Đợi Chờ Nhớ Thương - Đỗ Công Luận

Tuổi Già Hạnh Phúc - Duy Nhân

 “Ông già bảy mươi tuổi bỗng chốc thấy mình trẻ lại như trẻ con: Cũng lăn ra sàn nhà, làm bò, làm ngựa cho cháu mình cỡi và thấy hạnh phúc trong từng ánh mắt, giọng nói, tướng đi, tiếng cười của cháu.”

Tác giả Duy Nhân tên thật Nguyễn Đức Đạo hiện ở tại Chicago, tiểu bang Illinois.Đã đóng góp nhiều bài Viêt Về Nước Mỹ và được lãnh giải nhiều lần từ năm 2001. Sau đây là bài mới nhất của tác giả. 

*****

Tuổi già được hiểu một cách đơn giản là tuổi về hưu, không còn làm việc nữa. Gần suốt đời theo đuổi công danh sự nghiệp, đấu tranh xây dựng xã hội, kế đến lập gia đình, lo cho con cái, giờ chúng đã trưởng thành và yên bề gia thất, nhiệm vụ xem như đã hoàn thành. Thời gian dành cho tuổi già, cho bản thân không được bao nhiêu. Vấn đề còn lại là sống thế nào cho có ‎‎ý nghĩa và hạnh phúc trong những năm tháng cuối đời?

Hạnh phúc thường được hiểu là trạng thái tâm lý khi mục tiêu được hoàn thành. Vì mỗi cá nhân có lý‎ tưởng và mục tiêu khác nhau nên ý niệm hạnh phúc cũng có tính chủ quan, tùy thuộc vào từng cá nhân. Hạnh phúc của người này chưa hẳn là hạnh phúc của người khác và có khi còn trái với hạnh phúc của người khác nữa! Chẳng lẽ không có một chuẩn mực phồ quát, chung nhất, đúng cho mọi người trong mọi hoàn cảnh, trường hợp? Câu trả lời là có. Do đó mới có bài viết này, ghi lại những trải nghiệm bản thân, để chia sẻ cùng những bạn già qu‎‎í mến nhất của tôi.

 

Thời gian trôi qua thật chậm và một ngày sẽ rất dài nếu như ta không có việc gì để làm. Thời đại internet ngày nay đã giúp giải quyết rất tốt vấn nạn này. Chỉ cần nhấp “chuột” một cái thì cả trăm tờ báo điện tử trong và ngoài nước hiện ra trên màn hình computer, tha hồ mà đọc. Cuốn Quốc Văn Giáo Khoa Thư xuất bản từ năm 1935, bây giờ rất dễ dàng tìm thấy trên internet. Các website, trang mạng thì cập nhật tin tức trên toàn thế giới từng phút, từng giây. Chuyện gì xảy ra ở Việt Nam chỉ sau vài giây thì chúng ta đều biết, trong khi đồng bào trong nước không biết gì cả. Riêng về mặt này, về “quyền được biết”, chúng ta quả thật may mắn và hạnh phúc hơn đồng bào trong nước rất nhiều. 

Tuổi già thường hay hoài niệm về quá khứ, mơ về Việt Nam. Muốn nghe lại bản nhạc xưa, muốn xem lại tuồng cải lương cũ chỉ cần vào YouTube. Chúng ta có thể đi vòng quanh thế giới, và “đến” bất cứ nước nào chỉ trong vài giây. Sớm mai thức dậy hoặc sau khi cơm nước xong lúc chiều tối mà nhấp nháp ly cà phê hoặc vừa uống trà, vừa nghe nhạc êm dịu, cùng lúc xem những hình ảnh nghệ thuật, trong khi đọc những lời hay ý ‎đẹp từ các PPS (power point show) thì còn gì thú vị hơn? Sau giây phút lắng lòng, nhìn lại mình, nhìn lại đời để rút ra bài học kinh nghiệm mới thấy cuộc đời này có ý nghĩa biết bao! 

Sau đó, chuyển (forward ) các PPS mà mình tâm đắc nhất cho người thân, bạn bè để cùng chia sẻ thì hạnh phúc của mình sẽ nhân lên gấp bội. Những ai thích viết lách, muốn tìm tài liệu thì vào Google. Hầu như tất cả những gì mình muốn đều tìm thấy được trên internet. Một ngày nọ, lang thang trên “mạng”, tình cờ tôi biết được Victor Hugo, một đại văn hào, một nhà thơ lớn và cũng là một kịch tác gia lừng danh của nước Pháp và thế giới thế kỷ 19, lại là một người rất yêu thương cháu nội của mình. Năm 1871, con trai lớn bị stroke mất, sau đó con dâu cũng chết theo, để lại cho ông hai đứa cháu nội phải nuôi dưỡng. Lúc đó đã 70 tuổi, Hugo phải từ bỏ sự nghiệp văn hóa và chánh trị đang lên, dành hết thời gian còn lại để nuôi dưỡng và chăm sóc hai cháu. Tôi rất cảm động, khâm phục và học được nhiều điều lý thú về tài dỗ cháu của ông, vì tôi cũng đang chăm sóc đứa cháu ngoại bằng tuổi cháu ông lúc đó. Khi viết về đề tài câu cá, vào internet tôi biết được nhiều tin tức bất ngờ lý thú. 

Vua Lê Đại Hành (940- 1005) của chúng ta mê câu cá còn hơn việc triều chính và thích câu cá hơn là tiếp sứ Tàu. Cựu Tổng Thống thứ 39 của Hoa Kỳ, Jimmy Carter, người được giải thưởng Nobel Hòa Bình năm 2002 thì nói những biến động công luận lớn nhất trong nhiệm kỳ Tổng Thống của ông (1977-1981) cũng không đáng nhớ hay quan tâm bằng những kỷ niệm đi câu cá với thân phụ ông. Năm 80 tuổi ông vẫn còn câu cá, bị hiệp hội các nhà bảo vệ động vật Mỹ ra văn bản phản đối. Từ internet, tôi truy cập được nhiều thông tin hữu ích về y học, cách nấu ăn, nghệ thuật nhiếp ảnh và nhiều lãnh vực rất quan trọng khác. 

Nói chung, nhờ internet, một thành quả khoa học của thế kỷ mà ngày nay tầm nhìn của chúng ta được mở rộng, kiến thức được tăng cường, làm thay đổi đời sống cá nhân cũng như diện mạo thế giới, không kể đó là một kho tàng giải trí tuyệt vời và vô hạn. Nhiều người nói, nếu không có internet thì thời gian của tuổi già chắc là lê thê lắm. Các nhà nghiên cứu cho biết việc tuy cập internet có tác dụng như tập thể dục cho não bộ, khiến cho đầu óc thêm minh mẫn, chống được trầm cảm (depression) và giảm được nguy cơ lú lẫn, mất trí nhớ (Alzheimer) là căn bệnh thường thấy ở tuổi già.

 

Chứng bệnh thông thường nhất của người già là hay nhức mỏi các khớp xương, nhất là khi đứng hay ngồi lâu một chỗ như ngồi trước computer chẳng hạn. Do đó, sau một lúc ngồi computer tôi thường vác cần đi câu để vừa thư giản đầu óc vừa sống với không khí trong lành ngoài trời và tận hưởng cái thú của ngư ông bên cạnh bốn cái thú mà ông trời đã ban phát cho con người là ăn, ngủ….. Như đã nói, hạnh phúc của người này chưa hẵn là hạnh phúc của người kia. Những người không thích câu cá nêu lên nhiều lý‎ do rất chánh đáng như: câu cá là sát sinh, câu cá rất tốn tiền, câu cá rất vất vả vân.vân và vân. vân…Những người này thì không bao giờ có được cảm giác mạnh, một hạnh phúc tột cùng của người đi câu khi cá cắn câu, khi phải chiến đấu với một con cá thật to trong nhiều phút, thậm chí hàng giờ mới lôi được nó lên bờ.

Xã hội của dân câu cá là xã hội của những người tốt bụng, sẵn sàng giúp đỡ và chia sẻ cho nhau những gì mình có. Hôm nào bạn câu không được thì người ta cho cá mang về… khoe với bà xã là tay nghề của mình không tệ lắm. Lúc bạn câu được nhiều cá thì bạn cũng san sẻ bớt cho bạn bè hoặc bà con lối xóm, họ vui mừng biết chừng nào. Câu cá là một môn thể thao, một trò giải trí rất tao nhã cho người lớn tuổi và là một cơ hội để trở về với cách sống đơn giản, thuần khiết của cha ông. Vua chúa ngày xưa và Tổng Thống bây giờ cũng mê câu cá, có những gia đình gồm có ông bà, cha mẹ, con cháu củng nhau đi câu cá, mỗi người một cần câu, vui đáo để. Tôi chỉ tạm ngưng việc câu cá từ khi đứa cháu ngoại ra đời và phài chăm sóc nó cho tới bây giờ.

 

Còn nhỏ thì bận học hành, trưởng thành thì mang trên vai gánh nặng gia đình, tranh đấu với xã hội để tồn tại và vươn lên. Chuyện cơm, áo, gạo, tiền là nỗi ám ảnh không nguôi, nếu gia nhập quân đội thì lo chuyện sống chết từng ngày. Thì giờ ở đâu mà nghĩ tới bản thân, hưởng thụ cuộc sống? Cho tới lúc về hưu mới có điều kiện và đi du lịch, là một hình thức hưởng thụ cuộc sống lành mạnh nhất. Mặc dầu làm việc cả đời nhưng không phải ai khi về hưu cũng có đủ tiền để đi du lịch nay đây mai đó. Tốt nhất là trông cậy ở các con. Mỗi năm chúng hùn tiền lại mua cho ba mẹ chiếc vé máy bay đến nơi nào mà ba mẹ thích. Không được sao?

 

Du lịch các nước là chuyện bình thường. Trong hoàn cảnh đặc biệt của người Việt tha hương, theo ý riêng của người viết thì du lịch về Việt Nam vẫn là ý nghĩa nhất. Ý nghĩa vì ở đó có mồ mả ông bà, cha mẹ, có bà con, bạn cũ, có biết bao là kỷ niệm ấu thơ với mái trường, góc phố, công viên, đình làng, với dòng sông mà ngày xưa mỗi chiều đi học về, đem cặp sách giấu vội vào bụi rậm, cởi hết quần áo, nhảy ùm xuống sông mà bơi lội, nô đùa với bạn bè đồng trang lứa. Ôi! Sao mà êm đềm hạnh phúc quá đổi! Tôi về Việt Nam nhiều lần nhưng lần nào khi máy bay bay vào không phận Việt Nam và sắp sửa đáp xuống phi trường Tân Sơn Nhất tôi cũng bồi hồi xúc động đến rơi nước mắt. Về Việt Nam không đơn thuần là để giải trí, hưởng thụ mà là về nguồn, về nơi chôn nhau cắt rốn, về để tìm lại chính mình, nhắc nhở mình: cho dầu có sống ở đâu cũng không vong thân, không mất gốc. 

“Đời người quá ngắn ngủi. Hôm qua là quá khứ, ngày mai thì chưa đến, vậy thì mình nên sống hết lòng với hiện tại, với ngày hôm nay như hưởng một món quà, (present: hiện tại, món quà) một ân sủng mà thượng đế ban cho chúng ta. Mỗi người chỉ có một cơ hội để sống cuộc đời của mình. Vậy thì sống và làm được điều mình muốn đã là hạnh phúc!” Câu này hoàn toàn đúng nhưng nhiều người hiểu chưa tới nơi tới chốn hai chữ hạnh phúc nên làm sai. Hậu quả: thay vì hạnh phúc, họ lại nhận lấy đau khổ.

 

Có nhiều ông già mang đô la về Việt Nam để hưởng thụ trên thân xác của phụ nữ bằng tuổi con cháu mình. Được chiều chuộng với lời lẽ mật ngọt, tưởng đâu đã tìm thấy hạnh phúc ở tuổi xế chiều nên về lại Mỹ ly dị vợ để rước người đẹp sang. Hậu quả là vợ con đau khổ, đành chối bỏ người chồng, người cha sanh tật. Ít lâu sau, người đẹp cũng ôm hết tiền bạc ra đi, bỏ lại ông già đau khổ và hận đời (thay vì hận chính mình) Bài học: Có những việc làm đưa tới kết quả ban đầu mình tưởng là hạnh phúc nhưng rốt cuộc đó là đau khổ. Chính xác hơn, đó là cái mầm đau khổ mà mình đã gieo, cho đến khi đơm hoa kết trái (đắng) mình mới nhận biết thì đã quá muộn. Một việc làm tốt khi nào nó có tính hướng thượng.

Hướng thượng là vươn cao, là cải thiện được bản thân về sức khỏe, tâm l‎í, tri thức, đạo đức, tình cảm. Mục tiêu cao hơn và xa hơn là chân, thiện, mỹ, mang lại hạnh phúc cho mình, đồng thời hạnh phúc cho người. Một hành vi mà luật pháp ngăn cấm, xã hội không thừa nhận và lương tâm không cho phép nhất định đó không phải là một hành vi đúng và tốt, hậu quả cuối cùng dĩ nhiên là đau khổ. Suy ra cho cùng, hạnh phúc hoàn toàn có tính khách quan và được mọi người thừa nhận chớ không phài chì là cảm giác cá nhân nhất thời. Khi cờ bạc, ta thắng thì người khác thua (đau khổ) thì sao gọi là hạnh phúc? Hay ít ra cái hạnh phúc đó nó không trọn vẹn. Nếu ta có thắng một vài lần nhưng những lần khác ta thua, khi tính sồ lại ta vẫn là người thua cuộc, người đau khổ!

Viết văn, làm thơ, nhiếp ảnh, vẽ tranh là những bộ môn văn chương, nghệ thuật, là những“trò chơi” có tính trí thức thanh cao, rất thích hợp đối với người già sau một đời theo đưổi công danh sự nghiệp, cuối cùng rồi cũng chẳng được gì và nếu có thì khi ra đi  cũng chỉ với hai bàn tay trắng! Chỉ có văn chương, nghệ thuật mới tồn tại, mới an ủi được con người và giải thoát được con người mà thôi. Tác phẩm tinh thần không mang lại tiền bạc nhưng làm cho cuôc đời thêm phong phú, ý nghĩa, đa tầng, đa nguyên, nhiều màu sắc, nhiều âm điệu và rất thanh cao. Ai đó đã nói: “Ghế cao chẳng bằng tuổi thọ cao, tuổi thọ cao chẳng bằng niềm vui thanh cao”.

Nghề chơi nào cũng lắm công phu. Có những hôm trời thật lạnh, từ năm giờ sáng tôi đã mang máy ảnh ra bờ hồ Michigan canh chụp cảnh mặt trời mọc vì thời khắc huy hoàng nhất, rực rỡ nhất diễn ra chỉ trong vài phút. Để chụp được mặt trăng cho tròn và to, đôi khi phải đợi đến mười hai giờ khuya. Muốn chụp được cảnh tuyết cho đẹp thì phải đi thật xa, phải chịu rét mướt. Khi về thì mới hay là tay chân đã tê cứng, nước mũi chảy ròng ròng và ho sù sụ. Ông Q, bạn chụp ảnh với tôi nói có lần suýt chết khi đi chụp cảnh tuyết một mình nơi hoang vắng. Còn tôi, khi mãi mê chụp ảnh ông già ngồi bên vệ đường với lũ bồ câu, cũng suýt bị xe đụng. Ông bạn T.T.T của tôi cứ mỗi lần có sinh hoạt cộng đồng là mang giá vẽ, bút mực, dụng cụ đồ nghề ra vẽ chân dung hết người này đến người kia. Xong rồi thì tặng không cho họ. Đó là niềm vui, là hạnh phúc của ông.

Mấy ông bà già thường hay thúc giục các đứa con lớn lập gia đình sớm sớm để cho họ có cháu mà bồng. Điều này chứng tỏ cháu chính là niềm hạnh phúc của người lớn tuổi Việt Nam. Giữ con nít là một công việc vô cùng vất vả. Vậy mà lúc gần bảy mươi tuổi tôi có thể ngưng mọi thú vui như đọc sách, viết văn, câu cá, chụp hình… để giữ đứa cháu ngoại của mình khi nó mới có vài tháng tuổi để cho ba mẹ nó đi làm. Cực khổ rồi thì cũng quen, thay vào là niềm vui, cứ lớn dần từng ngày theo sự phát triển của cháu ngoại: biết cười, biết lật, biết trườn, biết bò, biết đi, biết nói, biết giỡn…Ông già bảy mươi tuổi bỗng chốc thấy mình trẻ lại như trẻ con: Cũng lăn ra sàn nhà, làm bò, làm ngựa cho cháu mình cỡi và thấy hạnh phúc trong từng ánh mắt, giọng nói, tướng đi, tiếng cười của cháu.

 

Thật là hả lòng hả dạ khi nghe cháu nói: “Mai mốt lớn lên con nuôi ngoại”, mặc dầu biết rằng điều này khó mà xảy ra. Hiện giờ cháu đã biết gãi lưng cho ngoại cũng làm ngoại vui lắm rồi. Giờ đây, cháu tôi đã đi mẫu giáo (pre- school) cho nên tôi đỡ cực hơn lúc trước. Mỗi ngày cứ đến bốn giờ chiều là tôi đi rước cháu, cho cháu ăn uống, chơi với cháu cho tới khi ba mẹ đi làm về ghé rước cháu. Vừa thấy tôi thấp thoáng ngoài cửa, cháu tôi cặp mắt sáng rỡ, dang rộng hai tay, chạy ùa ra khỏi lớp, lao vào ôm chầm lấy tôi. Tôi biết cháu tôi rất hạnh phúc và tôi cũng vậy. Làm gì thì làm, mỗi ngày tôi chỉ mong và canh tới giờ đi rước cháu. Không thể tưởng tượng được tôi sẽ ra sao nếu vì lý do nào đó mà tôi không được gần cháu tôi nữa. Nhiều người hỏi động lực nào khiến tôi có thể chịu khó nhọc vì cháu như vậy. Câu trả lời là Tình Thương. Có tình thương là có tất cả. Càng ban phát tình thương nhiều chừng nào, bạn sẽ nhận được hạnh phúc nhiều chừng đó.

Nếu Tây Âu theo chủ nghĩa cá nhân thì văn hóa Việt Nam đặt trên nền tảng gia đình gồm có vợ chồng, con cái và cha mẹ cùng sống chung dưới một mái nhà, có nề nếp, gia phong cần được vun bồi,  gìn giữ. Vì hoàn cảnh và tương lai các con mà cha mẹ đành bấm bụng để cho con đi học xa, rồi đau lòng nhìn con dọn ra ở riêng khi chúng lập gia đình. Chỉ có các con mới xa cha mẹ, bỏ cha mẹ chớ không có cha mẹ nào muốn xa con, xa núm ruột, hình ảnh của chính mình. Cha mẹ muốn gần con chỉ để lo lắng, chăm sóc miếng ăn, giấc ngủ cho nó! Việc bỏ cha mẹ già vào nursing home là chuyện bình thường, đôi khi là cần thiết ở Mỹ nhưng hoàn toàn trái với phong tục, tập quán và tình cảm của người Việt Nam.

Có hai hình ảnh: Một ông già dắt cháu đi dạo ở công viên còn một ông già thì dắt chó cùng đi loanh quanh trong công viên đó. Chỉ cần có chút ít kiến thức về hai nền văn hóa Mỹ Việt, ta có thể nói đúng một trăm phần trăm rằng ông già dắt cháu là người Việt Nam còn ông dắt chó kia là người Mỹ. Người Mỹ khi đến tuổi trưởng thảnh (18 tuổi) hoặc khi lập gia đình thì ra ở riêng, cho nên ông bà đâu có cơ hội nào để gần gủi chăm sóc cháu của mình như người Việt Nam. Tuổi già thì cô đơn và buồn, chỉ có thể làm bạn với chó, mèo và cưng chó, mèo thôi. Nếu cứ cho thế là hạnh phúc, thì quả thật là một hạnh phúc xót xa!

Ngoài những người thân trong gia đình, bạn bè luôn luôn là nguồn an ủi lớn, không chỉ giúp ta bớt cô đơn mà còn làm cho đời sống vui tươi, hạnh phúc và phong phú hơn. Ông P.L đã tám mươi tuổi, chuyên môn sưu tầm rồi chuyển cho bạn bè những câu chuyện, những thông tin rất hay, hữu ích, và ý nghĩa, một đôi khi là những tài liệu, hình ảnh mà khi đọc, khi xem ai cũng ôm bụng mà cười, sảng khoái như vừa được uống “mười thang thuốc bỗ”. Một vài người bạn thì quá ít, cần phải có cả nhóm bạn. Tôi thì có rất nhiều nhóm bạn như nhóm văn thơ, nhóm làm báo, câu cá, chụp hình, nhóm bạn tập thể dục, nhóm cựu quân nhân, nhóm đồng hương, nhóm hội người già…Tha hồ mà vui chơi, sinh hoạt chuyên môn, sinh hoạt cộng đồng, làm công tác thiện nguyện. Từ đó bản thân mình mới hoàn thiện hơn, đồng thời thể hiện được giá trị của mình trong cộng đồng, không cảm thấy mình là quá “đát” (date), là đồ bỏ đi. Cho dầu đã bảy mươi, tám mươi tuổi mà vẫn thấy khỏe mạnh, trẻ trung, vui tươi, sôi nổi và yêu đời là vì vậy.

Để có thể kéo dài hạnh phúc tuổi già, phương thức tốt nhất là tập thể dục. Tập thể dục có tác dụng nâng cao sức đề kháng của cơ thể, tăng cường hệ miễn dịch, làm chậm quá trình lão hóa, chống lại bệnh tật, từ bệnh cảm cúm thông thường đến bệnh loãng xương, bệnh parkinson, giảm nguy cơ một số bệnh ung thư. Kết quả nghiên cứu của các nhà khoa học Mỹ ở Washington mới đây cho biết tập thể dục còn có tác dụng giảm nguy cơ mắc bệnh mất trí nhớ (Alzheimer) đến 40% ở những người lớn tuổi.

Mọi người chúng ta ai cũng đang tiến đến cái đích cuối cùng của cuộc đời từng ngày, từng giờ, từng phút, từng giây. Đối với những người trên thất thập thì không ai dám chắc mình sẽ ra đi lúc nào. Hỏi có sợ không? Sợ chớ! Ai cũng muốn sống, đâu có ai muốn chết. Vấn đề là làm thế nào để hiểu thật sâu sắc lẽ vô thường, biết sinh, lão, bệnh, tử là quy luật của tạo hóa để mà chấp nhận nó và chuẩn bị kỹ cho ngày ra đi của mình.

Chuẩn bị ở đây không phải là mua bảo hiểm nhân thọ hay mua sẵn phần mộ mà là chuẩn bị cho phần tâm linh, không phải cho kiếp sau mà cho đời sống hàng ngày có một nhân sinh quan, một thái độ sống đúng: không làm điều tội lỗi, không xảo trá, gian ác với ai, mà là xây dựng, giúp đời, cứu người, gieo rắc tình thương, mang lại hạnh phúc cho người và cho mình. Nếu mình không được hưởng thì con cháu mỉnh sẽ được hưởng theo luật nhân quả. Nếu không có gì để ân hận hay hối tiếc trong đời thì đến phút cuối mình sẽ thanh thản ra đi một cách êm ái và nhẹ nhàng như chiếc lá vàng rơi. 

Duy Nhân

Địa Vị Google Bị Đe Dọa - Ngô Nhân Dụng

(Hình: Ngoài Bard của Google các công ty kỹ thuật internet cũng đang chạy đua sáng chế các chabot mới cạnh tranh với ChatGPT.)

-ChatGPT có thể nói chuyện trực tiếp, trả lời những câu hỏi người dùng nêu lên. Đó chính là một địa hạt mà Google làm bá chủ trong 20 năm qua. Vì vậy, ngày 7 tháng Hai, 2023, khi công ty Microsoft công bố sẽ sử dụng ChatGPT thì Google cần phản ứng ngay.

 

Cây hoa đỗ quyên ở trước nhà tôi mấy năm trước đã nở rộ; năm nay chưa tới mùa hoa, nhưng không biết ông bạn làm vườn nào đã vô tình chặt cụt một nửa. Tôi chợt nhớ một câu Kiều, “Thương gì đến ngọc, tiếc gì đến hoa!”

 

Ngâm nga xong, tôi bỗng nghi ngờ không biết mình có nhớ đúng hay không. Bèn tìm trong Google. Trí nhớ của tôi rất kém, thực ra Nguyễn Du dùng chữ hương, không phải chữ hoa: “Thương gì đến ngọc, tiếc gì đến hương!”

 

Một lần khác, không nhớ đầy đủ hai câu thơ Tú Xương, tôi cũng Google bằng mấy chữ, “cô mất hai đồng lẻ…” nhờ thế tìm ra cả bài thơ với hai ‘câu thực’, “Tiễn chân cô mất hai đồng chẵn – Sờ bụng thầy không một chữ gì”. Đồng chẵn, không phải đồng lẻ. Nếu quý bạn không biết từ ‘câu thực’ nghĩa là gì thì xin cứ Google mà tìm – chữ Google dùng như một động từ.

 

Google là tên một cái “Máy Tìm”, dịch chữ “Search Engine”, có thể dùng để tìm tòi bất cứ cái gì, chữ nào, câu nào, bài nào, đã xuất hiện trên internet. Hai mươi năm trước, cả nước Mỹ chạy đua coi ai “chế” ra nhu liệu, nhu liệu điện toán, làm cái “Máy Tìm” nhanh nhất, đúng nhất, đầy đủ nhất. Công ty AltaVista đã đứng đầu một thời gian; Yahoo! cũng rất mạnh. Google ra đời năm 1998, hai năm sau có lúc đã đề nghị ai trả một triệu Mỹ kim thì bán, nhưng không ai mua. Năm 2022 công ty Alphabet, mẹ của Google, thâu được $283 tỉ và giá trị lên trên một ngàn tỉ Mỹ kim. Cứ mỗi giây đồng hồ, có 100.000 lần “click” ra lệnh cho Google tìm tòi các thông tin trên mạng, theo báo Economist.

 

Nhưng ngày Thứ Tư cách đây vài tuần, công ty Alphabet bị tụt 8% giá trị, mất khoảng 100 tỉ Mỹ kim trên thị trường chứng khoán, sau khi phản ứng vội vàng trước thách đố của Công ty Microsoft trong việc sử dụng “trí khôn nhân tạo”.

 

Trí khôn nhân tạo (AI) đã phát triển hàng chục năm nay, là những khí cụ để máy vi tínnh (computer) giúp trí khôn con người khi tính toán, tìm tòi, suy nghĩ, vân vân; vì computer có thể chứa đựng những kho dữ kiện, con số, hiểu biết rộng lớn vô cùng, lại tính toán rất nhanh. Lâu nay Cộng sản Trung Quốc sử dụng Trí khôn nhân tạo nhiều nhất, để kiểm soát dân chúng. Họ lưu giữ hình ảnh, tên họ, lý lịch của hàng tỉ người, mỗi ngày máy quay phim của họ ở các ngã tư, phi trường, ga xe lửa, vân vân, chụp bộ mặt một người đi qua thì máy computer có thể nói người đó tên gì, nhà ở đâu, học trường nào, trước đây có đi biểu tình hoặc viết email chống chính phủ hay không, vân vân.

 

Trong các nước tự do, người ta dùng AI, Trí khôn nhân tạo, vào rất nhiều việc. Các Luật sư có thể nhờ AI tìm những án lệ liên hệ đến vụ kiện, các Bác sĩ nhờ AI coi có những hình quang tuyến được lưu trữ giống như tấm hình mới chụp của bệnh nhân hay không, và đã được chẩn đoán ra sao. Các sinh viên sẽ tìm được các bài viết về đề tài mình đang nghiên cứu. Một phát minh quan trọng dùng AI là những nhu liệu gọi là “chatbot”. Khi quý vị đánh máy một câu trên điện thoại di động để gửi cho ai, có thể thấy mình viết chữ “ăn” thì nó hiện ra những chữ “uống, cơm, bún, sáng, vân vân, “ như thể cái máy đoán trước được ý của mình, đó là cái chatbot đang hoạt động. Nó căn cứ vào kinh nghiệm những lần trước quý vị thường viết những chữ nào sau chữ ăn, nó lôi lên, bày ra cho quý vị chọn.

 

Với kho dữ liệu mênh mông trong bộ nhớ và khả năng tìm ra trong nháy mắt, các chatbot có thể tự đặt câu, “nói năng, thưa gửi, trả lời”… như con người. Cho một đề tài, các chatbot có thể viết một bài văn, một bài bình luận, làm thơ, hoặc tán tỉnh, chửi thề, quảng cáo, tuyên truyền, không thiếu thứ gì.

 

Tháng 11 năm 2022, một công ty mới lập OpenAI ở Thung lũng Điện tử đã đưa ra một chatbot đặt tên là ChatGPT có thể làm tất cả những việc trên, và nhiều thứ khác, như soạn ra các nhu liệu mới, y như người! Ngân hàng quốc tế UBS đã đếm, thấy kể từ đó đến nay, trong hai tháng đã có 100 triệu người sử dụng ChatGPT, nhanh kỷ lục trong lịch sử internet! Trước đây, TikTok phải mất 9 tháng mới đạt tới số thân chủ đó.

 

ChatGPT có thể nói chuyện trực tiếp, trả lời những câu hỏi người dùng nêu lên. Đó chính là một địa hạt mà Google làm bá chủ trong 20 năm qua. Vì vậy, ngày 7 tháng Hai, 2023, khi công ty Microsoft công bố sẽ sử dụng ChatGPT thì Google cần phản ứng ngay.

 

Microsoft cho ChatGPT đi kèm với và bổ túc cho Bing, cái “máy tìm” của họ, hiện chỉ chiếm 5% thị trường những cuộc tìm kiếm trên mạng, đứng hàng thứ tư sau Google vốn chiếm hai phần ba, và 95% các cuộc tìm kiếm trên điện thoại tinh khôn (smart phone). Google đang trả công ty Apple mỗi năm 15 tỉ Mỹ kim để được cài sẵn vào trong các iPhone. Bây giờ, khi Bing có thêm ChatGPT đi kèm, thị trường sẽ thay đổi.

 

Một điểm đáng chú ý là khi người ta đặt một câu hỏi, Google sẽ trả lời bằng một danh sách các tài liệu về vấn đề đó, cho mình tìm đọc lấy. ChatGPT thì khác, nó sẽ đưa ra những câu trả lời, dựa trên hàng triệu tài liệu có sẵn trong trí nhớ. Nó lại có thể học từ kho tài liệu đó cách nói năng, viết ra những câu cú giống như tiếng nói của loài người.

 

Báo Economist đưa ra một thí dụ, quý vị muốn tổ chức một chuyến đi chơi, trong một ngày, mang theo trẻ em, có mục đích giáo dục. Nếu vào hỏi Google, Bing hay Baidu, quý vị sẽ được thấy một bảng liệt kê những mạng (websites) có thể mở ra đọc, trong đó có những công ty tổ chức du lịch, rồi so sánh, chọn lựa.

 

Hỏi ChatGPT thì khác. Nó sẽ trả lời ngay lập tức, với những đề nghị cụ thể cho quý vị chọn. Sau đó, quý vị có thể hỏi thêm những chi tiết, nó sẽ trả lời. Nhờ ChatGPT, Bing của Microsoft sẽ đe dọa địa vị bá chủ của Google. Ông Sundar Pinchai, CEO của Alphabet, phải tuyên bố “báo động đỏ!”

 

Nhưng Google đã nuôi sẵn một chatbot trong nhà mang tên là Bard rồi, cũng như Microsoft đã nuôi OpenAI bằng 11 tỉ Mỹ kim góp vốn. Khi Microsoft gây chấn động vì công bố cho Bing đi kèm với ChatGPT, Google lập tức đưa Bard ra biểu diễn. Đáng tiếc, khi một câu hỏi có tính chất thời sự khoa học đặt ra, Bard đã trả lời sai! Vội vàng quá, ông Pinchai thú nhận. Đáng lẽ nên chờ, thử thách Bard nhiều hơn và sửa sang cho nó hoàn chỉnh, trước khi trình làng!

 

Nhưng chính ChatGPT cũng còn đang ở trong thời gian thử thách. Nó có thể trả lời các câu hỏi của người tìm hiểu, nhưng nó vẫn chỉ là cái máy, không có gì bảo đảm các câu trả lời là đúng sự thật, không vi phạm luật pháp (Hỏi: Làm bom cách nào rẻ tiền nhất?) hoặc phạm thuần phong mỹ tục (Cho tôi địa chỉ của…!)

 

Ngoài Bard của Google các công ty kỹ thuật internet cũng đang chạy đua sáng chế các chabot mới cạnh tranh với ChatGPT. Google đầu tư 300 triệu Mỹ kim vào Anthropic, một công ty mới, do một cựu nhân viên của OpenAI lập ra, đang sáng chế một chabot đã có sẵn tên là Claude. Công ty Baidu, máy tìm độc chiếm Trung Quốc vì Google bị cấm, tuyên bố đang chuẩn bị cho ra đời một chatbot vào tháng Ba năm nay, mang tên Ernie. Nhưng đảng Cộng sản Trung Quốc sẽ đặt ra những hàng rào để kiểm soát các chatbot, như họ vẫn kiểm soát cả hệ thống internet. Không biết Baidu làm cách nào để Ernie luôn luôn theo đúng các điều cấm kỵ!

 

Một nước tự do dân chủ như ở Mỹ mới tạo cơ hội cho các sáng kiến phát sinh và chạy đua, cạnh tranh với nhau. Kinh tế tiến lên được là nhờ những công ty đi sau vượt qua mặt, lật đổ địa vị những công ty đi trước; rồi sẽ tới lúc họ lại bị qua mặt. Chế độ Cộng sản độc tài không tạo được một môi trường như vậy.

Ngô Nhân Dụng  

https://www.voatiengviet.com/a/dia-vi-google-bi-de-doa/6970560.html

Mùa Chay, Khấn Nguyện - Trần Thị Bé

MÙA chay lại về,
Nghe vang vang ... từ trong sâu thẳm
Nhìn cuộc đời  ... suy gẫm bản thân
Thời gian trôi nhẹ mà nhanh
Thoắt cái, giờ đã bước chân cuối đời ?!
... Soi gương,  nhìn mặt ... thầm cười
" Già ơi,  mi đến sao vui thế này ?
Trường đời sân khấu đẹp, hay
Bao nhiêu vai diễn loay quay kiếp người
Nào thương,  nào độc,  nào hài...
Và ta may mắn ... tháng ngày bình an!.."
Thành tâm cảm tạ vô vàn
Chúa Cha, Thiên Mẫu lượng ngàn TỪ BI
Dắt dìu, nâng  đỡ bước đi...
Hồng ân con nguyện khắc ghi kiếp người
Kia kìa... hạnh phước  đây rồi ...
Trọn lòng Tin Thác yêu  Người  vĩnh luân !
Nguyện luôn làm mới Thân, Tâm
Giữ gìn khẩu, ý ... hồng ân kiếp người
Từ khi con mới chào đời
Đến nay... gẫm lại ơn Người  chứa chan
Dù vai thánh giá trĩu quằng...
Con nguyền từng bước nhịp nhàng theo Cha
Nẽo về nay chẳng còn xa
Cha ơi,  thương xót cận kề đỡ nâng
Dù con còn lắm lỗi lầm...
Xin Cha tha thứ  ... tình chân nguyện lòng
Dìu con... đi hết đường trần
Với tâm tĩnh thức  an bình bên Cha

Liège, 1/1/23

T.T.B

20 Bài Học Quý Giá Của Cuộc Sống

Cuộc sống luôn dạy cho ta những bài học quý giá mà bạn nên biết để sống tốt và ý nghĩa hơn. Dưới đây là 20 bài học vô giá mà cuộc sống dạy bạn. Cùng đọc và suy ngẫm nhé!

1. "Cuộc sống vốn không công bằng hãy tập quen dần với điều đó" - Bill Gates.

 2. Đừng vội đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài.

3. Đừng ngại thay đổi. Bạn có thể mất một cái gì đó tốt, nhưng bạn có thể đạt được một cái gì đó tốt hơn.

4. Cách người khác nhìn nhận bản thân bạn không quan trọng bằng việc bạn nhìn nhận bản thân mình ra sao.

5. Bạn không thể chọn được nơi mình sinh ra nhưng bạn có thể chọn được cách mình sống.

6. Đừng quan tâm tới những kẻ nói xấu sau lưng bạn, vì chỗ của  họ là ở đó. Mãi mãi sau lưng bạn mà thôi.

7. Những điều không thể hạ gục bạn sẽ làm bạn mạnh mẽ hơn.

8. Chính bạn là người tạo nên con đường cho chính mình.

9. Thành thật có thể không mang lại nhiều bạn bènhưng nó luôn mang lại những người bạn đúng nghĩa.

10. Muốn thành công phải trải qua thất bại. Sống ở đời có dại mới có khôn.

11. Đừng sợ hãi kẻ thù trước mặt mà hãy đề phòng những người bạn giả dối sau lưng.

12. Bạn bè ranh giới của nó thật mong manh.Trong cuộc vui không biết ai là bạn. Lúc hoạn nạn mới biết bạn là ai.

13. Khi giơ một ngón tay chỉ trích người đối diện, hãy nhớ ba ngón tay kia đang hướng về phía ta. Nếu bạn không muốn bị chỉ trích thì đừng bao giờ chỉ trích người khác.

14. Có một ngày bạn cảm thấy cuộc sống thật gian nan, nhưng như vậy thì thành quả gặt hái được có thể rất to lớn.

15. Vẽ người, vẽ mặt, khó vẽ xương.
Biết người, biết mặt, khó lường bên trong.

16. Bạn không thể thành công nếu không dám mạo hiểm.

17. “Thời gian của bạn là hữu hạn, vì thế đừng phí thời gian

vào việc sống cuộc đời của người khác”( Steve Jobs).

18. Đôi khi bạn cần phải im lặng, nuốt cái tôi vào trong và chấp nhận rằng bạn sai. Đó không phải là bỏ cuộc, đó là trưởng thành.

19. “Đừng bao giờ đùa giỡn với cảm xúc của người khác. Bởi lẽ bạn có thể thắng trong trò chơi đó, nhưng chắc chắn bạn sẽ đánh mất người đó cả đời”( Shakespeare ).

20. Hãy biết trân trọng những gì bạn đang có và học cách yêu thương người khác xung quanh chúng ta còn rất nhiều mảnh đời thiếu may mắn.

ZORO, OhayTV

Dzanh Ngôn

1. Người đẹp làm ta chú ý, còn người làm dáng thì… chú ý đến ta.

2. Vợ ngày xưa thường “nâng khăn sửa túi” cho chồng. Vợ nay thường “ngửi khăn lục túi” của chồng.

3. “Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ” nhưng nếu cười với một cô gái trước mặt vợ mình thì nụ cười ấy lại là thuốc… độc!

4. Người cho ta tiền là thầy ta, người cho ta mượn tiền là bạn bè ta, người lúc nào cũng muốn lấy tiền của ta là vợ ta.

5. Có tiền mua tiên cũng được, nhưng đừng mua một "tiên nữ", vì như thế bạn sẽ không còn tiền.

6. Theo luật Hôn nhân gia đình thì đàn ông con trai ít ra cũng được tự do 20 năm.

7. Nhậu nhiều thì vợ buồn, nhậu ít thì bạn bè buồn, còn không nhậu thì… mình buồn.

8. Hôn nhân là nghệ thuật sống chung hai người mà vẫn hạnh phúc như khi sống một mình.

9. Người ta thường dùng lửa để thử vàng, dùng vàng thử đàn bà, dùng đàn bà thử đàn ông và dùng đàn ông đi lấy lửa.

10. Người đàn ông đầu tiên so sánh phụ nữ với một đóa hồng, là một thi sĩ, còn người thứ hai so sánh như thế là một người thiếu kinh nghiệm.

11. Ðược tăng lương cũng giống như uống ly rượu, nó nâng tinh thần ta lên nhưng chỉ trong chốc lát thôi.

12. Nếp nhăn là cái mà chỉ người khác có. Còn ta chỉ có những “đường cá tính” mà thôi.

13. Lương tâm – đó là cái buộc ta phải kể với vợ tất cả mọi chuyện trước khi có ai đó mách.

14. Hãy luôn nhớ rằng bạn là người độc đáo, cũng như… những người khác.

15. Thời trang phụ nữ giống như hàng rào kẽm gai – bảo vệ dinh cơ nhưng không giới hạn tầm nhìn.

16. Nếu người chồng im lặng trong gia đình, nghĩa là vợ anh ta có tài năng của một nhạc trưởng.

17. Hôn nhân cũng giống như số "pi" trong toán học: tự nhiên, phi lý và rất quan trọng.

18. Nếu một phụ nữ không chịu lấy chồng, người ta bảo cô ta có tính độc lập cao. Còn nếu một người đàn ông không chịu lấy vợ, người ta bảo hắn ta không dám dấn thân.

19. Phụ nữ luôn sẵn sàng tha thứ. Nhưng họ không bao giờ quên những gì họ đã tha thứ.

20. Trong 24 tháng đầu tiên của cuộc đời một đứa trẻ, người ta dạy chúng đi và nói. 24 tháng tiếp theo, họ sẽ bảo chúng ngồi yên và câm miệng.

21. Phụ nữ và các nhà dự báo thời tiết giống nhau ở chỗ họ thường chỉ thừa nhận mình đã lầm chứ không sai.

22. Cô gái già là phụ nữ không thành công trong việc kiếm chồng, còn trai già là đàn ông thành công trong việc không lấy vợ.

23. Ba giai đọan của một đời người: tin vào ông già Noel, không tin vào ông già Noel và làm ông già Noel.

24. Ðàn ông tốt có ở khắp mọi nơi trên thế giới, trừ dưới mái nhà của vợ mình.

25. Ðàn ông tha thứ rồi quên đi, còn đàn bà thì chỉ tha thứ.

26. Tất cả đàn ông đều có lúc lầm lỗi, nhưng người đã có vợ bao giờ cũng nhận ra sai lầm của mình nhanh hơn.

Saigon Echo sưu tầm

Ngày Xuân Niệm Phật - Minh Lương

Gần Nửa Thế Kỷ, “Cây Cầu Hiền Lương” Vẫn Chưa Được Nối Liền - Song Chi

Đọc thấy trên trang facebook của một bạn viết như thế này: “Một bạn chia sẻ, ‘Cứ mỗi lần ra Bắc là thấy ấm ức thay cho người miền Tây, dù mình không phải là người dân nơi đây. Một vùng trọng điểm xuất khẩu nông thủy sản lớn nhất nước mà đường xá không bằng phân nửa của một tỉnh phía Bắc. Mình đi ra Bắc thấy đường xá ngon lành, rộng dư thừa, trong khi miền Nam thì quá tệ, trong khi kinh tế Miền Nam lao động sản xuất khó nhọc đóng thuế nuôi bộ máy công chức công quyền bộ ngành miền Bắc ăn trắng mặc trơn. Thật bất công! Vì sự bất công này mà ĐBSCL trở nên tụt hậu lam lũ và bị chê là có trình độ văn hóa thấp nhất, trở thành vùng trũng về kinh tế giáo dục y tế. Miền Tây đã bị lãng quên hơn một thập kỷ nay. Thương người miền Tây!“

Sự bất công vùng miền là một thực tế mà không ai dám nói ra. Như Sài Gòn làm ra tiền nhiều nhất nhưng phải đóng thuế tới 82%, nhiều nhất nước (Hà Nội đứng thứ nhì 65%), nên không còn lại được bao nhiêu để xây dựng cơ sở hạ tầng. Cứ nhìn giữa Hà Nội và Sài Gòn là biết, hầu hết những công trình lớn đẹp của Hà Nội là do nhà nước đầu tư, còn ở Sài Gòn hầu hết những tòa nhà lớn, buiding đẹp đẽ là từ các công ty nước ngoài, công ty tư nhân, chứ bản thân Sài Gòn mấy mươi năm nay rồi một cái quảng trường cũng không có, một cái sân bóng đá quốc tế không có.

Thôi thì thủ đô của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa VN, được đầu tư nhiều nhất cũng phải thôi. Nhưng có những cái không hợp lý lắm như khi đại dịch xảy ra, trong khi Hà Nội dịch nhẹ thì được chích vaccine loại tốt, chích nhiều, chích sớm hơn Sài Gòn bị dịch nặng, mặc dù Sài Gòn đóng góp vào quỹ vaccine nhiều nhất; còn nữa, khi dịch xảy ra mới thấy hệ thống y tế ở cái thành phố làm ra tiền nhiều nhất mà thiếu thốn đủ thứ. Và có thể nói những điều đó cũng góp thêm nguyên nhân khiến nhiều người dân Sài Gòn chết oan ức trong mùa dịch, bên cạnh những chính sách chống dịch chủ quan, duy ý chí, ngu dốt, sai lầm của nhà nước.

Trở lại khu vực miền Tây làm ra lúa gạo xuất khẩu nuôi cả nước mà không được đầu tư gì, nên biết bao người phải bỏ xứ mà đi, lên thành phố làm công nhân, làm đủ thứ nghề hoặc như con gái thì đi lấy chồng Đài, chồng Hàn… Cả nước chỉ có 16/63 tỉnh thành có đóng góp về Trung Ương từ nguồn thu của mình. Một số tỉnh không đóng đồng nào, thậm chí bị xếp vào diện nghèo nhưng lại thường xuyên “đẻ” ra nhiều dự án để “vòi” tiền như xây tượng đài, xây phi trường, mà thực sự thì trong một quốc gia còn nghèo có quá nhiều phi trường để làm gì, ở những tỉnh nhỏ số lượng hành khách đi máy bay có đủ bù lỗ cho kinh khí vận hành một phi trường hàng năm không, trong khi ngành đường sắt quan trọng hơn, rẻ hơn thì lại không đầu tư, mãi đến bây giờ vẫn là loại đường sắt khổ nhỏ 1m đã xây từ thời Pháp thuộc?

Chưa kể, một vài tỉnh nói là nghèo nhưng dân đâu có nghèo? Ví dụ: “Tỉnh nghèo Nghệ An thuộc tốp sở hữu xe hơi nhiều nhất Việt Nam” (VOA), “Nghệ An – Hà Tĩnh là tỉnh nghèo lại mua nhiều ôtô” (Lao Động)… Nếu đi ra một số tỉnh miền Trung phía Bắc, miền Bắc thì thấy hạ tầng cơ sở, đường xá được xây dựng ngon lành gấp bao nhiêu so với miền Tây…

Còn trong chuyện đi du học, đi tu nghiệp ngắn hạn, dài hạn ở nước ngoài thông qua con đường nhà nước thì luôn luôn lọt vào Hà Nội và miền Bắc! Cho nên Tiến sĩ, Thạc sĩ, Giáo sư, Phó Giáo sư ngoài Bắc đầy, còn dân miền Tây bao nhiêu phần trăm tốt nghiệp được đại học?

Gần nửa thế kỷ rồi nhưng có những thực tế phũ phàng vẫn còn. Đó là sự bất công, bất bình đẳng giữa hai miền. Và sự hằn thù, thù hận đối với chính thể Việt Nam Cộng hòa, với lá cờ vàng, không chỉ từ đảng và nhà nước cộng sản mà ngay cả đám hậu sinh, sinh sau đẻ muộn không dính dáng gì tới cuộc chiến tranh Việt Nam cũng vậy. Từ câu chuyện buổi biểu diễn của ca sĩ Khánh Ly bị dẹp vì có bài hát “Gia tài của mẹ” của cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn với những câu, những cụm từ “hai mươi năm nội chiến từng ngày” hay “một lũ lai căng, một lũ bội tình”; cái miếu thờ “Người ở lại Charlie” – Trung tá Nguyễn Đình Bảo, tiểu đoàn trưởng cứ điểm Sạc Ly, tử trận ngày 12.4.1972, vừa bị ai đó đập phá tan nát, cho tới việc ca sĩ trẻ người Úc gốc Việt, Hanni Phạm bị tẩy chay vì cha mẹ gốc Việt Nam Cộng Hòa… chỉ là vài ví dụ gần đây nhất. Và nếu vào đọc những comment của cái đám dư luận viên cho tới đám trẻ bị “nhồi sọ” này bên dưới những trang được lập ra để “phong sát” cô ca sĩ này, bạn sẽ rùng mình vì những từ ngữ đầy hận thù của họ.

Nhìn lại, Việt Nam và Hoa Kỳ bình thường hóa quan hệ năm 1995 – 20 năm sau khi cuộc chiến tranh kết thúc.

Việt Nam và Trung Quốc bình thường hóa quan hệ vào năm 1991 – 12 năm sau cuộc chiến biên giới Việt-Trung năm 1979, nhưng trên thực tế xung đột, đụng độ vẫn tiếp tục cho tới năm 1988 cũng là năm Trung Cộng chiếm Đá Gạc Ma thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam, nghĩa là chỉ có 3 năm mà đảng và nhà nước cộng sản Việt Nam đã nhanh chóng “gác lại quá khứ, hướng tới tương lai” với đảng và nhà nước cộng sản Trung Quốc rồi.

Trong khi đó với chính những người cùng dòng máu tổ tiên, cùng chung lãnh thổ thì gần nửa thế kỷ rồi vẫn sùng sục căm thù, vẫn có những chính sách phân biệt Bắc-Nam. Tại sao vậy?

Có một so sánh dễ hiểu, trong đời thường, nếu bạn mất một việc làm, nếu bạn chia tay hay bị ai đó chia tay, bạn sẽ nhanh chóng quên đi và trở lại trạng thái tâm lý bình thường, hay xử sự bình thường, nếu bạn có một công việc mới tốt hơn, nếu bạn có được một người mới tốt hơn người cũ về nhiều mặt. Nếu hiện tại tốt đẹp hơn quá khứ thì quá khứ sẽ dễ dàng được quên đi, nhưng nếu hiện tại tồi tệ hơn thì quá khứ sẽ khó quên-hoặc tiếc nuối, hoặc thù hận. Và tôi không thấy có cách lý giải nào khác hơn.

Đối với những người miền Nam, tại sao gần nửa thế kỷ họ vẫn nhớ tới giai đoạn 1954-1975 là vì giai đoạn đó về nhiều mặt vẫn tốt đẹp hơn. Còn đối với đảng và nhà nước cộng sản, dù chiến thắng bằng quân sự nhưng cuối cùng họ lại là bên thua cuộc, thua cả Mỹ, thua cả VNCH. Với Mỹ, họ thua vì họ đã phải phản bội lại toàn bộ lý thuyết, lý luận, lý tưởng XHCN, CSCN để học theo cách làm ăn kinh tế thị trường của bên tư bản Mỹ và phương Tây, xài đồ Mỹ, cho con cháu đi du học ở Mỹ, mua nhà hưởng già ở Mỹ… Với VNCH, sau gần nửa thế kỷ, nước Cộng hòa XHCN VN bây giờ về nhiều mặt vẫn thua xa thời VNCH, nhất là về mặt tự do, dân chủ, nhân bản.

Chính đảng cộng sản đã gây ra cuộc nội chiến 30 năm tang thương trên đất nước này, và cũng chính họ, thay vì “gác lại quá khứ, hướng tới tương lai” như họ đã và đang làm với Trung Cộng, thì lại cứ tiếp tục gây chia rẽ, tiếp tục khoét sâu vết thương trong lòng người miền Nam!

Nếu như đối với Mỹ, một mặt thì đảng và nhà nước cộng sản Việt Nam cần tới chính phủ Mỹ về cả kinh tế lẫn sức mạnh quân sự để tạo thế cân bằng trong khu vực châu Á–Thái Bình Dương, để Trung Cộng bớt bắt nạt, nhưng mặt khác thì họ vẫn gắn bó, lệ thuộc vào Trung Cộng về chính trị để bảo vệ chế độ, khi cần thì họ vẫn chọn Nga, Tàu chứ không phải chọn Mỹ và các nước dân chủ phương Tây. Bốn lần bỏ phiếu của Việt Nam trong cuộc chiến Ukraine hay việc ông Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng là chính khách nước ngoài đầu tiên vội vã sang “triều kiến” ông Tập Cận Bình sau khi đại hội đảng Trung Quốc lần thứ 20 kết thúc là đủ rõ.

Đối với người miền Nam hay những người có liên quan đến chế độ cũ VNCH cũng vậy. Trong nước thì vẫn có sự phân biệt vùng miền như vừa nói, còn với cộng đồng người Việt ở hải ngoại, con cháu những người VNCH, một mặt thì đảng và nhà nước cộng sản ve vãn, dùng những cụm từ như “hòa giải hòa hợp”, “khúc ruột ngàn dặm” để chiêu dụ đồng bào gửi tiền về, vì kiều hối thực sự là một nguồn thu ngoan trọng đối với chế độ.

Báo chí cho biết, từ vài năm nay Việt Nam luôn luôn nằm trong top 10 quốc gia có lượng kiều hối gửi về nhiều nhất (ví dụ: “Việt Nam thuộc nhóm 10 nước có lượng kiều hối lớn nhất năm 2021” – CafeF, năm 2022 “Việt Nam lọt tốp 10 quốc gia nhận kiều hối lớn nhất trên thế giới” – Vietnam Plus…). Nhưng mặt khác, họ vẫn không bao giờ coi đó là những đồng bào thực sự của mình.

Song Chi

Nguồn:https://vietluan.com.au/97296/gan-nua-the-ky-cay-cau-hien-luong-van-chua-duoc-noi-lien/