông hãy cứu lấy cây (save the trees). Một bé gái 7 tuổi không thể thấu hiểu được sự chết khi bà ngoại/nội vừa qua đời, và ông Hawke chia sẻ rằng: “Có lẽ khi chúng ta già đi, cơ thể của chúng ta bị hao mòn, hoặc vài bộ phận bị suy nhược, giống như các bộ phận của một chiếc xe cũ. Không ai trong chúng ta biết chắc chúng ta sẽ sống đến bao lâu. Bởi vì thế nên tôi nghĩ rằng cháu không nên suy nghĩ quá nhiều về sự chết mà nên nghĩ về tất cả những điều dễ thương chung quanh mình mà làm cho cuộc sống vô cùng quý báu đối với tất cả chúng ta ”, ông Hawke trả lời vào ngày 23 tháng Bảy, 1985.

Những khi ông không trả lời trực tiếp được thì ông yêu cầu những người khác, các cố vấn cao cấp của ông, trả lời thế ông. 31 năm về trước, một người trẻ tên Penelope Modra viết thư cho ông Hawke đề nghị là không nên dùng tiền tại Úc và trên thế giới nữa, thì nhận được trả lời rằng đây là một đề nghị khá lý thú, “Nó sẽ là rất khó khăn để các quốc gia và cá nhân vận hành mà không có tiền mặt”. Có những thư khác đối diện với vấn đề phức tạp hơn thì được nhận thư trả lời có khi dài cả hai trang.

Viết thư đã trở thành một phần sống trong cuộc đời của Bob Hawke. Một ngày trước khi từ trần, ông Hawke có viết một thư mở (open letter) đến mọi người Úc kêu gọi họ ủng hộ cho ông Bill Shorten.

Những lá thư ông Hawke gửi đến các bạn trẻ của thế hệ 1980 hay đầu 1990 đã để lại những ấn tượng lớn trong cuộc đời của họ trở về sau. Dù trẻ mấy đi nữa, tiếng nói của họ được lắng nghe, được trân quý, được trả đáp, và được khuyến khích. Ý kiến của Modra về vấn đề không dùng tiền mặt nữa phần nào đang được thực hiện và có thể hoàn tất không bao lâu nữa. Thế hệ trẻ hôm nay là tương lai là lãnh đạo của mai sau thì làm sao không trân quý mọi tiếng nói của các em, vì các ý tưởng này nhiều khi khá độc đáo. Chúng ta cũng cần trân quý và khuyến khích cho dù ý tưởng của các em còn ngây thơ hay mộng mơ đến mấy đi nữa.

Những nhà lãnh đạo tài hoa để lại tiếng thơn muôn đời cho nhân loại thường có lòng trắc ẩn và đồng cảm sâu xa với mọi vấn đề liên quan đến người dân, điển hình nhất là Abraham Lincoln, Franklin Roosevelt và Eleanor Roosevelt của Hoa Kỳ. Tựu chung văn hóa chính trị của người Anh phải công nhận là rất văn minh và cấp tiến. Những nhà lãnh đạo của họ có mối quan tâm và nối kết mật thiết với người dân thuộc mọi xu hướng khác nhau. Ông Bob Hawke chắc cũng chịu ảnh hưởng bởi những người đi trước và văn hóa chính trị Anh.

Tại Hoa Kỳ, khi tổng thống Franklin Roosevelt vừa mới dọn vào Nhà Trắng, ông nhận được 300 ngàn lá thư gửi đến chúc mừng. Mỗi ngày FDR và ER phải dành một thời gian nhất định, dù rất khuya hay rất sớm, để trả lời thư. Vào cuối thập niên 1950, bà ER vẫn còn tiếp tục nhận thư của người dân và trả lời trung bình 100 lá thư mỗi ngày. Lúc đó bà vẫn còn khá nhiều ảnh hưởng, kể cả ứng viên tổng thống Hoa Kỳ là John Fitzgerald Kennedy vẫn tìm mọi cách để được sự yểm trợ và ban phước lành của bà. Nhưng không phải lá thư nào cũng ủng hộ ông FDR hay bà ER. Thật ra có nhiều lá thư thẳng thắn chê bai với lời lẽ nặng nề về các chính sách hay lời nói và hành động của FDR và ER. Nhưng ngay cả những lá thư như thế có khi cũng được trả lời đàng hoàng, với lời lẽ nghiêm chỉnh, tôn trọng.

Những lá thư đó trở thành khối tài liệu sống thực để phần nào đánh giá mối quan tâm cụ thể của những người lãnh đạo quốc dành cho người dân của mình. Rất tiếc đó là một thời đã qua. Ngày nay truyền thống viết thư, và trả lời thư, chắc không còn nữa. Thật ra những lá thư gửi đến các lãnh đạo chính trị vẫn tiếp tục nhận được trả lời, bằng email hay bằng thư từ hẳn hoi. Nhưng những lá thư được chấp bút bằng chính bàn tay của lãnh đạo thì thật là hiếm. Họ có lẽ quá sức bận và chịu nhiều áp lực, và đó là điều dễ hiểu.

Việt Nam, trong thế kỷ qua, có bao nhiêu lãnh đạo quốc gia viết thư tận tay cho những người dân bình thường trong xã hội? Tôi cũng thắc mắc không biết lãnh đạo cộng sản Việt Nam, từ ông Hồ Chí Minh, Lê Duẫn, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng v.v… cho đến Nguyễn Phú Trọng và Nguyễn Xuân Phúc hôm nay, những người suốt ngày cứ ra rả cái gì cũng vì dân, của dân, do dân, vân vân… nhưng có bao giờ viết thư trả lời cho bất cứ thường dân nào không nhỉ? Nhất là đối với những dân oan!!!

Phạm Phú Khải
(Úc Châu, 20/05/2019)
Nguồn: www.voatiengviet.com