Mây Bình An - Người Lính Già Oregon

 

Vân An. Mây Bình An. MBA. Đó là tên của một bé gái 8 tuổi, đã bị “dì ghẻ”, Nguyễn Võ Quỳnh Trang, 27, và bố ruột, Nguyễn Kim Trung Thái, 37, toa rập với nhau, đánh đập dã man và tra tấn cho đến chết, vào giữa năm 2021, chính xác hơn, trung tuần tháng 12, 2021, tại một chung cư của giới trung lưu, thuộc quận Bình Thạnh, Sài Gòn. Sáng thứ năm, 21/7/2022, nội vụ được Tòa đem ra xét xử, thu hút một số đông đảo, ước lượng hơn một ngàn, đồng bào từ các nơi đến, kể cả Hà Nội và các tỉnh Miền Nam, đứng chật các con phố quanh, và trước, tòa án, mang theo các biểu ngữ, có cả bằng tiếng Anh, yêu cầu Tòa ra một bản án nghiêm khắc, thích đáng, cho cả hai can phạm. Họ mong được vào bên trong để xem trực tiếp, nhưng phòng xử chật, nên tất cả phải đứng ngoài, trên lề đường với sự bảo vệ an ninh của công an áo vàng và áo xanh, rất thân thiện. Có những bạn trẻ mang theo, và treo ảnh bé trên một hè phố, và cùng với những bó hoa tươi, đến cúi đầu, quỳ gối, chắp tay, vái lạy trước ảnh, lâm râm cầu nguyện. Thật cảm động. Ủy Ban Bảo vệ Trẻ em tại Liên Hiệp Quốc cũng nhập cuộc. 

Tưởng cũng nên nhắc lại một số sự việc. Vợ chồng Trung Thái ly dị, và Tòa cho hắn giữ bé MBA, và vợ, tên Hòa, được giữ đứa con trai, em của MBA. Sau đó, Thái cặp, và chung sống không hôn thú, với Quỳnh Trang. Hai đứa này, không hiểu sao lại căm ghét bé một cách thậm tệ, mặc dù bé rất ngoan, và học rất giỏi. Không cho bé tiếp xúc, hoặc nói chuyện điện thoại, với mẹ ruột. Không cho bà biết tin tức gì về con gái. Camera (của chung cư?) cho thấy cảnh Trang bắt bé cởi truồng, quỳ gối học bài, trong chuồng với con chó. Trong khi đó, y thị dùng roi hoặc gậy, có đầu sắt nhọn bọc cao su, phang tới tấp vào thân thể bé, để lại những thương tích thấy rõ. Một lần, bị đánh, bé chịu không thấu, phải phọt phân ra ngoài, và con “dì ghẻ” khốn nạn và ác độc hơn loài thú dữ này đã bắt bé cúi xuống nếm, và xô bé ngả nằm lên đống phân. Trên thân mình bé có đầy thương tích, đặc biệt ở đầu, bụng và vùng kín. Lúc đó tên Thái đang ở sở làm, quan sát và thấy hết mọi việc qua máy camera, nhưng không có hành vi nào can ngăn, và bỏ mặc con ruột bị hành hạ bởi con tình nhân trẻ. Thậm chí, những lúc ở nhà, hắn còn tiếp tay cho y thị bằng cách đánh đập, chửi mắng con. Một hôm, khi bé bị đánh vào đầu chảy máu, kiệt sức, thoi thóp thở, thì Trang mới gọi Thái về, chở bé đi cấp cứu, và bé đã qua đời tại bệnh viện. Đứng bên ngoài cửa bệnh viện, Thái gấp rút xóa bỏ hình ảnh của Trang hành hạ bé. Vô ích. Những hình ảnh đã được phục hồi và tái tạo bởi những chuyên viên tài giỏi, rành nghề.

 

Trong phiên tòa sơ thẩm ngày 21/7/2022, các luật sư biện hộ cho bé MBA, đặc biệt LS Nguyễn Anh Thơm, dày dạn kinh nghiệm trong nghề, và đã khóc thương bé thật lòng, trong nghĩa hoàn toàn đen, đọc thấy cáo trạng dành cho Trung Thái nhẹ quá, “biết mà che giấu”, và nếu bị phạt, theo luật, hắn chỉ ở tù khoảng 8-10 năm, là cùng. Họ bèn đề nghị với Tòa tạm hoãn phiên xử, để họ tìm và trưng ra những chứng cớ, xác thực, có thể buộc hắn vào tội “đồng phạm giết người”, nghĩa là hắn có thể lãnh bản án tối đa, giống như con bồ cầm thú Quỳnh Trang của hắn. Tòa nghe có lý, nên đồng ý cho tạm ngưng xử, trả hồ sơ cho Viện Kiểm Sát. Nghe nói, cuối tháng 8 này, Tòa sẽ xử lại. 

Sở dĩ tiện nhân quan tâm đến vụ án này, bởi hai lẽ:

(1) Nạn nhân là một đứa con nít 8 tuổi, mà lại là con gái nữa  ‒thường yếu đuối về thể xác và tinh thần. Nếu đó là một bé trai 8 tuổi, tình trạng có thể khác đi nhiều lắm.

(2) Trong buổi gặp mặt hôm Chúa Nhật 24/7 vừa qua, tiện nhân có ý đưa chuyện bé MBA, Vân An, ra bàn chơi, thì thấy các bạn hữu, đều im re, khiến tiện nhân cụt hứng. Bèn suy nghĩ về hai giả thuyết: a. có thể họ không theo dõi tin tức về vụ này chăng? b. có thể họ cho đó là một chuyện nhỏ, so với những scandal ầm ĩ hơn, như vụ hai nghệ sĩ An Nam bị chính quyền Tây Ban Nha bắt giữ về tội hiếp dâm một cô gái ngưòi Anh 17 tuổi? 

Viết lại vụ việc này, tiện nhân thấy hồn vẫn còn tràn xúc động, mắt vẫn còn cay sè, truớc cái chết bi thảm và tức tưởi của bé Vân An  ‒gây ra bởi cặp tình nhân quá ác độc, mang hình người mà lòng dạ còn man rợ hơn lang sói. 

Vân An ơi! Mây Bình An ơi! Cháu hãy là mây, bay đi muôn phương, trên những tinh cầu lồng lộng. Hãy mang bình an nhỏ nhoi còn sót lại của cháu sau những cực hình mà cháu đã phải trải qua trên cõi đời tạm bợ, ngắn ngủi này, đến cho những người thiện tâm còn chờ lượt mình trên dương thế. Cháu hãy là mây bình an, bay cao, bay mãi. Ngàn năm.

 

Portland, July 26, 2022.

NLGO

Ta Còn Một Chỗ Đứng Ngồi - Đỗ Công Luận

Đi Chợ Ăn Hàng - Nguyễn Đan Tâm

Hình minh họa 

Trước năm 1975, Sài gòn có nhiều chợ, tuy khác tên và địa điểm, nhưng hình thức xây dựng và cách tổ chức bán hàng như nhau. Một cái nhà thật lớn không có vách, chỉ có mái che, gọi là nhà lồng chợ, với các gian hàng cố định bán đủ thứ từ vải vóc, kim chỉ, đến thịt, cá, trái cây. Bên ngoài nhà lồng, có vô số người buôn gánh, bán bưng, sạp rau, hàng bánh trái, hàng ăn.v.v. Chợ không có nhà lồng là chợ trời hay chợ chồm hổm.

Một sáng đẹp trời, chúng ta theo chân các bà nội trợ ra chợ. Bà nào cũng thế, đều ghé các sạp, gánh bán thức ăn để thưởng thức trước khi mua đồ về nấu cơm. Bởi thế, ca dao có câu:

“Đi chợ thì hay ăn qùa.

 Chồng yêu, chồng bảo về nhà đỡ cơm”.

Từ xa, mùi hương chiên xào lan tỏa mời mọc. Đó là sạp bánh xèo, bánh khọt. Hai thứ nầy thường được bán chung. Một thau bột gạo được pha sẵn với nước theo tỉ lệ gia truyền sao cho bánh giòn, màu hơi vàng vì có bột nghệ, thêm nước cốt dừa, hành lá xắt nhuyễn. Khi chảo mỡ đã nóng ( phải dùng chảo gang cho bánh dễ tróc ), người bán dùng cái vá đổ bột một vòng trên thành chảo, từ từ cho bột trôi xuống đáy chảo, rồi cầm chảo lên đảo nhiều vòng để cho bánh được tráng đều và mỏng. Lúc bột chảy vô chảo, nghe tiếng kêu: xèo... xèo.. ( vì thế mà có tên “đổ bánh xèo” ). Đây là giai đoạn quyết định ngon hay dở. Bánh ngon phải mỏng, giòn rụm. Cho thêm củ hành tây, giá, đậu xanh luộc chín, tép, thịt ba rọi xào sẵn.v.v. rồi đậy nắp đợi chín. Khi bánh vàng, vỏ bánh được tách khỏi chảo dễ dàng, bánh được xếp đôi lại là xong. Khách ăn tới đâu, đổ tới đó nên bánh nóng. Người ăn dùng lá sà lách, cuộn với rau thơm và một phần cái bánh, rồi chấm nước mắm tỏi ớt, giấm, đường,  trước khi thưởng thức. Pha nước mắm cho ngon là một yếu tố thu hút khách. Thịt heo béo, đậu xanh bùi, rau cải tươi mát, bánh giòn, nước mắm chua ngọt với đồ chua. Tất cả cái ngon nằm trong miếng bánh xèo. Dân ăn bánh xèo chuyên nghiệp thích ăn bánh xèo với đọt lụa ( lá xoài non ) và lá cải con ( do nhà vườn tỉa bớt khi trồng ). Đọt lụa có vị chát, lá cải hơi nồng, không hiểu tại sao hai thứ đó làm cho món bánh xèo trở nên ngon tuyệt.

Bánh khọt được đổ trên cái khuôn bằng đất nung, với 8-10 lỗ trũng tròn đường kính cở 10cm, sâu 2cm. Cùng một thứ bột với bánh xèo nhưng bột bánh khọt không pha bột nghệ nên màu trắng, thêm mấy cọng giá cắt nhỏ, hành lá xắt nhuyễn. Người bán dùng một đoạn thân của tàu lá chuối, làm dụng cụ thoa mỡ vào khuôn. Bánh ngon thì vỏ phải giòn rụm, phần ruột béo ngậy với con tép. Ăn với rau sống và nước mắm pha như bánh xèo. Bánh khọt nhỏ nên người ăn có thể cuốn cả cái bánh bằng lá rau sà lách.

Một cái bàn cao với mấy cái ghế. Một bếp than hồng âm ỉ với vỉ thịt nướng đang chảy mỡ xèo xèo. Mùi thơm ngào ngạt. Đó là gian hàng bún thịt nướng, bì bún, bì cuốn, gỏi cuốn. Các sợi bún được xổ tung ra cho cảm giác nhiều, rồi bày trong cái tô trẹt, mấy miếng thịt ba rọi ướp gia vị, sả, ươm mỡ thơm phức, rau thơm đủ loại xắt nhuyễn, gíá, dưa leo, đậu phọng rang đâm nhỏ và một món không thể thiếu: tóp mỡ thắng với hành lá. Ăn với nước mắm pha, tỏi, ớt, đường và đồ chua.

Thay vì thịt nướng, rải một lớp bì lên tô bún, ta có món bì bún. Các thứ khác y hệt.

Bì cuốn Người bán cuốn bì bằng bánh tráng mỏng thường gọi là bánh tráng nhúng nước. Bì được trộn sẵn gồm thịt, da heo chiên vàng và thính. Sà lách, rau thơm đủ thứ được bày lên miếng bánh tráng, rồi rải một lớp bì và cuốn lại. Cuốn khéo thì cuốn bì thật chặt, không đổ tung khi ăn. Chấm cuốn bì vào chén nước mắm pha với đồ chua. Bánh tráng rất dẻo, thịt, da heo thấm gia vị, rau nồng, nước mắm ngon. Ăn xong một cuốn, lại muốn cuốn nữa.

 Có bà con với bì cuốn, là gỏi cuốn vì cả hai thứ đều dùng bánh tráng mỏng. Gỏi cuốn có thịt ba rọi luộc, mấy con tép nhỏ lột vỏ, bún, rau thơm, hẹ. Nước chấm là tương đen được pha chế với cháo nếp sền sệt, thêm đậu phọng rang đâm nhỏ. Tương qúa ngon làm cho người ăn lẫn lộn, không biết cái nào ngon: gỏi cuốn hay tương.

Chả giò được cuốn tại chỗ với bánh tráng mỏng và nhưn trộn sẵn. Nhưn gồm có củ sắn, cà rốt, bún tàu, nấm mèo, thịt heo bằm, hành, tỏi, tiêu. Chả giò sau khi chiên, phải giòn, nhai kêu rôm rốp, mới đạt độ ngon. Có hai cách ăn chả giò: 1/ Dùng sà lách và rau thơm gói cuốn chả giò rồi chấm nước mắm pha tỏi, ớt với đồ chua. 2/ Chả giò được cắt ra từng khoanh nhỏ cở 2cm, ăn với rau thơm, bún, dưa leo, giá sống, nước mắm pha. Cách nào cũng khiến người ăn sảng khoái.

Bánh cống, bánh vá hay giá làm từ bột gạo và đậu nành, thêm đậu xanh hột nấu chín, giá cắt nhỏ, tép (nếu được tôm đất Gò Công thì tuyệt). Bánh vá dùng cái vá làm khuôn nên bánh tròn, hơi dẹp. Bánh cống dùng khuôn hình trụ nên cái bánh cao hơn. Sau khi chiên, bánh rất giòn. Gói miếng bánh bằng lá sà lách, kèm rau thơm, chấm nước mắm pha tỏi, ớt. Nhai kêu rôm rốp thì mới ngon. Bánh cống là một thành phần không thể thiếu trong món bánh ướt chả lụa Sài gòn.

Các ổ bánh mì cũ 1,2 ngày, được tận dụng trong món bánh mì chiên tôm. Ổ bánh mì được chia đôi theo chiều dài, sau đó cắt xéo từng đoạn ngắn cở 10-15cm. Rồi cho bánh mì vào thau bột gồm có bột mì, bột gạo, bột năng, trứng gà được pha trộn theo bí quyết riêng. Một, hai con tép bày trên mặt. Chảo dầu sôi nhè nhẹ. Cho bánh vào chiên vàng đều hai mặt. Mùi thơm lan tỏa. Vớt ra cho ráo dầu. Bánh ngon thì giòn rụm do cách pha bột và không hút dầu (dùng bánh mì cũ). Phết tương đen được pha chế sẵn. Cắn một miếng lại muốn cắn tiếp. Miếng bánh với phần ngoài giòn tan trong miệng với vị béo, ngọt, mặn, cay. Phần trong vẫn giữ độ dai của bánh mì. Tất cả cho ta hương vị tuyệt vời.

Tùy theo mùa, món bún măng vịt có thể được nấu với măng tươi hay măng khô. Tô bún với giá, ngập nước lèo nóng hổi, vị ngọt thanh, mùi thơm hấp dẫn. Thêm rau thơm, bắp chuối, bắp cải xắt mỏng tùy thích.Thịt vịt được luộc theo bí quyết sao cho mềm vừa, còn độ dai khi nhai. Măng giòn, thấm gia vị nhờ được xào trước khi cho vào nồi nước lèo. Thịt vịt chấm nước mắm gừng ngon qúa cở, ăn mà quên thở.

Gánh bún riêu cua với nồi nước dùng đỏ ao, lớp gạch cua nổi lềnh bềnh. Cua đồng được giả nhỏ lấy nước ngọt, nấu với cà chua, tròng trắng trứng, mực và tôm khô.v.v. Để được đúng hương vị, người bán nêm mắm tôm vào nồi nước dùng. Một cái tô bún, đầy nước dùng với mấy miếng tàu hủ chiên, gạch cua, hành phi, hành lá xắt nhuyễn. Ăn với rau thơm và một thứ không thể thiếu: rau muống chẻ. Sợi rau muống được bào mỏng, cuộn tròn như lọn tóc, nhai rất giòn. Nhìn thực khách xì xụp với tô bún riêu, ai không thích mùi mắm tôm cũng thử một lần cho biết. Coi chừng bị ghiền đó nghen.

Nồi cháo lòng đang sôi nhẹ trên bếp than. Cháo được nấu bằng gạo rang, rất nhừ, hơi lỏng.Trên mặt cháo có nhiều hành tây nổi lềnh bềnh. Mùi thơm tỏa nhẹ xa xa. Một mâm chứa đồ lòng luộc vừa chín tới để giữ độ dai. Tô chất đầy trên sạp. Khách ăn, ngồi quanh trên những cái bàn ngồi thấp. Tô cháo có đồ lòng như gan, tim, lưỡi, bao tử, phèo (ruột non), được xắt thật mỏng, thêm giá sống, gừng sợi, hành lá, ngò và tiêu hoặc ớt. Một món không thể thiếu: dồi. Dồi là những khúc ruột già, chứa đầy huyết, lỗ tai, sụn cuống họng, rau thơm, nấm mèo, bún tàu, sả, gia vị. Dồi được chiên cho vàng rồi xắt thành khoanh mỏng. Tùy ý  khách, giò cháo quẩy được thêm vào tô cháo lòng. Cháo ngọt và sậm màu nhờ có huyết nước (huyết hậu). Thêm đồ lòng giòn, béo ngậy, nhứt là miếng dồi nhai nghe sừng sực. Cái ngon của tô cháo lòng thấu tận tâm cang.

Một món mà các bà bầu hay rủ nhau ăn, đó là bánh canh giò heo vì họ cho rằng giò heo giúp tạo nhiều sữa cho sãn phụ. Bởi vậy, gặm giò heo là chánh, còn ăn bánh canh là phụ. Người bán có bí quyết luộc giò heo như thế nào để cho da và các sợi gân vẫn giòn. Cái ngon từ đó mà ra. Sợi bánh làm từ bột gạo pha bột năng, lớn như chiếc đủa, có độ dẻo và dai đủ để thuyết phục người ăn khó tính nhứt.

Món gì vừa ăn với nước cốt dừa (ngọt) vừa chan nước mắm tỏi ớt (mặn)? Đó là bánh tằm bì. Những sợi bánh như con tằm, trắng tinh, làm từ bột gạo, bột nếp, bột năng. Bánh dẻo có vị béo, mặn, ngọt, chua, cay. Bì dai, giòn. Nước mắm ngon. Ăn với giá, rau sống, dưa leo. Tất cả cho hương vị thơm ngon, ăn một lần nhớ mãi. 

Bò kho là món ăn khoái khẩu của nhiều người. Nồi bò kho với nước hơi sệt, màu đỏ tươi, mùi thơm thoang thoảng. Bò kho ăn kèm với bánh mì baguette thì tuyệt. Nhưng hủ tíu bò kho là món ăn phối hợp của người Việt: hủ tíu gốc Tàu, bò kho gốc Việt. Tô hủ tíu với giá, hẹ trụng sơ trong nước sôi. Nước bò kho được rưới lên ngập bánh. Cái ngon nằm ở chỗ: thịt bò gân được hầm cho mềm, gân không dai, vẫn giữ cái giòn khi nhai. Thêm hành lá xắt nhuyễn. Đậu phọng rang đâm nhỏ. Mấy lá rau quế. Tất cả tạo nên cái béo, đậm đà, cay cay, giòn tan của tô hủ tíu bò kho. Có người ăn bò kho với muối, tiêu, chanh. Thêm vị mặn, chua, nồng, khiến bò kho càng ngon.

Chợ nào cũng có gian hàng bán heo quay, vịt quay của người Tàu. Nhưng món bánh hỏi thịt heo quay lại do người Việt chế biến. Người ăn, tay cầm lá sà lách cuốn miếng bánh hỏi thoa mỡ hành, thịt heo quay, rau thơm, rồi chấm nước mắm pha tỏi ớt để thưởng thức. Có ai thắc mắc hỏi: cái gì ngon ở đây? Hơi khó trả lời. Phải nói là tất cả những thứ trong cái cuốn đã làm cho món nầy trở nên hấp dẫn.

Những năm 1958-1960 trở đi, các chợ ở Sài gòn đã chứng kiến sự xuất hiện của một món ăn mà sau nầy trở nên vô địch. Đó là Phở. Tiền thân là phở gánh. Giờ đây, phở ở cố định một góc chợ. Khách ăn có ghế ngồi đàng hoàng. Phở với mùi hương mời gọi, vị vẫn ngon như phở gánh ngày nào, khách nườm nượp. Một chân trời mới được mở ra: tái, nạm, gầu, gân, sách.v.v. Nhiều quán phở ở chợ ngon hơn phở tiệm.

Cùng với phở, bánh giò đem đến một hương vị lạ, ngon miệng cho dân Sài gòn. Bột bánh làm từ bột gạo pha bột năng. Nhưn gồm thịt heo nạc bằm, bún tàu, nấm mèo, củ hành tây, tiêu, gia vị. Bánh có hình dáng như bánh ít miền Nam. Gói bằng lá chuối rồi hấp. Bánh dẻo, nhưn thơm, ngon ngọt khiến ta ăn hết bánh lúc nào không hay.

Sạp cơm tấm ở các chợ thường nhỏ, không bề thế như các quán cơm tấm vỉa hè. Chủ yếu là bán cho bạn hàng ở chợ. Nhưng cũng có đủ món như bì chả, sườn nướng, cơm cháy mỡ hành.

Người Sài gòn ai cũng biết tiệm giò chả Phú Hương nổi tiếng trên đường Hiền Vương. Nhưng món chả lụa, chả quế có mặt nhiều ở chợ sau năm 1954, có thể ngon hơn. Người bán chiếm chỗ ngồi nhỏ, khiêm tốn. Một cái thúng đựng mấy đòn chả. Chả lụa trắng tinh, dai, giòn. Và một món đặc biệt đối với dân Sài gòn: chả quế. Lớp chả quế dầy cở 1cm, có màu nâu, bọc lấy ống tre dài chừng 1m. Sau nầy có người dùng ống nhôm, ống đồng. Khi có người mua,  người bán dùng dao bén cắt chả từng miếng để cân cho khách hàng. Chả lụa, chả quế, dai, gìòn, béo, thơm phức, ăn với bánh mì baguette thì có gì bằng.

Gánh bán bánh bèo kiểu Sài gòn. Bánh đã được hấp sẵn trên những chén nhỏ. Người bán sắp từng cái bánh thành một lớp trên dĩa,  trét đậu xanh nhuyễn, rưới tóp mỡ hành lá, tôm chấy. Thêm bì nếu thích. Rưới nước mắm tỏi ớt với đồ chua là xong dĩa bánh bèo hấp dẫn. Bột bánh bèo dẻo, đậu xanh bùi, mỡ heo béo, nước mắm chua ngọt, khiến người ăn xong một dĩa, muốn thêm dĩa nữa.

Bánh bèo ngọt với bột pha đường, hấp từng chén nhỏ, lớp đậu xanh, rắc mè và chan nước cốt dừa. Vị ngọt, béo, bùi đều có đủ.

Chợ nào cũng có sạp cơm bình dân, bán cho bạn hàng trong chợ hay thợ thuyền ăn trưa. Tuy là bình dân nhưng có nhiều món để chọn lựa. Tôm càng kho tàu, thịt kho nước dừa, sườn nướng, món xào.v.v. Hơn nữa, thức ăn được thay đổi mỗi ngày. Một em nhỏ giúp đưa cơm cho từng sạp trong chợ. Đây là loại cơm dĩa. Ai ăn tại chỗ thì đã có mấy cái ghế đẩu. Các bà nội trợ không chú ý đến sạp cơm vì nó không phải là thứ “ăn chơi ngon hơn ăn thiệt”. 

Mặc dù đường Tôn thọ Tường, Chợ lớn nổi tiếng với các xe heo quay, vịt quay, nhưng hai món nầy chợ nào cũng có. Chỗ nào ngon hơn thật khó so sánh. Điều quan trọng là các quày heo quay, vịt quay tại các chợ vẫn mở mỗi ngày, chứng tỏ nó có cái ngon riêng biệt. Da nở phồng, giòn, không mặn. Thịt thấm ngũ vị hương. Heo quay ăn với cơm, bánh mì, bánh hỏi, bún.v.v. Mỗi thứ có cái ngon riêng. Điều thú vị là heo quay do người Tàu chế biến, nhưng người Việt ăn heo quay với nước mắm tỏi ớt thì cái ngon thật khó tả. Trong khi đó, người Tàu Chợ lớn dùng mật ong làm nước chấm khi ăn heo quay.

Các bà đã đi một vòng chợ. Bụng đã no. Bây giờ, qua hàng bánh mua về cho lũ trẻ.

Bánh canh ngọt. Đây là món chè với sợi bánh canh làm bằng bột gạo, rất dẻo. Nước đường ngọt, thơm mùi lá dứa, gừng sợi cay cay. Khi ăn thêm nước cốt dừa và mè: béo ơi là béo.

Bánh ít có hình kim tự tháp, gói bằng lá chuối, làm từ bột nếp hay khoai mì mài ra. Nhưn đậu xanh hay dừa nạo ngào đường với đậu phọng. Bánh bột nếp thì dẻo. Bánh khoai mì dai, nhai sừng sực.

Bánh ít trần. Đúng như tên gọi, cái bánh trần trụi, không được gói bằng lá chuối, chỉ có lớp bột nếp trắng tinh bao bọc nhưn đậu xanh tán nhuyễn. Bánh giống viên chè trôi nước. Trên mặt bánh có ít tôm chấy. Bánh dẻo, đậu xanh béo nhờ trộn mỡ hành. Ăn với nước mắm pha tỏi, ớt.

Bánh tét hình ống, dài cở 20-25cm, đường kính khoảng 10cm, được gói bằng lá chuối với nếp trộn đậu đen hay đậu trắng, dừa nạo, muối. Ở giữa là đậu xanh tán nhuyễn bao bọc miếng mỡ heo. Bánh được buộc thiệt chặt bằng dây lác trước khi luộc. Bánh tét ngon thì lớp nếp phải nhừ, đậu xanh bùi, dừa và mỡ béo.

Bánh tét chuối có đặc điểm là chuối xiêm chín muồi thay cho nhưn đậu xanh, không có cục mỡ. Khi nấu chín, ruột chuối có màu đỏ, nước mật chuối thấm vào nếp khiến cho vị thêm ngọt ngào.

Bánh lá dừa gần giống như bánh tét nhưng được gói bằng lá dừa nước. Cái bánh lớn bằng cườm tay. Vỏ bánh là miếng lá dừa được quấn thành hình trôn ốc. Sau khi luộc, vỏ lá đổi thành màu vàng tươi. Kế đó là lớp nếp trộn đậu đen hay đậu trắng và xác dừa, giữa là nhưn đậu xanh. Khi ăn cứ xoay miếng lá ngược vòng trôn ốc. Hương vị thơm ngon như bánh tét nhưng không béo bằng vì thiếu mỡ.

Bánh chuối hấp. Món nầy chỉ ngon khi làm bằng chuối xiêm chín muồi, trộn bột năng rồi đem hấp. Bánh được xắt miếng cở 2-3 ngón tay. Ăn với nước cốt dừa, bột báng, đậu phọng rang đâm nhỏ.

Bánh cam làm từ bột nếp pha bột gạo, nước cốt dừa, có mè ngoài mặt bánh. Nhưn đậu xanh tán nhuyễn. Bánh tròn như bánh rán miền Bắc nhưng hơi dẹp. Chiên cho vàng đều hai mặt. Bánh thơm phức, dẻo, giòn, béo ngậy.

Nói tới bánh đúc làm tôi nhớ hai câu:

“Mấy đời bánh đúc có xương.

 Mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng”.

Bánh đúc có và không xương khác nhau như thế nào? Ai biết xin chỉ giùm.

Bánh đúc bán ở chợ được hấp sẵn trước ở nhà, làm bằng bột gạo pha bột năng, có lá dứa nên có mùi thơm thoang thoảng. Người bán xắn từng miếng bánh cho vào dĩa, thêm một nhúm mè rang, rồi rưới nước đường trước khi đưa dĩa cho khách.

Bánh da lợn rất đặc biệt, bởi có nhiều lớp dính với nhau sau khi hấp chín: lớp lá dứa màu xanh, lớp đậu xanh màu vàng, lớp dừa màu trắng đục. Làm từ bột năng pha với bột gạo, nước cốt dừa, lá dứa, đậu xanh tán nhuyễn. Miếng bánh thơm mùi lá dứa, vanille, dẻo và dai đến độ khi cắn miếng bánh có thể kéo dài, khó đứt.

Có một thứ xôi chỉ bán ở chợ (một vài chợ không có), ít thấy ở các gánh xôi đầu hẻm: xôi vị. Đây là loại xôi được ép thành miếng gồm nhiều lớp dính nhau như bánh da lợn. Lớp lá dứa màu xanh, lớp đậu xanh tán nhuyễn vàng ươm, lớp lá cẩm màu nâu. Mặt ngoài có mè. Xôi vị có mùi thơm của lá dứa, vanille và tai vị (hồi). Xôi dẻo, ngon, béo nhờ nếp chọn lọc, nước cốt dừa, đậu xanh bùi.

Cháo trắng hột vịt muối. Không hiểu tại sao món nầy chỉ bán sau khi chợ đã dẹp, nhứt là bán về đêm, đón toàn khách quen đi chơi khuya về đói bụng. Không phải chợ nào cũng có. Tròng trắng hột vịt muối rất mặn. Tròng đỏ lạt hơn và có dầu. Cháo rất nhừ, đánh tan cái mặn của hột vịt. Người ăn chỉ còn cảm thấy vị bùi, béo. Có quán bán thêm món củ cải trắng ngâm nước mắm và đường. Cháo và củ cải mặn, ngọt, giòn, hai thứ quyện vào nhau khiến thực khách ăn quên thôi, khi đứng lên đi không nổi.

Chúng ta đã đi một vòng chợ với nhiều món ăn ngon. Cám ơn những đầu bếp vô danh đã tạo nên cái ngon cho xã hội. Các bà nội trợ ra về mà bên tai còn văng vẳng 

“Trời sanh mỗi vật mỗi ngon

Từ từ cái miệng, chồng con nó nhờ ”.         

Giờ đây, qua bao nhiêu biến đổi của thời cuộc, với sự lạm dụng của hóa chất, chắc gì các món ăn còn giữ được hương vị như ngày xưa. Tôi tự hỏi cái ngon của món ăn Sài gòn có còn hay đã mất theo lẽ vô thường của thế gian?

 

Nguyễn Đan Tâm (11/2020)

How Did She know?

 

Two Priests decided to go to Goa on vacation. 

They were determined to make this a real vacation by not wearing anything that would identify them as Priests.

For once, they'll enjoy a vacation as regular people.

As soon as the plane landed they headed for a store and bought some really outrageous shorts, shirts, sandals, sunglasses, etc. 

The next morning they went to the beach dressed in their 'tourist' garb. 

They were sitting on the beach chairs, enjoying a drink, the sunshine and the scenery when a drop-dead gorgeous blonde in a bikini came walking straight towards them.

They couldn't help but stare. 

As the blonde passed them she smiled and said 'Good morning, Father,' and 'Good morning, Father.', nodding and addressing each of them individually, then she passed on by. 

They were both stunned. How in the world did she know they were priests? 

So the next day, they went back to the store and bought even more outrageous outfits.

These were so loud you could hear them before you even saw them! 

Once again, in their new attire, they settled down in their chairs to enjoy the sunshine. 

After a little while, the same gorgeous blonde, wearing a different colored bikini, taking her sweet time, came walking toward them. 

Again she nodded at each of them, said: 'Good morning, Father,' and 'Good morning, Father.' and started to walk away.

One of the priests couldn't stand it any longer and said, 'Just a minute, young lady.

' 'Yes, Father?' 'We are priests and proud of it, but I have to know, how in the world do you know we are priests, dressed as we are?' 

'Father, it's me,' she replied, 'Sister Philomena!'

From: tmg

Ngày Này Năm Xưa - Đỗ Công Luận

Ngày nầy cách đây 49 năm...

Sau khi tiểu đoàn đi hấp ở Chi Lăng về, tiểu khu bàn giao cho hậu cứ ở xã Hòa Thuận, cách cầu Long Bình khoảng cây số, đối diện với trụ sở xã. Bây giờ nơi nầy là trụ sở xã Hòa Thuận. Trụ sở xã cũ là trường chính trị tỉnh Trà Vinh.

Tiểu khu trang bị thêm quân số, quân trang, quân dụng, vũ khí...Cấp trên muốn nâng cấp đơn vị tôi thành tiểu đoàn trừ bị cho tiểu khu. Đâu cần thì thảy vô.

Sáng sớm ngày 28/7/1973, đoàn xe GMC đã vận chuyển tiểu đoàn đến quận Tiểu Cần, cách tỉnh lỵ khoảng hơn 20 cây số. Một cuộc hành quân qui mô lớn do quân khu tổ chức tại đây. Một viên đại tá từ Cần Thơ sang chỉ huy. Đơn vị tập trung quân ở sân rộng của trường tiểu học, cách chi khu Tiểu Cần không xa.

Theo tin tức tình báo, một số đơn vị VC đang dưỡng quân ở vùng Tập Ngãi, quân số không hơn 1 tiểu đoàn. Thực tế là 1 trung đoàn. Trung đoàn D3 của khu 9.

Theo kế hoạch, 2 tiểu đoàn sẽ tảo thanh dọc theo sông Tập Ngãi. Dùng chiến thuật trực thăng vận. 

TĐ 404, tiểu đoàn thiện chiến nhất của tiểu khu Vĩnh Bình, nhảy vào vùng Chánh Hội, Trà Mềm, vùng tạm chiếm. Đánh thốc ra cặp bờ đông sông Tập Ngãi, về hội quân ở xã Hùng Hòa.

TĐ của tôi, 473, nhảy vào phía tây sông Tập Ngãi, cách trụ sở xã hơn cây số, cũng là vùng tạm chiếm, đánh cặp theo bờ tây của con rắn xanh, về hội quân ở xã Hùng Hòa.

Trước đó, trực thăng võ trang đã quần thảo, tác xạ vào những điểm khả nghi.

Thằng 404 nhảy vào trước. Sau đó là đơn vị của tôi. Từng đợt 5 chiếc trực thăng, mỗi lần bốc 1 đại đội thảy vào. 

Đoàn quân di chuyển được vài trăm mét, đại bàng ra lệnh dừng quân bố trí. BCH/TĐ đóng ở ngôi chùa bỏ hoang. Đại đội 3 và 4 bố trí mặt trước. Đại đội 2 và 1 bọc hậu.

Đại bàng vào tần số, theo dõi cánh quân bạn di chuyển. Môi hở răng lạnh. Có nghe tiếng súng nổ, giao tranh nhẹ vài phút rồi im lặng. Kẻ địch cũng biết ở hướng đông là thằng 404 nên né tránh, tạt sang bên nầy, bày binh bố trận để đánh thằng yếu hơn.

Khoảng 15 giờ, nghe tin cánh quân đầu của thằng 404 về gần đến xã Hùng Hòa, đại bàng hạ lệnh di chuyển. Chúng tôi ở hướng ruộng, đã thấy mấy đứa con đi đầu của 404. Đại đội 3 đi thọc sâu vào vườn cây, là điểm trú quân của du kích. Đại đội 4 đi tiếp theo. Trung đội 2 của tôi đi đầu. Đi đến đầu vườn, đã thấy bảng đề, Ấp Chiến Đấu. Vào vài mét là trạm thông tin, có bảng để ghi tin tức. Có nhà làm bằng tre nứa, có bàn ghế để đọc sách, hội họp. Đi vào trong, hướng sông, có những mương nước nhỏ, ẩm ướt, dừa nước bao quanh. Hướng phía ruộng là những gốc dừa, cây còng, tạo bóng mát cho cả khu vực. Âm u. Lạnh chân. Rồi những ụ công sự chiến đấu. Dò dẫm từng bước đi vì sợ mìn bẩy...

Thấy chúng tôi đã lọt vào thế trận. Họ bắt đầu nổ súng. Trước đó các tiền sát viên của họ đã được bố trí trên các cây cao để quan sát hướng quân di chuyển và điều chỉnh súng cối tác xạ. Đa số là cối 61 ly. Họ nhắm vào BCH/TĐ trước tiên. Thấy đi tụm cở dưới chục người, ba bốn cái máy PRC 25 với cần ăng ten giương cao là biết cánh chỉ huy. Họ cũng chọn thời điểm đánh là sau 16 giờ, trời gần sụp tối. Quân cứu viện khó tiếp cận.

Đại bàng bị trúng đạn gảy chân. Cố gắng liên lạc được BCH hành quân. Các quan thầy đang nhậu ở Long Toàn, nghe tin báo cáo, vội bốc trực thăng lên vùng. Đại đội 3 phụp vào sâu đã bị mần thịt. Đại đội 4 của tôi vội rút ra. Thầy trò bố trí cạnh bờ đê. Khẩu đại liên M60 của đại đội 1 nằm phía sau tôi chực chờ nổ súng. Nhưng trước mặt là bạn chạy ra nên họ không vội.

Từ trong vườn, trước mặt tôi khoảng 50 mét, VC phất cờ xung phong, la vang inh ỏi chạy ra. Tốp lính ở đầu hoảng loạn tháo chạy. Phía sau thấy vậy cũng chạy theo. Vọt...

Thời điểm đó, mưa nhiều, mặt ruộng đầy nước. Và sình lầy. Tôi cởi bỏ đôi giày vải cho không bị té. Chạy khoảng mười bước nghe tiếng cối 61 sau lưng nổ vang. Nhờ nước và bùn sình nên miểng không văng xa. Đạn súng nhỏ léo véo sau lưng. Vài người lính gục ngã. Đến con rạch nhỏ, bề ngang không hơn 10 mét, mấy người lính nói,

- Qua con rạch nầy là an toàn rồi đó ông thầy.

Họ là lính của đại đội tôi, đại đội 217 cơ hữu của chi khu trước khi nhập vào tiểu đoàn nên họ thành thuộc địa hình.

Bước xuống rạch, tôi đành cởi bỏ ba lô cho nhẹ người. Vì lệnh đi hành quân mấy ngày nên phải mang ba lô. 

Xuống nước, chỉ còn, tay phải là cây colt 45, tay trái là trái lựu đạn tròn M67. Có gì cưa đôi. Nước lớn, chảy xiết, đến giữa rạch nước ngụp đầu, khẩu colt rớt xuống nước. Đành chịu. Qua rạch xong, thầy trò nghỉ ngơi chốc lát, rồi tiếp tục lội bộ về điểm xuất phát hồi sáng. Sân trường tiểu học. Trời đã nhá nhem tối. AC 123 đã lên vùng thả hỏa châu và xạ kích.

Sau đó chi khu cho người ra tiếp nhận những người lính trở về. 

Các thương binh được sơ cứu rồi chờ trực thăng tải thương. Một toán lính cũng được ra chốt chặn ở cầu Song Lộc, sợ lính bỏ ngủ.

Tối hôm đó đơn vị được quân xa chuyển về hậu cứ. Mấy bà vợ lính hay tin nhốn nháo, chạy ra bệnh viện quân y tỉnh để nắm tình hình.

Trung sĩ Tuấn, trung đội phó của tôi, về đại đội trước tôi một hai tháng, hồi ở điểm tiếp nhận của chi khu thì có mặt. Về đến hậu cứ điểm danh thì mất tiêu. Mấy người lính nói, ổng vọt về Vũng Tàu rồi.

Sáng hôm sau, mấy tiểu đoàn vào chiến địa để thu dọn tử sĩ.

Thượng sĩ Sáu Rổ, người Miên, thường vụ đại đội 3 kể lại, 

- Tui chạy ra không được. Đêm đó leo lên ngọn cây để trốn. Thấy dưới đất họ đốt đuốc sáng rực để thu gom chiến lợi phẩm rồi chất lên xuồng máy chạy đi. Xế trưa lính vào tôi mới leo xuống...

Đại đội 3 bị thiệt hại nặng nhất. Đại đội trưởng, phó, và mấy người lính bị bắt làm tù binh. Đem giam giữ ở Cồn Cù, Ba Động. Thời gian sau họ trốn thoát được, đại đội trưởng bị bắn chết. Những người còn lại chạy về, bị ANQĐ mời để thẩm vấn và điều tra tin tức.

Về đến hậu cứ, đại đội trưởng của tôi được điều động làm xử lý thường vụ tiểu đoàn để điều hành công việc. Lo hậu sự cho đại bàng và thương binh tử sĩ. Phòng 5 tiểu khu cử sĩ quan xuống để làm công tác quân huấn. Tiểu khu bổ sung quân số, trang thiết bị.

Mỗi tối, tôi bị điều động dẫn lính đi nằm chốt, làm tiền đồn. Tối thì nằm ngủ ở đình thần hướng ra sông Long Bình. Đêm thì đóng chốt ở chùa Miên gần xã Hòa Lợi. Dần dần bạo dạn, hết sợ chết. Nghĩ rằng có số mạng.

Sau đó tiểu khu có quyết định cử tiểu đoàn trưởng, và phó, mới. Khung cán bộ các đại đội, các ban của BCH/TĐ được sắp xếp lại . Lại bắt đầu lao vào cuộc chiến mới. Làm công tác bình định, đóng đồn, lập ấp ở vùng chiến địa cũ. Xã Tập Ngãi.

Chiến trận đã đúng 49 năm. Nếu vận đen, ngày hôm nay là giỗ lần thứ 49 của tôi.

Cũng như đại bàng, cố thiếu tá Thạch Ngọc Nhường, đã có 49 lần đám giỗ.

Khoảng gần một tháng sau, quân xa vận chuyển cả đơn vị đến ngã ba Giồng Lức, xã Thạnh Mỹ. Từ đây cả đơn vị lội bộ theo con kinh đào thẳng tắp. Rộng khoảng đôi ba mét, nước trong vắt, nhìn thấy cát ở đáy. Các sĩ quan kỳ cựu nhắc lại, dòng kinh này đã thấm máu những người lính của tiểu đoàn 472, trong một trận bị phục kích, cách đấy vài năm.

Một chiến đoàn, gồm 3 tiểu đoàn, được thành lập, đưa vào vùng này. BCH chiến thuật đóng ở nhà thờ Tập Ngãi. Đơn vị tôi tiến qua chợ Tập Ngãi, đóng quân ở nơi tháng trước nhảy trực thăng vào. BCH/TĐ đóng ở ngôi chùa. 4 đại đội bao bọc xung quanh.

Một đơn vị bạn vào trước, đóng hơi xa chúng tôi. Vào đến nơi, lính để ba lô súng đạn, lo đào hố phòng thủ. Du kích bên kia sông sang tập kích. Mất một số súng đạn quân trang.

Đại đội tôi nằm án ngữ, hướng nhìn ra sông. Dừa nước mọc dầy, không thấy mặt nước. Mỗi tối nghe xuồng máy chạy cũng chẳng làm được gì.

Hôm sau, thằng 404 hành quân vào vùng Chánh Hội Trà Mềm, ổ kiến lửa, đi từ Trà Cú qua. Đơn vị tôi được lệnh ra án ngữ mặt sông sau xã để giữ an ninh cho đơn vị bạn trở về. Họ bị vây đánh truy kích, nhưng vẫn chống trả quyết liệt. Phi tuần A37 từ Trà Nóc sang đánh bom hổ trợ. Chiều tối, đơn vị bạn về cách chỗ chúng tôi khoảng 1 cây số. Mỏi mệt, họ khoanh vùng nằm lại, dù biết bị bao vây. Đêm đó chúng tôi cũng nằm lại. Tờ mờ sáng đã nghe tiếng súng nổ, VC tấn công. Họ chống trả quyết liệt. Ở hướng chúng tôi, thấy bóng người chạy lố nhố. Khoảng 9 giờ sáng, đơn vị bạn di chuyển ra bằng xuồng ghe. Gặp chúng tôi, họ giơ cao những khẩu B40, B41, súng AK chiến lợi phẩm. Cũng có thương vong. Một đại đội trưởng tử thương. Sau đó, số vũ khí nầy được đem triễn lãm ở chi khu, khỏa lấp cho thất bại của đơn vị tôi.

Khoảng tháng 9/2010, tôi cùng hai người bạn về thăm lại chiến trường xưa. Đến Tiểu Cần, chỗ ngã ba. Một đường về xã Hùng Hòa. Một đường ra quốc lộ 60 về Trà Vinh. Anh em ghé quán nước ven đường nghĩ ngơi uống nước. Thấy chị chủ quán lớn hơn tôi cở 5-6 tuổi, tôi hỏi thăm, 

- Chị ở đây từ hồi đó đến giờ...

- Đúng vậy. Tôi sinh quán ở đây.

- Khoảng giữa năm 1973, có trận đánh lớn ở Tập Ngãi, chị biết chứ...

Đúng ngay tần số, chị trả lời vanh vách.

- Ở ấp Cây Gáo đó mà. Hồi đó ông xã tôi làm huyện đội trưởng, dẫn mấy ông D3 đánh trận đó. Quốc gia bị thương chết nhiều lắm. Tịch thu nhiều súng ống. Sau đó mấy ông 404 vào đánh ở Chánh Hội Trà Mềm, lấy được mớ súng đem về quận triễn lãm. Ông xã tôi sau nầy chuyển qua công an quận, làm tới trung tá, rồi về hưu...

Chuyện xưa sau nầy mới biết...

 

Tôi và người âm thoại viên, nôm na là lính mang máy, thầy trò đào chung một hầm. 4 thân dừa chôn 4 góc. Nắp đấp cây chuối còn. Nóc hầm gác lá dừa, lấy bùn đất đắp lên. 2 thầy trò nằm ngủ ôm máy, có gì mở máy nghe. Lần nầy cho an toàn, tôi thủ cây M16 cùng mấy băng đạn.

Tháng 11/1973, tôi đi phép thường niên. Trung đội giao cho chuẩn úy Lam mới về nắm giữ. Một lần đi giải tỏa cho đồn của đại đội 1, trên đường về, đại đội và BCH bị phục kích ở kinh Ngọc Hồ, Tam Ngãi Cầu Kè. Nhờ cây cối 81 giải vây. Nhưng có thương vong. Hạ sĩ Được, âm thoại viên, bị tử trận. Đại đội trưởng và em vợ nó bị thương. Ngủ yên đi Được nhé !!

Ở chiến trường này, nơi hoang vắng, những đêm mưa dầm, ếch nhái kêu buồn da diết.

Nhớ bạn bè. Nhớ thành phố. Người lính có tâm trạng...

 

Thư Cho Bằng Hữu Ở Biên Hòa 

 

Xa chúng mày tao buồn cô độc

Ngồi làm thơ hút thuốc đốt thời gian

Những kỹ niệm chợt khơi nguồn sống dậy

Bên cà phê bên khói thuốc miên man.

 

Tao nhớ quá những ngày xưa thân ái

Mình chung trường chung màu áo học trò

Giờ sách vở cũng trở thành xa lạ

Cổng trường xưa còn có đợi chờ.

 

Bạn bè chung lớp giờ còn dăm đứa

Áo chinh nhân bên gươm súng miệt mài

Đứa trở lại nửa hình hài tàn phế

Trắng cuộc đời trắng cả tương lai.

 

Tao rồi cũng lăn thân vào sương gió

Nắng quê hương in mái tóc phiêu bồng

Chút nước mắt tưới xanh hồn cây cỏ

Trả ơn đời trả nợ núi sông.

 

Đêm chiến tuyến với nỗi buồn ngút mắt

Trời vào đông sương buốt lạnh tái tê

Tay gối súng chừng nghe đời ngoảnh mặt

Rừng cây xanh ngăn kín lối đi về.

 

Lần về phép gặp nhau mừng kể lễ

Chung bàn tròn ly rượu ấm chuyền môi

Men rượu đắng nhưng thâm tình vẫn ngọt

Ngôn ngữ nào kể hết chuyện chia phôi.

 

Uống dùm tao tách cà phê nóng

Đắng cay nào nồng đậm trên môi

Như thiếu chút gì trong cuộc sống

Tao ngồi đây nghe thương nhớ đầy vơi.

 

Mai hết giặc tao về bên gối Mẹ

Ôm cuộc đời rao bán người mua

Đời sẽ buồn và đời sẽ chán

Vì tương lai có cũng bằng thừa.

 

Điếu thuốc tàn như ngày chợt tắt

Tao trở về hiện tại của tao

Những hào lũy kẽm gai giăng mắc

Ngày mai ơi, xin vẫy tay chào...

 

Tôi có người bạn chung lớp. Nó đi HSQ từ sau Mậu Thân. Sang mùa hè đỏ lửa, nó tình nguyện qua binh chủng dù, tiến đánh tái chiếm cổ thành Quảng Trị. Nó bị pháo dập nát một tay một chân, thành TPB chưa bao lâu thì mất nguồn thu nhập. Nó lang thang chỉ tìm bạn bè rồi chết trong cô độc. Nghiệp ơi !! 

Đào hầm hố phòng thủ xong, mỗi sáng đi phát quang. Mỗi người được phát một cây rựa. Toán phát quang. Toán cảnh giác. Đi về hướng xã Tập Ngãi là vùng rừng thưa, nhiều cây còng, cây dừa ăn trái. Mỗi cây được quấn 1 thỏi TNT, kích điện nổ là đổ ngã. Trái dừa thu lượm để uống. Nếu nhiều thì nấu cơm bằng nước dừa. Mỗi cây có 1 củ hũ dừa. Hầm vịt hoặc thịt heo thì ngon ngọt béo. Đời lính có những giây phút huy hoàng.

Rồi cũng có thương vong. Một lần phát quang, đánh nổ cây còng. Thiếu úy Châu, ban truyền tin tiểu đoàn, bị một miếng vỏ cây nhỏ trúng hư một con mắt. Sau này được giải ngủ. Tháng 1/1974, tôi được đề cử thay thế và sau đó đi học khóa chuyên môn căn bản truyền tin. 

Khoảng một tuần lễ hoặc mươi hôm thì có chuyến tiếp tế từ quận vào. Xuồng chở qua những con rạch nhỏ, có lính nằm án ngữ. Tiếp tế thực phẩm thuốc men đạn dược...

Cần gì có nấy.

Khoảng 10 ngày sau, xung quanh có phần trống trải, dân công, nghĩa quân ở xã, ở quận lên lập đồn, lập ấp.

Cái chết thì không đối diện, nhưng tử thần rình rập xung quanh. Dưới chân phải đi cẩn thận. Một cái hộp lon cá mòi, nhét thuốc nổ vào, gài kíp nổ. Một trái đủ loại 3 người ra ngoài vòng chiến đấu. Một người bị thương. Hai người tải thương. Trái đạn 105 ly lép, đạn cối lép, cũng đủ hốt xác một người. Rồi bắn sẻ. Pháo kích bằng lựu đạn bắn ná giàn thun.

Anh bạn sau nầy kể lại. Anh ta đi học khóa không trợ, theo chuyến tiếp tế vào trình diện đại bàng. Chưa kịp ngã lưng, bị dính miểng lựu đạn pháo kích trúng vào đùi. Hên là trực thăng tải thương có liền. Lại được nghỉ dưỡng thương mấy tháng.

Có 1 người lính của trung đội tôi, muốn được giải ngủ. Anh ta tháo trái lựu đạn ra. Lấy kíp nổ kẹp vào ngón chân. Lấy sợi dây kẽm buột vào chốt an toàn. Nằm trong hầm, đưa bàn chân ra giật chốt. Mất 3 ngón chân, và mất máu. Đại bàng thấy vậy cho sơ cứu, rồi gọi trực thăng chuyển thương. Nhưng tức giận, ông làm báo cáo tự hủy hoại thân thể, không được ra hội đồng, phải ra tòa án binh.

Cứ thế, ngày lại qua ngày.

Sau 5 tuần lễ, tiểu đoàn khác vào thế chân. Đơn vị tôi được rút quân. Lại phiêu bạt ở vùng đất Vĩnh Bình Trà Vinh.

BCH/TĐ và đại đội 4 về làm trừ bị, phòng thủ cho chi khu Cầu Ngang. 3 đại đội khác, mỗi đại đội về một chi khu, đóng đồn. Kế hoạch của tiểu khu muốn nâng cấp đơn vị tôi không hiện thực, vì thiếu yếu tố con người, và lòng can đảm.

Tuổi trẻ chúng tôi là như vậy đó. Phiêu lưu trong cuộc chiến. Đối đầu với cái chết hiểm nguy. Có những người trẻ đã vĩnh viễn ra đi. Tôi còn có cơ hội gặp lại đại bàng, tháng 3/2011, sau 37 năm xa vắng. Dù sao cũng là một người anh đáng kính. Một niên trưởng đáng yêu. 

Đại bàng, cố thiếu tá Thạch Ngọc Nhường, ngủ yên đi nhé.

Những bạn bè một thời khói lửa, sát cánh bên nhạu, hãy ngủ yên đi bạn.

Tôi còn sống, còn thức, còn trăn trở với những gì có được hôm nay.

Rồi tất cả sẽ đi vào quên lãng khi ta thành cát bụi...

 

Viết cho ngày 28/7/1973. 49 năm sau... 

Đỗ Công Luận. 28.07.2022 

Cuộc Đời Giả Tạm - Minh Lương

Kho Chưa Tới - Bạch Hạc

Bữa đó, má đang kho cá dở tay thì thấy con gái chạy xe vô tận thềm nhà, thắng cái két, dựng chân chống cái rầm, nện giày cao gót lộc cộc vô bếp, thưa má một tiếng rồi ngồi phịch xuống võng, mặt chằm dằm. Má ngó qua là đoán được chuyện gì rồi, nên cứ từ từ, dồn tâm trí vô nồi cá kho, hết nêm tới nếm.

 Con gái chờ riết không thấy má hỏi han câu nào, tức mình, đành lên tiếng trước: - Má, chắc tụi con thôi nhau!

 Bớt lửa nồi cá kho, nếm thêm lần nữa, má mới chịu thủng thẳng hỏi lại:  Thằng chồng bây sinh tật hả? Có mèo hay cờ bạc? Con gái lắc đầu lia lịa: - Dạ, không có. Không mèo, không cờ bạc, rượu bia thì thỉnh thoảng mới uống.

 Má ngạc nhiên, vậy sao, mắc gì…? Con gái lúng túng, không biết giải thích sao cho má hiểu. Nói chung là cuộc sống vợ chồng của con gái vô cùng lạt lẽo. Không vui mà cũng chẳng buồn. Không có chuyện gì để cãi nhau nhưng cũng chẳng có chuyện gì để cười với nhau. Tóm lại là lạt nhách. Chuyện ai người đó biết, lương ai người đó xài, điện thoại, máy tính của ai người đó mở, cấm xâm phạm. Ai cũng làm rất tốt nhiệm vụ của mình, nên không có chuyện phàn nàn nhau. Nhưng, người này cũng chẳng chia sẻ gì được với người kia chuyện của mình.

 Má lẳng lặng vừa nghe vừa lo cho nồi cá kho. Đang nói, con gái ngưng ngang, hít lấy hít để, rồi reo to, á, cá kèo kho rau răm. Món này của má ngon nhứt xứ. Con cá thấm mắm muối, dẽ khừ, nước thì ngọt lừ, không như nhiều quán, cá ra cá, nước ra nước, lãng ồ… Má cười, ghẹo con gái, sống với má gần ba mươi năm mà chưa ngán nồi cá kho của má là sao? Con gái ừ hé, tại má kho tới mức. Má tắt bếp, chậm rãi giải thích: - Đó là tại má có hiểu biết... về con cá.

 Rành tánh má sáu câu, không nói thì thôi, đã nói thì thâm trầm, sâu sắc. Con gái nhíu mày suy nghĩ, rồi như chợt ngộ ra một chút gì đó, lanh chanh, ý là má nói tụi con không hiểu nhau? Trời, tụi con thương ba năm trời mới cưới, hôn nhân tự nguyện chớ bộ. Má lại cười, thương chưa chắc đã hiểu, hiểu chưa chắc đã biết cách… thương, cho nên có người kho hoài mà nồi cá chưa tới là vậy.

 Con gái biết má nói mình, nhắm mắt giả bộ ngủ. Bao nhiêu năm bị rầy mà con gái cũng không bỏ được tật làm biếng, mỗi lần kho cứ mắm, muối gì cũng đổ cái ào chớ không chịu nêm nhiều lần, mỗi lần một chút như má, cũng không thèm để ý xem con cá này nên kho nồi nào, kiểu gì, tẩm ướp gia vị, nêm nếm mắm muối, canh lửa củi ra sao cho đúng điệu, cứ a thần phù làm đại, làm đùa cho xong. Có lần, con gái phải bỏ cả nồi vì mặn quá, nhiều lần thì lạt nhách, ăn cá kho mà phải chấm thêm nước mắm sống… Nghĩ tới đó, con gái hết hồn, í trời, có khi nào chồng mình “chấm thêm nước mắm” trong cuộc hôn nhân lạt nhách này không ta? Bây giờ, đoán được chồng nghĩ gì trong đầu là điều không tưởng đối với con gái. Hồi thời sinh viên, thương nhau, tưởng là hiểu nhau dữ lắm, tưởng mình biết hết ruột gan người ta rồi, vậy mà đến khi về sống chung mới té ngửa là mình không biết gì ráo.

 Con gái bắt đầu thấy rã rời. Lúc mới về, gặp má nói thôi chồng là nói cho đỡ… tức, chớ con gái đâu muốn, dầu gì cũng còn đứa con. Giờ làm sao đây má? Có nêm nếm lại được không? Má chặc lưỡi, thì phải ráng cứu, thà cực một chút còn hơn bỏ nhưng phải kiên trì, không được gấp gáp à nghen.

 Con gái gật gù rồi chào má, lủi thủi dắt xe ra cổng. Một ý nghĩ xẹt qua, hay là chiều nay mình đi chợ, thử kho một nồi cá cay xè tới mức toát mồ hôi hột theo kiểu quê chồng coi sao. Lâu rồi vợ chồng không vào bếp. Quán xá, siêu thị, tủ lạnh và lò vi sóng làm cho người ta có nhiều thời gian rảnh rỗi hơn nhưng cũng khiến người ta mất đi nhiều thứ quý giá, đơn giản như chuyện vợ gắp bỏ vô miệng chồng một con tép rang còn nóng, hỏi, thấy được chưa anh? Chồng vừa thổi con tép trong miệng vừa ú ớ, ngon, ngon. Trời, có nhiêu đó thôi, mà lâu lắm rồi con gái không có được, cứ loay hoay với công việc và đám bạn trên mạng, hết lai cho đứa này đến còm cho người kia mà không thèm để ý xem chồng có còn lai mình không. Cũng như có lần, chồng định mời bạn đồng hương về nhà thưởng thức mấy món đặc sản do hai vợ chồng nấu, con gái giãy nảy, thôi thôi, mấy ông kéo nhau ra quán nhậu cho tự do, ở ngoài đó muốn nói, muốn ca hát nhảy múa gì cũng được, mà không thèm để ý đến nét mặt buồn xo của chồng. Từ đó, chồng không dẫn bạn về nhà, cũng thưa dần những câu chuyện về người ở ngoài quê, về dòng họ, ruộng rẫy. Chồng không nói, vợ cũng vô tư không thèm hỏi. Cứ vậy mà người này không “thấm” được vào người kia, nói sao không lạt nhách.

 Kho cho tới một nồi cá đi đã rồi mới biết thương cho tới một người. Càng ngẫm nghĩ, con gái càng hiểu ý má. May là chưa đến nỗi “đổ đi”. /.

Bạch Hạc 

https://www.phunuonline.com.vn 

Phận Người - Hàn Thiên Lương

Người ơi trong gió đầy tâm sự

Nắng tắt hoàng hôn lạnh ngõ chiều

Ai rõ lòng ta buồn cô lữ

Lệ hồn thơ đổ biết bao nhiêu?

 

Về đâu thơ thẩn cánh chim di

Tám phương nào biết ngõ đi về

Mang mang thế sự đời trôi nổi

Khoắc khoải hồn đau lỡ hẹn thề.

 

Chao ơi  trời đất sao rộng quá

Phận người cát bụi nhỏ li ti

Đời giả tạm có chi trường cửu

Chốc tương phùng chốc lại phân ly!

 

Buồn lắm! đành thôi giấu nỗi niềm

Biết tỏ cùng ai chút muộn phiền

Lỡ trải cuộc đời qua gió bụi

Vết sầu ẩn kín giữa buồng tim!

 

Thương ai trôi nổi đời mưa gió

Thân phận người như chiếc lá rơi

Về đâu cô thế luôn  chao đảo

Vây kín quê nhà… kẻ bạc vôi!

 

Ta lạnh bên trời thương cố lý

Chờ xa phương nọ đợi phương nầy

Cố tri đâu thấy còn ai nhỉ?

Chỉ môt mình ta… dõi bóng mây!

 

Hàn Thiên Lương

Tám Tàng, Mối Tình Kỳ Diệu -Lê Nguyên

Sinh ra và lớn lên trong gia đình đông anh em mà tôi đứng vào hàng thứ tám và cũng là út trong nhà, không hiểu là tại bị sinh non hay là tại bà má lúc mang bầu với huyết áp cao mà đầu óc tôi có vấn đề nói nôm na theo kiểu châm chọc là bị nước vào óc, đầu bị bò đá. Chính vì bị bò đá mà tôi học hành dở như hạch, toàn là đứng cuối trong lớp, bạn bè không tiếc thương bèn tặng cho cái danh hiệu Tám Tàng, học dốt lại thêm tính lù đù chậm chạp thêm vào đó là ai nói nhiều nói dai thế là tôi lại ngẩng người như thằng phổng chẳng hiểu là họ đang nói điều gì, nói với ai thậm chí nhiều lúc tôi còn nghĩ mình là người hành tinh khác lưu lạc xuống trái đất. 

Người ta hay nói "Lù khù có ông khù độ mạng hoặc lù khù vác cái lu mà chạy" và tôi chính là cái thằng này bằng chứng là khi thi tú tài một cứ nghĩ là mình trợt vỏ chuối bởi bài toán hình học không gian thì lại được quý nhân độ mạng. 

Số là tôi tên Lam khi vào phòng thi lại gần cô gái tên Lệ ngồi ở bàn phía trước, có lẽ thấy tôi cứ ngồi cắn bút chì, ngơ ngác con nai vàng vì bài toán hóc búa thì cô cho tôi copy bài thi của cô và kết quả là Tám Tàng nắm lấy cái tú tài phần một còn gọi là tú tài đơn với hạng thứ, một thứ hạng đứng chót trong bảng phong thần: Tối ưu, ưu, bình, bình thứ và thứ.

Với cái tú tài hạng bét như tôi thì là niềm hãnh diện vô cùng nhưng nghĩ rằng nếu tiếp tục con đường hoạn lộ bằng cái trí thức bằng con chí mén thì sẽ thất bại, thế là tôi chọn ngay con đường binh nghiệp để dấn thân. Than ôi! Cứ nghĩ rằng chữ nghĩa là khó khăn, không ngờ học cách cầm súng cũng nhiêu khê không kém, lời giảng của ông thầy từ tai này bay qua tai kia cơ hồ như không còn hiện diện trong tâm trí, ông huấn luyện viên thao thao trên bục giảng thì Tám Tàng ngồi gật gù tán thưởng trong cái ngủ gà ngủ gật, ra bãi chiến thuật thì tìm cách chui vào bụi cây tìm giấc ngủ, tác xạ thì mười phát trúng chỉ một không bao giờ được thêm, đi di hành dã trại thì thiên hạ kéo nhau xuống câu lạc bộ ăn uống thỏa thích thì tôi mới lọ mọ mò về đến nơi. Với cái đầu bị bò đá, óc bị ngập nước cùng với năng khiếu kém cỏi Tám tàng ra trường với thứ hạng khá, chữ khá mà tôi có thể hãnh diện bởi lần đầu tiên trong đời ăn đứt 100 thằng mà không phải đội sổ, thứ hạng 500 trên 600 là oai hùng lắm nha, ít ra là không bị ông cọp liếm tóc, có thể chọn đơn vị theo ý thích….

Đứng trước căn nhà lầu hai tầng khang trang trên con đường Yên Đổ, tôi ngẩn ngơ như không tin vào mắt của mình bởi lão Khọm là ai thì tôi rất rành về con người của ông ta khi còn ở khu cấm: Bầy hầy, làm biếng, vụng về và gàn bát sách. Bản thân như thế sao lại có căn nhà ngon lành như vậy chứ?

- Ông là ai mà lại rình mò trước nhà của tôi?

Giọng thanh thoát mang âm điệu của người Bắc khiến tôi giật mình vì sợ.

- Khiếp! Cô làm tôi suýt chết vì đứng tim, tự dưng la làng lên như vậy chứ.

- Ô hay! Cái ông này… Ông ăn nói lạ nhỉ? Đây là nhà của tôi cơ mà.

- Thế là vậy... Xin hỏi đây là nhà của lão Khom. À quên nhà của thiếu tá Quang?

- Đây không có ai là Quang hết, xin mời ông rời khỏi nơi này ngay lập tức bằng không tôi gọi cảnh sát!

- Gọi đi! Tôi không làm gì phi pháp cả tự dưng chụp cái mũ rình mò ăn trộm. Mục đích đến nơi này là hỏi thăm tin tức của ông ta, người một thời chung sống ở trại cấm với tôi, chưa biết đầu cua đuôi nheo gì hết lại dọa gọi cảnh sát. Đúng là Bắc kỳ chanh chua đanh đá có khác.

- Im..Im miệng!.. Người gì đâu mà bất lịch sự, ăn nói quàng xiên cóc đế. Xê ra.. Nhanh ..!

Cô gái đỏ mặt tía tai vì phẫn nộ vì cả đời chưa bị ai mắng nhiếc nặng nề như thế, cái giận khiến cô nom đáng yêu vô cùng huống hồ người con gái vốn dĩ lại xinh đẹp và có nét thu hút mãnh liệt.

- Không xê thì cô làm gì tôi nào…?

Tôi hếch mặt lên trời thách thức.

- Eo ui!. Thách tôi phải không? Anh có anh hùng thì chờ đấy.. Mẹ ..Mẹ. Có kẻ cắp trước nhà, hắn đang trêu con đây.. Mẹ ra nhanh đi.

Thấy bóng người thấp thoáng sau cánh cửa kính mà tôi đoán là người nhà của cô sẽ xuất hiện, thế là tôi dọt liền nhanh còn hơn con thỏ sang bên kia con hẻm sau khi ném cái nhìn hăm dọa về cô: Hãy chờ đấy, chúng ta còn gặp nhau dài dài..

Thế là từ sau cái hôm chạm trán với cô gái chanh chua kia, tôi mò vào cái quán cà phê nhỏ đối diện với nhà cô:

- Ông chủ cho hỏi thăm một chút, nhà bên kia đường có phải là của ông Quang?

- Đúng rồi, là của ông Quang, hình như không còn đi lính nữa suốt ngày ru rú trong nhà, ra bên ngoài chỉ có bà vợ và con gái.

- Thế cô ta tên là gì? làm việc hay còn học?

Lão chủ quán cười hề hề nhìn tôi với ánh mắt hóm hỉnh lẫn khinh thường.

- Con bé tên Quỳnh Hương, đang học năm thứ 3 trường Dược, xinh xắn và dễ thương cho nên có nhiều người theo đuổi lẫn trồng cây si trước nhà. Theo tôi nghĩ là ông không nên bởi tướng tá rất ư là xoàng xĩnh lẫn nghèo nàn chắc chắn là không lọt vào mắt xanh của cô bé ấy đâu.

- Này ông chủ, xin đừng khinh thường Tám Tàng này nghe, không biết ông có nghe câu" Chưa chắc mèo nào cắn miêu nào hoặc lù khù có ông khù độ mạng”? Nếu một ngày nào đó tôi nắm tay cô dẫn đến trước mặt ông thì sao đây?

Lão chủ quán ngẩn người nhìn tôi với ánh mắt quái dị ra chiều như là người từ hành tinh lạ mới xuống trái đất, lão chủ ngoẹo đầu nhìn tôi từ trên xuống như đánh giá rồi cười giả lả:

- Đùa với ông thôi mà, tôi chỉ mạo muội đưa vài lời khuyên bởi hồng nào mà chẳng có gai, theo đuổi cô gái xinh đẹp chẳng khác nào trêu đùa với gai góc chiếm được nó đổ ra không ít công sức chưa kể là bị nó quào cho máu chảy đầm đìa.

Tôi cười hắc hắc với vẻ tự tin:

- Biết mà ông chủ, cám ơn những lời khuyên của ông, tôi biết là mình sẽ hành động như thế nào khi tấn công mục tiêu.

Suốt tuần lễ ngồi trong quán, tôi quan sát mọi sinh hoạt của Quỳnh Hương: Từ việc đi học, đi chợ mua thức ăn cho đến giao du với bạn bè và ngày hành động bắt đầu....

Sau cái hôm đụng độ trước cửa nhà cùng ánh mắt đe dọa của tôi khiến cô gái sợ hãi và người xuất hiện cùng cô khi ra ngoài là bà vợ lão Khọm, cả hai quan sát cẩn thận bốn phía sau đó thấy không có gì mới lạ rồi mới cho cô rời đi. Hôm đó là ngày mà cô đi chợ mua thức ăn, xuất hiện với chiếc áo sơ mi dài tay cùng quần jean xanh nhạt, nom cô duyên dáng khỏe mạnh nhất là mái tóc cắt ngắn Demi Garçon lộ cái cổ trắng mịn với những sợi tóc non vàng nhạt. Tôi đủng đỉnh chắp tay sau đít theo cô từ phía sau, Hương không biết có người theo dõi cho nên thản nhiên lựa chọn những thức cần thiết.

- E..Hèm.. Chào Quỳnh Hương…

Tôi tằng hắng lên tiếng.

Cô gái giật bắn người đến nỗi suýt làm rơi cái giỏ trên tay, mặt tái đi vì sợ hải lâu lắm mới lắp bắp:

- Lạy chúa tôi... Lại... Lại... là... ông... Muốn gì ở tôi?

- Không có gì hết, thấy người ta đi chợ nên hiếu kỳ muốn biết người ta mua những gì thế thôi.

- Kệ tôi, mua gì thì không cần ông quan tâm, đừng có làm bộ là không biết mình đang làm gì. Theo đuổi người ta mà giả mù sa mưa... Này nhé, ông không có ký lô nào hết đối với tôi, con cóc mà đòi ăn thịt thiên nga.

- Biết hết... Hi hi... Thiên nga rồi có ngày bị con cóc nhỏ xíu xơi tái lúc nào không biết.

- Nghèo mà ham....

Cô nguýt một cái rõ dài cùng với vẻ khinh thường trên mặt.

- Cái ông nhà thơ lẩn thẩn Nguyễn Tất Nhiên có bài thơ ca ngợi các cô Bắc kỳ nho nhỏ với mái tóc Demi Garçon nhưng sau đó ổng đổi tông vì bị các cô thiên nga đá giò lái và cho đi tàu bay giấy:

.... Anh nhớ tính tình cô gái Bắc

Nhớ điêu ngoa mà giả bộ ngoan hiền

Nhớ khiêm nhường nhưng thâm ý khoe khoang

Nhớ duyên dáng ngây thơ mà xảo quyệt....

- Hay dử nha, thơ với thẩn. Thấy ghét... Mặt dày... Vô sỉ...

- Ông nhà văn nước ngoài có cái nhìn hết sức chính xác về nữ giới: Khi bạn nghe cô gái nói “Không” thì phải hiểu ngược lại, hoặc bị cô ta chửi mắng thì phải nên mừng bởi trong lòng của cô đang hướng về bạn, đang nghĩ ngợi về bạn rất nhiều. Có yêu thương mới có chửi mắng, có cay đắng mới có ngọt bùi. Phải không Quỳnh Hương yêu dấu.

- Ông... Ông thật mặt dày, loại người hết thuốc chữa! Ai cho phép ông xưng hô thân mật như thế? Đừng có tự sướng nghe! Tôi không phải là loại người dễ dãi để cho thiên hạ muốn nói, muốn làm gì với mình mà làm.

Quỳnh hương phẫn nộ lớn tiếng khiến cho nhiều cặp mắt lập tức hướng về chúng tôi với vẻ tò mò cùng thích thú.

- Nói đùa với Hương thôi, quả thật là muốn tìm ông Quang trước là hỏi thăm tình trạng sức khỏe sau là muốn biết hiện tại ra sao khi ra hầu tòa. Tôi và ông ấy cùng ở trại Cấm, Quảng Tín, cả hai đều chờ ra hội đồng kỷ luật, tòa án quân sự mặt trận vì vi phạm nặng nề quân phong quân kỷ, nếu không tin thì cứ hỏi bố của cô về những ngày sống nơi đó cùng Tám Tàng, gã thiếu úy mén bất tài vô tướng nhưng chưa bao giờ làm điều gì trái với lương tâm đạo đức. Xin lỗi Quỳnh Hương về lối xưng hô giữa tôi và ông Quang khi sống chung với nhau, nơi đó không có ông thiếu tá oai quyền với quá khứ đầy ánh hào quang trong các trận đánh mà chỉ là một ông lão già nua lọm khọm và gã thiếu úy bẹt hạng, nơi đó có lối xưng hô mà cả hai đều vui vẻ chấp nhận: Tám Tàng và Lão Khọm. Cứ về hỏi ông Quang thì cô sẽ hiểu mọi sự nhất là về con người của tôi. Xin chào Quỳnh Hương.

Tôi xoay mình bước nhanh ra đi bỏ lại cô gái nhiều nổi thắc mắc lẫn nghi ngờ trong lòng.

… Ngày đó khi ra trường với thứ hạng quá thấp cho nên chỉ có thể chọn về sư đoàn bộ binh hoặc các tiểu khu hắc ám nơi mà thiên hạ chê bai hoặc quá nguy hiểm cho tính mạng như Kiến Hòa, Kiến Tường, Kiến Phong, Vĩnh Bình, Chương Thiện… Tôi chọn sư đoàn bộ binh trấn thủ vùng 2 chiến thuật mà không về đơn vị Địa phương quân bởi ám ảnh cái chết của người bạn gần nhà cùng lớp thời trung học: Nguyễn Đình Hầu, anh phục vụ tiểu khu Chương Thiện, tiểu đoàn địa phương quân. Trong lúc hành quân Hầu đạp phải mìn của địch gài trên đường, bị thương nặng cả hai chân, anh được mang về bệnh viện điều trị, bác sĩ phải cắt bỏ 2 chân lên đến đầu gối vì bị nhiễm trùng, thế nhưng vẫn không thể ngăn chặn được sự nhiễm trùng ngày càng lây lan, bác sĩ phải quyết định giải phẫu lần thứ hai là cắt lên tận háng để rồi Hầu ra đi vĩnh viễn vì sức khỏe suy sụp toàn diện.

Về sư đoàn bộ binh với cái chức trung đội trưởng, tôi có những ngày đen tối khi nắm chức vụ này, không biết tại vì cái mặt khó ưa hay vì cái tính tàng tàng mác dây, óc bị nước vào mà lão đại đội trưởng không ưa ra mặt và cái hậu quả vô cùng bi ai cho tôi là bị đày cho bằng thích: Mở đường và nằm tiền đồn. Quanh năm suốt tháng cứ 2 nhiệm vụ mà làm suốt khiến cho lính lác kêu rêu ca thán bởi 2 nhiệm vụ nói trên vô cùng nguy hiểm và chết người như trở bàn tay. Chính tôi cũng có suy nghĩ là nếu tiếp tục như vậy thì sẽ có ngày leo lên bàn thờ về chầu tổ tông thôi cho nên nảy ra ý nghĩ táo bạo là thay đổi địa điểm khi bị nằm chốt tiền đồn, nói nôm na là báo cáo láo với cấp trên về vị trí của mình: Tọa độ một nơi và người một nẻo.

Cái câu châm ngôn" Cái kim trong bọc rồi cũng có ngày lòi ra, chẳng chóng thì chầy thì có ngày lòi mặt chuột”. Đại đội bị tấn công vào mờ sáng, lão đại đội trưởng bỏ của chạy lấy thân, lính lác tan vỡ mạnh ai nấy tìm cách thoát thân trong khi đó tôi và đám lính phè cánh nhạn ở vị trí ma, vị trí không có tọa độ chấm sẵn trên bản đồ và cái hậu quả là cấp trên điều tra ra sự gian dối này: Bất tuân thượng lệnh, thiếu trách nhiệm trong sự thi hành nhiệm vụ, tùy ý thay đổi vị trí mà không báo cáo với cấp trên.

Thế là Tám Tàng bị đưa về khu tạm giam còn gọi là trại cấm cố chuyên dành cho người chờ ngày ra Hội Đồng kỷ luật hoặc ra tòa án quân sự mặt trận. Thiếu tá Quang thì lại khác, tội lão nặng hơn: Đào nhiệm trước địch quân, không tròn trách nhiệm cấp chỉ huy, rời nhiệm sở mà không có sự đồng ý của cấp chỉ huy. Một cấp chỉ huy như ông Quang mà vi phạm kỷ luật của quân đội thì cái kết cục thê thảm như thế nào rồi, lon bị lột xuống bị tống vào trại tạm giam để chờ ngày hầu tòa.

… Số là hôm đó, tôi tức Tám Tàng trần xì cái quần xà lỏn nằm trên cái võng nhà binh nghêu ngao vài câu hát cho quên sầu thì lập tức nhổm dậy vì nhìn thấy bóng người thấp thoáng ngoài cổng vào trại.

- Ai vậy kìa? Chẳng lẽ lại con vịt đẹt có số phận giống như mình? Mà không đúng, người này già rồi cơ mà.

Tôi miên man với bao nghĩ ngợi về nhân vật lạ thì ông ta ném phịch cái ba lô cũ xì trên nền đất và thở một hơi dài lẩm bẩm nói một mình:

- Rốt cuộc rồi tới nơi, chuyện gì đã xảy ra và hiện tại nó đang đến chỉ còn tương lai!

Tôi lờ mờ nhận ra ông ta không khác với mình bao nhiêu là tội đồ của quân đội, người không tuân lệnh thượng cấp.

- Này... này... Sao lại vào đây? Có lộn chỗ không đó.

- Lộn cái chó gì nữa chứ! Trại Cấm dành cho sĩ quan bất khiển dụng, loại người hết xài, quân đội chê.

- Ạ! Thì ra cũng giống như tớ, thế cấp bậc gì? Nguyên nhân tại sao?

- Sao tò mò thế chú mày, nhiều chuyện quá!

Lão cau mày ra dáng không hài lòng bèn to tiếng nạt khiến tôi cụt hứng.

- Không nói thì thôi, già mà còn lên mặt, vào đây thì thiên nga cũng thành con vịt què, chiến mã cũng thành con ngựa què.

Tôi bĩu môi mai mỉa một cách cay độc khiến ông tái tím sắc mặt vì giận cùng hổ thẹn và sau cùng thì chậm chạp ra bên ngoài. Tôi và ông cả tuần lễ không nói với nhau câu nào thậm chí đụng mặt cũng chả thèm một lời chào hỏi cứ như vậy cho đến một hôm....

- Chú nhóc tên gì? Tại sao lại vào nơi đây? Cấp bậc?

- Ông hỏi nhiều quá làm sao mà nhớ hết, phải từ từ cho tôi trả lời từng câu một... E hèm… Nguyễn văn Lam tự Tám Tàng, thiếu úy trung đội trưởng bộ binh, can tội bất tuân thượng lệnh, thiếu tinh thần trách nhiệm của cấp chỉ huy…báo láo với thượng cấp. Còn ông thì sao?

- Chú nhóc có nghe về trận đánh ở Tam Quan, Bình Định?

- Biết chứ... Trận đánh khá lớn và gây nhiều thiệt hại cho địch quân thế nhưng tại sao ông lại nói về nó?

Ông ta lừ mắt nhìn tôi với vẻ thương hại rồi sờ cằm với vài cọng lưa thưa và sau đó chậm rãi tiếp tục nói:

- Sau đó là Bồng Sơn.

- A... Thì ra thiếu tá Quang là ông…Là…

Tôi sửng sốt đến ngây người vì không bao giờ nghĩ người lừng danh trong sư đoàn vì có nhiều thành tích, nhiều công trạng thế mà cuối cùng lại vào trại cấm.

- Chú mày nghĩ như thế nào khi tiếp mặt với số lượng địch quân đông gấp 10 lần cùng với chiến xa, pháo binh yểm trợ. Tử chiến cho đến viên đạn cuối cùng khi không có pháo binh, phi cơ hay là kéo cờ trắng đầu hàng như ông Đính, sư đoàn 3 bộ binh hoặc mở đường máu khi xung quanh toàn là giặc. Họ bít toàn bộ con đường ra lẫn vào.

- Thì chạy thôi! Tìm đường sống trong cửa chết, ai lại không quý mạng sống của mình, hơn nữa còn gia đình người thân đang chờ đợi.

- Tao ra lệnh triệt thoái, mạnh ai nấy thoát thân trước khi bị hoàn toàn vây hãm, từ bỏ vị trí chiến đấu trước khi có lệnh từ cấp cao và cuối cùng…

- Quên đi... Người nào cũng có lý lẽ của mình nhất là các ông lớn, người chỉ tay năm ngón và an nhàn trong các hầm trú ẩn kiên cố, chỉ có mấy thằng chỉ huy cắc ké như ông và tôi là bị thiệt thòi.

Tôi và ông Quang còn gọi là lão Khọm sống chung hòa bình trong trại Cấm mà không có sự phân biệt cấp bậc và tuổi tác, ban đầu thấy lão già cả nên chia công tác là nấu nướng linh tinh còn tôi phụ trách việc khác nhưng cuối cùng thì Tám Tàng phải gồng lưng gánh vác mọi thứ vì lão nấu ăn dở như hạch và bầy hầy hết từ nào để diễn tả.

Vài tháng sau thì tôi đi trước, ra hội đồng kỷ luật. Trước khi đi lão Khọm bùi ngùi nắm tay tôi nói như muốn khóc:

- Chúc may mắn nghe nhóc! Mọi sự tốt lành.. Trời hại mới chết chứ người hại thì không bao giờ.

- Ông cũng vậy lão Khọm. Chúc mọi thứ an lành đến với ông.

Tôi chia tay cùng ông lão từ dạo ấy và dù có địa chỉ của ông nhưng chưa bao giờ tìm đến bởi bận bịu việc học sinh ngữ. Nói đến việc này thì tôi lại có sự kỳ diệu khác mà tôi sẽ kể cho các bạn phần kế.

… Số là khi ra hội đồng kỷ luật, các vị cầm cân nảy mực cho tôi lời bào chữa cuối cùng trước khi quyết định bản án:

- Tôi, sĩ quan trung đội trưởng... đại đội… tiểu đoàn... trung đoàn... sư đoàn... số quân… Xin trình bày toàn bộ vấn đề trong khi đảm nhiệm chức vụ trung đội trưởng... Mở đường, tiền đồn mút mùa lệ thủy từ tháng này sang tháng khác mà không đơn vị nào thay thế, huy chương chiến công không có thậm chí cái bằng tưởng lục cũng vào tay ai đó mà không phải là tôi. Con giun xéo lắm cũng phải oằn, con người ai không tham sống sợ chết, tôi cũng thế thôi. Nếu quý vị muốn tìm hiểu sự thực thì cứ về đó mà điều tra, tôi không có ý kiến. Xin hết!

Cuối cùng thì hội đồng kỷ luật hạ bút quyết định: Trả về Bộ Tổng Tham mưu đồng thời tùy nghi quyết định tình trạng của đương sự.

Cứ nghĩ 100 % là về đơn vị mới và chắc hẳn không ngon lành gì cho lắm nhưng khi cầm quyết định thuyên chuyển của Bộ Tổng Tham Mưu thì tôi ngẩn tò te và không tin vào mắt của mình:

... Đương sự trình diện trường Sinh Ngữ Quân Đội, quyết định có hiệu lực từ ngày ký.

Không bao giờ tôi nghĩ là mình có trái bánh thơm ngon từ trên trời rơi xuống, nhất định phải có sự hiểu lầm nào đó phát sinh chẳng hạn là trùng tên, trùng chức vụ hoặc thằng cha nào đó có cái đầu bị bò đá như tôi mà đánh máy lộn văn bản. Đi khiếu nại thì không dám, mà hỏi thăm thì biết ai mà tường trình, cuối cùng thì tôi đến nhiệm sở mới làm thủ tục nhập học theo quyết định thuyên chuyển.

- Mày có biết tại sao mình về trường Sinh Ngữ?

Lão Mỹ già ngồi đối diện nhìn tôi chòng chọc, cặp mắt xanh như mắt mèo như thấu ruột gan kẻ đối diện. Lão Smith trạc độ 50 tuổi, người gầy teo như cây sậy, đã vậy lại có cái mũi quặp như mũi két khiến cho tôi có cái áp lực nặng nề vô hình trên người, cái không bao giờ ngờ là lão mũi quặp nói tiếng Việt rành rẻ, rành còn hơn mấy bà nhà quê miệt vườn bởi câu văn lịch sự và đúng văn phạm.

- Tôi không biết tại sao có việc này, xin ông cho biết.

- Theo báo cáo từ đơn vị cũ thì cái tội của mày có đem cho cá mập ăn cũng chưa hết tội, mày có biết cái hậu quả khi làm việc tắc trách ấy sẽ hại bao nhiêu mạng con người, đáng lẽ là tao không nên xen vào nội bộ của người ta nhưng trường hợp của mày thì ngoại lệ cho nên đành phải nhúng tay vào thôi... Hỏi một câu mà mày phải thành thật trả lời cho tao biết.. Mày có bao giờ cứu ai chưa?

… Cứu người... Tôi thì thào trong miệng... Cứu người... Ai vậy ta?

Suy nghĩ cặn kẽ mọi thứ và cuối cùng quyết chắc câu nói:

- Tôi chỉ cầm súng giết người chứ chưa bao giờ cứu người, ông cũng biết câu ngạn ngữ của người phương tây: Kill or Be Killed.. Dịch theo tiếng Việt thì giết người hay bị giết khi đối diện với họng súng của kẻ thù đang hướng vào mình.

- No... No... Mày đã có một lần cứu người, suy nghĩ cẩn thận lại xem sao.

Tôi sờ mũi nặn óc cố suy nghĩ xem mình có làm việc nhân đạo ấy bao giờ chưa, nghĩ nát óc mà không tài nào tìm ra, có lẽ vì đầu óc bị vào nước hay sao mà tôi đâm ra chậm lụt vô cùng.

- Nghĩ không ra phải không? Mày có nhớ cái tên John?

- A... John... Hình như... hình như…

Tám Tàng lại một phen cố nhớ ra thằng cha căng chú kiết nào đó có cái tên lạ hoắc, hơn nữa lại là thằng mũi lõ mắt xanh với cái tên khó nhớ kia xuất hiện khi nào đến nỗi được mình cứu mạng. Lão Smith lắc đầu tỏ vẻ thương hại cái thằng có đầu óc bị bò đá ngồi trước mặt, với tính lù đù chậm chạp lại có vấn đề trong trí nhớ thì sống dai, sống dài trong trận chiến thì quả là phép lạ.

- Thằng John là phi công lái trực thăng bị phòng không của vi xi bắn hạ gần thung lũng An Lão năm 1972. Nhớ chưa mày, thằng Chicken death! Oh my goodness!

- Nhớ rồi... Hắc... hắc... 

Tôi cười ngây ngô... 

- Cái thằng John què cẳng báo hại tụi lính than trời trách đất vì quá nặng khi mang hắn ra ngoài và tao mất trắng cái võng nhà binh dùng để tải thương.

- Đúng... đúng... Thằng John, đại úy phi công chiếc trực thăng võ trang Cobra mà mày cứu nó khi đang thi hành nhiệm vụ yểm trợ cho quân bạn. Rất cám ơn mày vì hành động dũng cảm ấy.

Khúc phim quá khứ từ từ quay lại vào thời điểm năm 1972....

… Trung đội sau khi hoàn tất việc mở đường trên quốc lộ 1 nhằm bảo đảm an toàn cho đoàn công voa cùng các chiến xa trên đường tăng cường cho đơn vị bạn, chưa ngồi nóng chỗ thì lão đại đội trưởng ra lệnh cho tôi tiếp nhận nhiệm vụ mới.

- Mày dẫn con cái vào An Lão tìm cho bằng được viên phi công đang bị bọn Vẹm lùng bát. Đây là lệnh từ cấp cao đưa xuống, mày phải chấp hành mà không được từ chối cũng như tìm cách thoái thác.

- Đậu má... Bộ không còn người sao mà bắt tui vào trong đó.. Đậu má.. chỉ trên dưới 20 mạng mà ông ra lệnh tui vào ổ kiến lửa. Đậu má..

Tôi tức giận gần như mất lý trí nên chửi thề inh ỏi mà không chút nhân nhượng, bất chấp lão là cấp chỉ huy trực tiếp.

- Đừng nóng... Đừng nóng.. Tao cũng là bất đắc dĩ thôi, các cánh quân khác còn quá xa nên không thể điều động đến kịp, chỉ có mày là gần nơi đó, mày phải chấp hành thôi vì đây là lệnh từ Bộ chỉ huy tiền phương, hơn nữa lão cố vấn sư đoàn chính thức ra mặt yêu cầu. Mày hãy làm mọi thứ trong khả năng của mình. Nếu trời sập tối mà không tìm thấy thì lập tức rút lui trở lại tọa độ XYZ nằm chờ lệnh. Ok…

Biết là mình không thể thoái thác mà cho có thì tránh hôm nay thì ngày mai cũng phải đến phiên của mình cho nên gồng mình chấp nhận.

- Vào An Lão tìm thằng phi công bị rớt máy bay, tụi bây chuẩn bị súng ống đạn dược của mình.

- Trời.. Bộ ông muốn tụi tui chết chùm sao đây... Thiếu úy?

- Đ... mẹ... đụng đến tổ ong vò vẽ thì chịu đời sao thấu... Trời...

- Đậu má nó... Đi với ông chắc có ngày tụi tui leo lên bàn thờ ngồi.

- Thiếu úy...  Mình tìm chỗ nào đó núp đi, chờ trời tối là rút quân.

- Con c...  Chỉ một thằng phi công mà bắt tụi mình chui vào hang hùm.. Đậu má nó...  Cọp khèo một cái thì cái mạng của con đi chầu tổ.

Mặc cho thuộc hạ kêu rêu ca thán, tôi lạnh mặt quát:

- Câm miệng cho tui! Đứa nào sợ chết thì ở lại đây, đừng có làm xàm cái lỗ miệng nghe nhức đầu lắm.

Trung đội len lỏi giữa các lùm cây rậm và dày đặc, trên cao là các thân cổ thụ với cành lá xum xuê, họng súng lăm lăm hướng phía trước, chúng tôi đang vào khu rừng tối thui không có ánh mặt trời, thỉnh thoảng vài con chim bay vút lên kèm theo âm thanh phẫn nộ vì bị con người phá rối nơi trú ngụ, những lần như vậy thì lập tức toàn trung đội vội nằm xuống như lâm đại địch.

- Đậu má nó! con chim nhỏ xíu làm mình hết hồn.

- Ê..thằng Minh, mày sờ của quý xem nó còn hay chạy lên cần cổ.

- ĐMẹ... Rừng gì mà tối thui như cái quần bà ba đen của mấy con mẹ đàn bà.

Bọn lính xì xào trêu cợt với nhau như cố làm dịu sự sợ hãi đang bao trùm, mà quả thật khi rừng hoang mới thấy cái rùng rợn của nó, nhất là mật khu an toàn của địch với số quân nhiều vô số kể so với nhúm người chỉ hơn 2 chục nhân mạng. Tiếng vỗ cánh bay của loài chim rừng, tiếng động trong bụi cây của loài thỏ hoang, tiếng hú thê lương của mấy con vượn trên cao khiến trái tim của chúng tôi chùng xuống, cái lạnh lẽo vô hình bao trùm toàn thân dù đang bị ảnh hưởng bởi cái oi bức của khu rừng.

Còn đang miên man suy nghĩ thì tiếng chân dồn dập từ phía trước vọng lại, người lính khinh binh dò đường vội vã chạy về, anh ta hổn hển vừa nói vừa thở cùng vẻ mặt kinh hoàng:

- Thiếu úy.. Thiếu úy…. Ma... Nó rên khóc dưới cái mả đằng kia.

- Cái gì... Con ma... Mày có nghe lộn không? Đừng xạo nghe mày.

- Thiệt mà, ma nó rên hừ hừ nghe thấy mà ghê!

- Đậu má. Ma gì mà ma, Việt cộng thì có, mày nhát gan quá trời.

- ĐMẹ.. lính tráng có súng trên tay mà sợ con ma… ĐMẹ.

Tôi thấy lành lạnh sau lưng như có ai đang thổi vào, tự dưng gai ốc nổi đầy người nhưng trước mặt lính tráng đành phải ra vẽ bặm trợn một chút.

- Không có ma cỏ gì hết là mấy lá cây bị gió thổi cho nên tạo ra tiếng khóc rên thôi. Đi.. Dẫn tao đến chỗ đó xem sao.

Đoạn quay sang mấy người lính đang xúm xít xung quanh, tôi chỉ định từng người một:

- Mày đi theo tao, thằng kia bám vào thằng khinh binh để yểm trợ nó, còn lại tản ra xung quanh đừng có chùm nhum như vậy Việt cộng bắn một phát là xâu táo cả đám.

- Thiếu úy, tôi không theo thằng Tèo khinh binh đâu rủi ma nó vật thì sao, kêu thằng Thạch Sinh theo nó vì thằng này có bùa Miên.

- Thiếu úy... bùa của tui chỉ trị người sống đâu có trị ma quỷ.

Thằng Miên chối bai bải và lùi lại như thể ma hiện hình trước mặt, tôi tức quá bèn quát to bất chấp đang ở trong vùng nguy hiểm.

- Đậu má... Tụi bây không đi bố bắn bỏ từng thằng một... Đậu má.. lính lác gì như con đầu bùi của ông, chưa biết có ma quỷ hay không mà cả đám teo bugi hết rồi... Đậu má...

Thấy tôi nổi xung thiên chửi thề inh ỏi cho nên cả đám rụt cổ im thin thít nhưng trên mặt lộ vẻ không cam lòng bởi trước mặt họ, tôi là cấp chỉ huy cao nhất, là người gánh chịu toàn bộ trách nhiệm nếu có chuyện gì xảy ra. Chúng tôi len lỏi đi thật chậm luồn lách qua các bụi cây rậm, súng trên tay hờm sẵn, thằng Tèo khinh binh dẫn đường, kế tiếp là thằng Thạch Sinh người Miên, nó lẩm bẩm cái gì đó trong miệng, tay nắm lấy cái nanh heo rừng đeo trên cổ như cầu khẩn nó tăng thêm sự can đảm. Càng vào trong theo hướng chỉ dẫn thì quang cảnh âm u tĩnh lặng, không có bất kỳ tiếng động ngoại trừ tiếng cành cây gãy, tiếng chân bước sột soạt trên lá khô.

- Nghe gì không ông thầy... Có tiếng rên ông ơi.

Thằng mang máy truyền tin theo sát bên tôi vụt lên tiếng, âm thanh run rẩy vì sợ hãi, đưa tay ra hiệu cho mọi người dừng lại đồng thời lóng tai nghe.

- Hu…Hu.. A..ha…hu..

Âm thanh rền rĩ khi có khi không theo tiếng gió đưa lại khiến tôi gai ốc đầy mình, mồ hôi lạnh toát ra trên người, cái cảm giác kỳ lạ khó tả hiện ra trong thâm tâm, tôi không tin nhiều vào ma quái nhưng âm thanh kia quả là thật không chút nào hư ảo, không phải một mình tôi mà toàn thể những người lính xung quanh đều nghe như vậy và lập tức có tiếng xì xào nho nhỏ.

- Thấy ghê quá mày ơi, thật sự là có ma như thằng Tèo nói.

- Ma trành.. Ma rừng.. Không, đúng là mấy thằng Việt cộng bị chết oan nên hiện hồn nhát tụi mình.

- Nói với ông thầy mình nên rút ra thôi, ở nơi này thấy ghê quá.

Nhiều cái miệng nhao nhao lên khiến tôi rối rắm trong lòng: Sợ và hiếu kỳ lẫn lộn. Trong suy nghĩ cặn kẽ thì dù có ma quỷ xuất hiện thì tôi có súng trên tay, hơn nữa lại đông người, kế tiếp tên phi công ra sao khi một mình hắn trong khu rừng vắng. Đi tới hay rút lui?

Sau vài phút lưỡng lự, tôi bặm môi quyết định liền:

- Đi.. tụi mày tản ra đi, cứ hai thằng đi chung một chỗ để dễ bảo vệ cho nhau, thằng Tèo, Thạch Sinh, Lâm theo tao hướng về phía trước, ông Phú, ông là trung đội phó có nhiệm vụ bảo vệ phía sau cho tôi, nếu có chuyện xấu xảy ra thì ông mau dẫn tụi nó rút lui về điểm an toàn.

Phân phối xong xuôi, tôi làm gương đi trước cho bọn lính tăng thêm can đảm theo sát là người mang máy, hắn khổ sở nhăn mặt như thể mình đang bị ông thầy lùa vào chỗ chết, phía sau là thằng người Miên nó lâm râm một tràng tiếng quái dị, miệng ngậm cái răng nanh heo rừng, cuối cùng là Tèo, thằng này miệng méo xẹo như cố ngăn tiếng khóc, mặt tái xanh tái nhợt như sắp chết đến nơi. Càng tới gần âm thanh càng rõ dần: Tiếng khóc, than van, rên rỉ khi lên khi xuống có khi mơ hồ biến mất trong gió, là thật sự chứ không phải hư ảo tưởng tượng đồng thời âm thanh phát ra từ cái mả đen thui to đùng trước mắt, thằng Lâm run rẩy nói như khóc:

- Chết em rồi ông thầy, con ma trong cái mả phía trước.

- Mô Phật... Phật bà Quan Âm cứu khổ cứu nạn...

- Giê su... Maria... lạy Chúa tôi....

Mồ hôi mồ kê đầy người, toàn thân lạnh ngắt vì sợ hãi bởi mọi thứ hiện ra trước mắt là thật. Bằng chứng là có cái mả và âm thanh từ đó phát ra, tâm trạng của tôi không khác bao nhiêu so với các người lính: Sợ sệt, kinh hoàng và khủng hoảng tinh thần....

Chúng tôi ngây người như trời trồng mà không có bất kỳ phản ứng, toàn thân tê liệt vì quá sợ hãi trong khi âm thanh rên rỉ vẫn đều đều vang lên từ trong cái mả hoang, những con mắt thất thần hướng về mả như bị thôi miên như bị thu hết hồn phách, chúng tôi đứng ngây người cả hơn 10 phút và sau đó kẻ đầu tiên tiến đến gần nơi kinh khủng đó là tôi.

Phải... Là Tám Tàng, người phát hiện điều không đúng về cái mả không phải bằng đất, đá do bàn tay người dựng nên mà là bằng các lá rừng khô.. Ha Ha..Tức cười thật.. Lá gan bằng con chí mén…

Tôi lấy họng súng nhè nhẹ gạt từng lớp là khô trên mặt.. và cuối cùng một khuôn mặt hiện ra, đặc trưng của người phương tây và chắc chắn là gã phi công người Mỹ rớt máy bay hôm nào mà chúng tôi phải bằng mọi cách cứu hắn ra khỏi tay giặc. Người phi công vẫn còn trong trạng thái hôn mê có lẽ vì bị sốt cao cho nên thần kinh trở nên hỗn loạn và mê sảng, gã vẫn không biết sự hiện diện của chúng tôi cho nên tiếp tục trong cơn mê luôn luôn miệng gọi tên người nào đó.

- Barbara... Barbara... God bless me Bar..ra.. I love you, I miss you....

Gã vừa rên la vừa khóc, những giọt nước mắt ràn rụa trên đôi má xanh xao vàng vọt, đôi mắt lõm sâu vì mất ngủ cùng sợ hãi và đói.

- Này.. Này...

Tôi không biết làm gì hơn là lấy tay đập vào vai hắn liên tục, cuối cùng là hắn mới hé mắt nhìn, ban đầu là nỗi kinh hoàng và sau đó biến thành mừng rỡ pha lẫn khích động có lẻ nhận ra cái mũ sắt cùng bộ đồ trận quen thuộc của người lính VNCH.

- Help me... Please... Help... Oh My God...  Thank you.

Tôi chẳng hiểu mô tê những gì gã nói nhưng cái chữ kéo (help) thì chắc ăn như bắp.

- Nó kêu mình kéo lên mà mày. Thằng Lâm, Thạch Sinh, 2 đứa phụ kéo nó đứng lên dùm tao.

- No.. No.. Hurt. I am hurt.. My leg..Oh Oh my God.. No.. No.

Gã phi công la to áng chừng bị đau khi 2 người lính của tôi cố gắng tìm cách giúp hắn đứng lên, một cái chân bị gãy cùng những vết máu loang lỗ ở ống quần, chính vì vết thương quá nặng mà hắn không thể bò đi chỉ còn cách dùng lá khô phủ lên để ngụy trang, tránh né sự truy đuổi và cũng là giữ cái ấm cho thân thể khi bên ngoài mưa to và thời tiết quá lạnh của tháng 12.

Hai người lính của tôi cặp nách viên phi công dìu đi, họ khổ sở luồn lách qua các bụi gai rừng, nhất là khi qua các con suối lớn, qua cái dốc cao ngất.

- ĐM. cái thằng Mỹ ăn cái gì mà nặng quá trời, em chịu không nỗi nữa thiếu úy ơi.

- Cái thằng mập như con trâu làm sao em đỡ cho thấu. Đậu má nó thằng Mỹ mập.

- Bắn em một phát còn sướng hơn dìu thằng mập này.

Thay đổi liên tục người mà vẫn không đi xa bao nhiêu bởi viên phi công bị gãy chân cho nên chỉ có thể bước lò cò một chân chính vì vậy toàn bộ trọng lượng đè nặng lên người giúp hắn. Nhìn đồng hồ đã quá 4 giờ chiều, trời sẽ mau sụp tối cho nên tôi nảy ra ý kiến:

- Ông Phú.. chặt cây đòn dài rồi lấy cái võng của tôi cho nó nằm lên trên đó, 2 thằng phía trước và phía sau cũng vậy. Mau lên chiều sắp đến rồi, loanh quanh như vậy thì sớm muộn cũng bị tụi nó phát hiện ra thôi.

Chính cái sáng kiến độc đáo mà chúng tôi đi nhanh hơn, không mấy chốc đã thoát ra vùng nguy hiểm, lần duy nhất trong đời là cứu người, cứu mà không có bất cứ huy chương hay được khen thưởng nhưng với bản tính của Tám Tàng thì mau quên mọi thứ, quên cái công lao mà lý ra phải được đền bù xứng đáng, quên luôn viên phi công được cứu hôm nào.

- Thằng John là em của tao.... 

Lão mũi quặp Smith tiếp tục cuộc chuyện trò với tôi….

- John đã về nước sau khi hết nhiệm vụ phục vụ ở Việt nam, trước khi đi có dặn dò là tìm mọi cách giúp đỡ người cứu mạng nó. Nếu không có người bộ binh dũng cảm thì John chắc chắn phải chết trong rừng già, chết vì đói, chết vì vết thương nhiễm trùng, chết vì thú dữ hoặc bị địch quân giết. Chính vì lời yêu cầu của thằng em tao mà mày có được như ngày hôm nay cho nên đừng có thắc mắc tại sao mình được về nơi ngon ăn mà không phải tốn tiền để chạy chọt lo lót.

Cái lớp sinh ngữ gồm toàn sĩ quan các quân binh chủng và đa số đều trẻ như tôi cho nên có sự hòa đồng và cảm thông trong giao tiếp hàng ngày, không hiểu tại sao khi học Anh văn thì tôi lại luôn đứng chót lớp giống y chang khi còn ở bậc tiểu, trung học, phát âm sai be bét đến nỗi ông giáo lắc đầu ngao ngán:

- Anh phát âm như thế thì chỉ có gà vịt mới hiểu.. Trời ơi là trời! phải như thế này.., thế này…

Tôi lập theo mà không tài nào như mong muốn, có lẽ tại vì chửi thề, hút thuốc và ăn nói tục tĩu mà cái lưỡi cứng đơ như khúc gỗ chẳng một tí nhẹ nhàng mang hơi hướm tiếng xịt gió ngon ơ như mấy thằng cùng lớp...

- Tình trạng như thế này thì anh “Out" khỏi lớp học, tôi có muốn giúp anh cũng không được. Cố gắng lên ông bạn, nước Mỹ thơm râu đang chờ bạn trước mặt..

Và lại ông mũi quặp Smith lại giúp tôi lần nữa sau khi nghe tôi than vãn về tình trạng tiếng Anh siêu đẳng của mình.

- Đừng có lo khiến con bò trắng răng. Yên chí đi tao sẽ giúp mày.

Lão bê nguyên dàn máy thu và phát âm cho tôi luyện tập đồng thời mỗi ngày đến tận chỗ trò chuyện dĩ nhiên bằng tiếng Mỹ chính hiệu con nai vàng.

… Tôi lại xuất hiện lần thứ hai trước căn nhà có giàn hoa giấy sau khi thập thò quan sát cả tiếng đồng hồ.

- Ôi dào chú nhóc thân mến! Ngọn gió lành nào đưa chú đến nhà tôm của tớ.

Lão Khọm nắm lấy tay tôi lắc lắc mấy cái, khuôn mặt hiện rõ nét hân hoan vui mừng.

- Gió nào đưa? Tìm đến ông rõ cơ khổ, chua cay trăm bề, khó còn hơn gặp tổng thống.

Tôi bất mãn ca thán vì còn nhớ đến bà chằng Bắc kỳ hôm nọ làm khó dễ.

- Biết mà.. Biết mà.. Chú thông cảm! Bởi từ khi xuất quan chẳng có con ma nào thăm viếng cho nên người nhà nghi ngờ thôi. Vào trong nhà đi chú nhóc, mình tha hồ hàn huyên mà không sợ thằng tây nào nghe trộm.

Lão Khọm dành nói trước về chuyện của mình, không dài nhưng đại khái là sau khi tôi rời đi thì không lâu đến phiên lão, tình trạng không nhẹ như Tám Tàng mà phải ra tòa án quân sự để luận tội, may mắn cho lão là có ông lớn 3 sao ở Bộ Tổng tham mưu vốn là ông thầy cũ khi ngày xưa còn phục vụ ở sư đoàn, cộng thêm bà lão Khọm quen biết với các phu nhân tai to mặt lớn trong các buổi mạt chược cho nên cuối cùng chỉ lột lon, tướt sạch mọi quyền lợi và tống ra khỏi quân đội về nhà đuổi gà, xua ruồi cho vợ.

- Thế cũng xong cho tớ, tiến vi quan thoái vi dân… Còn chú nhóc thì sao?

Lúc ấy từ bên ngoài có tiếng cười giòn dả cùng với giọng nói Bắc kỳ quen thuộc. Lảo Khọm nói:

- Bà lão của tớ đi chợ về, hôm nay chú nhóc nhất định phải ở lại dùng cơm với vợ chồng tớ nhá.

Nhìn ra cửa thì thấy trước mắt là người phụ nữ lớn tuổi nhưng nom rất giống Quỳnh Hương, nếu 2 người đứng cạnh nhau thì ai cũng nói là chị em bởi bà vẫn còn nét sắc sảo của thời con gái còn lưu lại, theo sau là cô con gái.

- Chào chị... Để tôi giúp dùm cho... 

Tôi đon đả chạy lại đỡ lấy cái giỏ trên tay mặc cho bà ta tròn mắt kinh ngạc vì sự xuất hiện của người lạ trong nhà… 

- Eo ui! Sao mà nặng như thế nhỉ! Trời đất ơi!

- Cậu là ai? Tại sao lại ở trong nhà của tôi? Ai cho phép cậu tự nhiên như thế? Bà lão Khọm cật vấn.

- Là Tám Tàng, bạn của bố ngày xưa trong trại Cấm.

Quỳnh Hương che miệng cười nói nhỏ vào tai mẹ:

- Tám Tàng, người mà con nói hôm nọ... 

- Gớm! Nom xinh trai và tháo vát chứ đâu có nét nào lù đù hậu đậu như ông lão thường nói. Chào chú Tám, hôm nay chú dùng cơm với gia đình tôi nhé.

Bà lão đon đã mời mọc tưa như người thân trong nhà, nét mặt đầy vẻ hài lòng. Bữa ăn thật ngon và tràn đầy vui vẻ nhất là bà vợ lão Khọm chăm chút cho tôi từng ly từng tí một, có lẽ qua lời kể lại của ông chồng nên bà biết sự sinh hoạt thiếu vắng bàn tay chăm sóc người thân của tôi.

- Chú Nhóc, chú còn nhớ những ngày mình sống trong trại Cấm? Thú vị làm sao! Mưa tầm tả bên ngoài lại có gió to, chú với tôi mỗi người ngồi trong chậu nước nóng, xối từng gáo một cho đến không còn chút hơi nóng nào thế là..1..2..3.. Phóng vào trong giường trùm mền kín mít mà tắm truồng mới thú chứ lị..hi..hi.

- Bố.. Bố.. nói gì mà kinh thế.. Con không nghe đâu.

Cô gái đỏ mặt tía tai vì xấu hổ vội bịt kín hai tay, còn bà vợ chỉ tủm tỉm cười như thông cảm với cái sở thích tầm thường nhưng gợi lại những kỷ niệm thân thương ở trại.

- Còn nữa chú nhóc, cơn bão Anne ngày nọ với cơn mưa như trút nước, gió lại to thế mà tớ bị đau ruột thừa, đau thừa sống thiếu chết đau đến nỗi ước gì có khẩu súng bên cạnh tự kết liễu đời mình cho rồi, chú cõng tớ đi chữa trị ở bệnh xá trung đoàn, đi hằng nửa cây số dưới cơn mưa tầm tã, chiếc poncho duy nhất dành để che cho tớ còn bản thân chú mặc kệ. Số mạng còn may mắn khi có chú bên cạnh, giả dụ chỉ có một mình tớ nơi đó thì có chết cong queo cũng chẳng ai hay. Mẹ kiếp.

Lão thở dài với nỗi chán chường, bên cạnh bà vợ rưng rưng nước mắt vì nỗi đoạn trường của chồng mình ở quá khứ, Quỳnh Hương cúi đầu nhìn xuống đất mái tóc đen huyền óng ả che hờ bên khuôn mắt, hàng mi dài cong vút khẽ lay động, hình như vài hạt nước mắt long lanh ở khóe mắt.

- Chú nhóc hồi sống trại Cấm, khẩu phần lương thực không khác với lính tráng là bao: Gạo sấy, cá khô vài cọng rau tươi cùng hộp ration đơn điệu, khô khan và chẳng ngon lành gì ráo cho nên chú nhóc đề nghị cải thiện khẩu phần. Đó là gì nhỉ?

- Thịt bò trộn xà lách.. Lòng bò xào cần tây Ha..Ha..

Tôi cùng lão đồng thanh hét to với vẻ khoái trá khiến cho bà vợ cùng cô con gái ngẩn ngơ nghệch mặt như chú mán xuống thành phố bởi 2 món vừa kể đâu có gì cao lương mỹ vị đâu phải hiếm hoi thế mà một già một trẻ hô hoán với sự sung sướng vô cùng. Họ có biết đâu tôi phải năn nỉ hết lời với bọn hậu trạm đồng thời dúi vào tay họ chút tiền gọi là cà phê thuốc lá cũng như mất sạch tiền lương còm cõi của thằng sĩ quan không còn chức vụ quyền hành.

Thời gian trôi qua, mối thân tình giữa tôi và gia đình lão Khọm ngày càng sâu đậm, tuần nào cũng mời mọc đến nhà để dùng cơm, Quỳnh Hương có nhiệm vụ đưa rước nhưng thái độ không có gì hứng thú, trò chuyện thì nhạt nhẽo, trả lời một cách gượng gạo khiến tôi có chút cụt hứng bởi dù sao với người con gái đẹp như Hương thì lòng tôi đã ít nhiều xao động, nói khác đi là yêu thầm cô, yêu mà không dám thổ lộ, nhớ người ta từ ngay buổi đầu tiên gặp mặt, từ tưởng nhớ để rồi hình ảnh của cô đi vào trong lòng không biết lúc nào. Nhưng... Cái chữ nhưng quái ác khiến cuộc đời của tôi đi qua hướng khác, số là hôm nọ khi đi lang thang trên phố Lê Lợi thì gặp Quỳnh Hương ngồi đằng sau chiếc Vespa mới cáu cạnh mà người lái là thanh niên cao, to đẹp trai và ăn vận lịch sự, một tuýp người hào hoa phong nhã, tôi choáng váng đầu óc đến độ ngây người trong cái đau đớn bàng hoàng tràn ngập. Sau khi trấn tỉnh tinh thần và suy nghĩ hẳn hoi thì mới nhận ra là mình cực kỳ ngu ngốc: Cóc mà đòi ăn thịt thiên nga. Một con thiên nga bay lượn trên cao, nó biểu lộ sự đài các sang trọng qua đôi cánh dài, qua cái lướt mình trong không gian vô tận, còn tôi một con cóc đen xì xì xấu xí muôn đời ngồi trên nền đất hôi hám bẩn thỉu, cóc có muốn với lên cao nhưng sẽ không và mãi mãi.

Tôi không còn đến nhà của lão Khọm dù nhiều lần thân chinh lão cùng vợ đến trường gặp tôi đem chất vấn về thái độ xa cách ấy và dĩ nhiên cái cớ bịa ra vô cùng hợp lý mà không bắt bẻ gì được:

- Sắp sửa có đợt test sắp đến, nó quyết định đi hay ở trong tương lai cho nên lúc này cần ôn tập bài vở, thành thật xin lỗi ông bà.

Không hiểu 2 người về nhà có hạch sách hay cật vấn Quỳnh Hương hay không cho nên kể từ đó ít khi thấy cô, hoặc nếu có bất chợt nhìn thấy trên đường thì chỉ là ánh mắt oán hận và tức tối. Năm 1974 vào mùa hè thì tôi lên đường sang Mỹ du học, du học dành cho quân nhân chứ không phải cho các học sinh hay sinh viên, việc xuất ngoại cũng là tôi năn nỉ lão mũi quặp Smith.

- Mày muốn đi Mỹ? Tại sao? Hơn nữa tiêu chuẩn của mày không có trong yêu cầu.Tao muốn mày học sinh ngữ để làm sĩ quan liên lạc không yểm chứ không phải xuất ngoại, các sĩ quan sang Mỹ tu nghiệp lần này đều được chọn lựa ưu tiên theo ngành và đơn vị phụ trách.

- Ông Smith, xin ông giúp tôi lần cuối, một lần thôi rồi sẽ không bao giờ có nữa.. Chuyện là như thế này…

Tôi kể cho lão nghe toàn bộ câu chuyên và cuối cùng ráng nặn vài giọt nước mắt cá sấu, một ít dầu Nhị thiên đường tẩm vào cái khăn mu xoa và cái kết quả nước mắt cứ thế xoành xoạch chảy ra cùng mũi dãi lòng thòng, với dáng bộ bi thương của tôi lại khiến lão quặp mũi lòng:

-Ok..Ok.. Đừng khóc nữa mà, không ngờ chuyện tình của mày lâm ly bi đát như thế, cô gái kia quả thật đáng cho cá mập ăn, không cần quan tâm đến nó, trên đời này không thiếu các cô gái xinh và ngoan hiền.. Ok… Tao thử xem sao nhưng nói trước không có gì chắc chắn cho lắm.

Tôi qua Mỹ vào tháng 7/1974, đi mà không một lời từ giả bất cứ ai, lặng lẽ âm thầm ra đi vào tang tảng sáng nhưng từ trên máy bay vẫn lưu luyến nhìn qua khung cửa kính thành phố yêu dấu còn vài ngọn đèn đường heo hút trong cái nhập nhòa sương sớm mối tình đầu của người lính sớm tàn lụi theo tháng ngày ngắn ngủi, nước mắt tôi rưng rưng theo chiếc phi cơ cao dần trong không....

Đầu năm 1975, Sài gòn trong cơn hấp hối bởi việc mất quân khu 2 và kế tiếp lui binh ở Quảng Trị, miền Nam có thể hoàn toàn rơi vào tay Cộng Sản trong những tháng kế tiếp, số phận những quân nhân đang du học tại Mỹ thì sao?

- Walk in and walk out.. Please.

Viên sĩ quan phụ trách cầm danh sách điểm danh từng người một đồng thời hỏi gặng cho chắc ăn lại khi người nào đó có ý định quay về Việt nam.

- Are you want go back to Viet Nam? Sure?

Gần như 98% muốn quay về quê hương chỉ còn vài người là chọn lựa cuộc sống mới ở Hoa Kỳ trong đó có tôi, không phải là không yêu thương đất nước của mình nhưng nghĩ lại đoạn đường chua chát đã qua, nhất là sự chỉ huy thiếu công bằng của lão đại đội trưởng, kế tiếp là muốn quên đi mối tình vô vọng của mình. Tôi hòa mình vào cuộc sống mới trên đất nước tự do và dân chủ bằng cách đi học trở lại, không hiểu trí óc bấy giờ trở nên sáng láng và nhớ dai không còn lù đù chậm lụt như hồi ở Việt Nam, siêng năng cần mẩn lại không bị chi phối tình cảm cùng sinh hoạt cho nên sau khi tốt nghiệp ngành kỹ sư cơ khí là tôi hăm hở vác đơn xin việc làm. Nhưng cái số của tôi vất vả cho nên không nơi nào nhận vào làm, đi chỗ nào cũng hỏi có kinh nghiệm trong công việc và tối thiểu phải trên 3 năm.

- Đậu Má mấy thằng chó chết, sinh viên mới ra trường làm chó gì có kinh nghiệm, phải có làm thì mới có kinh nghiệm.. Đù mẹ nó!

Tôi chửi um lên cho hả tức khiến những người đi đường cứ nghĩ là thằng này điên rồi khi không la to lên với ngôn ngữ lạ hoắc của người từ hành tinh khác đến. Mòn lẳn hai đôi giày, mất toi 3 bộ đồ vest mua từ tiệm secondhand Goodwill thế mà vẫn không tìm được việc làm. Trong lúc nản lòng thoái chí thì ông trời lại ngó xuống và mỉm cười với Tám Tàng. Số là hôm ấy gặp thằng Mỹ bạn học từ hồi đại học nó niềm nở hỏi tôi tình trạng hiện tại cùng công ăn việc làm, dĩ nhiên là thằng tôi than vãn, rên rỉ thiếu điều chảy nước mắt về tương lai của mình.

- Tao không còn tiền để ăn uống cùng sinh hoạt hàng ngày lại thêm tiền nhà tháng này lại đến, sớm muộn tao cũng sẽ là kẻ vô gia cư thôi.

- Tao biết có công ty đang nhận người nghe nói thằng chủ khoái bọn lính Việt Nam tụi mày lắm, hình như ngày trước nó đã từng tham chiến ở nơi ấy, mày thử đến đó xem sao.

Cuối cùng tôi được nhận vào mà không qua bất kỳ cuộc khảo hạch bởi thằng chủ công ty lại là thằng John, thằng Mỹ mập mà bọn lính kêu trời trách đất khi băng rừng vượt suối cáng hắn trên cái võng nhà binh trong khi John nằm phè phè trên đó, đã vậy còn nghêu ngao vài bài kinh ca ngợi sự tốt lành của chúa Giê Su dành cho nó.

Thằng John bệ vệ trong bộ đồ sang trong cùng chiếc xe hơi lộng lẫy đã nhào tới ôm tôi hôn chùn chụt miệng huyên thiên không dứt lời khiến cô vợ tròn mắt ngạc nhiên sửng sốt, những nhân viên làm việc trong công ty cũng ngây người trước hiện tượng lạ lùng ấy.

- Barbara.. Lại đây nào.. Đây là ân nhân của tao, không có nó thì đời thằng John này tiêu tùng trong rừng già, nó cứu mạng sống của tao khi chiếc máy bay bị bắn rơi. Trong rừng già, trong vòng vây của địch, một chiếc chân bị gãy cùng không có thức ăn hơn nữa thú rừng lãng vãng xung quanh.. Ân Nhân của tao..

Tôi trở thành nhân viên của hãng Chrysler equipment chi nhánh chuyên cung cấp đồ phụ tùng cho công ty và dĩ nhiên với đồng lương tương đối kha khá cùng mọi quyền lợi bảo hiểm ngon lành. Mọi thứ đều do chính tay John trực tiếp chỉ thị xuống mà không cần qua bất kỳ cuộc khảo sát hay ý kiến của ai bởi hắn là ông chủ lớn, sau lưng là đại gia đình giàu có và thế lực.

Năm 1981 nghĩa là gần 6 năm sau ngày mất nước, Tám Tàng bây giờ có xe hơi có nhà lầu trong khu sang trọng và cái ý nghĩ đầu tiên là về thăm vợ chồng lão Khọm, sau đó là muốn biết về cô Bắc kỳ ngày xưa bây giờ ra sao, còn độc thân hay là tay bế tay bồng với lủ khủ hàng tá đám con nít. Từ phi trường sau khi đem hành lý để trong khách sạn thế là tôi phóng đến nhà lão Khọm ở đường Yên Đổ, lòng hồi hộp lẫn kích thích vì lâu ngày xa cách nhất là mường tượng đến khuôn mặt xinh xắn và đài các của Quỳnh Hương, cô tiểu thư lá ngọc cành vàng mà một thời tôi yêu say đắm....

Đứng căn nhà của lão Khọm tôi sửng sốt như không tin vào mắt của mình bởi giàn bông giấy ngày xưa bây giờ đã biến mất thay vào đó là bức tường cao vút, bên trong những khóm hoa đầy màu sắc mà ngày xưa bà vợ của lão chăm nom hàng ngày cũng không còn mà thay vào vài băng ghế xi măng kệch cỡm.

- Xin lỗi.. Cho tôi hỏi thăm một chút, đây có phải là nhà của vợ chồng ông Quang?

- Quang nào? Không biết!

Người đàn ông đứng bên trong cửa nhìn tôi với vẻ khó chịu, đầy nghi ngờ pha chút khinh miệt, nói xong xua tay ra dấu đuổi đi như sợ cùi hủi không bằng. Tôi lang thang từ con đường này sang con đường khác mà lòng nặng nề vô cùng, trong đầu không biết bao nhiêu câu hỏi nảy sinh nhưng chắc chắn là ông Lão không còn ở nơi cũ. Đi chỗ nào tôi cũng nhìn ngang nhìn ngửa để mong tìm thấy hình dáng quen thuộc của ông thế nhưng thành phố rộng lớn như Sài Gòn và con người như kiến thì làm sao mà tìm ra, cuối cùng thì đành ghé vào quán cà phê nghỉ chân và mong mỏi phép lạ nào đó xảy ra đến với tôi.

Đến ngày thứ 3 thì mọi hy vọng hoàn toàn tiêu tan, tôi chỉ còn có thể xin lỗi vợ chồng lão cùng Quỳnh Hương và hôm nay là ngày cuối cùng sáng sớm mai sẽ bay về Mỹ, nói cách khác chuyến du lịch thất bại và dự kiến thu ngắn hơn chục ngày.

- Cô chủ bán cho tôi liều thuốc cảm kèm theo nhức đầu.

- Dạ.. Ông chờ một chút..

Cô chủ tiệm thuốc tây liếc nhìn tôi với vẻ tò mò pha lẫn sửng sờ muốn mở miệng nói cái gì đó nhưng cố dằn lòng nhưng ánh mắt vẫn quan sát người khách một cách thận trọng tựa hồ cố nhớ cái gì quen thuộc mà cô đã từng gặp qua.

- Dạ thuốc của ông đây, tất cả 3000 đồng.

Tôi lẳng lặng trả tiền sau khi nhận túi thuốc từ tay cô.

- Xin lỗi cho tôi đường đột hỏi ông một câu được không ạ.

- Hỏi tôi? 

Tôi ngạc nhiên vì câu nói của cô chủ tiệm.

- Dạ..Ông có phải là ông Tám Tàng?

- Di…Sao cô lại biết tôi?

Tôi suýt tí nữa nhảy dựng lên vì sợ bởi cái hổn danh quái dị ấy không một ai biết đến chỉ trừ những người quen biết thế bây giờ cô chủ lạ hoắc lạ quơ lại kêu ngay chóc tên tôi.

- Biết ông là Tám Tàng bởi có người cho biết, cứ nghĩ là ông còn trong trại cải tạo hoặc vượt biên không ngờ còn nhìn thấy ông nơi đây.

- Thế cô có biết nhà ông Quang ở chỗ nào không nhỉ? Tôi cói có đến đấy nhưng người ta xua đuổi như đuổi ruồi.

- Gia đình ông ta rời khỏi nơi ấy lâu rồi, họ chuyển xuống khu Bàn Cờ ngay sau khi cộng sản chiếm được miền nam, họ tịch thu căn nhà với lý do là gia đình Ngụy cùng là tư bản mại sản, thế ông chỉ thăm hỏi vợ chồng ông bà Quang mà không với ai khác?

Cô chủ tiệm hóm hỉnh nhìn tôi với vẻ trêu cợt.

- Thì với ông bà ấy thôi chứ còn ai nữa! cô khéo đùa.

- Không hỏi về Quỳnh Hương sao?

- No.. No.. Không cần thiết bởi tôi và người ta không hợp tính, hơn nữa Tám Tàng này không phải là đối tượng để cô ta chú ý, một cô sinh viên trường Dược cao quý làm gì nhìn xuống thằng lính quèn như tôi.

- Tôi không nghĩ như vậy đâu ông Tám mà ngược lại. Thôi thế này tôi cho địa chỉ nhà ông Quang hy vọng mọi sự sẽ tốt lành cho cả hai người.

Tôi đứng trước căn nhà tồi tàn cũ kỹ và xiêu vẹo cơ hồ như sắp sập tới nơi, cánh cửa gỗ bị long bản lề phát ra âm thanh kẽo kẹt thê lương khi gió thổi qua, nóc nhà với mái tôn rỉ sét loang lổ khiến cho người ta cảm thấy cái nghèo túng của họ. Lão Khọm mình trần trùng trục với làn da đen đúa vì dang nắng cả ngày, ông ngồi xổm trên nền xi măng cắm cúi vót những thanh tre, lưng lão còng xuống hằn những chiếc xương sườn, xương sống nom thật thảm:

- Lão Khọm… Ông đang làm gì thế? Tôi kêu to.

Ông lão quay phắt lại, ánh mắt mờ đục hấp háy dưới ánh mặt trời chói chang, nét sửng sốt hiện ra trên nét mặt khi có người gọi cái tên thân thiết ngày xưa mà cơ hồ lão đã quên mất tự hồi nào.

- Tám Tàng đây này.. Gớm chưa già mà ông lão đã lẩm cẩm rồi!

- Chú.. Thật sự là chú nhóc ngày xưa.. là Tám Tàng?

Nói xong không chờ tôi trả lời, lão đã nhảy bổ tới ôm choàng lấy tôi nói trong sự xúc động nghẹn ngào:

- Chú mày đi đâu mà không lại thăm vợ chồng tao? Tại sao vậy chứ! Cứ nghĩ là chú tiêu tùng trong trại cải tạo rồi, không ngờ lại xuất hiện ở đây, ai cho chú địa chỉ của tao? Chú mày đang làm gì và nghề gì?

- Từ từ mà lão, nói nhiều quá khiến tôi lộn xộn đầu óc.

- Xin lỗi chú nhóc, tao lại quên đầu óc chú có vấn đề.

Tôi cùng lão ngồi bệt xuống nền xi măng trò chuyện. Qua những gì nghe được thì hoàn cảnh của vợ chồng lão cực kỳ khốn đốn, lão phải ra sức kiếm tiền bằng cách làm các lồng chim để mang ra chợ bán, bà vợ thì hàng ngày bôn ba ngoài khu chợ trời Huỳnh thúc Kháng, thu mua quần áo cũ sau đó sang tay kiếm chút tiền cò, Quỳnh Hương thì đã thôi học ngay khi giải phóng bởi liên quan đến người thân là ngụy quân, hiện tại cũng như mẹ, mỗi ngày cô lăn lưng ngoài đường bán chui thuốc tây, lời đâu không thấy mà tiền kiếm được ngày dần teo lại bởi bị bắt bớ, tịch thu đồ vật từ bọn quản lý thị trường và trật tự đô thị.... Đang trò chuyện cùng lão thì bà vợ về đến nơi, khuôn mặt rầu rĩ lộ vẻ chán nản cùng thất vọng:

- Hôm nay chẳng kiếm được xu nào. Đúng là đen như mõm chó! Gia đình mình phải ăn mì gói trừ cơm thôi.

- Bà.. Nhìn ai đây? Nói nhiều quá mà chẳng quan tâm gì đến khách khứa đang ngồi.

Bấy giờ bà lão mới quay lại mới nhìn thấy tôi giống như thái độ của ông chồng, nét xúc động, hân hoan, vui mừng lẫn bùi ngùi hiện rõ trên khuôn mặt:

- Cứ nghĩ là vợ chồng tôi sẽ không bao giờ gặp lại chú, bao nhiêu năm qua không hề nghe bất kỳ tin tức nào về chú và hiện tại sự xuất hiện đột ngột khiến tôi như nằm mơ. Thôi chú vào trong ngồi cho mát và phải kể mọi thứ cho vợ chồng tôi nghe.

Tôi khệ nệ mang hai cái va li nặng trĩu vào bên trong đồng thời phân phối:

- Nơi đây có chút quà cho ông bà, chiếc này cho cả hai, cái còn lại cho Quỳnh Hương… Quà từ Mỹ mang về không là bao nhưng là lòng thành của Tám Tàng tôi dành cho gia đình ông.

- Chú ở Mỹ? Không phải ở tù cải tạo ư?

- Tôi rời khỏi Việt Nam năm 1974 và sau đó người ta cho ở lại Mỹ khi miền nam mất, nói khác đi là lưu vong xứ người từ năm 1975.

Vừa lúc đó thì Quỳnh Hương về đến, cô đẩy chiếc xe đạp mini vào trong sân vừa đi vừa than vãn:

- Mẹ ơi! Hôm nay hôm nay bọn quản lý thị trường bố ráp kỹ quá nên chẳng buôn bán gì được cả. Xui ơi là xui!

Tôi nhìn Quỳnh Hương qua ánh sáng mờ nhạt tối của căn phòng, cô gầy đi thật nhiều cùng làn da rám nắng mất đi cái trắng nõn nà ngày xưa, đã vậy mái tóc đen huyền óng ả không còn nữa mà thay vào đó mái ngắn cũn cỡn nom thật tàn tạ. Quỳnh Hương mất đi cái vẽ nhí nhảnh tươi trẻ của thời học trò mà thay vào nét ủ dột chán chường với những nếp nhăn ở cuối khóe mắt.

- Mẹ làm cơm xong chưa? con đói bụng quá rồi.

- Quỳnh Hương… Nom ai ngồi đây con, nhận ra anh ấy rồi chứ?

- Tám Tàng.. Là ông.. Là ông Tám ngày xưa...

Cô ú ớ vài câu rồi lịm đi trong tay của bà mẹ, lão Khọm vẫy tôi ra dấu ra ngoài, mặt lộ vẻ buồn rầu:

- Chú nhóc, chú có biết nguyên nhân nào khiến con bé như vậy không?

- Ông nói vớ vẩn thật chuyện của cô ấy làm sao tôi biết.

Tôi bất mãn cằn nhằn bởi từ lâu tôi đã không còn muốn nhắc về chuyện xưa nhất là mối tình đi vào ngõ cụt.

- Nó phải lòng mày từ lâu nhưng không thổ lộ với ai, hôm mày ra đơn vị là ngày con bé thất thần và mất hết hồn vía từ dạo ấy.

- Cái gì? Hương thương tôi từ lâu? Sao không biết gì hết nhỉ!

- Bởi vậy mới là Tám Tàng. Thiệt tình tao không biết nói như thế nào về con người ngu ngốc như chú mày.

- Không có đâu, Quỳnh Hương có người yêu rồi chính mắt tôi nhìn thấy anh ta.

- Nữa… chú không tìm hiểu cặn kẽ mọi thứ mà vội kết luận về con bé, người thường chở nó trên chiếc xe Vespa là thằng anh con chú bác, nó tên Tuấn, lúc ấy đang học bác sĩ.

- Thật sự là vậy sao! Thiệt tình tôi nghĩ sai về cô ta vậy thì phải nói như thế nào cùng Quỳnh Hương bây giờ.

- Nói thế nào cũng được miễn là cho con bé vui vẻ và hạnh phúc là được, tao lúc nào cũng ủng hộ mày 100%.

……Tôi ngồi kế bên lão Khọm bên kia là bà vợ và Quỳnh Hương, không khí nặng nề và trầm lặng không ai dám lên tiếng trước bởi người chủ yếu trong cuộc chính là tôi:

- E.. Hèm.. Tôi.. Tôi.. có ý kiến thế này. Trước khi quay lại Mỹ, xin cho tôi cùng Quỳnh Hương làm cái đám hỏi ra mắt cùng họ hàng... Còn đây là chút lòng của tôi với ông bà, số tiền không nhiều nhưng có thể xoay sở trong lúc khó khăn và giúp gia đình có điều kiện tốt trong sinh hoạt.

Lão Khọm nhìn bà vợ như hỏi ý kiến, Quỳnh Hương e ấp cúi đầu ngượng ngùng bởi sự việc đến với cô ngoài sức tưởng tượng và không nghĩ người có lá gan nhỏ như con chí mén thế mà dám nói chuyện đại sự trước mặt bố mẹ của mình.

- Con cái lớn rồi, nó cần cái hạnh phúc riêng tư của mình, tôi và ông lão đâu có thể suốt cả đời chăm lo cho con bé. Nếu chú Tám quả thật yêu thương nó thì vợ chồng tôi hoàn toàn tán thành. Quỳnh Hương ý kiến của con thế nào? Cứ mạnh dạn trình bày ý nghĩ của con đi.

- Con không biết. Bố và mẹ quyết định như thế nào thì con nghe vậy.

Quỳnh Hương gầm mặt lí nhí nói thật nhỏ âm thanh như tiếng muỗi kêu đồng thời đôi vành tai ửng đỏ vì xấu hổ. Cái hạnh phúc bao ngày trông đợi tưởng chừng vượt khỏi tầm tay với của cô. Không ngờ!!!!

…. Anh Lam.. Em yêu anh từ hôm nghe bố kể lại quãng thời gian sống cùng anh ở trại Cấm, ông không bao giờ nói với ai về cuộc sống của mình kể cả những giây phút nguy hiểm ngoài chiến trường, thứ nhất không muốn cho mẹ lo âu sợ hãi khi xông pha trong làn tên mũi đạn, thứ nhì không muốn phô trương ánh hào quang của bản thân trong các trận đánh. Mẹ và em không hề biết một tí gì về những ngày mà ông sống ở nơi ấy, mãi khi nghe bố nói về giờ phút sinh tử của mình khi bị viêm ruột thừa và người đồng ngủ lặn lội trong cơn mưa tầm tã cõng ông trên đoạn đường dài lầy lội và trơn trượt cùng duy nhất cái poncho dành cho bố mà bản thân anh ta không hề có tí vật gì để che mưa. Mẹ và em khóc cả đêm vì thương bố quá, thương những ngày cơ cực của ông trong khi mẹ con vui vẻ ở nhà mà không hề có một chút suy nghĩ lẫn lo lắng về người thân của mình.

Em yêu anh từ dạo đó, muốn chính miệng anh thổ lộ tâm tình của mình thế nhưng có thể vì người ta nhát quá, cù lần quá hoặc đã có người con gái khác trong trái tim của anh ta cho nên em vô cùng thất vọng, chính vì vậy bèn làm một hành động để khiêu khích anh, nhờ ông anh chú bác chở em trên chiếc xe đồng thời cố tình lượn qua mặt anh. Một hành động cực kỳ ngu xuẩn để rồi mất anh vĩnh viễn. Hôm nghe tin anh đi nhận nhiệm đơn vị mới là ngày em vấn vành khăn tang trên đầu, vành khăn tang cho mối tình tan vỡ cũng là tiễn biệt người yêu vào nơi gió cát, em không biết người yêu của mình đã chết trong cuộc lui binh nghiệt ngã hay chôn vùi thân xác trong trại cải tạo, em không nghĩ mình sẽ lập gia đình cùng ai khác, sống như vậy cho đến ngày nhắm mắt xuôi tay và ước nguyện cùng sóng vai cùng người ta ở kiếp sau..

Em yêu anh nhiều lắm anh Lam, người có trái tim nhân hậu và tấm lòng vàng, người hậu đậu, cù lần, nhát gan cùng cái đầu bị bò đá nước vào óc, em yêu con người chân thật hiền lành chứ không phải yêu về gia cảnh, học thức hoặc trọng mặt mũi, có người ta bên cạnh em sẽ những ngày hạnh phúc tuyệt vời. Một mối lương duyên kỳ diệu mà ông trời ban phát cho em và cũng chỉ một mình em được hưởng.

Lê Văn Nguyên /2011

https://hoiquanphidung.com