Hãy Làm Ngay - Lời Hay ý Đẹp - PPS Bùi Phương

Thời Gian - Người Phương Nam

Ung Thư Tụy Tạng - Pancreatic Cancer

Theo tài liệu y học tổng quát về ung thư tụy tạng  thì bệnh này không có triệu chứng báo sớm. Vì vậy khi được phát hiện bệnh thuờng đã ở giai đoạn tiến triển xa và bệnh nhân không có hi vọng sống quá năm năm. Nhưng thật ra cũng có những dấu hiệu báo trước ung thư tụy tạng, Tuy nhiên muốn hiểu các dấu hiệu và triệu chứng này thì điều quan trọng là chúng ta phải biết rõ tụy tạng nằm ở đâu và có chức năng gì 

Tụy tạng (pancreas) là một bộ phân cơ thể nằm xâu trong bụng, chỉ dài khoảng 4 tới 6 inch, có hình dạng giống con nòng nọc. 

Ở “đuôi” (tail) tụy tạng có những tế bào sản xuất insulin, và những khối u ở phần đuôi này thuờng là khối u nội tiết (endocrinic tumors). Loại khối u này dễ phát hiện nhưng rất hiếm. Phía đầu (head) của tụy tạng có những tế bào sản xuất các enzim tiêu hóa và khối u ở đầu này cũa tụy tạng được gọi là khối u ngoại tiết (exocrine tumors). Loại khối u này thông thường hơn nhiều và khó phát hiện hơn 

 

Cho rằng khối u tụy tạng không gây triệu chứng nào thì có phần không hợp lý. Sau khi đào xâu các báo cáo khoa học và dò hỏi các bệnh nhân về những gì họ nhớ lại, người ta đã lập ra được một danh sách dài những dấu hiệu và triệu chứng của ung thư tụy tạng cần phải để ý. Nếu xét riêng từng triệu chứng một, thì các triệu chứng trên có thể có nhiều nghĩa khác nhau. Nhưng nếu bạn thấy hai hay ba trong số những triêu chứng này xuất hiện thì bạn cần gặp bác sĩ để yêu cầu được rà (scan) bệnh. Kỹ thuật chụp hình công hưởng từ(MRI) đôi khi có thể dò thấy ung thư tụy tạng tùy theo vị trị cũa khối u. 

 

Các Dấu Hiệu Báo Sớm Ung Thư Tụy Tạng 

 

1- Bệnh tiểu đường, đặc biệt là nếu bệnh xuất hiện đột ngột Gần đây một báo cáo của Mayo Clinic đã gây ngạc nhiên khi dẫn chứng là 40 phần trăm những bệnh nhân ung thư tuy tạng đã được chẩn đoán bị tiểu đường một hay hai năm trước khi khối u tụy tạng được phát hiện. 

Các nhà khảo cứu cho rằng bệnh tiểu đường là do các khối u chưa được phát hiện gây ra. Vấn đề là bệnh tiểu đường rất thông thường mà phần lớn các bệnh nhân tiểu đường lại không bị ung thư tụy tạng, nên các bác sỉ đang tìm cách triển khai những phương cách sàng lọc thích ứng. Trong khi chờ đợi, tiền sử y lý của gia đình bệnh nhân là một đầu mối quan trọng. Nếu bạn được chẩn đoán bị tiểu đường, mà nếu bệnh này xẩy ra đột ngột và gia đình bạn không có tiền sử bị bệnh tiểu đường thì bạn nên lưu ý bác sĩ về điều này và yêu cầu đuợc rà (scan) bệnh ung thư tuỵ tạng. 

 

2- Mắt hay da vàng 

Một khối u nhỏ ở tuỵ tạng cũng có thể làm nghẹt ống dẫn mật ở phía đầu (head) tụy tạng làm cho mật ứ lại và gây bệnh vàng da (jaundice) 

 

3- Da, lòng bàn tay hay gót bàn chân bị ngứa 

Một tác dụng phụ ít được biết đến của bệnh vàng da là làm bàn tay và bàn chân bị ngứa, Đây là do phản ứng của da đối với chất bilirubin--một hóa chất mầu nâu vàng của gan gây ra bệnh vàng da 

 

4-Ăn không ngon 

Một báo cáo khoa học của Ý cho biết sáu hay tám tháng trước khi được chẩn đoán có khối u trong tụy tạng, bệnh nhân đột ngột ăn không thấy ngon và cảm thấy no chỉ sau khi ăn đôi chút 

 

5- Vị giác thay đổi 

Cũng báo cáo trên của Ý cho biết một số bệnh nhân đột nhiên không còn thấy hương vị của cà phê, rượu vang và hút thuốc thấy lạt lẽo. Thật ra, các bệnh nhân này cho biết họ cảm thấy chán ghét mùi vị của cà phê và rượu 

 

6- Đau nơi bụng 

Các bệnh nhân ung thư tụy tạng cho biết họ bi đau âm ỉ nơi bụng , chứ không thấy đau thắt hay đau nhức, và cái đau tỏa ra phía sau lưng. Một đầu mối đặc trưng: khi cúi người về phía trước thì không còn thấy đau 

 

7- Túi mật to ra 

Sự tắc nghẽn ống dẫn mật không những gây bệnh vàng da mà còn có thể làm túi mật to ra. Rất may là triêu chứng này có thể được phát hiện khi chụp hình và cũng có thể được bác sĩ nhận ra khi khám sức khỏe 

 

8- Phân có mầu lợt, nổi, có mùi 

Nếu khối u tụy tạng ngăn không cho các enzim tiêu hóa xuống ruột, thì hậu quả là các thức ăn béo không được tiêu hóa. Điều này dẫn đến tình trạng phân rời ra, nặng mùi, nổi lều bều do chất béo dư thừa. Bác sĩ cho biết triệu chứng này có thể là một dấu hiệu đăc biệt báo sớm, nhưng thường ra lại không được lưu ý tới 

 

9- Phân đen, mầu hắc ín 

Triêu chứng này xuất hiện do chảy máu phần ruột trên 

 

10- Giảm cân đột ngột , không giải thích được 

Trái với điều nhiều người nghĩ, giảm cân không phải luôn luôn là dấu hiệu của ung thư tiến triển (advanced cancer) lan tràn trong gan. Giảm cân cũng có thề là do thiếu các enzim tiêu hóa từ tụy tạng, làm cho chất béo không được tiêu hóa trong cơ thể 

 

Bạn Phải Làm Gì Khi Quan Tâm Về Bất Cứ Triệu Chứng Nào Trên Đây 

 

Bạn hãy ghi lại tất cả các triêu chứng và báo cáo chi tiết cho bác sĩ. Nếu bạn thuyết phục được bác sĩ là mối lo ngại cũa bạn chính đáng thì bác sĩ sẽ cho tiến hành các thử nghiệm như siêu âm, CT scan, nội soi kèm theo sinh thiết để tìm kiếm khối u tuỵ tạng Ngoài ra cũng còn có thể thử máu để xác định lượng chất đánh dấu sinh học (biomarker) CA-19-9 

 

Ung thư tụy tạng có tỉ lệ gây tử vong rất cao, như trường hợp đáng buồn của nhà kinh doanh thiên tài Steve Jobs. (Xem bài của Bác Sĩ Vũ Văn Dzi đã đăng trước đây) Tuy nhiên nếu phát hiện sớm, bệnh nhân vẫn có thể được cứu và tiếp tục một cuộc sống phong phú. Điển hình là trường hợp của vị Chánh Án Tối Cao Pháp Viện Rub Bader Ginsburg vẫn sinh hoạt bình thưởng sau khi cắt một bướu nhỏ nơi tụy tạng.

 
Sưu tầm 

Bi Hài Kịch : Đò Dọc - Mỹ Huyền - Tâm Đoan- Hà Thanh Xuân- Quang Minh - Hồng Đào

Mời xem bi hài kịch được dàn dựng phỏng theo tiểu thuyết Đò Dọc của nhà văn Bình Nguyên Lộc 

Về Phương Trời Cũ - Lời Kết

LỜI KẾT

Từ ấy nhẫn nay đã muôn chiều lá đổ, hơn hai thập niên rồi đã tàn lụn qua đi.  Mười năm rồi lại mười năm, trải bao dâu biển đổi dời, chuyện tình ngày xưa ấy giờ đây chắc hẳn đã nhạt nhòa phôi pha, siêu thoát ở lòng người.  

Nước mất nhà tan, đời người cũng điêu linh tan vở, trôi nổi muôn phương. Những người bạn cũ năm xưa giờ đây biệt vô âm tín. Kẻ đi người ở, kẻ mất người còn, kẻ được người thua, kẻ làm vua người làm giặc, điên đảo, đảo điên.  Chỉ tội cho những ai trót đã mang nghiệp làm lính, một đời nằm gai nếm mật gian khổ xả thân, tưởng đã chiến đấu cho quê hương mình, tưởng đã đáp đền hồn thiêng sông núi. Nhưng hởi ơi!  sự thật quá tức tửi phũ phàng, vỡ lẽ ra thì họ chỉ là những con cờ thí mạng, những con cờ hy sinh cho một ván cờ chính trị tàn độc vô lương của những kẻ đã mang chiêu bài danh nghĩa là đồng minh tham chiến.  Chiến cuộc này đâu đã bại vong,  người đang thắng thế sao bị cưởng bách quy hàng cho áo tù thay áo chiến, cho mất nước tan nhà thay cờ đổi chủ để hận thiên thu. Benhur xưa đã sa cơ ngã ngựa nên đành thúc thủ ngậm hờn, chiến bào dù chưa tơi tả nhưng mệnh người đã theo vận nước tả tơi, chốn lao tù bao năm dài khổ sai lận đận.  Người đã xa lại càng thêm xa biệt nghìn trùng, cái ngày tái hợp để gọi bằng “sư mẫu” đành chờ ở kiếp lai sinh.

Giáo quyền giáo chủ giờ đây đã vong tàn, quyền cao chức trọng cũng tan tành theo mây khói.  Bởi không giữ lời Chúa dạy nên Chúa đã giận dữ bỏ ra đi để những kẻ vô thần vào chiếm ngự không còn nơi cho phụng thờ.  Nhà dòng thánh thất nay đã sụp đổ rả tan, các nhà truyền giáo như chim mất tổ lạc bầy, thất sở thân sơ, lưu vong đi khắp bốn phương trời tìm ăn năn sám hối.

Phần đôi uyên ương nọ, sau ngày mệnh chung của đất nước, một chiều đã lên đường vượt biển ly hương.  Như Adam và Eva khi xưa đã bị đuổi ra khỏi vườn địa đàng đã phải chống chỏi với thiên nhiên và ác thú để dành lấy sự sinh tồn, nơi đất khách, cả hai đã khởi thủy cuộc đời bằng những ngày cần lao khổ nhọc, lận đận lao đao, ít may nhiều rủi.  Bởi trong chốn trần ai đầy xảo trá lọc lừa này, họ ví như một đôi cừu ngoan non nớt, một đôi nai hiền ngơ ngác dại khờ giữa bầy chồn cáo xảo quyệt gian manh cho nên họ không sao tránh khỏi những vấp ngã đau thương, những thất bại chua cay oan uổng.  Vả chăng đời là bể khổ.  Đố ai không khổ để thành người.  Thượng Đế rất công bằng chia đều cái khổ cho tất cả nhân gian.  Họ đã có được một cuộc tình đẹp đẽ nên thơ và một kết thúc thành tựu như ý.  Nếu như họ còn được ấm êm hạnh phúc hơn người và thuận buồm xuôi gió trong mọi việc thì hóa  ra Thượng Đế đã bất công với những người khác hay sao.  Do đó họ cũng không ngoại lệ, cũng như bất cứ ai ai mang kiếp người, vui ít buồn nhiều. 

Thế nhưng dù trong hoàn cảnh nào thì những kỷ niệm yêu đương ban đầu vẫn là cứu cánh, là chất mật ngọt ngào hóa giải đi những đắng chát chua cay trong cuộc sống đầy bất trắc lo toan và là những câu kinh cứu rỗi nhiệm mầu đã giúp họ vượt qua bao cơn sóng gió tưởng đã làm họ đắm thuyền vỡ tan. Hơn nữa họ kịp nghĩ rằng chuyện gì cũng là do ý  Chúa, Chúa thương thì nhờ, không thương thì chịu, có ai cãi được số phần, họ vẫn tự nhủ lòng cam chịu cho qua. Và cuối cùng rồi  thì Chúa cũng đã ban cho họ một bức tranh đời mỹ miều mà họ đã từng vẽ vời ước ao trong quá khứ. Một mái nhà xinh, một mảnh vườn nho nhỏ với loài hoa tình kỷ niệm để mỗi chiều khi nhìn hoa xưa uốn mình ngả nghiêng trong gió, họ lại bâng khuâng thả hồn về phương trời cũ mơ lại giấc mơ xưa.  Phương trời cũ ấy giờ đây đã vĩnh viễn cách xa  nhưng những kỷ niệm của thuở ban đầu lưu luyến sẽ mãi mãi không nhạt phai, vẫn mãi còn đây trong ký ức họ cho đến phút tàn hơi cuối đời…

Úc châu, mùa thu năm Bính Tý 1996

   Người Phương Nam

Tập Hít Thở Để Giữ Gìn Sức Khỏe

Tập hít thở để giữ gìn sức khỏe (rất đơn giản !)
Nguyễn Văn Cư

Lớn tuổi hay sắp già mới biết thở đúng cách, nhưng không trễ đâu. 

Tập được lúc nào, ngày nào tốt ngày đó.

Chỉ cần vài phút, bất cứ lúc nào, bất cứ ở đâu, khi ngồi hoặc nằm (trước khi ngủ, hoặc sau khi thức dậy), tập càng nhiều lần trong ngày càng tốt cho sức khỏe. Khi tập nhắm mắt hoặc mở mắt không thành vấn đề, chủ yếu là vận hành hơi thở từ từ nhẹ nhàng bằng mũi, sẽ khiến cho máu chạy đều, tim đập tốt hơn, đầu óc bớt căng thẳng và làm tiêu tan sự mệt mỏi.

Phương pháp hít thở theo nguyên tắc: hít vào phình bụng ra, nín thở, rồi thở ra cùng lúc thót bụng vào, đều, chậm rãi, êm dịu có tác dụng phục hồi sức khỏe rất kỳ diệu nhất là về tim. Cách thở này không những cung cấp đủ dưỡng khí mà còn giúp điều hòa các rối loạn tạng phủ. 

Chính tôi đã tập được hơn 3 năm rồi, thấy trong người khỏe khoắn và minh mẫn, tim đập bình thường (trước đó nhập viện 11 ngày, Bác Sĩ chuyên khoa về tim nói 2 valves tim của tôi hoàn toàn bị hỏng (nghẽn), cho uống thuốc điều trị tạm, trước khi có thể phải mổ, nhưng sau 9 tháng tập hít thở, tim mạch trở lại bình thường và sau đó không còn dùng thuốc về tim nữa) 

Chỉ cần 3 động tác rất đơn giản bên dưới lập đi lập lại: 

1/ Hít vào từ từ và nhẹ nhàng bằng mũi, đồng thời từ từ phình bụng ra. êm dịu kéo dài đến mức có thể chịu được.

2/ Nín thở, giữ hơi càng lâu càng tốt.

3/ Thở ra từ từ và nhẹ nhàng bằng mũi, đồng thời từ từ thót bụng vào hết cỡ, êm nhẹ và kéo dài đến mức có thể chịu được. 

Chúc các bạn yêu đời và gặp nhiều may mắn!

Sưu tầm

Những Ý Tưởng Vui Về Tiền

1. Đối với tôi, việc anh giàu hay nghèo không quan trọng, miễn là... anh có tiền.
2. Tôi rất ghét đả động đến tiền bạc, đặc biệt là những đồng bạc lẻ.
3. Có một lý thuyết màu mè cho rằng con người ta có thể hạnh phúc mà không cần tiền.
4. Nếu ai đó nói rằng tiền bạc không thành vấn đề, thì vấn đề sẽ là tiền bạc.
5. Nếu anh muốn biết giá trị đồng tiền, hãy thử hỏi mượn ai đó.
6. “Tiền bạc không mua được hạnh phúc”. Nhưng nó được dùng để trả lương cho một lượng nhân viên khổng lồ đang làm công việc nghiên cứu này.
7. Tôi chỉ cần tiền đủ để vượt qua giai đoạn khó khăn này cho đến khi tôi cần thêm cho một giai đoạn khó khăn khác.
8. Tiền không biết nói chuyện. Nó biết thề thốt.
9. Tiền không mua được hạnh phúc, nhưng nó có thể xoa dịu lúc anh khốn khổ.
10. Có kẻ có tiền và có kẻ giàu.
11. Đồng tiền không biến ai trở thành ngốc nghếch cả, nó chỉ cho ta thấy họ.
12. Tiền thì luôn bền vững, chỉ có túi tiền thì thay đổi.
13. Khi một người có tiền gặp một người có kinh nghiệm, người có kinh nghiệm sẽ tích luỹ được tiền và người có tiền sẽ tích luỹ được kinh nghiệm.
14. Trong khoảng khắc, tiền nói được nhiều điều hơn một kẻ si tình hùng biện trong nhiều năm.
15. Có nhiều tiền chưa chắc hạnh phúc. Người có mười triệu đô la không sung sướng hơn người có chín triệu đô la.
16. Tôi có đủ tiền để sống suốt quãng đời còn lại, trừ khi tôi mua một món gì đấy.
17. Phá sản là một quy trình trong đó anh cho tất cả tiền của mìnhvào túi quần và đưa quần cho người khác mặc.
18. Tiền bạc chỉ mang lại cho ta một thứ duy nhất, đó là sự thảnh thơi để ta không phải lo nghĩ đến nó.
19. Nếu phải chọn giữa tiền và sự hấp dẫn thể xác, hãy chọn tiền. Khi anh già đi, tiền sẽ biến thành sự hấp dẫn thể xác

LOL

 

NT5NDLE post

Sưu tầm

French Night Club

French night club...Don't Miss This One! They are incredible     WOW !!!   Deserves all the superlatives you can think of.

Sưu tầm trên net

Lục Hòa - Sáu Pháp Hòa Trong Nhà Phật

Trong những giây phút lắng lòng, có khi nào bạn nghỉ giữa tôi và bạn gặp nhau trên Diễn Đàn bắt nguồn từ một nguyên nhân sâu xa không?

     - Nếu nguyên nhân đó tốt, thì tôi và bạn lúc nào cũng dùng lời ôn tồn, dịu dàng, an ủi.

     - Nếu nguyên nhân đó xấu thì tôi và bạn thường hay tranh cãi

Dầu là nguyên nhân xấu chúng ta vẫn sửa đổi được. Nếu bạn biết rằng có biết bao người trên thế gian này không có điều kiện  như chúng ta. Không biết computer, internet,email là gì ? Không biết forum là gì, nơi ấy mỗi ngày có những bạn hữu ở bốn phương trời góp mặt chia sẻ cùng nhau. Dù là trên Mạng Ảo. Nhưng trong cái Ảo có cái Thật. Nếu bạn biết rằng, chúng ta vẫn còn gặp nhau, dù sau khi ta bỏ thân xác này để về cõi trời. Vẫn bắt tay mặt mừng nơi cõi Thiên đàng, nếu ta thực hiện được tình " Huynh Đệ". Tình huynh đệ là tình thương, dù bạn ở trong tôn giáo nào, quan điểm chính trị của bạn ra sao ?

Hiền Gò Công

     - Viết sau khi xem bài thơ Tạ Tình Bạn Ảo của tác giả NPN

Mời xem thêm Sáu Pháp Hòa trong nhà Phật dưới đây

Lục hòa
Cố Hòa Thượng Thích Thiện Hoa

 

Lục hòa là sáu phương pháp cư xử với nhau cho hòa hợp từ vật chất đến tinh thần, từ lời nói đến việc làm.

A. MỞ ĐỀ

1. Tai hại của sự bất hòa

Trong sự sống chung đụng hằng ngày, không có gì tai hịa bằng sự bất hòa. Sự bất hòa làm ung độc cuộc sống chung và bắt buộc người ta phải xa nhau, nếu không muốn ở gần nhau để làm khổ cho nhau.

Trong gia đình, anh em không hòa, thì tình cốt nhục chia ly. Vợ chồng không hòa, thì gia nghiệp chẳng thành, con cái phải bị đau khổ, vì gần cha thì phải xa mẹ; gần mẹ thì phải xa cha. Xóm làng không hòa thì hay sinh ra rầy rà, kiện cáo, chém giết lẫn nhau. Quốc gia không hòa thì sanh ra giặt giã loạn lạc, dân chúng khổ sở. Nhân loại bât shòa, thì chiến tranh tiếp diễn, nhân sinh điêu đứng, suy tàn.

2. Sự quan trọng của nhu hòa

Đã thấy sự bất hòa như thế nào, tất nhiên cũng phải thấy đức tánh nhu hòa là cần thiết như thế nào cho đời sống tập thể.

Chúng ta thường nghe nói: "Dỉ hòa vi qúi" (lấy hòa làm quý). Bốn chữ giản dị ấy có một công dụng ích lợi vô cùng. Những ai lấy nó làm phương châm, thì bất luận việc lớn việc nhỏ đều thành tựu dễ dàng. Trái lại, những ai khinh thường nó, thì công việc chung không bao giờ có kết quả.

Sách Nho cũng có nói: "Thời thế thuận, không bằng địa thế lợi; địa thế lợi, không bằng nhân tâm hòa" (thiên thời bất như địa lợi, địa lợi bất như nhân hòa). Xem thế thì đủ biết: yếu tố hòa là quan trọng hơn hết trong mọi việc, mọi tổ chức. Gia đình hòa thì gia đình có hạnh phúc; nước nhà hòa thì nước nhà được thạnh trị; nhơn loại hòa thì thế giới an lạc.

Hiểu biết hơn ai hết sự quan trọng của đức tánh nhu hòa trong đời sống tập thể, đức Phật đã chế ra pháp "Lục hòa" cho hàng Phật tử.

B. CHÁNH ĐỀ

I. ĐỊNH NGHĨA

Lục hòa là sáu phương pháp cư xử với nhau cho hòa hợp từ vật chất đến tinh thần, từ lời nói đến việc làm. Hòa ở đây là hòa với mục đích tiến tới sự cao đẹp, đến con đường giải thoát, toàn thiện toàn mỹ, chứ không phải hòa một cách nhu nhược, thụ động, ai nói quấy cũng ừ, ai nói phải cũng gật. Hòa ở ở đây cũng không phải là phương tiện trong giai đoạn để rút thắng lợi về mình, rồi lại chiến. Hòa ở đây nhằm mục đích làm lợi cho tất cả, gây hạnh phúc cho tất cả, trong ấy có bòng dáng "tự và tha" không có so đo "ta và người".

II. LỤC HÒA LÀ NHỮNG GÌ?

Lục hòa gồm có sáu điểm sau đây:

1. Thân hòa cùng ở (Thân hòa đồng trú)

Nghĩa là cùng nhau ở dưới một mái nhà, trong một phạm vi, một tổ chức, hôm sớm có nhau, cùng ăn cùng ngủ, cùng học cùng hành.

Khi đã sống chung đụng hằng ngày như thế, thì phải hòa thuận với nhau, không dùng sức mạnh, võ lực để lấn hiếp, đánh đạp nhau. Nếu là anh em, vợ chồng, con cái trong một gia đình, thì phải trên thuận dưới hòa, anh ra anh, em ra em, chồng ra chồng, vợ ra vợ, chứ không được lộn xộn vô trật tự, hiếp đáp, sát phạt nhau.

Nếu là những Phật tử, cùng ở với nhau học tập dưới một mái chùa, thì tuy là không phải ruột thịt, nhưng cũng là những người con chung của đức Phật, cùng một lý tưởng mục đích, thì cũng phải lấy cái hòa khí làm đầu, không được chia phe phái, ỷ mạnh hiếp yếu, ỷ thế hiếp cô, mạnh ai nấy được.

Nếu là đồng bào, cùng chung sống trong một quốc gia xã hội, thì phải lấy sự đoàn kết làm đầu, không được gây cảnh nồi da xáo thịt, chia năm xẻ bảy, làm thành giặc chòm, giặc xóm; sát phạt nhau, chém giết nhau. Người nước ta có câu ca dao rất có ý nghĩa:

"Bầu ơi thương lấy bí cùng,

Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn".

Khác giống, mà sống chung trên một giàn, còn phải hòa thuận, thương yêu nhau; huống chi là cùng một dân tộc, một giống nòi !

Cũng thể, đã là nhâ loại, cùng chung sống trên quả dịa cầu nầy, thì dù là da trắng, da đen, da vàng hay da đỏ cũng là "Tứ hải giai huynh đệ" cả. Đã là giống người như nhau mà lại đem nhau ra chiến trường bắn giết nhau, tàn sát nhau, làm mồi cho súng đạn vô trí, thì thật là vô cùng phi lý.

Tóm lại, đã cùng chung sống với nhau trong một địa vị, một giới hạn, một hoàn cảnh, thì bao giờ cũng phải hòa hảo với nhau.

2. Lời nói hòa hiệp, không tranh cãi nhau

Muốn thân không đánh đạp nhau, không đối chọi nhau, khi ở bên cạnh nhau, thì lời nói phải giữ gìn cho được ôn hòa nhã nhặn; trong mọi trường hợp, nhất thiết không được rầy rad, cãi cọ nhau.

Có người thân hòa mà khẩu không hòa, ăn thua nhau từng câu nói, tìm cách mỉa mai, châm thọc nhau, hạch hỏi nhau từng tiếng một, cuối cùng sanh ra ấu đả nhau.

Trong một gia đình, xũng vì một lời nói không hòa, mà nhiều khi anh em xa lìa nhau, vợ chồng ly tán nhau, cha con không thấy mặt nhau, trưỏ thành những kẻ xã lạ, thù hằn nhau.

trong xã hội, cũng vì một lời nói không hòa, mà nhiều khi quốc gia phải lâm nạ chiến tranh, nhân loại phải bị đẩy vào lò sát sanh thảm khốc.

Bởi thế, nên thân thể hòa chua phải là đủ, mà Phật dạy phải hòa cả miệng nữa. Nghĩa là người Phật tử phải nói lời dịu dàng, hòa nhã với nhau, nhất thiết không được cãi lẫy, gây gỗ nhau. Nếu có gì thắc mắc, cần phải bàn cãi cho ra lẽ, thì tuyệt đối phải dùng lời nói ôn tồn, hòa nhã mà bàn luận.

3. Ý hòa cùng vui (Ý hòa đồng duyệt)

Duy thức học có nói: Ý là hệ trọng hơn hết, nó là động cơ thúc đẩy miệng và thân. Kể công thì nó đứng đầu, mà kết tội, nó cũng đứng trước (công vi thủ, tội vi khôi). Bởi thế cho nên, trong một gia đình, một đoàn thể, mỗi người cần giữ gìn ý tứ, tâm địa của mình. Nếu ý tưởng hiền hòa, vui vẻ thì thân và lời nói dễ giữ được hòa khí. Trái lại nếu ý tứ bất hòa, thường trái ngược nhau, ganh ghét nhau, thì thân và khẩu khó mà giữ cho được hòa hảo. Dù có cố gắng bao nhiêu, để thân và khẩu được hòa khí, hay vì sợ một uy quyền gì trên, mà phải ăn ở hòa thuận với nhau, thì sự hòa thận này cũng chẳng khác gì một lớp sơn đẹp đẽ, tô lên một tấm gỗ đã mục. Một khi sự xung đột bên trong đã đến một mức độ không thể chứa đựng được nữa, tất nó sẽ nổ tung ra trong lời nói hay trong những cái đấm đá; cũng như tấm gỗ khi đã mục quá rồi thì thế nào lớp sơn bên ngoài cũng rạn nứt, đổ bể.

Đức Phật đã thấu rõ như thế, nên Ngài dạy phải có tâm ý vui vẻ hòa hiệp trong khi chung sống với nhau.

Muốn được tâm ý hòa hiệp, phải tu hạnh Hỷ xà. Hỷ xả nghĩa là bỏ ra ngoài những sự buồn phiền, hờn giận, không chấp chặt trong lòng những lỗi lầm của kẻ khác. Có như thế, tâm hồng mới thư thái, vui vẻ được, và ý nghĩ mới trong sáng, thanh tịnh được. Vậy Phật tử chúng ta hãy cố gắng tu hạnh hỷ xả mới được.

4. Giới hòa cùng tu (Giới hòa đồng tu)

Trong một tổ chức, một đoàn thể nào có trật tự, tất đều có kỹ luật qui cả hẳn hoi.

Trong đạo Phật, mỗi Phật tử, tùy theo địa vị cấp bậc tu hành của mình, mà thọ lãnh ít hay nhiều giới luật. Người tại gia thì thọ Ngũ Giới; người xuất gia thiì thọ 10 giới nếu là Sa Di, thọ 250 giới nếu là Tỳ kheo, thọ 348 giới nếu là Tỳ kheo Ni v.v...

Khi Phật tử hội họp lại, hay khi cùng chung sống để tu học, mỗi ngày tùy theo cấp bậc của mình mà giữ giới. Đã cùng một cấp bực với nhau, thì tất phải thọ giới và giữ giới như nhau, chứ không được lộn xộn, giữ giới nầy, bỏ giới kia, giữ giới kia, bỏ giới nọ, mỗi người mỗi thứ. nếu có sự vô kỷ luật nầy thì lẽ tất nhiên tổ chức ấy sẽ tan rã. Vì thế, đức Phật dạy: khi Phật tử đã chung sống với nhau, thỉtiệt để phải cùng nhau tu những giới luật như nhau, giữ đúng những giới luật của cấp bực mình.

Nói rộng ra, trong một trường học, một gia đình Phật tử, một hội chẳng hạn, bao giờ cũng lấy kỷ luật làm đầu. Trong trường, nếu học sinh không giữ kỷ luật của trường, ai muốn ra cứ ra, ai muốn vào cứ vào, ai muốn học cứ học, ai muốn chơi cứ chơi, thì trường ấy ắt phải sập. Trong gia đình Phật tử, đoàn sinh mỗi người mỗi làm theo mỗi ý riêng mình, không tuân năm điều luật của gia đình, không làm theo huấn lệnh của Huynh trường, thì dg Phật tử ấy sẽ tan rã. trong một hội viên không tôn trọng điều lệ của hội, phân chia giai cấp, tự cho mình sang không cần giữ giới như người hèn, tự cho mình giàu, không gữ giới như người nghèo, tự cho mình có học thức không giữ giới như người vô học; nếu có tình trạng như thế tất hội ấy sẽ tan rã.

Nói tóm lại, trong một đoàn thể, đạo hay đời, nếu không cùng nhau gìn giữ giới điều, kỷ luật, quy tắc, thì chúng ta không bao giờ sống chung với nhau được. Vật Phật tử, muốn hòa hợp cùng nhau để tu tập, thì mỗi người cần phải gìn giữ giới luật như nhau.

5. Thấy biết giải bày cho nhau hiểu (Kiến hòa đồng giải)

Trong sự sống chung, mỗi người hiểu biết được điều gì, khám phá được điểm gì, phải giải bày, chỉ bảo cho người khác hiểu. Như thế trình dộ hiểu biết mới không chênh lệch, sự tu học mới tiến đều về tinh thần bình đẳng, mới dễ giữ vững giữa những người cùng ở một đoàn thể.

Khi ta khám phá ra được một điều gì mới lạ, hay có một ý kiến gì hay ho, nếu ta không giải bày cho người chung quanh, thì không những ta là một kẻ ích kỷ, mà còn tạo ra một sự tắc nghẽn giữa sự thông cảm với những người khác. Lòng ích kỷ và sự tắc nghẹn ấy là mối dây của sự chia rẽ, bât shòa, xung đột. Trớc một vấn đề, mỗi người sẽ nghĩ, sẽ thấy mỗi cách, và do đó, sẽ gây nghi ngờ, hoang mang trong đoàn thể, vì phần đông không biết tin vào ai.

Nhất là trong kinh sách Phật, vừa nhiều, vừa cao siêu, vừa đủ loại, mỗi Phật tử có thể khám phá ra một khía cạnh khác nhau, tìm ra một ý nghĩa có thể đúng, mà cũng có thể sai. Trong người trường hợp ấy, mà không gấp rút giải bày quan điểm, ý kiến của mình cho mọi người trong đoàn thể hiểu biết, thì khó mà có thể sống hòa hiệp với nhau.

6. Lợi hòa cùng chia cân nhau (Lợi hòa đồng quân)

Về tài lợi, vật thực, đồ dùng phải phân chia cho cần nhau hay cùng nhau thọ dụng, không được chiếm làm của riêng, hay giành phần nhiều về mình.

Trong khi sống chung, nếu có người đem cho vật thực, y phục, mền chiếu, thuốc thang v.v...thì phải đem quân phân tất cả, nghĩa là chia cho đều nhau, không vì tình riêng, kẻ ít người nhiều, kẻ tốt người xấu, nhưng phải lấy công bằng làm trọng. Giữ được như thế, thì dù ở chung nghìn người cũng vẫn hòa vui. Trái lại, nếu vì tính tư, ý riêng tham tài ham lợi thì dù chỉ có vài ba người chung sống với nhau, cũng không thể hòa được.

Trong xã hội sở dĩ có sự xung đột dữ dội, phân chia giai cấp, cũng do vì thiếu sự "Lợi hòa đồng quân" cả. Người giàu thì giài quá, kẻ nghèo thì nghèo xơ, kẻ dinh thự nguy nga ruộng đất cò bay thẳng cánh, có kẻ không có một chòi tranh vách đất. Do đó, không thể có hòa bình được: người vô sản xung đột với kẻ hữu sản, nước nghèo đói sanh sự với nước phú cường.

nếu nhân loại thâm hiểu rằng: cuộc giàu sanh phú quý trong nhân gian, như hạt sương đọng trên cành hoa, công danh vinh hiển trên đời như bọt nước nổi trên mặt biển, thì chắc sự chênh lệch giữa giàu và nghèo sẽ bớt đi nhiều lắm, và nhân loại sẽ bớt xung đột nhau hơn.

Với một tinh thấn bình đẳng lợi tha, từ bi cứu khổ, với một tri huệ soi thấu rõ sữ vô thường, giả tạm của cuộc đời, Đức Phật đã dạy: "Có tài lợi, nên tùy phận chia sớt cho nhau", hay triệt để hơn nữa: "Lợi hòa đồng quân".

bậy chúng ta đã là Phật tử, phải nên cố gắng thực hành cho được lời dạy ấy.

C. KẾT LUẬN

Để có một ý niệm tổng quát về Lục hòa chúng ta hãy ôn lại một lần nữa, những ý chính trong 6 điều chỉ bảo của đức Phật:

1) Hãy chung sống với nhau một cách hòa hợp, hãy chung lưng đấu cật, đùm bọc nhau, chứ không nên dùng võ lực để đàn áp nhau.

2) Hãy nói năng với nhau một cách dịu dàng, hòa nhã; nếu có điều gì thắc mắc cần bàn cãi, thì cũng phải bàn cãi trong ôn hòa, lễ độ.

3) Hãy nuôi dưỡng ý tốt đẹp đối với nhau, hãy trau dồi đức hỷ xả; đừng bao giờ thù hiềm, ganh tỵ nhau.

4) Hãy giữ đúng giới luật như nhau, hãy lấy kỷ luật làm đầu. Vô kỷ luật thì không một đoàn thể nào có thể tồn tại được.

5) Hãy giải bày những sự hiểu biết, những ý kiến của mình cho người chung quanh. Người thông hiểu nhiều, phải có bổn phận chỉ bày cho người hậu tiến và dắt họ đi kịp mình.

6) Hãy chia đồng đều tài lợi thu thập được cho những người cùng sống chung với mình, để mọi người đều được thỏa mãn, vui vầy.

Sáu điều dạy trên đây, nếu chúng ta thực hiện một cách triệt để thì trong gia đình, cha mẹ, vợ chồng, anh em, đều được hòa thuận yên vui, gia nghiệp mỗi ngày một thịnh đạt; quốc gia được hùng cường thịnh trị, thế giới đ hòa bình an lạc.

Riêng về trong giới Phật tử chúng ta, nếu áp dụng đúng đắn pháp "Lục hòa", thì sự tu học của chúng ta mau được tiến bộ, con đường giải thoát được gần hơn, và cảnh giới Cực lạc không phải chỉ là một ước vọng.

Vậy xin khuyên các Phật tử mỗi người sau khi học hiểu rõ Lục hòa, phải thật hành cho được và khuyên mọi người thật hành theo, để cùng hưởng hạnh phúc chung.

Hiền Gò Công sưu tầm

Khi Người Khi Ta - Người Phương Nam

Mùi Hương Học Trò

Tình Thương Vô Điều Kiện

Một ngày kia, khi những người trong tổ chức thiện nguyện đa quốc gia đang sửa chữa, xây cất một chuồng bò thì họ trông thấy trong góc nhà có một cái ổ chuột. Họ bèn dùng dùng khói đuổi mấy con chuột trong đó chạy ra. Một hồi sau quả thật có chuột chạy ra, từng con, từng con một…

Sau đó mọi người nghĩ rằng chuột đi hết rồi. Nhưng khi họ vừa mới bắt đầu dọn dẹp thì thấy hai con chuột nữa đang chen nhau ra khỏi miệng ổ. Sau một hồi cố gắng, cuối cùng hai con lọt ra được. Điều lạ là sau khi ra ngoài ổ, hai con chuột không chạy đi liền mà đuổi nhau ở gần lối ra, dường như con này đang muốn cắn đuôi con kia.

Mọi người kinh ngạc lại gần coi thử, thì họ thấy: một con bị mù, không thấy gì cả, còn con kia đang cố gắng để cho con mù cắn đuôi nó, để nó kéo con mù đi tẩu thoát.

Sau khi chứng kiến sự việc xảy ra, ai nấy đều xúc động, không nói nên lời. Tới giờ ăn, nhóm người ngồi quây quần và bắt đầu bàn luận về những gì xảy ra giữa hai con chuột.

Một viên chức La Mã nghiêm nghị nói: “Tôi nghĩ mối quan hệ giữa hai con chuột đó cũng giống như giữa: vua và quan“. Những người kia nghĩ một hồi rồi nói:” Thì ra thế!” Viên chức La Mã rất lấy làm hãnh diện.

Một người Do Thái khôn ngoan lên tiếng:” Tôi nghĩ mối quan hệ giữa hai con chuột đó giống như là :vợ với chồng“. Mấy người kia ngẫm nghỉ một hồi nữa, ai cũng thấy có lý, đồng tán thành. Nói xong, mặt người Do Thái lộ vẻ mãn nguyện.

Một người Trung Hoa, quen với truyền thống rất mạnh mẽ ở Trung Hoa là hiếu thuận với cha mẹ, nói: “Tôi nghĩ mối quan hệ giữa hai con chuột kia cũng giống như: tình nghĩa mẹ con“. Những người kia lại nghĩ một hồi nữa, cảm thấy điều này có lý hơn. Họ tỏ ý tán thành lần nữa. Gương mặt người Trung Hoa bộc lộ nét khiêm tốn chuyên nghiệp.

Lúc đó, một người hay làm phúc, đầu óc đơn thuần đang ngồi dưới đất chống tay lên cằm, nhìn mấy người kia vẻ hoang mang: “Hai con chuột kia sao lại phải có quan hệ với nhau chứ?”

Thời gian bỗng nhiên dừng lại, cả toán vẻ mặt sững sờ, nhìn về phía người kia, không nói một lời. Viên chức La Mã, người Do Thái, và người Trung Hoa, ba người lên tiếng lúc nãy đều cúi đầu xấu hổ, không dám trả lời.

Thật vậy, tình thương vô điều kiện không dựa vào lợi lộc, tình bạn, sự thủy chung hay huyết thống. Thật ra nó không cần một quan hệ nào cả.

Lính thủy sưu tầm & minh họa

Art De La Photographie - Ca Khúc: Ra Đi Khắp Nơi Xa Vời

PPS Beautiful Landscapes

Phận Bạc - Người Phương Nam

Chị thuộc dòng dõi thế gia vọng tộc nhưng không may sinh ra đời dưới một vì sao cực xấu. 

Năm lên bốn tuổi chị đã mồ côi cha, mẹ chị thủ tiết ở lại nhà chồng nuôi con cho tròn câu tứ đức tam tùng nhưng dòng họ bên chồng quá khắt khe cay nghiệt, luôn kiếm chuyện đày đọa ức hiếp mẹ góa con côi. Sau một thời gian dài hứng chịu trăm cay ngàn đắng, tức nước vỡ bờ, người mẹ trẻ uất hận thóat ly gia đình nhà chồng đi tái giá, rứt ruột để lại đứa con thơ cho mấy mụ o bên chồng theo gia pháp.  Chị có hai bà cô đại diện cho hai phe, thiện và ác. Người cô lớn phù thủy dữ dằn đanh đá, không ngày nào không chưởi mắng nặng nhẹ chị hết lời như oán thù từ bao kiếp trước. Người cô nhỏ là cô giáo, tượng trưng cho một bà tiên nhân hậu, xót thương hòan cảnh bơ vơ côi cút của chị nên đem chị về chung sống nuôi dưỡng cho ăn học đến ngày khôn lớn thành tài.

Những tưởng bằng vào sức tự lập của mình rồi đây quyển nhựt ký đời chị sẽ chuyển sang  một chương mục mới mẻ tốt đẹp hơn, vui tươi hơn với nhiều sắc màu rực rỡ  thay cho những trang tuổi thơ tối tăm u ám bưng chén cơm ăn  mà nước mắt chan hòa. Nhưng khốn thay, hy vọng vừa nhen nhúm lóe lên thì đã bị lụi tàn tắt ngấm vì cuộc hôn nhân sắp bày không do chị chọn lựa.  Tuy có học vấn, có nghề nghiệp riêng nhưng vì bản thân chị từ nhỏ đã mồ côi ăn nhờ ở đậu với họ hàng, quen sống trong kỷ cương nề nếp của một gia đình phong kiến  bảo thủ coi trọng mặt mũi tiếng tăm, chị đã bị ám ảnh sợ sệt bởi những lời giáo huấn răn đe nghiêm khắc  của các bậc trưởng thượng trong thân tộc mà chị coi như là mệnh lệnh bất khả kháng. Do đó chị chỉ biết thụ động vâng lời, không dám có phản ứng gì trước sự việc chung thân quan trọng cho cả cuộc đời mình. Ngày cưới của chị, chú rể còn mải vui  đá bóng với bạn bè ngòai sân vận động, người nhà phải nhốn nháo chạy tìm khắp nơi cho kịp giờ hòang đạo lên đèn. Với một người chồng khinh bạc, coi thường người phối ngẫu, chẳng thiết tha gì ngày hôn lễ của mình, thử nghĩ tương lai làm vợ của chị sẽ như thế nào, chắc hẳn rằng thuyền đời chị đã gặp phải một bến nước đục ngầu đầy sình lầy hắc ám.

Thương thay cho một đóa hoa xuân vừa chớm nở chưa kịp khoe hương sắc với đời, chưa kịp vẽ vời dệt mộng tương lai, chưa một lần biết yêu đương hò hẹn thì đã bị áp đặt làm vật tế thần cho cái quan niệm hủ lậu sai lầm đặt đâu ngồi đó, ‘’áo mặc sao qua khỏi đầu’’ của thế hệ di căn của người lớn . Thuyền theo lái gái theo chồng, sau đám cưới, về làm vợ một người chưa có dịp tiếp xúc tìm hiểu, một người chồng ích kỷ chỉ biết nghĩ đến bản thân mình,  coi sự phục vụ của người vợ là điều hẳn nhiên tất phải, chị cảm thấy đời mình từ đó như bị đeo vào một cái gông nặng trĩu mà càng ngày càng làm chị lún chìm xuống bể khổ thăm thẳm đau thương không còn cơ hội  để ngoi lên nhìn thấy ánh sáng cuộc đời.

Mỗi lần tỉ tê tâm sự là mỗi lần chị khóc mướt làm người bạn cũng mủi lòng khóc theo. Chị kể lúc nhỏ khi thấy một đứa bé gái con người thợ mộc trèo lên lưng cha nó cởi nhong nhong trong lúc cha nó đang cặm cụi bào gỗ mà chị thèm thuồng ước ao được như nó. Chị nói phải chi cha chị cũng là một người thợ mộc tầm thường, một phó thường dân không ai biết đến thì chắc chị cũng được hưởng cái hạnh phúc  êm đềm đó chớ đàng này cha chị quan quyền chức sắc chi cho mang nợ máu với cộng sản để bị giết chết thảm thương, bỏ chị lại bơ vơ côi cút một mình khiến đời chị thành bi kịch triền miên kêu trời không thấu, chỉ biết một mình nuốt lệ than thân. 

Có phải tôi nợ anh từ kiếp trước

Nên kiếp này phải trả quả đền bồi

Là vợ chồng nếu không tình cũng nghĩa

Anh không tình nghĩa lại bạc hơn vôi

Ai  đã  ngày ngày cơm dâng nước rót
Đêm về chìu anh chăn gối mưa mây

Để ra đời một đàn con bốn gái

Anh còn dè bũi sao chẳng sinh trai

Ai đã nuôi anh trong tù cộng sản
Chắt chiu từng đồng mắm muối lương khô

Vắt kiệt mồ hôi nuôi bầy con dại

Chẳng quản chi mình phận yếu thân cô

Ai đã mua đường cho anh vượt biển
Để khi tới bờ vội vã phủi tay

Chẳng nghĩ vợ con đang chờ sum họp

Nơi quê nhà mòn mỏi ngóng từng ngày

Khi cộng sản cưỡng chiếm miền nam, vì là giáo sư sĩ quan biệt phái, chồng chị cũng bị đi ‘’cải tạo’’ như bao nhiêu ‘’ngụy quân ngụy quyền’’ khác. Chị chẳng quản gian truân khổ nhọc, như bao người vợ thương chồng, thân cò lặn lội khăn gói lên đường gạo muối tiếp tế thăm nuôi. Đến khi chồng chị ra tù, cũng chính chị đã bôn ba tìm đường cho chồng vượt biên đi trước cho yên thân một mối, bởi vì sống trong chế độ cộng sản, ai cũng cảm thấy bất an, lúc nào cũng nơm nớp lo sợ không biết chừng nào bị chúng đem luật rừng ra quy tội còng đầu.

Vậy mà khi đã định cư yên ổn, ông chồng vô tình bất nghĩa của chị định dở trò qua cầu rút ván lờ đi chuyện bảo lãnh vợ con khiến  một người bạn đồng nghiệp khi xưa cảm  thấy bất bình phải lên tiếng nhắc nhở thúc giục mãi, sau cùng chồng chị mới  chịu hạ bút điền đơn bảo lãnh gia đình. Đó là bổn phận duy nhứt mà chồng chị đã làm cho mẹ con chị trong suốt cuộc đời làm chồng làm cha. 

Ngày đòan tựu anh chỉ hai chiếc máy

Mua cho bà để may mướn nuôi con

Nhưng tiền vốn sau này phải trả lại

Tôi sững sờ nghe xót phận thương con

Thuở đời có chồng cha nào bạc bẽo

Với vợ con như nước lã người dưng

Gái hay trai cũng con mình cốt nhục

Sao nỡ nói câu bất nghĩa thẳng thừng

Qua Úc gần hai  tháng trời chị  cũng chưa biết tờ giấy năm đồng ra sao, cũng không biết chợ búa ở chỗ nào. Cứ vài ngày chồng chị mua về  một ký chả lụa, một gói tôm khô 200 grammes và một cái bắp cải to tướng quăng đó rồi đi suốt. Đó là thức ăn hằng ngày hằng tuần của mẹ con chị, muốn ăn kiểu nào đó thì ăn. Đến khi chị lãnh được đồ may, chị mới thấy mặt những tờ tiền giấy, mới thay đổi được món ăn hằng ngày cho các con và mua sắm thêm những gia dụng cần thiết trong nhà. 

Chị cũng không biết chồng chị có đi làm hay không mà ngày nào cũng đi tới tối mò tối mịt, khi về là cơm nước phải có sẵn trên bàn mời anh xơi, dù xơi hay không là chuyện của anh. Vậy mà chồng chị cũng không vừa lòng, không dằn vật chuyện này thì nhiếc móc chuyện nọ, chuyện cũ đâu hồi còn bên quê nhà giữa hai bên cha mẹ cũng lôi ra tính tóan khiến chị cảm thấy  như sống trong địa ngục trần gian.

Bởi tôi trót sinh con nhà gia giáo

Phận nữ nhi phải tứ đức tam tùng

Nên đã thủ phận đến thành ngơ ngáo

Chẳng dám trả treo nghĩ chuyện bất tùng

Sống với anh ngày ngày  nghe đay nghiến

Như vợ con là nợ là oan gia

Đến một  ngày anh tuyên bố ly dị

Tôi thấy cửa tù như được mở ra

  

Biết chị luôn bị chồng bạc đãi, một vài người bạn  thấy chướng tai gai mắt bất bình thường xúi chị ly dị quách cho xong cho rảnh nợ, tội gì để cho thằng chả đè đầu ăn hiếp mình mãi khi mà mình không sống lệ thuộc vào đồng lương của thằng chả, nhứt là luật pháp ở đây ưu tiên bênh vực cho phụ nữ, dù thằng chả không đồng ý thì mình cũng có quyền tống cổ thằng chả ra khỏi cuộc đời mình. Nhưng nói gì nói, khổ một nổi, chị khổ gì khổ,  thà cắn răng chịu đựng chớ chị chẳng dám hó hé đề cập tới chuyện này vì sợ ảnh hưởng đến con cái về sau. Chị lo sợ sau này con gái chị khó  gả lấy chồng nếu như bên đàng trai cổ hủ chê mẹ đàng gái là người ly dị chồng hạnh kiểm không tốt. Oh my God! Tội nghiệp cho chị làm sao!

Người bạn rán nói thêm trấn an chị rằng chị không cần phải lo xa, ở xứ này con cái nó muốn làm gì thì làm, quyết định của nó có trời mà cản, con đặt đâu cha mẹ ngồi đó, hôn nhân của nó không tới phiên cha mẹ can thiệp, không nhượng bộ  nó, nó bỏ nhà đi luôn là mất con mất cháu như chơi.

Thuyết phục chị đến như vậy mà chị vẫn không động tịnh gì, vẫn tiếp tục chịu đựng cho tới một ngày chồng chị ‘’ra lệnh’’ ly dị, chừng đó hết đường tránh né  chị mới cam tâm.

Khổ bao nhiêu, tôi cũng đành gánh chịu

Bởi vụng tu bạc phước phải cam lòng

Chỉ tội con mình khổ lây với mẹ

Cơ cực trăm chiều cha có như không 

Người đời thường ca ngợi vinh danh tình phụ tử, nào là ‘’công cha như núi Thái sơn, con có cha như nhà có nóc’’, hay ‘’còn cha gótđỏ như son, phụ tử tình thâm vv...’’ Cha chị mất sớm, chị không hưởng được tình phụ tử đã đành, nhưng con chị có cha còn sống sờ sờ ra trước mắt, sao cha bọn chúng lại tệ bạc vô cảm chẳng có chút thiêng liêng tình cha cho ấm lòng con cái.  Trai hay gái cũng là máu mủ con mình, nỡ nào lại nhẫn tâm hất hủi chê bai. Tự chúng, chúng đâu có muốn ra đời, tại sao bắt chúng ra đời chịu khổ mà không nhận lấy trách nhiệm làm cha, bỏ mặc cho mẹ chúng tự xoay sở một mình như single mum.  Phải chi là single mum thì còn được chính phủ trợ cấp nuôi con, đàng này vì chị có hôn thú với chồng nên phải chịu thua thiệt oan uổng,  gặp ông chồng vô tích sự chị phải  gánh vác hết mọi điều.

Tội nghiệp các con chị thường xuyên phải nhịn đói buổi trưa,  thỉnh thỏang lắm mới có một hai đồng mua gói hot chip chia nhau lót dạ. Thương con nát lòng, nhưng chị biết làm sao hơn được,  có bao nhiêu sức lực, bao nhiêu thời giờ chị  đã tận dụng  hết để làm việc kiếm tiền, còn moi đâu ra thêm nữa trừ phi một ngày có ba mươi sáu tiếng. Ngay cả các con chị đi học về làm bài xong cũng phải nhào vô phụ với chị may đến khuya lơ khuya lắc mới đi ngủ được một chút để hôm sau còn đi học. Nhà cửa  trống trước trống sau không có lấy một cái tủ cái giường, ngủ thì cứ lăn đại ra sàn nhà, quần áo thì cứ dồn hết vô thùng carton xin ngòai shop như  hòan cảnh những người tị nạn mới tới. 
  

Đời có câu trời sinh voi sinh cỏ

Các con mình tự ăn cỏ lớn khôn

Dù vậy tôi vẫn hằng luôn nhắc nhở

Cha dẫu thế nào cũng là cha các con

Và rồi cuối cùng trời cao cũng có mắt cho các con chị hết cơn cơn bĩ cực tới ngày thới lai. Sau những năm  dài cơ cực phấn đấu,  tự lực cánh sinh, kết quả các con chị đều đỗ đạt thành tài, một phần thưởng đáng tự hào cho chị. Chẳng những vậy, mấy cô con gái còn có gia đình  hạnh phúc, vợ chồng con cái thương yêu rất mực chớ không vô phước như chị tái diễn màn bi kịch đầy nước mắt của chị ngày xưa.   

Trước kia mỗi lần thở than kể lể, chị thường nói trong đời chị có hai kẻ thù mà chị vô cùng căm hận, thứ nhứt là cộng sản, thứ nhì là ông chồng chị nhưng giờ đây nhìn cảnh gia đình êm ấm của các con, chị đã nghe mãn nguyện, mọi sân hận trong lòng đều tiêu tan bay bổng. Chị cảm thấy  mình đã được  đền bù  xứng đáng qua các con. Cuộc đời của chị đã kể  bỏ từ lâu, hạnh phúc của các con giờ đây là hạnh phúc của chị. Cả đời cực khổ nuôi con, chị chỉ cầu mong có được kết quả như thế này để có thể bỏ xuống  cái gánh nặng trên vai cho thảnh thơi những tháng ngày còn lại và một mai khi về cõi vĩnh hằng chị có thể ngậm cười yên nghỉ vì đã chu tòan bổn phận với các con ở thế gian này.

Hơn nữa nhìn lại cảnh đời đau khổ bất hạnh của mình rồi nhìn chung quanh, chị ngộ ra rằng đó là phần số của mỗi người. Người có phước thì được chồng thương chồng quý, kẻ bạc phận như chị thì bị hất hủi đọa đày, trần ai lai khổ một kiếp làm vợ. Giải thích  theo thuyết nhà Phật là luật vay trả, có lẽ kiếp trước chị đã gây nhiều nghiệp chướng cho nên kiếp này phải trả quả thế thôi chớ thật ra chẳng có ai là kẻ thù của mình cả. Phật tổ đã dạy, thù hận là địa ngục trong lòng, hãy biết buông bỏ thứ tha  để cái tâm có được Niết bàn an lạc. Vì lẽ đó, các con của chị cũng không buồn trách chi người cha vô trách nhiệm, trái lại như máu chảy về tim, các cô vẫn thường thăm nom báo hiếu cha mình trong tuổi già yếu đau bệnh tật sống cô quạnh một mình. 

Nợ anh đã xong đường ai nấy bước

Cám ơn anh đã ra khỏi đời tôi

Để giờ đây tôi thong dong tự tại

Xem mọi sự đời như áng mây trôi...

   Người Phương Nam