Càng Kỳ Cục Càng Thời Trang? - Trúc Tiên

 Paris Fashion Week 2026

Cứ mỗi mùa Paris Fashion Week lại có vài bộ quần áo khiến người ta phải dụi mắt: đẹp hay xấu khoan bàn, nhưng mặc vào bằng cách nào? Có bộ tìm mãi không ra tay áo, có bộ mặc vào chắc chỉ nên đứng vì ngồi xuống là cả một vấn đề, lại có bộ kỳ quái đến mức nhìn xong bỗng thấy cái quần jeans cũ ở nhà đáng yêu hẳn. Ta cười, ta lắc đầu: thời trang gì mà kỳ cục thế! Nhưng khoan. Nếu những bộ đồ ấy ngay từ đầu đã chẳng tính chuyện để người ta mặc ra đường, vậy chúng được làm ra để làm gì?

Tuần lễ Thời trang Paris năm nay diễn ra từ 28 tháng Chín đến 6 tháng Mười, giới thiệu thời trang nữ Xuân-Hè 2027. Trong 9 ngày ấy, Paris lại lên cơn sốt quen thuộc. Cả thành phố bỗng như vào hội trăng rằm: người người ăn diện, xe đen nối đuôi nhau, nhiếp ảnh gia đứng chực ngoài đường. Người nổi tiếng và giới giàu có, ai có vé mời thì vào ngồi hàng ghế đầu. Nhưng vui nhất là những người chẳng có vé cũng ăn mặc công phu đến mức người qua đường không biết ai là khách đến xem, ai mới là người sắp lên sân khấu.

Ai xem ai?

Fashion Week có một nghịch lý khá vui: vào trong thì xem người mẫu, ra ngoài lại đến lượt mình bị người khác xem. Thế là ai cũng ngắm ai. Nhiếp ảnh gia săn khách mời, khách mời săn ống kính, người đi đường săn người nổi tiếng, còn người nổi tiếng đôi khi bước chậm lại vài giây cho người ta săn kịp. Thành ra ngoài đường cũng có một sàn diễn, miễn phí mà đôi khi còn vui hơn bên trong.

Nhưng muốn hiểu Fashion Week Paris, trước hết phải nhớ một điều: không phải bộ nào đi trên sàn diễn cũng có ý định theo chúng ta ra chợ. Cứ nhìn Rick Owens năm nay thì rõ. Ở Palais de Tokyo, có những thân người như được bọc trong kén, những lớp vải dựng thành hình khối quanh cơ thể, cổ áo kéo dài tựa đôi cánh. Cả loại dây đai dùng để chằng hàng trong công nghiệp cũng được biến thành chất liệu. Nhìn vài mẫu ấy, nếu hỏi “mặc đi đâu?”, câu trả lời hợp lý nhất có lẽ là: đừng đi đâu cả, cứ đứng yên cho người ta ngắm.

Collection Rick Owens, Paris, Palais Tokyo 2026

Rick Owens đâu có quên cách may áo. Ông chỉ đang làm chuyện khác: dùng vải vóc để thay đổi hình dáng con người. Bộ sưu tập mang tên Stone – Đá – nói về sự khác biệt và cách ta nhìn những người không giống mình. Áo quần ở đây không còn chỉ để che thân. Nó còn là một cách để nói điều mình muốn nói.

Đến nhà mốt Nhật Bản Comme des Garçons, câu hỏi “có mặc được không?” lại càng thừa. Trong thế giới của Rei Kawakubo, thân thể con người đâu nhất thiết phải giữ nguyên hình dáng vốn có. Vai có thể phình ra, hông nở rộng, vải dựng thành những khối lạ lùng quanh người. Có lúc nhìn người mẫu, ta không biết mình đang xem người mặc áo hay áo mặc người.

Rei Kawakubo – người mặc áo hay áo mặc người?

Cái áo không chỉ để mặc

Vậy tại sao phải làm một cái áo lạ đến thế, phóng đại nó lên, thậm chí khiến nó gần như không thể mặc được? Bởi áo thường mặc rồi có thể quên. Áo trên sàn diễn thì phải làm sao để người ta còn nhớ.

Saint Laurent hiểu chuyện đó rất rõ. Ngày 29 tháng Chín, ông dựng một sàn diễn đen bóng ngoài trời, treo những chùm đèn khổng lồ, phủ cả không gian bằng ánh vàng, phía xa là tháp Eiffel. Catherine Deneuve, Kate Moss, Hailey Bieber, Rami Malek ngồi xem. Người mẫu bước trên mặt sàn óng lên như một dòng kim loại giữa đêm Paris.

Nếu chỉ muốn bán một cái áo, cần gì phải kéo cả tháp Eiffel vào? Bởi Saint Laurent không chỉ bán áo. Saint Laurent bán Saint Laurent. Quanh cái tên ấy là cả một thế giới: Paris làm phông nền, âm nhạc, kiến trúc, người mẫu, minh tinh và cả một quá khứ lừng lẫy. Người ta mua một món đồ, đôi khi cũng vì muốn bước được một chân vào thế giới ấy.

Saint Laurent – Paris chưa đủ lộng lẫy, phải trải thêm vàng dưới chân tháp Eiffel.

Dior năm nay biến một góc vườn Tuileries thành một thế giới như có như không. Sàn diễn chạy ngang mặt hồ, sương là là trên nước, người mẫu bước qua trong những lớp mousseline và organza mỏng đến mức tưởng một cơn gió cũng đủ cuốn đi. Váy dài, vải trong, voan chồng lên voan, phất phơ như cánh hoa – cái vẻ nữ tính rất Dior, nhìn là nhận ra.

Cuối tháng Chín, Paris nóng hơn 35°C. Nhưng Dior mặc kệ thời tiết: trời Paris nóng thì mặc trời Paris. Dior cần sương, sương vẫn phải có. Còn tốn bao nhiêu để làm ra mấy phút thần tiên ấy, có lẽ chỉ Dior biết.

Dior – Paris nóng hầm hập, vẫn thả sương trên mặt hồ.

Chanel lại chọn một giấc mơ khác. Tối 5 tháng Mười, dưới mái vòm Grand Palais, Matthieu Blazy cho 83 bộ trang phục đi qua dưới một vầng trăng và những cánh chim phát sáng. Tweed vẫn còn đó – thứ vải đã theo Chanel hơn một thế kỷ, nhìn xa cũng nhận ra – nhưng lần này được kéo giãn, làm mềm, để tua mép, thậm chí khoác lên mình họa tiết da thú. Chanel không vứt bỏ những gì đã làm nên Chanel. Chỉ có điều, giữ quá khứ không có nghĩa là mặc lại quá khứ. Chanel giữ cái sang của ngày hôm qua, nhưng nhất quyết mặc nó theo cách của hôm nay.

Đến đây, người không quan tâm thời trang có quyền hỏi một câu rất thực tế: rồi bao nhiêu người sẽ mua những bộ đó?

Không cần nhiều.

Chanel – sang là sang, chẳng cần khoe

Không mua váy thì mua son

Người xem một bộ váy Chanel trên mạng hôm nay có thể cả đời không mua nó. Nhưng một ngày nào đó, họ có thể mua chai nước hoa, thỏi son, cặp kính; khá giả hơn thì một cái túi. Trang phục trên sàn diễn vì thế đôi khi giống con công xòe đuôi. Không ai mua cái đuôi. Nhưng nhờ cái đuôi mà người ta nhớ con công.

Chuyện này càng đáng nói vì hàng xa xỉ mấy năm nay không còn dễ bán như trước. Giá cứ tăng, khách hàng bắt đầu cân nhắc kỹ hơn: tại sao phải bỏ nhiều tiền đến thế cho một cái áo, một cái túi?

Các nhà mốt vì thế càng phải làm cho người ta chú ý. Sàn diễn phải đẹp, phải lạ, phải có cái gì khiến người xem nhớ mãi. Một bộ váy có thể chẳng mấy ai mua, nhưng nếu hàng triệu người nhìn thấy nó, nói về nó, và cùng với nó là cái tên Chanel, Dior hay Saint Laurent, thì chiếc váy ấy đã làm được việc của mình. Hôm nay người ta ngắm chiếc váy. Ngày mai, biết đâu lại mua thỏi son.

Thời trang hay khiêu khích?

Nhưng Fashion Week năm nay còn đi xa hơn chuyện đẹp và đắt. Ngay ngày đầu tiên, một nhà mốt mang cái tên mà dịch ra tiếng Việt chắc tòa soạn cũng phải ngần ngại đôi chút – Matières Fécales, nghĩa đen là “phân” – đã mang sàn diễn ra giữa quảng trường République. Không hàng ghế đầu dành riêng cho khách quý, không cần thiệp mời. Ai muốn xem cứ đến.

Hai nhà thiết kế Steven Raj Bhaskaran và Hannah Rose Dalton đặt tên bộ sưu tập là The 99 Percent – 99 phần trăm. Họ không chỉ muốn người ta nhìn quần áo mà còn muốn khiêu khích, gây khó chịu, miễn là người xem phải phản ứng. Vì thế, bên cạnh người mẫu còn có nữ tu, phụ nữ mang thai, người bế em bé, chữ “RESIST” và những biểu tượng tôn giáo được biến đổi. Giữa đám đông kín quảng trường hôm ấy có cả Rihanna.

Cuối buổi, một người mẫu mặc váy vàng bước ra, oằn vai dưới sức nặng của hai hình nộm đàn ông mặc vest, mắt bị che bằng những tờ tiền.

Đẹp không? Đến đây, câu hỏi ấy hình như không còn quan trọng nữa. Người ta đang nói về tiền bạc, quyền lực, bất bình đẳng: một bên là 99 phần trăm, bên kia là số ít nắm trong tay quá nhiều. Cái áo lúc này không chỉ để mặc. Nó trở thành một lời tuyên bố.

Thế mới thấy trong thời trang, xấu đôi khi cũng có nghề của xấu. Một bộ váy đẹp, ta nhìn rồi khen đẹp. Một bộ kỳ quái, ta lập tức gửi cho bạn bè: “Trời ơi, coi cái này!” Đẹp khiến ta ngắm. Kỳ quái khiến ta phải nói.

Bộ sưu tập là The 99 Percent

Cái kỳ cục hôm nay, bình thường ngày mai

Nhưng nếu chỉ xem Fashion Week như một trò làm quá của giới nhà giàu thì cũng oan. Nhiều thứ hôm nay trông điên rồ, vài năm sau được bớt đi một chút, thu nhỏ một chút rồi lặng lẽ bước xuống đường. Đôi vai khổng lồ trên sàn diễn có thể thành chiếc áo khoác vai rộng. Một kiểu quần hôm nay chẳng ai dám mặc có thể mở đường cho một cách cắt mới. Màu sắc, chất liệu, cách phối nam nữ – cái hôm nay khiến ta bật cười, ngày mai có khi đã nằm trong tủ nhà mình. Thời trang có cái tài ấy: tập cho mắt ta quen dần với những gì hôm qua còn thấy kỳ cục.

Coco Chanel từng giúp phụ nữ trút bớt những thứ gò bó. Yves Saint Laurent lấy bộ smoking của đàn ông trao cho đàn bà. Những chuyện hôm nay chẳng ai thấy lạ, đã từng có thời khiến người ta sửng sốt.

Bởi vậy, thay vì hỏi: “Năm sau tôi có mặc nguyên bộ này ra đường không?”, có lẽ nên hỏi: “Nó đang làm cho tôi nhìn khác đi điều gì?”

Người giàu mua túi. Người ít tiền mua son. Người không mua gì thì đứng ngoài chụp hình. Còn chúng ta ở nhà nhìn một người mẫu bước ra trong bộ trang phục rộng gấp 3 lần thân mình, lại lắc đầu:

– Mặc cái này thì ngồi bằng cách nào?

Có lẽ chẳng cần ngồi.

Đèn tắt. Người mẫu vào hậu trường. Khách mời đứng dậy. Paris lại trở về với métro đông nghẹt, giày bệt, quần jeans và áo khoác. Cho tới Fashion Week lần sau.

 

Trúc Tiên 

Paris 7/10/2026

Anh Phuoc chuyển

Mối Tình Đầu Của Tôi - Lê Lão Ông

 

Lưu ý: Vui lòng không cho trẻ em dưới 18 đọc. Xin cám ơn. LLO)

KHÔNG THÍCH PHÂN-BIỆT

Nàng lớn tuổi hơn tôi, nhưng trong tình yêu, người ta không phân-biệt tuổi tác. Ai phân-biệt thì cứ phân-biệt, nhưng tôi thì không. Mình phải có lập-trường của mình. Với lại người xưa đã có câu, “Chồng già vợ trẻ là tiên, Vợ già chồng trẻ là duyên ba đời.” Duyên ba đời không phải là chuyện dễ. Khôn ba năm dại một giờ mới là chuyện dễ.

ĐỊA-LỢI

Nhà nàng và nhà tôi cách nhau một dậu mồng-tơi. Cũng có thể không phải là mồng-tơi. Khi đang ngụp lặn trong tình yêu, ít ai để ý vườn tược của nhà mình trồng rau gì.

Ngày ngày chúng tôi cùng đi bộ đến trường, đi cùng đi, về cùng về. Cha mẹ tôi rất yên-tâm khi thấy chúng tôi có nhau. Tôi nghĩ có lẽ các người cho rằng luôn có nàng bên cạnh, tôi sẽ đỡ đàn đúm với bạn bè xấu trong trường. Đúng vậy. Bận bịu bên người mình yêu, thì giờ dành cho bạn bè tốt còn không có, lấy đâu cho bạn bè xấu.

Chúng tôi quấn quít bên nhau “như đôi chim uyên tung bay ngập trời nắng ấm” (Cô-đơn, Nguyễn Ánh 9). Mỗi ngày đi bộ đến trường trên hai cây số mà chúng tôi không biết mệt là gì. Thế mới biết mãnh-lực của tình yêu nó mạnh thật. “Thương em mấy núi anh cũng trèo, Mấy sông anh cũng lội, mấy đèo anh cũng qua.” Đi bộ là chuyện quá nhỏ.

MỘT CHÚT PHÂN-TÍCH

• Tôi yêu nàng vì nàng luôn khuyến-khích tôi chăm lo học-hành để xây-dựng tương-lai.

• Tôi yêu nàng vì nàng rất ít nói, luôn biết lắng nghe.

• Tôi yêu nàng vì chưa bao giờ tôi nghe nàng nói xấu ai.

• Tôi yêu nàng vì nàng giỏi hơn tôi mà lại rất khiêm-tốn.

• Tôi yêu nàng vì nàng rất khoan-dung, dễ thông-cảm để tha-thứ lỗi lầm của người khác.

• Tôi yêu nàng vì nàng có tính thương người, thường hay giúp đỡ những người kém hơn mình.

• Tôi yêu nàng vì nàng rất đảm đang, nhà cửa bếp núc vá may thêu thùa rất khéo.

• Tôi yêu nàng vì nàng hiền.

• Tôi yêu nàng vì nàng duyên-dáng.

•Tôi yêu nàng vì nàng có nhiều nữ-tính, rất dịu-dàng.

• Tôi yêu nàng vì nàng đẹp.

• Tôi yêu nàng vì người nàng có những bộ-phận tôi rất thích nhưng chính mình thì không có. Không dám có.

Thật sự cho đến bây giờ tôi vẫn không nhớ là vì nàng có những đức-tính và đặc-điểm trên mà tôi yêu nàng, hay là vì tôi đã mê nàng quá mà thấy ở nàng cái gì cũng đẹp, cũng tốt, cũng tuyệt-vời như trên.

NHÂN-HÒA

Cha mẹ và mấy đứa em của tôi rất mến nàng.

Có lần tôi tình-cờ nghe lén được cha mẹ tôi nói chuyện với nhau, khen nàng ngoan và ước gì sau này ông bà có được một đứa con dâu giống như nàng thì thật là nhà có phúc.

Tôi vốn đã yêu nàng, nghe cha mẹ nói vậy lại càng thương cha mẹ mình hơn. Bên tình bên hiếu thật là dễ cho tôi xử sự vẹn-toàn.

Cha mẹ nàng cũng rất quí tôi. Có cái gì cả nhà cố ăn mà ăn không hết là ông bà gọi tôi sang cho ăn ngay, ăn cho hết, không hết không cho về. Ông bà cũng rất thích tôi, có việc gì nhờ được là nhờ tôi làm ngay, không chần-chừ.

Họ đã không chần-chừ thì mắc mớ gì mà tôi phải chần-chừ. Mấy đứa em nhỏ của tôi, hỉ mũi chưa sạch, xầm xì, “Việc nhà thì nhác, việc chú bác thì quá siêng.” Có một thằng chắc đã biết hỉ mũi sạch hơn mấy đứa kia, nói bóng nói gió, “Khôn nhà dại chợ.” Tôi nghe nó nói biết ngay là nó muốn ám-chỉ ai khôn.

Chúng mày muốn nói gì thì nói, ông không care. Hãy yêu đi rồi hẳn biết. Có người còn phải ở rể lo cho gia-đình nhà vợ suốt đời nữa kia. Những chuyện lặt-vặt như phụ ba nàng khuân vác, trồng cây, giúp mẹ nàng nhổ cỏ, tưới cây thì có nhằm nhò gì, chỉ là những việc nhỏ. Nhưng không bao giờ tôi làm khi cha mẹ tôi nhờ. Trăm lần như một, tôi đùn xuống cho mấy đứa em hỉ mũi chưa sạch kia làm, cho chúng nó quen, cho chúng nó có kinh-nghiệm, để sau này lớn lên còn biết giúp đỡ gia-đình người yêu.

Tuy trách móc tôi, nhưng lũ em tôi lại rất mến nàng, người chị dâu tương-lai rất đảm-đang của chúng.

Địa-lợi, nhân-hoà coi như chúng tôi đã có. Chỉ còn chờ thiên-thời nữa là đủ bộ.

LỬA GẦN RƠM

Yêu nàng ròng rã trong vòng gần ba năm gần gũi như thế, nhưng tôi vẫn cố giữ-gìn trong vòng lễ-giáo, theo đúng phong-tục tập-quán cổ-truyền của …người Tàu. Gọi là “quân-tử Tàu”.

Chứ người Việt chúng ta thì đừng có hòng. Họ nói ” Lửa gần rơm lâu ngày phải cho cháy.” Không cháy không vui, rồi dựa vào đó mà “cháy” tứ-tung, có khi “cháy” đến có con. Tôi thì không. Chúng tôi có cái nhát sợ của mình, nhất-định không dựa vào câu nói này mà cháy bậy được.

Bây giờ chưa cưới xin, hãy cố giữ-gìn trong vòng lễ-giáo. Nếu tôi nhớ không lầm thì trong thời-gian gần ba năm đó chúng tôi chỉ có dám nắm tay nhau. Có khi là bàn tay trái, có lúc là bàn tay mặt, năm mươi năm mươi, lên đến cổ tay là cùng. Chưa bao giờ chúng tôi dám đụng đến cái đầu cùi chỏ tay, đừng nói gì đến cái đầu gối chân. Có sang nhà nhau thì hai đứa cũng chỉ quanh-quẩn trong phòng khách, thường thì ngồi ngay tại bàn học là chính. Nhìn nhau mơ-mộng, tưởng-tượng vu-vơ, rất vu-vơ. Vậy thôi.

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA

Chờ cho đến khi nào học-hành xong, có nghề-nghiệp đàng-hoàng, tôi sẽ xin cha mẹ tôi và cha mẹ nàng cho phép tôi được cưới nàng làm vợ. Đến lúc đó thì tha-hồ.

Chúng tôi sẽ có với nhau một đàn con, khoảng một chục đứa. Nếu tôi có sức. Và nàng còn sức. Người ta vẫn thường nói “Thuận vợ thuận chồng, tát biển Đông cũng cạn.” mà.

Không nghe ai nói tát như vậy rồi thì nước đó đổ đi đâu. Đổ vào đất liền cho lụt đến Tây-tạng, để Đức Lạt Lai Lạt Ma lại phải kêu toáng lên à?

TÌNH ĐỊCH

Tôi biết có thể mình có một hai tình-địch. Thầy Hiệu-trưởng trẻ tuổi trong trường tôi đang học, và anh chàng kỹ-sư điện gần nhà tôi có lẽ cũng đang theo đuổi nàng. Tôi thấy hai người này có đến nhà nàng một hai lần. Cha mẹ nàng tiếp đón họ khá niềm-nỡ.

Nhưng tôi không lo. Tôi có địa-lợi, nhà tôi sát cạnh nhà nàng. Tôi có nhân-hòa, cha mẹ nàng quí tôi, cha mẹ tôi quí nàng, tôi thật lòng thương nàng chứ không phải tính chuyện qua đường. Hàng ngày chúng tôi vẫn cùng nhau đi đến trường, tay trong tay, thầy Hiệu-trưởng và chàng kỹ-sư kia có mù cũng phải thấy, rồi họ sẽ nản lòng thôi.

Chỉ còn chờ thiên-thời, chờ ngày tôi ra trường, có nghề-nghiệp đàng-hoàng rồi sẽ tính.

NHƯNG!

Rõ ràng người tính không bằng Trời tính. Nhất là khi ông Trời này có óc kỳ-thị, phân-biệt tuổi tác.

Tôi chưa kịp ra trường, nàng đã bỏ tôi đi lấy chồng.

What’s WRONG, man?

Nghe tin khủng-khiếp này thật giống như nghe sét đánh ngang mày. Hoặc ngang tai, tùy theo lúc nghe sét đánh, cái mặt của mình đang quay về hướng nào. Nếu bị đánh trúng thì lúc đó không ai cần biết là cái mặt của mình đang quay về hướng nào. Người nhà chỉ tính coi mình đã hưởng-dương được bao nhiêu tuổi để còn lo đi đăng cáo-phó.

Xin trở lại chuyện rất buồn. Bỏ chuyện bị sét đánh đi, không buồn bằng chuyện nàng đi lấy chồng. Nàng lấy ai?

LẤY AI?

Chồng của nàng không phải là thầy Hiệu-trưởng.

Chồng của nàng cũng không phải là anh chàng kỹ-sư điện gần nhà.

Chồng của nàng là ông thầy đẹp trai dạy lớp Nhất.

Nàng dạy lớp Nhì.

Còn tôi đang học lớp Ba.

EM ĐƯA CÔ SANG SÔNG

Nàng dọn về nhà chồng, không còn là hàng xóm của chúng tôi để cha mẹ tôi gửi gắm tôi cho nàng dắt đến trường mỗi ngày, để cha mẹ tôi nhờ nàng kèm thêm Toán cho tôi tại nhà.

Nàng dọn về nhà chồng, nhưng cha mẹ nàng vẫn tiếp-tục kêu tôi sang cho ăn những món mà ông bà đã cố ăn mà ăn không hết, vẫn tiếp-tục nhờ tôi phụ khuân vác, phụ trồng cây hoặc tưới cây như xưa. Thật là những người ăn ở có hậu, trước sau như một. Tuy không còn hăng-hái như trước, nhưng nhờ tôi thì tôi làm. Mình là người Việt, con rồng cháu tiên, rất thông-minh, nhưng nói phải tội, vẫn luôn có cái máu quân-tử Tàu. Với lại thật ra cha mẹ nàng đâu có lỗi gì trong chuyện này. Ngay cả nàng cũng vậy, đã có bao giờ nàng để mắt đến tôi, yêu tôi, thề non hẹn biển gì với tôi đâu.

MỘT GIẢI-PHÁP CHO BÊN THUA CUỘC

Buồn quá! Muốn khóc mà lần nào cũng khóc… được! Vậy mới đau!

Người con gái đã lo-lắng cho việc học của tôi, người đã quấn-quít với tôi suốt gần ba năm trời, người mà tôi đã tự mình chọn làm mẹ cho mười đứa con của tôi –nếu tôi có sức, và người con gái đó còn sức, nay đã bỏ tôi đi lấy chồng!

Phải chi cha mẹ tôi biết cháy sớm, sinh ra tôi sớm hơn một con giáp rưỡi thì có mười ông thầy dạy lớp Nhất tôi cũng dàn-xếp được, đâu có phải để chuyện tình của mình phải dang-dở như thế này.

Tôi xin cha mẹ cho đi tu khổ-hạnh. Chỉ có con đường đi tu, mà phải tu khổ-hạnh cơ, khổ thật là khổ mới phần nào quên đi được cái khổ của một thằng con trai vừa mới nứt mắt đã bị tình hành.

Cha mẹ tôi miễn-cưỡng tiễn tôi vào cửa thiền. Ông bà mất đi một đứa con. Phật có thêm một đứa con. Tám tuổi.

KHÔNG PHẢI MUỐN TU LÀ TU ĐƯỢC ĐÂU

Ở trong chùa được gần một tháng thì tôi bị đuổi.

Thầy trụ-trì phát-giác ra là trong ba tuần lễ liên-tiếp, cứ đến cuối tuần là chú tiểu Nguyên Tánh trốn về nhà để ăn mì vịt tiềm, một món ăn mà cha mẹ và anh em của Nguyên Tánh đều rất thích.

Thầy thì hoàn-toàn không có ý-kiến.

Cả chùa không ai ăn mì vịt tiềm, dù rất thích, trong khi tuần nào tôi cũng chén một tô, thầy đuổi tôi là đúng.

Chỉ tội cho Thầy Hiệu-trưởng của trường tôi. Khi nhận đơn cho tôi vào học lớp Nhì của trường, Thầy cũng đã phải nhận luôn đơn xin đổi sang trường khác của một cô giáo trẻ mà Thầy rất quí.

Lê Lão Ông

https://baovecovang2012.wordpress.com/2019/12/04/moi-tinh-dau-cua-toi-le-lao-ong/

Mảnh Tình Cô Lữ - Nguyễn Duy Phước

Cuộc Tình Nghiệt Ngã - Cao H Sơn

Trần Anh Tuấn, chàng Trung úy Sĩ quan Địa Phương Quân Bình Thuận, dáng người cao cao với vầng trán rộng, nước da hơi ngăm đen của trai vùng biển mặn Phan Thiết. Cha Tuấn là một công chức làm việc tại Thị xã này. Tuấn là cựu học sinh trường Phan Bội Châu Phan Thiết, Tuấn yêu người bạn học cùng lớp tên Tuyết Lan, người con gái miền “Dừa xanh cát trắng” Mũi Né. Mối tình học trò nhen nhúm trong tim, nhưng Tuấn chưa bao giờ dám thố lộ.

Tuyết Lan với gương mặt trái xoan, chiếc mũi dọc dừa, vầng trán rộng, nước da ngăm ngăm với mớ tóc dài buông xỏa. Tuyết Lan tuyệt đẹp như đóa Lan rừng khởi sắc. Hôm Tuấn nhận được giấy báo tin nhập ngũ, học khóa Sĩ Quan Trường Bộ Binh Thủ Đức, anh mới dám mạnh dạn tỏ tình cùng Tuyết Lan. Thì ra Tuyết Lan cũng đã yêu anh, nhưng còn e ấp chưa dám nói lên vì là phận gái. Nay Tuấn mở lời trước làm Tuyết Lan cảm thấy lòng ấm áp, nàng nhận lời ngay không chút đắn đo. Hai người hẹn thề sẽ làm đám cưới ngày anh ra trường.

Chiến cuộc càng ngày càng khốc liệt, Tết Mậu Thân, miền Nam tràn ngập trong khói lửa, quê hương anh, Bình Thuận cũng không ngoại lệ. Giặc đã tấn công vào thị xã Phan Thiết hai lần, nhưng dưới sức chiến đấu kiên cường của Quân Dân BìnhThuận, Cộng quân phải rút về chốn rừng sâu, nơi hang ổ của chúng trong ê chề nhục nhã.

Trước tình hình này, ngày ra trường anh chọn về chiến đấu tại quê hương miền biển mặn, để gần gũi gia đình và người mình yêu. Tuấn chọn về Tiểu đoàn đóng gần thị xã để có thời gian chăm sóc cho Tuyết Lan, và sau đó anh kết hôn với nàng. Một đám cưới nhà binh đơn giản nhưng vô cùng trang trọng. Chủ lễ là vị Tiểu đoàn trưởng, khách mời là anh em binh sĩ trong đơn vị. Hơn một năm sau một đứa bé trai kháu khỉnh ra đời được đặt tên Trần Anh Kiệt chỉ trước vài tháng ngày miền Nam bị nhuộm đỏ bởi Cộng Sản Bắc Việt.

Trước đây, gia đình Ông nội Tuyết Lan thuộc gia tộc giàu có tiếng tăm ở Mũi Né. Trong những năm giặc Pháp chiếm đóng quê hương. Cha của Tuyết Lan theo tiếng gọi của quê hương lên đường chống giặc thù như bao chàng trai yêu nước khác thời đó. Ông gia nhập Việt Minh vì lầm tưởng đó là một tổ chức yêu nước Vì là người có học thức nên được tổ chức giao chỉ huy một Đại đội trong đoàn quân kháng chiến.

Tại chiến khu Lê Hồng Phong, Cha của Tuyết Lan yêu một người con gái cùng chí hướng. Nhưng mối tình đó cũng đã đã bị trở ngại vì gia đình của Nội Tuyết Lan không đồng ý. Chỉ vì gia đình ông bà Ngoại Tuyết Lan nghèo nên bị bên Nội Tuyết Lan từ chối cuộc hôn nhân này. Tuy vậy, mối tình của người cha và mẹ của nàng là cả một trang tình sử diễm tuyệt. Hai người yêu nhau tha thiết và quyết định kết hôn mặc dù không có sự đồng ý của cha mẹ. Đám cưới đơn giản diễn ra giữa rừng Chiến Khu Lê Hồng Phong, đồng đội cùng chúc tụng cho đôi uyên ương chấp cánh, ít lâu sau sinh được một bé gái đẹp như đóa Lan rừng nên đặt tên là Tuyết Lan.

Gia đình của cha Tuyết Lan không đồng ý nên cha của Tuyết Lan không dám đem mẹ Tuyết Lan về nhà. Bé Tuyết Lan được sinh ra giữa Chiến khu giữa lúc cuộc chiến đang hồi khốc liệt nhất. Bất chấp trở lực gia thế, đôi trai tài gái sắc là một đôi uyên ương hạnh phúc. Đến khi hòa bình tạm thời lập lại sau Hiệp định Genever 1954, cha nàng phải đi tập kết ra Bắc theo đoàn quân và theo lệnh Đảng Cộng Sản, vì là một đảng viên trung kiên. Trước tình thế này ông đành đem hai mẹ con về gởi gắm cho ông bà nội.

Ngày chia tay thật bùi ngùi, Tuyết Lan còn nhỏ quá chưa biết gì, chỉ có nụ cười hồn nhiên của bé thơ tiễn biệt người cha lên đường. Chiến Khu Lê Hồng Phong một buổi sáng buồn, rừng cây phẳng lặng, những đụn cát trắng chạy dài như vô tận, hàng Thùy Dương rũ bóng bên bờ biển như tiễn đưa. Mẹ Tuyết Lan đưa tiễn chồng lên đường mà lòng bồi hồi chua xót. Không biết đến ngày nào mới gặp lại người mình yêu, và rồi đây sẽ ra sao khi về sống với gia đình chồng. Mẹ của Tuyết Lan đã khóc rất nhiều, khuyên cha của Tuyết Lan nên vứt bỏ tất cả, không đi tập kết ra Bắc ở lại bên vợ con, tiếc gì một ảo tưởng Cộng Sản mơ hồ mà hy sinh tất cả. Nhưng cha của Tuyết Lan vẫn ôm ảo vọng chạy theo một bóng mây chiều. Tin rằng chỉ xa nhau trong 3 năm rồi sẽ đoàn tụ theo lời tuyên truyền của đảng .

Miền Nam, nền Đệ nhất Cộng Hòa được thành lập. Ông Ngô Đình Diệm được bầu làm Tổng Thống VNCH. Một miền Nam phồn vinh dân chủ thật sự ra đời để đối kháng với một chế độ độc tài đảng trị vô nhân rập khuôn theo Tàu Cộng của miền Bắc. Tập đoàn Cộng Sản đã giết hại biết bao nhiêu người qua Cải cách ruộng đất và các cuộc thanh trừng nội bộ đẫm máu.

Cộng Sản Bắc Việt, công cụ của Đệ Tam Quốc Tế Cộng Sản. Nghe theo lời xúi giục của Nga Tàu, làm tên lính xung kích cho Quốc Tế Cộng Sản, tiến hành cuộc chiến tranh tương tàn nồi da xáo thịt, đánh phá miền Nam. Người cha của Tuyết Lan, nay đã là một Sĩ quan cao cấp của quân đội miền Bắc, trong đoàn quân Nam tiến, ông ta nắm quyền chỉ huy một Sư Đoàn với cấp bậc Đại tá.

Ông bà nội của Tuyết Lan lần lượt qua đời trong nỗi tuyệt vọng vì nhớ nhung thằng con trai độc nhất. Các người khác trong gia đình của Tuyết Lan đâu có ưa gì người chị em dâu này. Tiền tài vật chất đã biến đổi con người thành nhỏ nhặt, tiếng bấc tiếng chì đổ lên đầu nàng dâu, mẹ Tuyết Lan. Vì muốn giữ hạnh phúc lâu dài cho con gái, mẹ của Tuyết Lan đành phải hy sinh ra đi vì không sống nổi trong nghịch cảnh, giao lại Tuyết Lan cho ông bà Nội nuôi nấng. Gia đình chồng gia thế, có thể cho Tuyết Lan ăn học nên người, bảo đảm một cuộc sống bình an. Thời gian sau vì tin chồng biền biệt, không biết chết sống ra sao, nên bà đã đi tìm hạnh phúc mới cho mình. Bà đã kết hôn với một Sĩ quan Việt Nam Cộng Hòa và đã một lần nữa tìm lại được hạnh phúc. Nhưng đâu có ngờ ngày oan nghiệt tháng tư bảy lăm lại đến.

Trước sự bỏ rơi của đồng minh Mỹ, tập đoàn Tư bản, đứng đầu là những ông chủ Do thái bán đứng miền Nam cho Tàu Cộng, để có những hợp đồng béo bở với một tên khổng lồ hơn một tỉ dân còn lạc hậu nghèo nàn. Một phần vì những ông chủ Do thái không muốn nước Mỹ đuối sức vì bị sa lầy trong chiến tranh Việt Nam, lúc này không còn lợi lộc gì cho tập đoàn này, chúng chỉ nghĩ đến lợi ích là duy trì một nước Mỹ hùng mạnh để bảo vệ mẫu quốc Do Thái.

Cộng Sản Bắc Việt tấn công miền Nam, xé rách bản Hiệp định Ba Lê mới ký chưa ráo mực. Với khí tài và hỏa lực cạn kiệt làm sao quân đội miền Nam đương đầu nổi với một tập đoàn xâm lược, được sự giúp đỡ tận tình của Đế quốc đỏ Nga Tàu, và cả một tập đoàn các nước Xã Hội Chủ Nghĩa. Ngày 18/4/75, khi cả Tập Đoàn Quân Cộng Sản chĩa mũi tấn công vào Phan Thiết sau khi thanh toán hết các cánh quân trên đường tiến quân, Trung úy Tuấn theo đoàn quân di tản của Bình Thuận trong đêm 18 ngày 19 vào Vũng Tàu, cũng cố đội ngũ đánh với quân thù trận chiến cuối cùng ngày hai mươi chín tháng tư, để rồi sau đó buông súng theo lệnh của Tổng Thống hai ngày Dương Văn Minh.

Sau khi Phan Thiết lọt vào tay giặc vài ngày, trên chiếc xe Jeep của Quân đội VNCH bỏ lại, một Đại tá VC với hai tùy tùng tìm về Mũi Né, tìm lại mái nhà xưa thăm cha mẹ già và người vợ cùng đứa con bé bỏng thân yêu mà ông nghĩ rằng nay đã khôn lớn.

Bước vào mái nhà xưa không thay đổi nhiều sau bao năm dài, mong nhìn lại cha mẹ già, nhưng nào thấy, trên bàn thờ là bài vị và hình ảnh cha mẹ trên đó, người Sĩ Quan quân đội Cộng Sản chết lặng trong khoảnh khắc. Mái nhà xưa to lớn rêu phong chỉ còn lại người chị Cả già nua ở lại để lo hương khói tổ tiên, cha mẹ. Qua lời kể lại của người chị, được biết vợ mình nay đã là vợ của một Sĩ quan VNCH tại Tiểu Khu Bình Thuận, còn đứa con gái mến yêu lại cũng lấy một Tr/úy Sĩ quan VNCH là một Đại Đội Trưởng với rất nhiều chiến công oai hùng. Thôi thế là hết, hết rồi! cả bầu trời như sụp đổ dưới chân. Hai mươi mấy năm theo Đảng để gặt hái được một gia đình ly tán. Rồi đây làm sao ngẩng mặt nhìn đời, đồng đội, những người cùng tập kết ra Bắc năm nào, nhưng vợ con họ vẫn chờ đợi. Bao nhiêu năm chỉ chờ có ngày này, nhưng đau xót quá. Nỗi căm hờn chồng chất chỉ biết còn đổ lên đầu hai tên “Sĩ Quan Ngụy”.

Bước vào nhà đứa con gái thân yêu tại thị xã Phan Thiết, tim người lính già Cộng sản như khựng điếng. Hình ảnh người xưa hiện ra trước mắt nhưng bóng dáng xưa nay trở thành mơ hồ, một thứ thương nhớ, thù hận cứ chập chờn lẫn lộn. Tuyết Lan ôm chầm lấy người cha đã cách biệt hai mươi năm, dầu sao thì người trước mặt vẫn là người cha mà nàng ước mong gặp mặt. Nỗi ưu tư lo lắng còn hiện rõ trên gương mặt nàng, vì giờ không biết người chồng sống chết ra sao, đang ở đâu? Nghe đâu anh đã lên được tàu thủy xuôi về Nam, nhưng những ngày tháng còn lại thì ra sao? Có thể nay mai, người cha đứng đây sẽ đối mặt với chồng mình. Nghĩ đến đây Tuyết Lan không dám nghĩ tiếp, thôi đành để mặc cho số phận an bài.

Sau ngày 30/4/75, Tuấn tìm mọi phương tiện về lại Phan Thiết, mong gặp người vợ trẻ và đứa con trai mến yêu còn bé bỏng, rồi thì ra sao cũng được. Từ Vũng Tàu về Phan Thiết mất hết hai ngày đường trong gian nan, đến khi gặp lại Tuyết Lan anh mới biết mình có người cha vợ là Sĩ Quan cao cấp của Quân đội miền Bắc. Trước đây Tuấn chỉ biết rằng Cha của Tuyết Lan chết khi Tuyết Lan vừa mới chào đời.

Thế cũng tốt, dầu sao thì Tuyết Lan và con anh sau này sẽ có một nơi nương tựa. Và trận chiến nào rồi cũng phải kết thúc với người thắng kẻ thua, anh hy vọng bên chiến thắng sẽ đối xử một cách anh hùng với những người chiến bại. Tuấn từ ngày về đến nay chưa có dịp gặp người cha vợ Đại tá Cộng Sản vì ông ta còn mãi theo đoàn quân chinh chiến tiến về Sài Gòn. Lệnh tập trung cải tạo đến, anh cùng đồng đội mang hành trang lên đường trình diện để học tập thì tất cả bị tống vào Lao xá Phan Thiết.

Đâu rồi chính sách đối với tù hàng binh địch của cái gọi là Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam cứ ra rả cả ngày trên đài Phát thanh. Chúng tôi không cần các người khoan hồng, chỉ hy vọng các người một thời đã tự xưng là đỉnh cao trí tuệ của loài người, đối xử một cách mã thượng có chút tình người, như chính quyền Miền Nam đã từng đối xử với tù binh Cộng Sản các người trước đây. Cha của Tuấn cũng bị đưa đi cải tạo, vì ông cũng là một công chức cao cấp của chính quyền miền Nam. Từ ngày Cộng sản thôn tính được miền Nam, hàng triệu gia đình phải đổ vỡ ly tán. Giải phóng gì đây chỉ thấy miền Nam sống trong địa ngục điêu tàn.

Ai nhanh chân chạy thoát được ra nước ngoài, coi như một lần sống lại. Những người hôm qua đây còn cầm chổi quét chợ, hôm nay bỗng dưng là ông bà Chủ tịch oai phong. Một cuộc đổi đời vô cùng bi hài đã diễn ra trên đất nước. Hạnh phúc của dân miền Nam được giữ gìn bằng xương máu bao năm bị bôi lọ bằng những danh xưng thô bỉ ngụy này, ngụy kia. Lớn nhỏ đáng ông bà cũng kêu bằng thằng.

Tuấn cùng đồng đội lần lượt được “cách mạng” cho đi qua các trại tù từ Cà Tót và về đến Sông Mao thì mẹ Tuấn vào thăm cho biết cha Tuấn đã chết tại trại tù Cà Lon vì đói khát và cơn bịnh sốt rét hành hạ thân xác già nua. Xác được dập vùi nơi núi rừng hoang dã không cho mẹ anh nhận vê chôn cất. Mẹ Tuấn cho biết Tuyết Lan cùng đứa con trai đã bị người cha đưa vô Sài Gòn giờ đã đổi tên thành Thành Hồ cho tiếp tục đi học, bắt con gái phải cắt đứt quan hệ với người chồng Sĩ quan Ngụy mà cô một đời yêu quý, vì không muốn con gái của ông có liên quan gì đến “Ngụy quân, Ngụy quyền Sài Gòn” làm cản trở đường thăng tiến quan lộ của y.

Con tim người Sĩ quan trẻ chợt đau nhói. Tuấn không thể tin là trên cõi đời này lại có người cha nào tàn bạo như vậy, chỉ vì chút danh vọng hảo huyền, và chút tự ti, lòng thù hận đã đánh mất lương tri của một con người. Không ai có quyền bắt con anh phải xa anh, một ngày nào đó chỉ cần còn sống sót ra khỏi nhà tù man rợ này thì Tuấn phải tìm lại đứa con trai, con của anh, cho dù cay đắng xót xa, nhưng biết làm sao đây.

Ở Sông Mao chừng ba tháng, một hôm nọ Tuấn được cán bộ Quản giáo trại xuống phòng giam ra lệnh ăn mặc tươm tất lên Ban Chỉ Huy Trại có chuyện cần. Tuấn cảm thấy lờ mờ một điều gì đó không tốt sẽ xảy ra đối với anh, gặp ai đây, chắc là một cấp lớn của bên chiến thắng ? và có việc gì quan trọng lắm nên mới nhận lệnh ăn mặc tươm tất. Bước vào căn phòng được trang trí hoa hòe, nào là cờ xí, tượng của lãnh tụ Cộng Sản Hồ Chí Minh vĩ đại, băng rôn đỏ loét. Giữa phòng là một cái bàn dài đã có một người đàn ông đứng tuổi mặc quân phục với quân hàm Đại tá trên cầu vai ngồi chễm chệ sẵn nơi đầu bàn. Chưa được quản giáo giới thiệu, Tuấn đã biết ông ta là cha của Tuyết Lan, tim anh như thắt lại, đây là giây phút mà anh đã mong đợi từ lâu. Con người ngồi đó có cái nét hao hao giống Tuyết Lan. Ông ta lên tiếng mời Tuấn ngồi và tự giới thiệu:

- Tôi là cha con Lan, lúc này tên Quản giáo đã bỏ đi để lại anh đối diện một mình với người này.

- Thưa ông, tôi biết từ khi mới bước vào đây, vì ông rất giống Tuyết Lan. Tuấn nói tiếp:

- Thú thật tôi không muốn làm mất lòng ông vì tôi cần Tuyết Lan và con trai của tôi.

Ông ta nhìn chằm chằm vào mặt Tuấn như đánh giá đối thủ của mình và cũng để đe dọa, cất cao giọng của kẻ cả, nói như ra lệnh:

- Tôi muốn anh kể từ nay kết thúc với con Lan nhà tôi. Tôi không muốn con tôi có quan hệ với một thằng Ngụy quân gây nhiều tội ác với nhân dân như anh.

Tuấn thật sự choáng váng trước câu nói của ông ta nhưng cố nhỏ nhẹ:

- Thưa ông, mặc dù ông là cha của cô ấy nhưng ông không có quyền ngăn cấm Vợ tôi yêu tôi, và bắt tôi phải xa con trai tôi .

Một tiếng đấm mạnh của nắm tay xuống bàn và ông ta nói lớn:

- Mày là thằng nào mà không biết thân phận lại còn chống trả với tao. Tao cho mày biết, mày sẽ chết rục xương trong tù không ngày về. Tao muốn mày biến mất khỏi thế gian này như đứa con trai của mày.

- Sao? ông vừa nói gì? con trai của tôi nó đã...?

Tuấn hỏi lại với giọng hốt hoảng. Người Đại tá Sĩ quan Quân đội nhân dân lạnh lùng lập lại:

- Nó đã chết!

Tuấn chợt thấy bầu trời như quay cuồng sụp đổ, dòng lệ đã khô trong đôi mắt nay bỗng vụt tuôn trào, Tuấn đấm mạnh xuống bàn quát trả bất chấp tên Đại tá VC ngồi đó:

- Khốn nạn! nó là cháu ngoại của ông mà, tại sao ông lại đối xử với nó như thế ?

- Ông Đại tá Quân đội nhân dân mặt hầm hầm rút khẩu K54 ra tay nhảy bổ tới chĩa ngay họng súng vào màng tang của Tuấn quát:

- Câm họng mày lại, mày còn hó hé tao bắn bễ đầu mày, thằng ngụy quân!

Tên Quản giáo hồi nãy giờ đứng bên ngoài cửa nghe hết mọi chuyện vội lao vào khuyên can:

- Xin đồng chí Thủ trưởng bớt giận, tôi sẽ trừng trị tên cứng đầu này, và kéo vụt anh ra khỏi phòng.

Thời gian rồi cũng qua đi, Mẹ Tuấn càng ngày càng già, những chuyến thăm nuôi thưa dần và một ngày đó, Mẹ của Tuấn đã không còn sức chống chọi với nỗi mất chồng, con thì bị hành hạ trong ngục tù không ngày về nên bà đã qua đời trong niềm uất hận tột cùng .Sau hơn sáu năm trong các trại tù Cộng Sản, bị hành hạ cả thể xác lẫn tinh thần, nhưng anh không chết, anh phải sống để làm nhân chứng tố cáo tội ác của Cộng Sản. Người con trai miền biển mặn năm nào rồi cũng được trở về mái nhà xưa, nhưng mất hết rồi, mất tất cả, chỉ còn lại tấm thân còm cỏi, với nỗi niềm u uất, chỉ còn lại một tinh thần bất khuất của dòng máu VNCH vẫn còn chảy cuồn cuộn trong người.

Tuấn được biết Tuyết Lan sau khi được đưa đi biệt tích, nàng đã tiếp tục lại việc học hành trước đây bị dang dỡ và đã lấy được mảnh bằng đại học ...và cũng đã tìm được cho mình một người yêu thương lấy làm chồng .

Nay thì mọi chuyện đã rồi, anh cũng không muốn nhắc lại làm gì cái quá khứ đau buồn. Thời gian cứ chầm chậm trôi qua trong dòng đời . Tuấn, chàng Sĩ Quan QLVNCH kiêu hùng năm nào, anh cố quên đi một cuộc tình nghiệt ngã, một bi kịch trong cõi trần lao này. Bây giờ nơi đất khách quê người, hình ảnh người xưa chỉ còn là một bóng mờ, nó đã đi vào dĩ vãng của cuộc đời.....

 Cao H Sơn 

Theo Bước Chân Các Đấng - Lm. Mark Link, S.J.

Khoảng 60 năm sau khi Chúa Giêsu ra đời, một cơn hỏa hoạn khổng lồ đã xảy ra ở thành Rôma.  Đám cháy kéo dài hơn một tuần lễ.  Người ta đồn rằng Hoàng đế Neron đã ra lệnh phóng hỏa.  Ông ta muốn tiêu hủy thành phố Roma cổ xưa, xây dựng lại một thành mới và đặt bằng tên của chính ông ta.

Neron đã cố gắng hết sức để ngăn chận tiếng đồn ấy, nhưng nào có được.  Cuối cùng trong cơn thất vọng, ông ta vội tìm một đối tượng để trút lên đó mọi lời nguyền rủa của dân chúng.  Ông ta liền vu khống cho cộng đòan Kitô hữu ở Roma là đã gây ra cơn hỏa hoạn.  Lời tố cáo của Neron khai mào cho cuộc bắt bớ tôn giáo kéo dài gần 300 năm.  Một sử gia Rôma đã mô tả cuộc bắt bớ dưới thời Neron như sau: "Các Kitô hữu bị đối xử tàn bạo khác thường.  Nhiều người phải khoác lên mình một tấm da thú để rồi bị đàn chó dữ cắn xé ra từng mảnh.  Nhiều người khác bị treo lên thập tự giá và ban đêm bị dùng làm bó đuốc đốt sáng soi cho bóng đêm."

Để tự vệ và duy trì đời sống tôn giáo của mình, nhiều Kitô hữu đã thực sự chui xuống sinh hoạt dưới lòng đất.  Họ đào được hệ thống đường hầm tỉ mỉ trong lòng đất ở vùng có núi lửa tại Roma.  Một số trong những đường hầm nổi tiếng này dài đến nhiều dặm và được thiết kế như những mê lộ để gây khó khăn cho các nhà cầm quyền đương thời.

Hiện nay, một số những hang động này (được gọi là hang toại đạo), là những trung tâm du lịch nổi tiếng, hấp dẫn du khách đi đến Rôma.  Chính trong những đường hầm này, các Kitô hữu đã từng tổ chức Thánh lễ, rửa tội các cháu bé và chôn cất những người chết.

Trong các tác phẩm của mình, Thánh Jerôme cho biết, khi còn là một chú bé, thánh nhân và các bạn thường hay chơi trong các hang toại đạo.  Sau đó nhiều thế kỷ, các chú bé ở Roma cũng vẫn thường vui chơi trong các hang toại đạo. Một ngày nọ, một nhóm các cậu bé đang đi lang thang qua các mê lộ, dưới đường hầm, đột nhiên chiếc đèn pin duy nhất của chúng bị hỏng.  Các chú hoàn toàn lâm vào bóng tối, không biết lối ra, đang khi cả đám bị kinh hoàng cực độ, thì một chú bé cảm thấy như có một đường rãnh bằng phẳng nơi nền đá của đường hầm; đường này dẫn ra một lối đi đã được bào phẳng nhờ bước chân của hàng ngàn Kitô hữu trong thời kỳ bị bắt bớ ở Roma.  Thế là các chú bé lần theo những dấu chân các vị thánh xưa và tìm được lối thoát khỏi hang sâu tối tăm và bình yên đến vùng có ánh mặt trời.

Chúng ta có hai lý do để suy nghĩ về câu chuyện trên:

Thứ nhất, nó cho ta thấy cái giá khủng khiếp mà tổ tiên những Kitô hữu chúng ta phải trả giá cho đức tin của họ.  Nếu các đấng đã không trả giá đắt như thế, có lẽ nhiều người trong chúng ta sẽ không được là Kitô hữu như ngày hôm nay.

Thứ hai, câu chuyện các cậu bé trong hang toại đạo giống như một loại dụ ngôn cho ta thấy các vị thánh ngày xưa vẫn còn đóng vai trò quan trọng trong cuộc đời chúng ta như thế nào.

 

Nhiều người trong chúng ta giống những chú bé trong các hang toại đạo: chúng ta bị lạc lối, hoang mang vì những ý kiến xung đột nhau, chúng ta chả biết điều gì đúng điều gì sai, giống như chúng ta đang bị lâm vào bóng tối, không biết rõ đường đi nước bước.  Câu chuyện các chú bé trong hầm mộ quả là một dụ ngôn cho chúng ta.

Các chú bé đã tìm ra con đường trong hầm mà nó được bước chân các vị thánh bào phẳng hằng bao thế kỷ trước.  Nhờ đi thoát khỏi bóng tối trong hang để tới được ánh sáng ban ngày.  Một cách tương tự, chúng ta cũng có thể bước theo các vị thánh để tìm ra con đường dẫn chúng ta khỏi vùng tối tăm và hỗn độn của thời đại chúng ta hầu đến được ánh sáng ban ngày.

Và như thế, là mừng Các Thánh đem lại hai mục đích cho chúng ta:

Trước hết, lễ này nhắc nhở chúng ta công ơn rất lớn lao của các thánh thời xưa là những người đã bảo tồn đức tin Công giáo cho chúng ta.

 

Thứ đến lễ này nhắc chúng ta nhớ nếu chúng ta biết bắt chước các thánh và noi theo gương các đấng chúng ta cũng sẽ tìm ra lối đi dẫn chúng ta từ vùng tăm tối của trần thế bước vào ánh sáng huy hoàng của Chúa.

Các thánh chẳng phải là những người khác thường gì, các đấng cũng bình thường như chúng ta, nhưng đã sống cuộc đời bình thường của các đấng một cách phi thường.  Chúng ta hãy dùng đoạn thơ nhan đề The Way (Con đường) của John Oxenham để kết thúc; đoạn này tóm tắt lời mời gọi và sự thách đố mà ngày lễ các Thánh hôm nay đặt ra cho mỗi người chúng ta:

"Ở đó, có hai con đường mở ra trước mặt mỗi người; một con đường cao và một con đường thấp.  Những linh hồn cao thượng thích leo lên con đường cao mà đi, còn những linh hồn thấp kém lần mò theo con đường thấp mà đi.

Giữa hai con đường ấy là những linh hồn còn lại trôi vật vờ trên những vùng sương mờ vô định.  Nhưng mỗi người phải quyết định xem trong hai con đường ấy linh hồn mình sẽ đi con đường nào."

 

Lễ Các Thánh mời gọi chúng ta hãy can đảm bắt chước các thánh chọn con đường cao để một ngày kia chúng ta cũng sẽ được xum họp với các đấng trên trời để chung hưởng hạnh phúc vĩnh cửu muôn đời.

 

Lm. Mark Link, S.J.

Anh Thập chuyển

Chào Tháng 11 - Đỗ Công Luận

Lời Cầu Nguyện Buổi Tối

Thanh Loan chuyển 

Chân Lý: Nhỏ Và Lớn

 

1. Khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng biết níu giữ là khôn ngoan. Nhưng khi lớn lên, ta mới nhận ra rằng biết buông bỏ mới là trí tuệ.

2. Khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng người giàu có là người lấy về rất nhiều. Nhưng khi lớn lên, ta mới biết rằng người giàu có là người cho đi rất lớn.

3. Khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng mạnh mẽ là vượt qua người khác. Nhưng khi lớn lên, ta mới biết rằng mạnh mẽ là vượt qua chính mình.

4 Khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng kẻ nói nhiều là kẻ thông minh. Nhưng khi lớn lên, ta mới biết rằng người biết lắng nghe mới là người thông thái.

5. Khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng nếu ta thắng phải có hơn người thua. Nhưng khi lớn lên, ta mới biết rằng đến nơi là mọi người cùng thắng.

6. Khi còn nhỏ, ta thường muốn sống thật lâu. Nhưng khi lớn lên, ta muốn sống sao cho có ý nghĩa với cuộc đời .

7. Khi còn nhỏ, ta thường muốn người khác chấp nhận mình. Nhưng khi lớn lên, ta nhận ra rằng chỉ cần mình chấp nhận mình là đủ.

8. Khi còn nhỏ, ta mong muốn thay đổi cả thế giới. Nhưng khi lớn lên, ta mong muốn thay đổi chỉ bản thân mình mà thôi.

9. Khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng khi trưởng thành, ta sẽ không còn bị tổn thương. Nhưng khi lớn lên, ta mới biết rằng, trưởng thành là biết điều chỉnh tiếng khóc về chế độ im lặng.

10. Và khi còn nhỏ, ta thường nghĩ rằng có tiền sẽ có tình yêu, có vật chất người ta sẽ quý,….Nhưng khi lớn lên, ta mới biết rằng KHI LƯƠNG THIỆN BẠN SẼ CÓ MỌI TRÁI TIM. 

Chân Lý: Nhỏ và Lớn

Kim Duncan chuyển

40 Sự Thật Về Nước Úc - Vùng Đất Điên Rồ̀ Khó Hiểu Nhứt Hành Tinh - Ghiền Địa Lý

Mời xem video khám phá về nước Úc 

 

Tháng 10 Quay Gót - Đỗ Công Luận

Muốn Cộng Sản Ư? Vậy Thì Đừng Đòi Biểu Tình

 

Cuộc biểu tình nội loạn ở Pháp nổ ra suốt tuần qua.

- Viên cảnh sát hỏi cô gái: Tại sao cô tham gia biểu tình?

- Cô gái trả lời: bởi vì chúng tôi chán ghét chế độ CH Pháp. Chúng tôi muốn chế độ Cộng Sản.

- Anh cảnh Sát: Tôi ủng hộ cô, thế thì tôi phải còng cô để đưa về đồn cảnh sát.

- Cô gái: Tại sao lại bắt tôi?

- Anh cảnh sát: vì tôi đang thực hiện luật của cộng sản. Chế độ CS không cho biểu tình. Cô có biết không?

- Cô gái : Vậy thì tôi không thích chế độ CS nữa.

- Cảnh sát: Muộn rồi, thưa cô! Cô vừa yêu cầu một chế độ cộng sản. Tôi chỉ đang giúp cô trải nghiệm điều cô mong muốn!

- Cô gái: Nhưng tôi có quyền tự do lựa chọn chế độ chính trị mà tôi yêu thích chứ?

- Cảnh sát: Đúng! Trong nền dân chủ, cô có quyền lựa chọn, có quyền biểu tình, có quyền phản đối chính phủ và thậm chí có quyền đòi thay đổi thể chế. Nhưng cô vừa muốn từ bỏ nền dân chủ ấy mà!

- Cô gái: Nhưng tôi tưởng dưới chế độ cộng sản, mọi người đều bình đẳng, ai cũng được tự do và hạnh phúc?

- Cảnh sát: Bình đẳng à? Có thể! Nhưng trước hết, cô phải hiểu sự khác biệt giữa những khẩu hiệu được tuyên truyền và quyền lợi thực tế của người dân.

- Cô gái: Vậy tôi có quyền xuống đường phản đối chính phủ cộng sản không?

- Cảnh sát: Cô có thể thử! Nhưng ở những nhà nước độc đảng đàn áp bất đồng chính kiến, một cuộc biểu tình ôn hòa cũng có thể khiến cô bị bắt.

- Cô gái: Thế nếu chính phủ làm sai thì sao?

- Cảnh sát: Cô có thể viết đơn khiếu nại!

- Cô gái: Nếu họ không giải quyết?

- Cảnh sát: Cô tiếp tục khiếu nại!

- Cô gái: Nếu họ vẫn không giải quyết?

- Cảnh sát: Thì có khi chính cô trở thành đối tượng cần được giải quyết!

- Cô gái: Trời ơi! Vậy báo chí có được lên tiếng không?

- Cảnh sát: Có chứ! Nhưng nếu báo chí bị nhà nước kiểm soát, những điều cô muốn nói chưa chắc được phép đăng.

- Cô gái: Thế tôi lên Facebook chỉ trích lãnh đạo?

- Cảnh sát: Cô có thể viết, nhưng cũng có thể phải trả giá cho những dòng chữ ấy.

- Cô gái: Vậy tôi sẽ lập một đảng đối lập để tranh cử!

- Cảnh sát: Ha ha! Cô vừa muốn một chế độ độc đảng, bây giờ lại đòi lập đảng đối lập? Cô muốn ăn cả hai món trên cùng một thực đơn à?

- Cô gái: Tôi bắt đầu thấy sợ rồi!

- Cảnh sát: Nhưng lúc nãy cô còn hô hào đòi lật đổ nền cộng hòa để xây dựng chế độ cộng sản mà?

- Cô gái: Tôi tưởng cộng sản là thiên đường!

- Cảnh sát: Thiên đường mà cô không được quyền tự do rời bỏ, không được phản đối người cai trị, không được lựa chọn lãnh đạo thì cô có chắc mình muốn đến không?

- Cô gái: Không! Tôi muốn trở lại nền dân chủ!

- Cảnh sát: Ồ! Nhanh thế sao? Mới có mấy phút mà cô đã thay đổi lý tưởng rồi à?

- Cô gái: Vì bây giờ tôi mới hiểu tự do quý giá đến mức nào!

- Cảnh sát: Thế tại sao lúc được hưởng tự do, cô lại muốn phá bỏ nó?

- Cô gái: Vì tôi chỉ nhìn thấy những điều chưa hoàn hảo của nền dân chủ mà quên mất những quyền tự do mình đang có.

- Cảnh sát: Chính xác! Dân chủ không có nghĩa là chính phủ không bao giờ sai. Dân chủ là khi chính phủ sai, người dân có quyền lên tiếng, báo chí có quyền điều tra, tòa án có thể kiểm soát quyền lực và cử tri có thể thay đổi người lãnh đạo bằng lá phiếu.

- Cô gái: Vậy tôi có thể tiếp tục biểu tình chống Tổng thống Macron không?

- Cảnh sát: Tất nhiên! Miễn là cô biểu tình ôn hòa và tuân thủ pháp luật. Cô có quyền phản đối tổng thống, nhưng không có quyền đốt xe, phá cửa hàng hay hành hung người khác.

- Cô gái: Nếu tôi không thích Macron, tôi phải làm gì?

- Cảnh sát: Hãy vận động chính trị, tham gia tranh luận, tổ chức biểu tình hợp pháp và sử dụng lá phiếu khi đến kỳ bầu cử. Đó mới là sức mạnh của một công dân tự do.

- Cô gái: Vậy anh không bắt tôi nữa sao?

- Cảnh sát: Tôi có bao giờ nói sẽ bắt cô thật đâu! Tôi chỉ cho cô thử tưởng tượng cuộc sống dưới một chế độ không dung thứ tiếng nói đối lập.

- Cô gái: Anh làm tôi sợ muốn chết!

- Cảnh sát: Còn cô làm tôi sợ hơn! Vì cô đang hưởng tự do mà lại đòi một thể chế có thể tước đi chính quyền tự do ấy.

- Cô gái: Tôi hiểu rồi! Từ nay tôi sẽ bảo vệ nền dân chủ, nhưng vẫn có quyền chỉ trích chính phủ!

- Cảnh sát: Hoan hô! Bây giờ cô đã hiểu sự khác biệt giữa yêu tự do và chỉ thích tự do khi nó phục vụ ý mình.

- Cô gái: Cảm ơn anh! Tôi đi biểu tình tiếp đây!

- Cảnh sát: Khoan đã! Cô định hô khẩu hiệu gì?

- Cô gái: TỰ DO! DÂN CHỦ! KHÔNG ĐỘC TÀI!

- Cảnh sát: Tốt lắm! Nhưng nhớ một điều…

- Cô gái: Điều gì?

- Cảnh sát: Đừng đốt chiếc xe cảnh sát của tôi. Vì tôi cũng cần nó để bảo vệ quyền biểu tình của cô!

- Cô gái: Ha ha ha! Tôi hứa!

Nghịch lý lớn nhất của tự do là có những người sử dụng chính quyền tự do của mình để đòi một thể chế có thể tước bỏ quyền tự do ấy.

Một nền dân chủ có thể đầy khuyết điểm, có thể có những chính phủ yếu kém, những nhà lãnh đạo thất bại và những chính sách khiến nhân dân bất mãn.

Nhưng sự khác biệt căn bản nằm ở chỗ: Trong nền dân chủ, người dân có quyền đòi thay đổi chính phủ. Trong chế độ độc tài, chính phủ có thể tìm cách thay đổi số phận người dân chỉ vì họ dám đòi quyền ấy.

Đừng nhầm lẫn giữa quyền biểu tình và quyền bạo loạn.

Đừng nhầm lẫn giữa tự do ngôn luận và quyền dùng bạo lực.

Và trên hết, đừng vì thất vọng với một chính phủ mà vội vàng đánh đổi cả nền tự do!

Đối thoại hư cấu mang tính châm biếm, không phải bản ghi lời nói có thật của những người trong hình.

Quốc Nguyên

Người về từ lòng đại dương

Merrimack Valley – Massachusetts, USA

20 tháng 10 năm 2026

(8) Nguyen Quốc - MUỐN CỘNG SẢN Ư? VẬY THÌ ĐỪNG ĐÒI BIỂU TÌNH! Cuộc... | Facebook